તર્કતાણ્ડવ (ટીકા સહિત) · અધ્યાય 3
અથાદો 1 વિશિષ્ટેષ્ટદેવતાનતિરૂપં મઙ્ગલમાચરતિ - અનન્તેતિ । સત્વાદિષુ ગુણત્વપ્રસિદ્ધેર્દુઃખાદીનાં ગુણત્વેન પરૈઃ
પરિગણનાચ્ચ તદ્વ્યુદાસાયાનન્દજ્ઞાનબલદ્યુતિપ્રભુતિશુભધર્મલાભાય કલ્યણગુણેત્યુક્તિઃ । તાર્કિકરીત્યા ગુણગુણિનોર્ભેદભ્રમનિરાસાય ગુણૈકરાશિમિત્યુક્તઃ ।"અષ્ટાવેવેશ્વરે ગુણા"ઇતિ ધીનિરાસાયાનન્તેતિ ।"દોષૈકદૃક્પુરોભાગી"ઇત્યમરે"હ્લાદૈકમયીં"
ઇત્યાદિકાવ્યપ્રકાશાદૌ પ્રયોગદર્શનાત્સંખ્યાર્થકસ્યૈવૈકશબ્દસ્ય"પૂર્વકાલૈક"ઇતિ
પૂર્વનિપાતો ન કેવલાર્થસ્યેતિ તત્વનર્ણયટીકાદ્યુક્ત્યા ગુણૈકરાશિમિત્યસ્ય સાધુત્વં
ધ્યેયમ્ । ઉક્તરૂપગુણાનાં મુખ્યરાશિમિતિ વા ભેદશૂન્યરાશિમિતિ વાર્થઃ । ગુણવદ્દોષો નાશઙ્ક્ય ઇત્યાહ - ॥અશેષેતિ ॥ ચિન્તાસન્તાપાદિદોષહીનમિત્યર્થઃ । નનુ ગુણવિશિષ્ટસ્ય માયાશબલત્વાત્કથં 1 દોષોજ્ઝિતત્વમિત્યતો નેદં માયાશબલમિતિ ભાવેનોક્તં અપ્રમેયં - દેશતો ઽપરિચ્છિન્નમિતિ । શબલં તુ પરિચ્છિન્નમિત્યભ્યુપેતત્વાદિતિ ભાવઃ । તત્ર હેતુર્નિત્યમિતિ - અનિવર્ત્યં । શબલન્તુ મિથ્યાત્વાન્નિવર્ત્યમિત્યર્થઃ । એવં દેશ એકાલગુણાનન્ત્યરૂપબ્રહ્મશબ્દાર્થસ્યાત્રોક્ત્યા રમેશ એવ બ્રહ્મશબ્દાર્થ ઇતિ સૂચિતમ્ । અત એવ મુમુક્ષુભિઃ સેવ્યં; ન તુ મન્દોપાસ્યમિત્યર્થઃ । કિંફલં? અનન્તસૌખ્યપ્રદં- અવિનાશિસુખપ્રદમિત્યર્થઃ । સ્વાર્થે ષ્યઞ્ ।અત્ર ન્યાયચિન્તાપરે ગ્રન્થે બ્રહ્મતન્ત્રાધ્યાયચતુષ્ટયોક્તગુણવૈશિષ્ટ્યોક્તિઃ -
"પ્રમાણન્યાયસચ્છિક્ષા ક્રિયતે તર્કશાસ્ત્રતઃ ।
માનન્યાયૈસ્તુ તત્સિદ્ધૈર્મીમાંસા મેયશોધનમ્"॥
ઇત્યુક્ત્યા બ્રહ્મત્ત્રોક્તપ્રમેયનિર્ણયોપયુક્તપ્રમાણન્યાયચિન્તાપરત્વાત્તદ્વિષયાદિનૈવાસ્ય
વિષયાદિમત્તેતિ સૂયનાર્થા । એવં ચ ન્યાયપઞ્ચાધ્યાયાનુરોધેન કુસુમાઞ્જલૌ પઞ્ચપરિચ્છેદકૃતિવદ્બ્રહ્મત્ત્રાનુરોધેન પરિચ્છેદચતુષ્ટયે કાર્યેપિ પ્રમાણત્રિત્વદ્યોતનાય પરિચ્છેદત્રયકૃતિરિતિ
દેવતાનતિસમનન્તરં ભાષ્યકર્તૃનર્થયતે -- શ્રીશેતિ ।
1 કથમશેષ.- અ.
સ્વમતે જ્ઞપ્તૌ સ્વતસ્ત્વનિરુક્તિઃ પ્રામાણ્યવાદઃ પુ-3
---- ---- --
શ્રીમદાનન્દતીર્થાર્યસ્વામિનઃ કમલાપતેઃ ।
પ્રીતયે ક્રિયતે વ્યાસયદિતા તર્કતાણ્ડવમ્
સ્વતઃપ્રમાણૈરામ્નાયૈરાદરેણાદિવર્જિતૈઃ ।
આખ્યાતાનન્તકલ્યાણગુણં શ્રીરમણં ભજે
મૂળ પાઠ: Tarkatāṇḍava with Rāghavendratīrtha's Nyāyadīpa · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0