વરાહ પુરાણ · અધ્યાય 28

પ્રજાપાલ ઉવાચ ।
કથં માયા સમુત્પન્ના દુર્ગા કાત્યાયની શુભા ।
આદિક્ષેત્રે સ્થિતા સૂક્ષ્મા પૃથગ્મૂર્ત્તા વ્યજાયત

મહાતપા ઉવાચ ।
આસીદ્ રાજા પુરા રાજન્ સિન્ધુદ્વીપઃ પ્રતાપવાન્ ।
વરુણાંશો મહારાજ સોઽરણ્યે તપસિ સ્થિતઃ

પુત્રો મે શક્રનાશાય ભવેદિતિ નારધિપઃ ।
એવં કૃતમતિઃ સોઽથ મહતા તપસા સ્વકમ્ ।
કલેવરં સ્થિતો ભૂત્વા શોષયામાસ સુવ્રત

પ્રજાપાલ ઉવાચ ।
કથં તસ્ય દ્વિજશ્રેષ્ઠ શક્રેણાપકૃતં ભવેત્ ।
યેનાસૌ તદ્વિનાશાય પુત્રમિચ્છન્ વ્રતે સ્થિતઃ

મહાતપા ઉવાચ ।
સોઽન્યજન્મનિ પુત્રોઽભૂત્ ત્વષ્ટુર્બલભૃતાં વરઃ ।
અવધ્યઃ સર્વશસ્ત્રેષુ અપાં ફેનેન નાશિતઃ

જલફેનેન નિહતસ્તસ્મિઁલ્લયમવાપ્નુયાત્ ।
પુનર્બ્રહ્માન્વયાજ્જાતઃ સિન્ધુદ્વીપેતિ સંજ્ઞિતઃ ।
સ તેપે પરમં તીવ્રં શક્રવૈરમનુસ્મરન્

તતઃ કાલેન મહતા નદી વેત્રવતી શુભા ।
માનુષં રૂપમાસ્થાય સાલંકારં મનોરમમ્ ।
આજગામ યતો રાજા તેપે પરમકં તપઃ

તાં દૃષ્ટ્વા રૂપસંપન્નાં સ રાજા ક્રુદ્ધમાનસઃ ।
ઉવાચ કાઽસિ સુશ્રોણિ સત્યં કથય ભામિનિ

નદ્યુવાચ ।
અહં જલપતેઃ પત્ની વરુણસ્ય મહાત્મનઃ ।
નામ્ના વેત્રવતી પુણ્યા ત્વામિચ્છન્તીહમાગતા

સાભિલાષાં પરસ્ત્રીં ચ ભજમાનાં વિસર્જ્જયેત્ ।
સ પાપઃ પુરુષો જ્ઞેયો બ્રહ્મહત્યાં ચ વિન્દતિ ।
એવં જ્ઞાત્વા મહારાજ ભજમાનાં ભજસ્વ મામ્

એવમુક્તસ્તયા રાજા સાભિલાષોપભુક્તવાન્ ।
તસ્ય સદ્યોઽભવત્ પુત્રો દ્વાદશાર્કસમપ્રભઃ

વેત્રવત્યુદરે જાતો નામ્ના વૈત્રાસુરોઽભવત્ ।
બલવાનતિતેજસ્વી પ્રાગ્જ્યોતિષપતિર્ભવત્

સ કાલેન યુવા જાતો બલવાન્ દૃઢવિક્રમઃ ।
મહાયોગેન સંયુક્તો જિગાયેમાં વસુંધરામ્

સપ્તદ્વીપવતીં પશ્ચાન્મેરુપર્વતમારુહત્ ।
તત્રેન્દ્રં પ્રથમં જિગ્યે પશ્ચાદગ્નિં યમં તતઃ ।
નિરૃતિં વરુણં વાયું ધનદશ્ચેશ્વરં તતઃ

ઇન્દ્રો ભગ્નો ગતઃ સોગ્નિં અગ્નિર્ભગ્નો યમં યયૌ ।
યમો નિરૃતિમાગચ્છન્નિરૃતિર્વરુણં યયૌ

ઇન્દ્રાદિભિરુપેતસ્તુ વરુણો વાયુમન્વગાત્ ।
વાયુર્ધનપતિં ત્વાગાત્ સર્વૈરિન્દ્રાદિભિઃ સહ

ધનદોઽપિ સ્વકં મિત્રમીશં દેવસમન્વિતઃ ।
ઇયાય ગદયા સોઽપિ દાનવો બલદર્પિતઃ ।
ગદામાદાય દુદ્રાવ શિવલોકં પ્રતિ પ્રભો

શિવોઽપ્યવધ્યં તં મત્વા દેવાન્ ગુહ્ય યયૌ પુરીમ્ ।
બ્રહ્મણઃ સુરસિદ્ધાદ્યૈર્વન્દિતાં પુણ્યકારિભિઃ

તત્ર બ્રહ્મા જગત્સ્ત્રષ્ટા વિષ્ણુપાદોદ્ભવે જલે ।
નિયામિતાકાશગતો જપત્યન્તર્જલે શુભે ।
ક્ષેત્રજ્ઞમાયાં ગાયત્રીં તતો દેવા વિચુક્રુશુઃ

ત્રાહિ પ્રજાપતે સર્વાન્ દેવાનૃષિવરાનપિ ।
અસુરાદ્ભયમાપન્નાન્ ત્રાહિ ત્રાહીત્યચોદયન્

એવમુક્તસ્તદા બ્રહ્મા દૃષ્ટ્વા દેવાંસ્તદાગતાન્ ।
ચિન્તયામાસ દેવસ્ય માયેયં વિતતં જગત્ ।
નાસુરા ન સુરાશ્ચાત્ર માયેયં કીદૃશી મતા

એવં ચિન્તયતસ્તસ્ય પ્રાદુરાસીદયોનિજા ।
શુક્લામ્બરધરા કન્યા સ્ત્રક્કિરીટોજ્જ્વલાનના ।
અષ્ટભિર્બાહુભિર્યુક્તા દિવ્યપ્રહરણોદ્યતા

ચક્રં શઙ્ખં ગદાં પાશં ખઙ્ગં ઘણ્ટાં તથા ધનુઃ ।
ધારયન્તી તથા ચાન્યાન્ બદ્ધતૂણા જલાદ્ બહિઃ

નિશ્ચક્રામ મહાદેવી સિંહવાહનવેગિતા ।
યુયુધે ચાસુરાન્ સર્વાનેકૈવ બહુધા સ્થિતા

દિવ્યં વર્ષસહસ્ત્રં તુ દિવ્યૈરસ્ત્રૈર્મહાબલમ્ ।
યુદ્ધ્વા કાલાત્યયે દેવ્યા હતો વૈત્રાસુરો રણે ।
તતઃ કિલકિલાશબ્દો દેવસૈન્યેઽભવન્મહાન્

હતે વૈત્રાસુરે ભીમે તદા સર્વે દિવૌકસઃ ।
પ્રણેમુર્જય યુદ્ધેતિ સ્વયમીશઃ સ્તુતિં જગૌ

મહેશ્વર ઉવાચ ।
જયસ્વ દેવિ ગાયત્રે મહામાયે મહાપ્રભે ।
મહાદેવિ મહાભાગે મહાસત્ત્વે મહોત્સવે

દિવ્યગન્ધાનુલિપ્તાઙ્ગિ દિવ્યસ્ત્રગ્દામભૂષિતે ।
વેદમાતર્નમસ્તુભ્યં ત્ર્યક્ષરસ્થે મહેશ્વરિ

ત્રિલોકસ્થે ત્રિતત્ત્વસ્થે ત્રિવહ્નિસ્થે ત્રિશૂલિનિ ।
ત્રિનેત્રે ભીમવક્ત્રે ચ ભીમનેત્રે ભયાનકે ।
કમલાસનજે દેવિ સરસ્વતિ નમોઽસ્તુ તે

નમઃ પઙ્કજપત્રાક્ષિ મહામાયેઽમૃતસ્ત્રવે ।
સર્વગે સર્વભૂતેશિ સ્વાહાકારે સ્વધેઽમ્બિકે

સંપૂર્ણે પૂર્ણચન્દ્રાભે ભાસ્વરાઙ્ગે ભવોદ્ભવે ।
મહાવિદ્યે મહાવેદ્યે મહાદૈત્યવિનાશિનિ ।
મહાબુદ્ધ્યુદ્ભવે દેવિ વીતશોકે કિરાતિનિ

ત્વં નીતિસ્ત્વં મહાભાગે ત્વં ગીસ્ત્વં ગૌસ્ત્વમક્ષરમ્ ।
ત્વં ધીસ્ત્વં શ્રીસ્ત્વમોઙ્કારસ્તત્ત્વે ચાપિ પરિસ્થિતા ।
સર્વસત્ત્વાહિતે દેવિ નમસ્તે પરમેશ્વરિ

ઇત્યેવં સંસ્તુતા દેવી ભવેન પરમેષ્ઠિના ।
દેવૈરપિ જયેત્યુચ્ચૈરિત્યુક્તા પરમેશ્વરી

યાવદાસ્તે ચતુર્વક્ત્રસ્તાવદન્તર્જલાદ્ બહિઃ ।
નિશ્ચક્રામ તતો દેવીં કૃતકૃત્યાં દદર્શ સઃ

તાં દૃષ્ટ્વા દેવકાર્યં ચ સિદ્ધં મત્વા પિતામહઃ ।
ભવિષ્યં કાર્યમુદ્દિશ્ય તતો વચનમબ્રવીત્

બ્રહ્મોવાચ ।
ઇયં દેવી વરારોહા યાતુ શૈલં હિમોદ્ભવમ્ ।
તત્ર યૂયં સુરાઃ સર્વે ગત્વા નન્દત માચિરમ્

નવમ્યાં ચ સદા પૂજ્યા ઇયં દેવી સમાધિના ।
વરદા સર્વલોકાનાં ભવિષ્યતિ ન સંશયઃ

નવમ્યાં યશ્ચ પિષ્ટાશી ભવિષ્યતિ હિ માનવઃ ।
નારી વા તસ્ય સંપન્નં ભવિષ્યતિ મનોગતમ્

યશ્ચ સાયં તથા પ્રાતરિદં સ્તોત્રં પઠિષ્યતિ ।
ત્વયેરિતં મહાદેવ તસ્ય દેવ્યા સમં ભવાન્

વરદો દેવ સર્વાસુ આપત્સ્વપ્યુદ્ધરસ્વ તમ્ ।
એવમુક્ત્વા ભવં બ્રહ્મા પુનર્દેવીં સ ચાબ્રવીત્

ત્વયા દેવિ મહત્કાર્યં કર્તવ્યં ચાન્યદસ્તિ નઃ ।
ભવિષ્યં મહિષાખ્યસ્ય અસુરસ્ય વિનાશનમ્

એવમુક્ત્વા તતો બ્રહ્મા સર્વે દેવાશ્ચ પાર્થિવ ।
યથાગતં તતો જગ્મુર્દ્દેવીં સ્થાપ્ય હિમે ગિરૌ ।
સંસ્થાપ્ય નન્દિતા યસ્માત્ તસ્માન્નન્દાઽભવત્ તુ સા

યશ્ચેદં શ્રૃણુયાજ્જન્મ દેવ્યા યશ્ચ સ્વયં પઠેત્ ।
સર્વપાપવિનિર્મુક્તઃ પરં નિર્વાણમૃચ્છતિ

॥ ઇતિ શ્રીવરાહપુરાણે ભગવચ્છાસ્ત્રે અષ્ટાવિંશોઽધ્યાયઃ