ઉદાનવર્ગ · અધ્યાય 28
સર્વ.પાપસ્ય.અકરણમ્.કુશલસ્ય.ઉપસમ્પદઃ ।
સ્વ.ચિત્ત.પર્યવદનમ્.એતદ્.બુદ્ધસ્ય.શાસનમ્ ॥
દદતઃ.પુણ્યમ્.પ્રવર્ધતે.વૈરમ્.ન.ક્રિયતે.ચ.સમ્યમાત્ ।
કુશલી.પ્રજહાતિ.પાપકમ્.રાગ.દોષ.મોહ.ક્ષયાત્.તુ.નિર્વૃતિઃ ॥
સાર્ધમ્.ચરન્ન્.એકકઃ.સદા.મિશ્રો.હ્ય્.અન્ય.જનેન.વેદકઃ ।
કુશલી.પ્રજહાતિ.પાપકમ્.ક્રૌઞ્ચઃ.ક્ષીરપકો.યથા.ઉદકમ્ ॥
દૃષ્ટ્વા.હ્ય્.આદીનવમ્.લોકે.જ્ઞાત્વા.ધર્મ.નિરૌપધિમ્ ।
આર્યો.ન.રમતે.પાપે.પાપો.ન.રમતે.શુભે ॥
પ્રવિવેક.રસમ્.જ્ઞાત્વા.રસમ્.ચ.ઉપશમસ્ય.વૈ ।
નિર્જ્વરો.ભવતિ.નિષ્પાપો.ધર્મ.પ્રીતિ.રસમ્.પિબન્ ॥
અનવસ્રુત.ચિત્તસ્ય.ત્વ્.અનુનહન.ચેતસઃ ।
પુણ્ય.પાપ.પ્રહીણસ્ય.ન.અસ્તિ.દુર્ગતિતો.ભયમ્ ॥
નિષેદ્ધારમ્.પ્રવક્તારમ્.યજ્.જાનેદ્.વદ્ય.દર્શિનમ્ ।
નિગૃહ્ય.વાદિનમ્.ધીરમ્.તાદૃશમ્.સતતમ્.ભજેત્ ।
તાદૃશમ્.ભજમાનસ્ય.શ્રેયો.ભવતિ.ન.પાપકમ્ ॥
ઉપશાન્તો.હ્ય્.ઉપરતો.મન્દ.ભાષી.હ્ય્.અનુદ્ધતઃ ।
ધુનાતિ.પાપકાન્.ધરમાન્.દ્રુમ.પત્ત્રમ્.યથા.અનિલઃ ॥
યો.હ્ય્.અપ્રદુષ્ટસ્ય.નરસ્ય.દુષ્યતે.શુદ્ધસ્ય.નિત્યમ્.વિગત.અઙ્ગણસ્ય ।
તમ્.એવ.બાલમ્.પ્રતિયાતિ.પાપમ્.ક્ષિપ્તમ્.રજઃ.પ્રતિવાતમ્.યથૈવ ॥
યદ્.યત્.કરોતિ.પુરુષસ્.તત્.તત્.પશ્યતિ.હ.આત્મનઃ ।
કલ્યાણ.કારી.કલ્યાણમ્.પાપ.કારી.ચ.પાપકમ્ ॥
આત્મના.હિ.કૃતે.પાપે.ત્વ્.આત્મના.ક્લિશ્યતે.સદા ।
આત્મના.ત્વ્.અકૃતે.પાપે.હ્ય્.આત્મના.એવ.વિશુધ્યતે ॥
અશુદ્ધ.બુદ્ધિમ્.પ્રત્યાત્મમ્.ન.અન્યો.હ્ય્.અન્યમ્.વિશોધયેત્ ।
અભિમથ્નાતિ.તમ્.પાપમ્.વજ્રમ્.અશ્મ.મણિમ્.યથા ॥
ચક્ષુષ્માન્.વિષમાની.ઇવ.વિદ્યમાને.પરાક્રમેત્ ।
પણ્ડિતો.જીવ.લોકે.અસ્મિન્.પાપાનિ.પરિવર્જયેત્ ॥
વણિગ્.વા.સભયમ્.માર્ગમ્.અલ્પ.શાસ્ત્રો.મહા.ધનો ।
વિષમ્.જીવિત.કામો.વા.પાપાનિ.પરિવર્જયેત્ ॥
પણૌ.ચ.અસ્ય.વ્રણો.ન.સ્યાદ્.ધારયેત્.પાણિના.વિષમ્ ।
ન.અવ્રણે.ક્રામતિ.વિષમ્.ન.અસ્તિ.પાપમ્.અકુર્વતઃ ॥
સુકરાણિ.હ્ય્.અસાધૂનિ.સ્વ.આત્મનો.હ્ય્.અહિતાનિ.ચ ।
યદ્.વૈ.હિતમ્.ચ.પથ્યમ્.ચ.તદ્.વૈ.પરમ.દુષ્કરમ્ ॥
સુકરમ્.સાધુના.સાધુ.સાધુ.પાપેન.દુષ્કરમ્ ।
પાપમ્.પાપેન.સુકરમ્.પાપમ્.આર્યેણ.દુષ્કરમ્ ॥
મધુવદ્.મન્યતે.બાલો.યાવત્.પાપમ્.ન.પચ્યતે ।
યદા.તુ.પચ્યતે.પાપમ્.અથ.દુહ્ખમ્.નિગચ્છતિ ॥
પાપો.અપિ.પશ્યતે.ભદ્રમ્.યાવત્.પાપમ્.ન.પચ્યતે ।
યદા.તુ.પચ્યતે.પાપમ્.અથ.પાપાનિ.પશ્યતિ ॥
ભદ્રો.અપિ.પશ્યતે.પાપમ્.યાવદ્.ભદ્રમ્.ન.પચ્યતે ।
યદા.તુ.પચ્યતે.ભદ્રમ્.અથ.ભદ્રાણિ.પશ્યતિ ॥
કુર્યાચ્.ચેત્.પુરુષઃ.પાપમ્.ન.એનમ્.કુર્યાત્.પુનઃ.પુનઃ ।
ન.તત્ર.છન્દમ્.કુર્વીત.દુહ્ખમ્.પાપસ્ય.સંચયઃ ॥[.ચ્છન્દમ્.]
કુર્યાત્.તુ.પુરુષઃ.પુણ્યમ્.કુર્યાચ્.ચ.એનમ્.પુનઃ.પુનઃ ।
તત્ર.છન્દમ્.ચ.કુર્વીત.સુખમ્.પુણ્યસ્ય.સંચયઃ ।[.ચ્છન્દમ્.]
અભિત્વરેત.કલ્યાણે.પાપાચ્.ચિત્તમ્.નિવારયેત્ ।
ધન્ધમ્.હિ.કુર્વતઃ.પુણ્યમ્.પાપેષુ.રમતે.મનઃ ॥[.દ્વન્દ્વમ્.]?
અલ્પકમ્.પિ.કૃતમ્.પાપમ્.દુહ્ખાય.પરતઃ.સદા ।
મહતે.ભવત્ય્.અનર્થાય.વિષમ્.કોષ્ઠ.ગતમ્.યથા ॥
અલ્પકમ્.પિ.કૃતમ્.પુણ્યમ્.પર.લોકે.સુખાવહમ્ ।
અર્થાય.મહતે.નિત્યમ્.સસ્યાનામ્.ઇવ.સંચયઃ ॥
અદણ્ડેષુ.હિ.દણ્ડેન.યો.અપ્રદુષ્ટેષુ.દુષ્યતે ।
દશાનામ્.અન્યતમમ્.સ્થાનમ્.ક્ષિપ્રમ્.એવ.નિગચ્છતિ ॥
જ્ઞાતીનામ્.વા.વિના.ભાવમ્.ભોગાનામ્.વા.પરિક્ષયમ્ ।
રાજતો.હ્ય્.ઉપસર્ગમ્.વા.અપ્ય્.અભ્યાખ્યાનમ્.ચ.દારુણમ્ ॥
વેદનામ્.કટુકામ્.વા.અપિ.શરીરસ્ય.ચ.ભેદનમ્।
આબાધમ્.વા.અપિ.પરુષમ્.ચિત્ત.ક્ષેપમ્.અથ.અપિ.વા ॥
અથ.વા.અસ્ય.અપ્ય્.અગારાણિ.હ્ય્.અગ્નિર્.દહતિ.સર્વથા ।
ભેદાત્.કાયસ્ય.ચ.અપ્રાજ્ઞો.દશમામ્.દુર્ગતિમ્.વ્રજેત્ ॥
પાપે.તુ.કૃતે.હિ.ન.આશ્વસેચ્.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.ન.આશ્વસેત્ ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.ન.આશ્વસેદ્.અસ્તિ.તસ્ય.વિપાક;ઇતિ.ન.આશ્વસેત્ ॥
પુણ્યે.તુ.કૃતે.ત્વ્.ઇહ.આશ્વસેચ્.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.ચ.આશ્વસેત્ ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.ચ.આશ્વસેદ્.અસ્તિ.તસ્ય.વિપાક;ઇતિ.ચ.આશ્વસેત્ ॥
પાપે.તુ.કૃતે.હિ.શોચતે.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.શોચતે ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.શોચતે.અસ્તિ.તસ્ય.વિપાક;ઇતિ.શોચતે ॥
પુણ્યે.તુ.કૃતે.હિ.નન્દતે.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.નન્દતે ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.નન્દતે.અસ્તિ.તસ્ય.વિપાક;ઇતિ.નન્દતે ॥
ઇહ.શોચતિ.પ્રેત્ય.શોચતિ.પાપ.કર્મા.હ્ય્.ઉભયત્ર.શોચતિ ।
સ.હિ.શોચતિ.સ.પ્રશોચતિ.દૃષ્ટ્વા.કર્મ.હિ.ક્લિષ્ટમ્.આત્મનઃ ॥
ઇહ.નન્દતિ.પ્રેત્ય.નન્દતિ.કૃત.પુણ્યો.હ્ય્.ઉભયત્ર.નન્દતિ ।
સ.હિ.નન્દતિ.સ.પ્રમોદતે.દૃષ્ટ્વા.કર્મ.વિશુદ્ધમ્.આત્મનઃ ॥
પાપે.તુ.કૃતે.હિ.શોચતે.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.શોચતે ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.શોચતે.ભૂયઃ.શોચતિ.દુર્ગતિમ્.ગતઃ ॥
પુણ્યે.તુ.કૃતે.હિ.નન્દતે.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.નન્દતે ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.નન્દતે.ભૂયો.નન્દતિ.સદ્ગતિમ્.ગતઃ ॥
પુણ્યે.તુ.કૃતે.હિ.મોદતે.ચિર.કૃતે.દૂર.કૃતે.અપિ.મોદતે ।
રહસિ.ચ.કૃતે.અપિ.મોદતે.ભૂયો.મોદતિ.સદ્ગતિમ્.ગતઃ ॥
કૃતે.ચ.પાપે.અપ્ય્.અકૃતે.ચ.પુણ્યે.ધર્મમ્.સમાદાય.વિહાય.ધર્મમ્ ।
બિભેતિ.મૃત્યોર્.ઇહ.પાપ.કર્મા.ભિન્ન.પ્લવો.મધ્ય;ઇવ.ઉદકસ્ય ॥
કૃતમ્.ચ.પુણ્યમ્.હ્ય્.અકૃતમ્.ચ.પાપમ્.સતામ્.ચ.ધર્મશ્.ચરિતઃ.પુરાણઃ ।
બિભેતિ.મૃત્યોર્.ન.કદંચિદ્.એવ.યથૈવ.નાવા.દૃઢયા.તરન્તઃ ॥
મૂળ પાઠ: Udānavarga · Edition: Franz Bernhard, Goettingen 1965 · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0