वराह पुराण · अध्याय 175

श्रीवराह उवाच ॥
शृणु चान्यद्वरारोहे कृष्णगङ्गासमुद्भवम् ॥
यमुनास्रोतसि स्नात्वा कृष्णद्वैपायनो मुनिः

ध्यात्वा मनसि गङ्गां तां कालिन्दीं पापहारिणीम् ॥
नित्यं च कर्म कुरुते तत्र तीर्थजलाप्लुतिम्

सोमवैकुण्ठयोर्मध्ये कृष्णङ्गेति कथ्यते ॥
यत्रातप्यत स व्यासो मथुरायां स्थितोऽमलः

तत्राश्रमपदं दिव्यं मुनिप्रवरसेवितम् ॥
आगच्छन्ति सदा तत्र चातुर्मास्यमुपासितुम्

मुनयो वेदतत्त्वज्ञा ज्ञानिनः संशितव्रताः ॥
श्रौतस्मार्त्तपुराणेषु सन्देहो यस्य कस्यचित्

व्यासोऽपनोदयामास नानावाक्यैः सताङ्गतिः

कालञ्जरे महादेवं तत्र तीर्थपतिं शिवम्॥
यस्य सन्दर्शनादेव कृष्णगंगाफलं भवेत्

तत्र स्थितो द्वादशाब्दव्रती संगविवर्जितः॥
पक्षाहारी च फलभुग्दर्शे वै पौर्णमासिके

गत्वा हिमालयं चासौ बदरीमभितो गतः॥
व्यासश्चर्यापरस्तत्र ध्यानयोगपरायणः

त्रिकालदर्शी शुद्धात्मा सिद्धत्वं प्राप्नुयात्प्रभुः॥
तस्याश्रमपदस्थस्य यद्दृष्टं ज्ञानचक्षुषा॥175.१० ।
प्रत्यक्षं कृष्णतीर्थे तु पांचाल्यकुलतन्तुना।
पांचाल्योऽथ द्विजः कश्चिन्नाम्ना वसुरिति श्रुतः

दुर्भिक्षपीडितोऽत्यन्तं सभार्यो दक्षिणां गतः॥
शिवनद्या दक्षिणे तु कूले स वरपत्तने

निवासमकरोत्तत्र ब्राह्मणीं वृत्तिमाश्रितः॥
तत्रस्थस्य तदा पंच पुत्राः कन्याभवंस्तदा

ब्राह्मणाय च दत्ता सा धनधान्यसमन्विता ॥
स द्विजः कालसम्पन्नः सभार्यस्तत्र संस्थितः

कन्याऽस्थीनि तु संगृह्य मथुरामाजगाम ह ॥
श्रुत्वा पुराणे पतितमर्द्धचन्द्रेऽस्थिपातनम्

नित्यं स्वर्गे वसति स यस्यास्थि ह्यर्द्धचन्द्रके॥
तीर्थयात्राप्रसंगेन लोकैः प्रचलिता बहिः

तेन सार्थेन सा कन्या मथुरायां जगाम च ॥
कनिष्ठा भगिनी तेषां बालरण्डा बभूव ह

सुरूपा सुकुमाराङ्गी नीलकुंचितमूर्द्धजा ॥
कदलीकाण्डसंकाशे तस्या ऊरू सुमांसले

सुश्लिष्टाङ्गुलिपादा तु नखास्ताम्रोज्ज्वलाः शुभाः ॥
गम्भीरा दक्षिणावर्त्ता नाभिस्त्रिवलि .शोभिता

क्षामोदरी समकुक्षिः पीनोन्नतपयोधरा ॥
कम्बुग्रीवा संवृतास्या सुदती स्वधराहनुः

सुनखी स्वक्षिणी सुभ्रूः सुप्रमाणा सुभाषिणी ॥
तेन तेनैव सम्पूर्णरूपेण च तिलोत्तमा

यं यं पश्यति चार्वङ्गी यस्तां चैव प्रपश्यति ॥
स स चित्र इव न्यस्तो विचेता जायते नरः

एवंविधा तत्र तत्र तीर्थस्नानपरायणा ॥
दृष्टा वेश्यासमूहेन प्रागल्भ्येन तदा क्वचित्

कान्यकुब्जाधिपो राजा क्षत्रधर्मे व्यवस्थितः ॥
तस्य सत्रं सर्वकालं देवगर्त्तेश्वरे शिवे

प्रवर्त्तते सुवित्ताढ्य प्रेक्षणीयं मनोरमम् ॥
वादित्राणि च गीतानि शक्रस्य भवने यथा

तस्य देवस्य या वेश्यास्ताभिः सा प्रतिलोभिता

गीतनृत्यादिषु रता तासां धर्ममुपागता ॥
अल्पैस्तु दिवसैः साध्वी असाध्वीभिः परीवृता

एवं वसति सा बाला देवस्यास्य परिग्रहा ॥
यथासुखं समेताभिर्विहरन्ती दिनेदिने

इति श्रीवराहपुराणे मथुरामाहात्म्ये कृष्णगंगाकालिञ्जरप्रभावे पंचसप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः