Arthashastra · Chapter 02.6

samāhartā durgaṃ rāṣṭraṃ khaniṃ setuṃ vanaṃ vrajaṃ vaṇik.pathaṃ ca^avekṣeta //

śulkaṃ daṇḍaḥ pautavaṃ nāgariko lakṣaṇa.adhyakṣo mudrā.adhyakṣaḥ surā sūnā sūtraṃ tailaṃ ghṛtaṃ kṣāraḥ sauvarṇikaḥ paṇya.saṃsthā veśyā dyūtaṃ vāstukaṃ kāru.śilpi.gaṇo devatā.adhyakṣo dvāra.bahirikā.ādeyaṃ ca durgam //

sītā bhāgo baliḥ karo vaṇik nadī.pālas taro nāvaḥ pattanaṃ vivicitaṃ vartanī rajjuś cora.rajjuś ca rāṣṭram //

suvarṇa.rajata.vajra.maṇi.muktā.pravāla.śaṅkha.loha.lavaṇa.bhūmi.prastara.rasa.dhātavaḥ khaniḥ //

puṣpa.phala.vāṭa.ṣaṇḍa.kedāra.mūla.vāpāḥ setuḥ //

paśu.mṛga.dravya.hasti.vana.parigraho vanam //

go.mahiṣam aja.avikaṃ khara.uṣtram aśva.aśvataraṃ ca vrajaḥ //

sthala.patho vāri.pathaś ca vaṇik.pathaḥ //

ity āya.śarīram //

mūlyaṃ bhāgo vyājī parighaḥ klptam(klṛptam) rūpikam atyayaś ca^āya.mukham //

deva.pitṛ.pūjā.dāna.artham, svasti.vācanam, antaḥpuram, mahānasam, dūta.prāvartimam, koṣṭha.agāram, āyudha.agāram, paṇya.gṛham, kupya.gṛham, karma.anto, viṣṭiḥ, patti.aśva.ratha.dvipa.parigraho, go.maṇḍalam, paśu.mṛga.pakṣi.vyāla.vāṭāḥ, kāṣṭha.tṛṇa.vāṭāś ca^iti vyaya.śarīram //

rāja.varṣaṃ māsaḥ pakṣo divasaś ca vyuṣṭam, varṣā.hemanta.grīṣmāṇāṃ tṛtīya.saptamā divasa.ūnāḥ pakṣāḥ śeṣāḥ pūrṇāḥ, pṛthag.adhimāsakaḥ, iti kālaḥ //

karaṇīyaṃ siddhaṃ śeṣam āya.vyayau nīvī ca //

saṃsthānaṃ pracāraḥ śarīra.avasthāpanam ādānaṃ sarva.samudaya.piṇḍaḥ saṃjātaṃ - etat karaṇīyam //

kośa.arpitaṃ rāja.hāraḥ pura.vyayaś ca praviṣṭaṃ parama.saṃvatsara.anuvṛttaṃ śāsana.muktaṃ mukha.ājñaptaṃ ca^apātanīyaṃ - etat siddham //

siddhi.karma.yogaḥ daṇḍa.śeṣam āharaṇīyaṃ balāt.kṛta.pratiṣṭabdham avamṛṣṭaṃ ca praśodhyaṃ - etat^śeṣam, asāram alpa.sāraṃ ca //

vartamānaḥ paryuṣito^anya.jātaś ca^āyaḥ //

divasa.anuvṛtto vartamānaḥ //

parama.sāṃvatsarikaḥ para.pracāra.saṃkrānto vā paryuṣitaḥ //

naṣṭa.prasmṛtam āyukta.daṇḍaḥ pārśvaṃ pārihīṇikam aupāyanikaṃ ḍamara.gataka.svam aputrakaṃ nidhiś ca^anya.jātaḥ //

vikṣepa.vyādhita.antara.ārambha.śeṣaṃ ca vyaya.pratyāyaḥ //

vikriye paṇyānām argha.vṛddhir upajā, māna.unmāna.viśeṣo vyājī, kraya.saṃgharṣe vārdha.vṛddhiḥ - ity āyaḥ //

nityo nitya.utpādiko lābho lābha.utpādika iti vyayaḥ //

divasa.anuvṛtto nityaḥ //

pakṣa.māsa.saṃvatsara.lābho lābhaḥ //

tayor utpanno nitya.utpādiko lābha.utpādika iti vyayaḥ //

saṃjātād āya.vyaya.viśuddhā nīvī, prāptā ca^anuvṛttā ca //
KAZ02.6.28ab/ evaṃ kuryāt samudayaṃ vṛddhiṃ ca^āyasya darśayet /[ś]
KAZ02.6.28cd/ hrāsaṃ vyayasya ca prājñaḥ sādhayec ca viparyayam //[ś] E
(ṭhe topic of accounts in the records and audit office)