Atharva Veda · Chapter 12.4

dadāmītyeva brūyādanu caināmabhutsata /
vaśāṃ brahmabhyo yācadbhyastatprajāvadapatyavat

prajayā sa vi krīṇīte paśubhiścopa dasyati /
ya ārṣeyebhyo yācadbhyo devānāṃ gāṃ na ditsati

kūṭayāsya saṃ śīryante śloṇayā kāṭamardati /
baṇḍayā dahyante gṛhāḥ kāṇayā dīyate svam

vilohito adhiṣṭhānācchakno vindati gopatim /
tathā vaśāyāḥ saṃvidyaṃ duradabhnā hyucyase

padorasyā adhiṣṭhānādviklindurnāma vindati /
anāmanātsaṃ śīryante yā mukhenopajighrati

yo asyāḥ karṇāvāskunotyā sa deveṣu vṛścate /
lakṣma kurva iti manyate kanīyaḥ kṛṇute svam

yadasyāḥ kasmai cidbhogāya bālān kaścitprakṛntati /
tataḥ kiśorā mriyante vatsāṃśca ghātuko vṛkaḥ

yadasyā gopatau satyā loma dhvāṅkṣo ajīhiḍat/
tataḥ kumārā mriyante yakṣmo vindatyanāmanāt

yadasyāḥ palpūlanaṃ śakṛddāsī samasyati /
tato'parūpaṃ jāyate tasmādavyeṣyadenasaḥ

jāyamānābhi jāyate devāntsabrāhmaṇān vaśā /
tasmādbrahmabhyo deyaiṣā tadāhuḥ svasya gopanam

ya enāṃ vanimāyanti teṣāṃ devakṛtā vaśā /
brahmajyeyaṃ tadabruvan ya enāṃ nipriyāyate

ya ārṣeyebhyo yācadbhyo devānāṃ gāṃ na ditsati /
ā sa deveṣu vṛścate brāhmaṇānāṃ ca manyave

yo asya syādvaśābhogo anyāmicheta tarhi saḥ /
hiṃste adattā puruṣaṃ yācitāṃ ca na ditsati

yathā śevadhirnihito brāhmaṇānāṃ tathā vaśā /
tāmetadachāyanti yasmin kasmiṃśca jāyate

svametadachāyanti yadvaśāṃ brāhmaṇā abhi /
yathainān anyasmin jinīyādevāsyā nirodhanam

caredevā traihāyaṇādavijñātagadā satī /
vaśāṃ ca vidyān nārada brāhmaṇāstarhyeṣyāḥ

ya enāmavaśāmāha devānāṃ nihitaṃ nidhim /
ubhau tasmai bhavāśarvau parikramyeṣumasyataḥ

yo asyā ūdho na vedātho asyā stanān uta /
ubhayenaivāsmai duhe dātuṃ cedaśakadvaśām

duradabhnainamā śaye yācitāṃ ca na ditsati /
nāsmai kāmāḥ samṛdhyante yāmadattvā cikīrṣati

devā vaśāmayācan mukhaṃ kṛtvā brāhmaṇam /
teṣāṃ sarveṣāmadadaddheḍaṃ nyeti mānuṣaḥ

heḍaṃ paśūnāṃ nyeti brāhmaṇebhyo'dadadvaśām /
devānāṃ nihitaṃ bhāgaṃ martyaścen nipriyāyate

yadanye śataṃ yāceyurbrāhmaṇā gopatiṃ vaśām /
athaināṃ devā abruvann evaṃ ha viduṣo vaśā

ya evaṃ viduṣe'dattvāthānyebhyo dadadvaśām /
durgā tasmā adhiṣṭhāne pṛthivī sahadevatā

devā vaśāmayācan yasminn agre ajāyata /
tāmetāṃ vidyān nāradaḥ saha devairudājata

anapatyamalpapaśuṃ vaśā kṛṇoti pūruṣam /
brāhmaṇaiśca yācitāmathaināṃ nipriyāyate

agnīṣomābhyāṃ kāmāya mitrāya varuṇāya ca /
tebhyo yācanti brāhmaṇāsteṣvā vṛścate'dadat

yāvadasyā gopatirnopaśṛṇuyādṛcaḥ svayam /
caredasya tāvadgoṣu nāsya śrutvā gṛhe vaset

yo asyā ṛca upaśrutyātha goṣvacīcarat/
āyuśca tasya bhūtiṃ ca devā vṛścanti hīḍitāḥ

vaśā carantī bahudhā devānāṃ nihito nidhiḥ /
āviṣkṛṇuṣva rūpāṇi yadā sthāma jighāṃsati

āvirātmānaṃ kṛṇute yadā sthāma jighāṃsati /
atho ha brahmabhyo vaśā yāñcyāya kṛṇute manaḥ

manasā saṃ kalpayati taddevāmapi gacchati /
tato ha brahmāṇo vaśāmupaprayanti yācitum

svadhākāreṇa pitṛbhyo yajñena devatābhyaḥ /
dānena rājanyo vaśāyā māturheḍaṃ na gacchati

vaśā mātā rājanyasya tathā saṃbhūtamagraśaḥ /
tasyā āhuranarpaṇaṃ yadbrahmabhyaḥ pradīyate

yathājyaṃ pragṛhītamālumpetsruco agnaye /
evā ha brahmabhyo vaśāmagnaya ā vṛścate'dadat

puroḍāśavatsā sudughā loke'smā upa tiṣṭhati /
sāsmai sarvān kāmān vaśā pradaduṣe duhe

sarvān kāmān yamarājye vaśā pradaduṣe duhe /
athāhurnārakaṃ lokaṃ nirundhānasya yācitām

pravīyamānā carati kruddhā gopataye vaśā /
vehataṃ mā manyamāno mṛtyoḥ pāśeṣu badhyatām

yo vehataṃ manyamāno'mā ca pacate vaśām /
apyasya putrān pautrāṃśca yācayate bṛhaspatiḥ

mahadeṣāva tapati carantī goṣu gaurapi /
atho ha gopataye vaśādaduṣe viṣaṃ duhe

priyaṃ paśūnāṃ bhavati yadbrahmabhyaḥ pradīyate /
atho vaśāyāstatpriyaṃ yaddevatrā haviḥ syāt

yā vaśā udakalpayan devā yajñādudetya /
tāsāṃ viliptyaṃ bhīmāmudākuruta nāradaḥ

tāṃ devā amīmāṃsanta vaśeyā३ avaśeti /
tāmabravīn nārada eṣā vaśānāṃ vaśatameti

kati nu vaśā nārada yāstvaṃ vettha manuṣyajāḥ /
tāstvā pṛcchāmi vidvāṃsaṃ kasyā nāśnīyādabrāhmaṇaḥ

viliptyā bṛhaspate yā ca sūtavaśā vaśā /
tasyā nāśnīyādabrāhmaṇo ya āśaṃseta bhūtyām

namaste astu nāradānuṣṭhu viduṣe vaśā /
katamāsāṃ bhīmatamā yāmadattvā parābhavet

viliptī yā bṛhaspate'tho sūtavaśā vaśā /
tasyā nāśnīyādabrāhmaṇo ya āśaṃseta bhūtyām

trīṇi vai vaśājātāni viliptī sūtavaśā vaśā /
tāḥ pra yacchedbrahmabhyaḥ so'nāvraskaḥ prajāpatau

etadvo brāhmaṇā haviriti manvīta yācitaḥ /
vaśāṃ cedenaṃ yāceyuryā bhīmādaduṣo gṛhe

devā vaśāṃ paryavadan na no'dāditi hīḍitāḥ /
etābhirṛgbhirbhedaṃ tasmādvai sa parābhavat

utaināṃ bhedo nādadādvaśāmindreṇa yācitaḥ /
tasmāttaṃ devā āgaso'vṛścann ahamuttare

ye vaśāyā adānāya vadanti parirāpiṇaḥ /
indrasya manyave jālmā ā vṛścante acittyā

ye gopatiṃ parāṇīyāthāhurmā dadā iti /
rudrasyāstāṃ te hetīṃ pari yantyacittyā

yadi hutāṃ yadyahutāmamā ca pacate vaśām /
devāntsabrāhmaṇān ṛtvā jihmo lokān nirṛcchati