વજ્રસૂચી · શ્લોક 41-53

એકવર્ણમિદં પૂર્વં વિશ્વમાસીદ્યુધિષ્ઠિર ।
કર્મક્રિયાવિશેષેણ ચાતુર્વર્ણ્યં પ્રતિષ્ઠિતમ્

સર્વે વૈ યોનિજા મર્ત્યાઃ સર્વે મૂત્રપુરીષિણઃ ।
એકેન્દ્રિયેન્દ્રિયાર્થાશ્ચ તસ્માચ્છીલગુણૈર્દ્વિજાઃ

શૂદ્રો ઽપિ શીલસમ્પન્નોગુણવાન્ બ્રાહ્મણો ભવેત્ ।
બ્રાહ્મણો ઽપિ ક્રિયાહીનઃ શૂદ્રાત્પ્રત્યવરો ભવેત્

પઞ્ચેન્દ્રિયાર્ણવં ઘોરં યદિ શૂદ્રો ઽપિ તીર્ણવાન્ ।
તસ્મૈ દાનં પ્રદાતવ્યમપ્રમેયં યુધિષ્ઠિર

ન જાતિર્દૃશ્યતે રાજન્ ગુણાઃ કલ્યાણકારકાઃ ।
જીવિતં યસ્ય ધર્માર્થે પરાર્થે યસ્ય જીવિતમ્ ।
અહોરાત્રં ચરેત્ક્ષાન્તિં તં દેવા બ્રાહ્મણં વિદુઃ

પરિત્યજ્ય ગૃહાવાસં યે સ્થિતા મોક્ષકાક્ષિણઃ ।
કામેષ્વસક્તાઃ કૌન્તેય બ્રાહ્મણાસ્તે યુધિષ્ઠિર

અહિંસાનિર્મમત્વં ચા મત્કૃત્યસ્ય વર્જનમ્ ।
રાગદ્વેષનિવૃત્તિશ્ચ એતદ્ બ્રાહ્મણલક્ષણમ્

ક્ષમા દયા દમો દાનં સત્યં શૌચં સ્મૃતિર્ઘૃણા ।
વિદ્યા વિજ્ઞાનમાસ્તિક્યમેતદ્ બ્રાહ્મણલક્ષણમ્

ગાયત્રીમાત્ર સારો ઽપિ વરં વિપ્રઃ સુયન્ત્રિતઃ ।
નાયન્ત્રિતશ્ચતુર્વેદી સર્વાશી સર્વવિક્રયી

એકરાત્રોષિતસ્યાપિ યા ગતિર્બ્રહ્મચારિણઃ ।
ન તત્ક્રતુસહસ્રેણ પ્રાપ્નુવન્તિ યુધિષ્ઠિર

પારગં સર્વવેદાનાં સર્વતીર્થાભિષેચનમ્ ।
મુક્તશ્ચરતિ યો ધર્મં તમેવ બ્રાહ્મણં વિદુઃ

યદા ન કુરુતે પાપં સર્વભૂતેષુ દારુણમ્ ।
કાયેન મનસા વાચા બ્રહ્મ સમ્પદ્યતે તદા

અસ્માભિરુક્તં યદિદં દ્વિજાનાં મોહં નિહન્તું હતબુદ્ધિંકાનામ્ ।
ગૃહ્મન્તુ સન્તો યદિ યુક્તમેતન્મુઞ્ચન્ત્વથાયુક્તમિદં યદિ સ્યાત્