વરાહ પુરાણ · અધ્યાય 87

રુદ્ર ઉવાચ ।
અથ ક્રૌઞ્ચં ભવતિ ચતુર્થં કુશદ્વીપાદ્ દ્વિગુણમાનતઃ સમુદ્રઃ ક્રૌઞ્ચેન દ્વિગુણેનાવૃતઃ। તસ્મિંશ્ચ સપ્તૈવ પ્રધાનપર્વતાઃ। પ્રથમઃ કૌઞ્ચો વિદ્યુલ્લતો રૈવતો માનસઃ સૈવ પાવકઃ। તથૈવાન્ધકારઃ સૈવાચ્છોદકઃ। દેવાવૃત્તો સ ચ સુરાપો ભણ્યતે। તતો દેવિષ્ઠઃ સ એવ કાઞ્ચનશ્રૃઙ્ગો ભવતિ। દેવનન્દાત્પરો ગોવિન્દઃ, દ્વિવિન્દ ઇતિ। તતઃ પુણ્ડરીકઃ સૈવ તોષાશયઃ। એતે સપ્ત રત્નમયાઃ પર્વતાઃ ક્રીઞ્ચદ્વીપે વ્યવસ્થિતાઃ। સર્વે ચ પરસ્પરેણોચ્છ્રયાઃ। તત્ર વર્ષાણિ તથા ક્રૌઞ્ચસ્ય કુશલો દેશઃ સૈવ માધવઃ સ્મૃતઃ વામનસ્ય મનોઽનુગઃ સૈવ સંવર્તકસ્તતોષ્ણવાન્ સોમપ્રકાશઃ। તતઃ પાવકઃ સૈવ સુદર્શનઃ। તથા ચાન્ધકારઃ સૈવ સંમોહઃ। તતો મુનિદેશઃ સ ચ પ્રકાશઃ। તતો દુન્દુભિઃ સૈવાનર્થ ઉચ્યતે। તત્રાપિ સપ્તૈવ નદ્યઃ

ગૌરી કુમુદ્વતી ચૈવ સન્ધ્યા રાત્રિર્મનોજવા ખ્યાતિશ્ચ પુણ્ડરીકા ચ ગઙ્ગા સપ્તવિધાઃ સ્મૃતાઃ।
ગૌરી સૈવ પુષ્પવહા કુમુદ્વતી તામ્રવતી રોધસંધ્યા સુખાવહા ચ મનોજવા ચ ક્ષિપ્રોદા ચ ખ્યાતિઃ સૈવ ગોબહુલા પુણ્ડરીકા ચિત્રવેગા શેષાઃ ક્ષુદ્રનદ્યઃ॥ ક્રૌઞ્ચદ્વીપો ઘૃતોદેનાવૃતઃ। ઘૃતોદા શાલ્મલેનેતિ

॥ ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે ભગવચ્છાસ્ત્રે સપ્તાશીતિતમોઽધ્યાયઃ