યોગવાસિષ્ઠ · શ્લોક 6.27-2

સપ્તવિંશઃ સર્ગઃ

ભુશુણ્ડ ઉવાચ ।
એતત્તે કથિતં બ્રહ્મન્યથાસ્મિ યદિહાસ્મિ ચ ।
ત્વદાજ્ઞામાત્રસિદ્ધ્યર્થં ધાર્ષ્ટ્યેન જ્ઞાનપારગ

શ્રીવસિષ્ઠ ઉવાચ ।
અહો નુ ચિત્રં ભગવન્ભવતા ભૂષણં શ્રુતેઃ ।
આત્મોદન્તઃ પ્રકથિતઃ પરં વિસ્મયકારણમ્

ધન્યાસ્તે યે મહાત્માનમત્યન્તચિરજીવનમ્ ।
ભવન્તં પરિપશ્યન્તિ દ્વિતીયમિવ પદ્મજમ્

યાવદદ્ય દૃશો ધન્યાઃ સ્વાત્મોદન્તમખણ્ડિતમ્ ।
યથાવત્પાવનં બુદ્ધેઃ સર્વં કથિતવાનસિ

પ્રભાતં દિક્ષુ સર્વાસુ દૃષ્ટા વિબુધભૂતયઃ ।
ભવાનિવ જગત્યસ્મિન્ન મહાનવલોકિતઃ

કથંચિત્પ્રાપ્યતે કશ્ચિદ્ભ્રાન્ત્વેવ હિ મહાજનઃ ।
ન ભવાનિવ ભવ્યાત્મા સુલભો જગતિ ક્વચિત્

વંશખણ્ડે હિ કસ્મિંશ્ચિજ્જાયતે મૌક્તિકં યથા ।
જગત્ખણ્ડે હિ કસ્મિંશ્ચિદ્દૃશ્યતે ત્વાદૃશસ્તથા

મયા તુ સુમહત્કાર્યમદ્ય સંપાદિતં શુભમ્ ।
પુણ્યદેહવિમુક્તાત્મા યદ્ભવાનવલોકિતઃ

તદસ્તુ તવ કલ્યાણં પ્રવિશાત્મગુહાં શુભામ્ ।
મધ્યાહ્નસમયો યન્મે વ્રજામિ સુરમન્દિરમ્

ઇત્યાકર્ણ્ય ભુશુણ્ડોઽસૌ જગ્રાહોત્થાય પાદપાત્ ।
સંકલ્પિતાભ્યાં હસ્તાભ્યામુપાત્તં હેમપલ્લવમ્

કલ્પવૃક્ષલતાપુષ્પકેસરેણ હિમત્વિષા ।
તત્પાત્રં મૌક્તિકાર્ઘ્યેણ પૂરયામાસ પૂર્ણધીઃ

તેનાર્ઘ્યપાદ્યપુષ્પેણ ત્રિનેત્રમિવ મામસૌ ।
આપાદમસ્તકં ભક્ત્યા પૂજયામાસ પૂર્વજઃ

અનુવ્રજ્યાકદર્થેન ખગેન્દ્રાલમિતિ બ્રુવન્ ।
વિષ્ટરાદહમુત્થાય તતઃ ખગવદાપ્લુતઃ

વ્યોમ્નિ યોજનમાત્રં તુ મદનુવ્રજ્યયા ગતઃ ।
કરં કરેણાવષ્ટભ્ય બલાત્સંરોધિતઃ ખગઃ

મયિ યાતે ક્ષણેનૈવ ગગનાધ્વન્યદૃશ્યતામ્ ।
નિવૃત્તોઽસૌ વિહંગેન્દ્રો દુસ્ત્યજા સંગતિઃ સતામ્

અન્યોન્યમપિ કસ્મિંશ્ચિત્તરઙ્ગક ઇવામ્બુધૌ ।
વ્યોમન્યદૃશ્યતાં યાતો ખગસ્મૃત્યા મુનીનહમ્

સપ્તર્ષિમણ્ડલં પ્રાપ્ય જાયયા પરિપૂજિતઃ ।
યાતે કૃતયુગસ્યાદૌ પુરા વર્ષશતદ્વયે

સંગતોઽહં ભુશુણ્ડેન મેરોઃ શૃઙ્ગદ્રુમેઽભવમ્ ।
અદ્ય રામ કૃતે ક્ષીણે ત્રેતા સંપ્રતિ વર્તતે

મધ્યે ત્રેતાયુગસ્યાસ્ય જાતસ્ત્વં રિપુમર્દન ।
પુનરદ્યાષ્ટમે વર્ષે તત્રૈવોપરિ ભૂભૃતઃ ।
મિલિતોઽભૂદ્ભુશુણ્ડો મે તથેવાજરરૂપવાન્

ઇતિ સંકથિતં ચિત્રં ભુશુણ્ડોદન્તમુત્તમમ્ ।
શ્રુત્વા વિચાર્ય ચૈવાન્તર્યદ્યુક્તં તત્સમાચર

શ્રીવાલ્મીકિરુવાચ ।
ઇતિ સુમતિભુશુણ્ડસત્કથાં યો
વિમલમતિઃ પ્રવિચારયિષ્યતીહ ।
ભવભયબહુલાકુલાસ્થિતાં સ
પ્રસભમસત્સરિતં તરિષ્યતીતિ

ઇત્યાર્ષે શ્રીવાસિષ્ઠમહારામાયણે વાલ્મીકીયે દે૦ મોક્ષોપાયેષુ નિર્વાણપ્રકરણે પૂ૦ ભુશું૦ સમાપ્તિર્નામ સપ્તવિંશઃ સર્ગઃ