યોગવાસિષ્ઠ · અધ્યાય 3.45
શ્રીસરસ્વત્યુવાચ ।
વિદૂરથસ્તે ભર્તૈષ તનું ત્યક્ત્વા રણાઙ્ગણે ।
તદેવાન્તઃપુરં પ્રાપ્ય તાદૃગાત્મા ભવિષ્યતિ
શ્રીવસિષ્ઠ ઉવાચ ।
ઇત્યાકર્ણ્ય વચો દેવ્યા લીલા સા તત્પુરાસ્પદા ।
પુરઃ પ્રહ્વા સ્થિતોવાચ વચનં વિહિતાઞ્જલિઃ
દ્વિતીયલીલોવાચ ।
દેવી ભગવતી જ્ઞપ્તિર્નિત્યમેવાર્ચિતા મયા ।
સ્વપ્ને સંદર્શનં દેવી સા દદાતિ નિશાસુ મે
સા યાદૃશ્યેવ દેવેશિ તાદૃશ્યેવ ત્વમમ્બિકે ।
તન્મે કૃપણકારુણ્યાદ્વરં દેહિ વરાનને
શ્રીવસિષ્ઠ ઉવાચ ।
ઇત્યુક્તા સા તદા જ્ઞપ્તિઃ સ્મૃત્વા તદ્ભક્તિભાવનમ્ ।
ઇદં પ્રસન્ના પ્રોવાચ તાં લીલાં તત્પુરાસ્પદામ્
શ્રીદેવ્યુવાચ ।
અનન્યયા ભાવનયા યાવજ્જીવમજીર્ણયા ।
પરિતુષ્ટાસ્મિ તે વત્સે ગૃહાણાભિમતં વરમ્
તદ્દેશલીલોવાચ ।
રણાદ્દેહં પરિત્યજ્ય યત્ર તિષ્ઠતિ મે પતિઃ ।
અનેનૈવ શરીરેણ તત્ર સ્યામેતદઙ્ગના
શ્રીદેવ્યુવાચ ।
એવમસ્તુ ત્વયાઽવિઘ્નં પૂજિતાસ્મિ સુતે ચિરમ્ ।
અનન્યભાવયા ભૂરિ પુષ્પધૂપસપર્યયા
શ્રીવસિષ્ઠ ઉવાચ ।
અથ તદ્દેશલીલાયાં ફુલ્લાયાં તદ્વરોદયાત્ ।
પૂર્વલીલાબ્રવીદ્દેવીં સંદેહલુલિતાશયા
પૂર્વલીલોવાચ ।
યે સત્યકામાઃ સન્ત્યેવંસંકલ્પા બ્રહ્મરૂપિણઃ ।
ત્વાદૃશાઃ સર્વમેવાશુ તેષાં સિદ્ધ્યત્યભીપ્સિતમ્
તત્તેનૈવ શરીરેણ કિમર્થં નાહમીશ્વરિ ।
લોકાન્તરમિદં નીતા તં ગિરિગ્રામકં વદ
શ્રીદેવ્યુવાચ ।
ન કિંચિત્કસ્યચિદહં કરોમિ વરવર્ણિનિ ।
સર્વ સંપાદયત્યાશુ સ્વયં જીવઃ સ્વમીહિતમ્
અહં હિતં રટે જ્ઞપ્તિઃ સંવિન્માત્રાધિદેવતા ।
પ્રત્યેકમસ્તિ ચિચ્છક્તિર્જીવશક્તિસ્વરૂપિણી
જીવસ્યોદેતિ યા શક્તિર્યસ્ય યસ્ય યથા યથા ।
ભાતિ તત્ફલદા નિત્યં તસ્ય તસ્ય તથા તથા
માં સમારાધયન્ત્યાસ્તુ જીવશક્તિસ્તવોદિતા ।
તદા ભવદ્યદીહ સ્યાં મુક્તાસ્મીતિ ચિરં તદા
તેન તેન પ્રકારેણ ત્વં મયા સંપ્રબોધિતા ।
તયા યુક્ત્યામલં ભાવં નીતાસિ વરવર્ણિનિ
અનયૈવ ભાવનયા બોધિતાસિ ચિરં તદા ।
તમેવાઽર્થં પ્રાપ્તવતી સદા સ્વચિતિશક્તિતઃ
યસ્ય યસ્ય યથોદેતિ સ્વચિત્પ્રયતનં ચિરમ્ ।
ફલં દદાતિ કાલેન તસ્ય તસ્ય તથા તથા
તપો વા દેવતા વાપિ ભૂત્વા સ્યૈવ ચિદન્યથા ।
ફલં દદાત્યથ સ્વૈરં નભઃફલનિપાતવત્
સ્વસંવિદ્યતનાદન્યન્ન કિંચિચ્ચ કદાચન ।
ફલં દદાતિ તેનાશુ યથેચ્છસિ તથા કુરુ
ચિદ્ભાવ એવ નનુ સર્ગગતોઽન્તરાત્મા
યચ્ચેતતિ પ્રયતતે ચ તદૈતિ તચ્છ્રીઃ ।
રમ્યં હ્યરમ્યમથવેતિ વિચારયસ્વ
યત્પાવનં તદવબુધ્ય તદન્તરાસ્સ્વ
ઇત્યાર્ષે શ્રીવાસિષ્ઠમહારામાયણે વાલ્મીકીયે ઉત્પત્તિપ્રકરણે લી૦ સત્યકામસત્યસઙ્કલ્પાસ્તિતા નામ પઞ્ચત્વારિંશઃ સર્ગઃ
મૂળ પાઠ: yogavāsiṣṭhaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0