વામનપુરાણ, સરોમાહાત્મ્ય · અધ્યાય 4

બ્રહ્મોવાચ
યદર્થમિહ સંપ્રાપ્ત ભવન્તઃ સર્વ એવ હિ ।
ચિન્તયામ્યહમપ્યગ્રે તદર્થં ચ મહાબલા

ભવિષ્યતિ ચ વઃ સર્વં કાઙ્ક્ષિતં યત્ સુરોત્તમાઃ ।
બલેર્દાનવમુખ્યસ્ય યો ઽસ્ય જેતા ભવિષ્યતિ

ન કેવલં સુરાદીનાં ગતિર્મમ સ વિશ્વકૃત્ ।
ત્રૈલોક્યસ્યાપિ નેતા ચ દેવાનામપિ સ પ્રભુઃ

યઃ પ્રભુઃ સર્વલોકાનાં વિશ્વેશશ્ચ સનાતનઃ ।
પૂર્વજો ઽયં સદાપ્યાહુરાદિદેવં સનાતનમ્

તન્દેવાપિ મહાત્માનં ન વિદુઃ કો ઽપ્યસાવિતિ ।
દેવાનાસ્માન્ શ્રુતિં વિશ્વં સ વેત્તિ પુરુષોત્તમઃ

તસ્યૈવ તુ પ્રસાદેન પ્રવક્ષ્યે પરમાં ગતિમ્ ।
યત્ર યોગં સમાસ્થાય તપશ્ચરતિ દુશ્ચરમ્

ક્ષીરોદ્સયોત્તરે કૂલે ઉદીચ્યાં દિશિ વિશ્વકૃત્ ।
અમૃતં નામ પરમં સ્થાનમાહુર્મનીષિણઃ

ભવન્તસ્તત્ર વૈ ગત્વા તપસા શંસિતવ્રતાઃ ।
અમૃતં સ્થાનમાસાદ્ય તપશ્ચરત દુશ્ચરમ્

તતઃ શ્રોષ્યથ સંઘુષ્ટાં સ્નિગ્ધગમ્ભીરનિઃ સ્વનામ્ ।
ઉષ્ણાન્તે તોયદસ્યેવ તોયપૂર્ણસ્ય નિઃસ્વનમ્

રક્તાં પુષ્ટક્ષરાં રમ્યમાભયાં સર્વદા શિવામ્ ।
વાણીં પરમસંસ્કારં વદતાં બ્રહ્મવાદિનામ્

દિવ્યાં સત્યકરીં સત્યાં સર્વકલ્મષનાશિનીમ્ ।
સર્વદેવાધિદેવસ્ય તતો ઽસૌ ભાવિતાત્મનઃ

તસ્ય વ્રતસમાપ્ત્યાં તુ યોગવ્રતવિસર્જને ।
અમોઘં તસ્ય દેવસ્ય વિશ્વતેજો મહાત્મનઃ

કસ્ય કિં વો વરં દેવા દદામિ વરદઃ સ્થિતઃ ।
સ્વાગતં વઃ સુરશ્રેષ્ઠા મત્સમીપમુપાગતાઃ

તતો ઽદિતિઃ કશ્યપશ્ચ ગૃહ્ણીયાતાં વરં તદા ।
પ્રણમ્ય શિરસા પાદૌ તસ્મૈ દેવાય ધીમતે

ભગવાનેવ નઃ પુત્રો ભવત્વિતિ પ્રસીદ નઃ ।
ઉક્તશ્ચ પરયા વાચા તથાસ્ત્વતિ સ વક્ષ્યતિ

દેવા બ્રુવન્તિ તે સર્વે કસ્યપો ઽદિતિરેવ ચ ।
તથાસ્ત્વિતિ સુરાઃ સર્વે પ્રણમ્ય શિરસા પ્રભુમ્ ।
શ્વેતદ્વીપં સમુદ્દિશ્ય ગતાઃ સૌમ્યદિશં પ્રતિ

તે ઽચિરેણૈવ સંપ્રાપ્તાઃ ક્ષીરોદં સરિતાં પતિમ્ ।
યથોદ્દિષ્ટં ભગવતા બ્રહ્મણા સત્યવાદિના

તે ક્રાન્તાઃ સાગરાન્ સર્વાન્ પર્વતાંશ્ચ સકાનનાન્ ।
નદીશ્ચ વિવિધા દિવ્યાઃ પૃથિવ્યાં તે સુરોક્તમાઃ

અપશ્યન્ત તમો ઘોરં સર્વસત્ત્વવિવર્જિતમ્ ।
અભાસ્કરમમર્યાદં તમસા સર્વતો વૃતમ્

અમૃતં સ્થાનમાસાદ્યકશ્યપેન મહાત્મના ।
દીક્ષિતાઃ કામદં દિવ્યં વ્રતં વર્ષ સહસ્રકમ્

પ્રસાદાર્થં સુરેશાય તસ્મૈ યોગાય ધીમતે ।
નારાયણાય દેવાય સહસ્રાક્ષાય ભૂતયે

બ્રહ્મચર્યેણ મૌનેન સ્થાનવીરાસનેન ચ ।
ક્રમેણ ચ સુરાઃ સર્વે તપ ઉગ્રં સમાસ્થિતાઃ

કશ્યપસ્તત્ર ભગવાન્ પ્રસાદાર્થં મહાત્મનઃ ।
ઉદીરયત વેદોક્તં યમાહુઃ પરમં સ્તવમ્