ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

સુખાવતીવ્યૂહ, વિસ્તરમાતૃકા · શ્લોક 33-vs_57

33

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 33:
તત્રૈવ ખલુ પુનરાનન્દ યે બોધિસત્ત્વાઃ પ્રત્યાજાતાઃ પ્રત્યાજાયન્તે પ્રત્યાજનિષ્યન્તે વા, સર્વે તે એકજાતિપ્રતિબદ્ધાસ્તત એવાનુત્તરાં સમ્યક્સંબોધિમભિસંભોત્સ્યન્તે સ્થાપયિત્વા પ્રણિધાનવશં યે તે બોધિસત્ત્વા મહાસિંહનાદનાદિન ઉદારસંનાહસંનદ્ધાઃ સર્વસત્ત્વપરિનિર્વાણાભિયુક્તાશ્ચ

34

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 34:
તસ્મિન ખલુ પુનરાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રે યે શ્રાવકાન્તે વ્યામપ્રભાઃ, તે બોધિસત્ત્વાસ્તે યોજનકોટીશતસહસ્રપ્રભાઃ, સ્થાપયિત્વા દ્વૌ બોધિસત્ત્વૌ યયોઃ પ્રભયા સા લોકધાતુઃ સતતસમિતં નિત્યાવભાસસ્ફુટા । અથ ખલ્વાયુષ્માનાનન્દો ભગવન્તમેતદવોચત્ - કિંનામધેયૌ ભગવંસ્તૌ બોધિસત્ત્વૌ મહાસત્ત્વૌ? ભગવાનાહ - એકસ્તયોરાનન્દ અવલોકિતેશ્વરો બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વઃ દ્વિતીયો મહાસ્થામપ્રાપ્તો નામ । ઇત એવ ચાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રાચ્ચ્યુતા તૌ તત્રોપપન્નૌ

35

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 35:
તત્ર ચાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રે યે બોધિસત્ત્વાઃ પ્રત્યાજાતાઃ, સર્વે તે દ્વાત્રિંશન્મહાપુરુષલક્ષણસમન્વાગતાઃ પરિપૂર્ણગાત્રા ધ્યાનાભિજ્ઞાકોવિદાઃ પ્રજ્ઞાપ્રભેદકુશલાસ્તીક્ષ્ણેન્દ્રિયાઃ સુસંવૃતેન્દ્રિયા આજ્ઞાતાવીન્દ્રિયા અદીનાબલેન્દ્રિયાઃ પ્રતિલમ્ભક્ષાન્તિકા અનન્તાપર્યન્તગુણાઃ

36

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 36:
તસ્મિન્ ખલુ પુનરાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રે યે બોધિસત્ત્વા પ્રત્યાજાતાઃ, સર્વે તે ઽવિરહિતા બુદ્ધદર્શનેનાવિનિપાતધર્માણો યાવદ્બોધિપર્યન્તમ્ । સર્વે તે તત ઉપાદાય ન જાતુ જાતિસ્મરા ભવિષ્યન્તિ સ્થાપયિત્વા તથારૂપેષુ કલ્પસંક્ષોભેષુ યે પૂર્વસ્થાનપ્રણિહિતાઃ પઞ્ચસુ કષાયેષુ વર્તમાનેષુ યદા બુદ્ધાનાં ભગવતાં લોકે પ્રાદુર્ભાવો ભવતિ તદ્યથાપિ નામ મમૈતર્હિ

37

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 37:
તસ્મિન્ ખલુ પુનરાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રે યે બોધિસત્ત્વાઃ પ્રત્યાજાતાઃ, સર્વે તે એકપુરોભક્તેનાન્યાંલ્લોકધાતૂન્ ગત્વા અનેકાનિ બુદ્ધકોટીનિયુતશતસહસ્રાણ્યુપતિષ્ઠન્તિ યાવદાકાઙ્ક્ષન્તિ બુદ્ધાનુભાવેન । તે યથા યથા ચિત્તમુત્પાદયન્તિ એવમેવંરૂપૈઃ પુષ્પધૂપદીપગન્ધમાલ્યવિલેપનચૂર્ણચીવરચ્છત્રધ્વજપતાકાવૈજયન્તીતૂર્યસંગીતિવાદ્યૈઃ પૂજાં કુર્યામ ઇતિ, તેષાં સહચિત્તોત્પાદાત્તથારૂપાણિ ચ સર્વપૂજાવિધાનાનિ પાણૌ પ્રાદુર્ભવન્તિ । તે તૈઃ પુષ્પૈર્યાવદ્વાદ્યૈસ્તેષુ બુદ્ધેષુ ભગવત્સુ પૂજાં કુર્વન્તો બહ્વપરિમાણાસંખ્યેયં કુશલમુપચિન્વન્તિ । સચેત્પુનરાકાઙ્ક્ષન્તિ એવંરૂપાઃ પુષ્પપુટાઃ પાણૌ પ્રાદુર્ભવન્ત્વિતિ, તેષાં સહચિત્તોત્પાદાન્નાનાવર્ણા અનેકવર્ણા નાનાગન્ધા દિવ્યાઃ પુષ્પપુટાઃ પાણૌ પ્રાદુર્ભવન્તિ । તે તૈસ્તથારૂપૈઃ પુષ્પપુટૈસ્તાન્ બુદ્ધાન્ ભગવતો ઽવકિરન્તિ અભ્યવકિરન્તિ અભિપ્રકિરન્તિ । તેષાં ચ યઃ સર્વપરીતઃ પુષ્પપુટ ( સુખ્વ્, વૈદ્ય 246 ) ઉત્સૃષ્ટઃ સ દશયોજનવિસ્તરં પુષ્પચ્છત્રં પ્રાદુર્ભવતિ ઉપર્યન્તરીક્ષે । દ્વિતીયે ચાનુત્સૃષ્ટે ન પ્રથમો ધરણ્યાં પ્રપતતિ । સન્તિ તત્ર પુષ્પપુટા ય ઉત્સૃષ્ટાઃ સન્તો વિંશતિયોજનવિસ્તારાણિ પુષ્પચ્છત્રાણ્યુપર્યન્તરીક્ષે પ્રાદુર્ભવન્તિ । સન્તિ ત્રિંશચ્ચત્વારિંશત્પઞ્ચાશદ્યોજનવિસ્તારાણિ, સન્તિ યાવદ્યોજનશતસહસ્રવિસ્તારાણિ પુષ્પચ્છત્રાણ્યુપર્યન્તરીક્ષે પ્રાદુર્ભવન્તિ । તત્ર યે ઉદારં પ્રીતિપ્રામોદ્યં સંજનયન્તિ, ઉદારં ચ ચિત્તૌદ્વિલ્યં પ્રતિલભન્તે, તે બહ્વપરિમિતમસંખ્યેયં કુશલમૂલમવરોપ્ય બહૂનિ ચ બુદ્ધકોટીનિયુતશતસહસ્રાણ્યુપસ્થાય એકપૂર્વાહ્ણેન પુનરપિ સુખાવત્યાં લોકધાતૌ પ્રતિષ્ઠન્તે તસ્યૈવામિતાયુષસ્તથાગતસ્ય પૂર્વપ્રણિધાનાધિષ્ઠાનપરિગ્રહેણ પૂર્વદત્તધર્મશ્રવણેન પૂર્વજિનાવરોપિતકુશલમૂલતયા પૂર્વપ્રણિધાનસમૃદ્ધિપરિપૂર્યાત્મભૂતયા સુવિભક્તભાવિતયા

38

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 38:
તસ્મિન્ ખલુ પુનરાનન્દ બુદ્ધક્ષેત્રે યે સત્ત્વાઃ પ્રત્યાજાતાઃ, સર્વે તે સર્વજ્ઞતાસહગતામેવ ધર્મકથાં કથયન્તિ । ન ચ તત્ર બુદ્ધક્ષેત્રે સત્ત્વાનાં કાચિત્પરિગ્રહસંજ્ઞાસ્તિ । તે સર્વે ચ તદ્બુદ્ધક્ષેત્રમનુચંક્રમમાણા અનુવિચરન્તો ન રતિં નારતિમુત્પાદયન્તિ । પ્રક્રામન્તશ્ચાનપેક્ષાઃ, ન ચ પ્રક્રામન્તિ સાપેક્ષાઃ । સર્વસત્ત્વેષામેવ ચિત્તં નાસ્તિ । તત્ર ખલુ પુનરાનન્દ સુખાવત્યાં લોકધાતૌ યે સત્ત્વાઃ પ્રત્યાજાતાઃ, નાસ્તિ તેષામન્યતમકસંજ્ઞા, નાસ્તિ સ્વકસંજ્ઞા, નાસ્ત્યસમસંજ્ઞા, નાસ્તિ વિગ્રહઃ,નાસ્તિ વિવાદઃ,નાસ્તિ વિરોધઃ । સમચિત્તા મૈત્રચિત્તા મૃદુચિત્તાઃ સ્નિગ્ધચિત્તાઃ કર્મણ્યચિત્તાઃ પ્રસન્નચિત્તાઃ સ્થિરચિત્તા વિનીવરણચિત્તા અક્ષુભિતચિત્તા અલુલિતચિત્તાઃ પ્રજ્ઞાપારમિતાચર્યાચરણચિત્તાશ્ચિત્તાધારબુદ્ધિપ્રવિષ્ટાઃ । સાગરસમાઃ પ્રજ્ઞયા,મેરુસમા બુદ્ધ્યા, અનેકગુણસંનિચયાઃ, બોધ્યઙ્ગસંગીત્યા વિક્રીડિતાઃ, બુદ્ધસંગીત્યભિયુક્તા માંસચક્ષુઃ પ્રવિચિન્વન્તિ, દિવ્યં ચક્ષુરભિનિર્હરન્તિ, પ્રજ્ઞાચક્ષુર્ગતિંગતા ધર્મચક્ષુઃપારગતા બુદ્ધચક્ષુર્નિષ્પાદયન્તો દર્શયન્તો દ્યોતયન્તો વિસ્તરેણ પ્રકાશયન્તો ઽસઙ્ગજ્ઞાનમભિનિર્હરન્તિ । ત્રૈધાતુકસમતાયામભિયુક્તા દાન્તચિત્તાઃ શાન્તચિત્તાઃ સર્વધર્મધાતૂપલબ્ધિસમન્વાગતાઃ સમુદયનિરુક્તિકુશલા ધર્મનિરુક્તિસમન્વાગતા હારાહારકુશલા નયાનયકુશલાઃ સ્થાનકુશલા લૌકિકીષુ કથાસ્વનપેક્ષા વિહરન્તિ । લોકોત્તરાભિઃ કથાભિઃ સારં પ્રત્યયન્તિ । સર્વધર્મપર્યેષ્ટિકુશલાઃ સર્વધર્મપ્રકૃતિવ્યુપશમજ્ઞાનવિહારિણો ઽનુપલમ્ભગોચરા નિષ્કિંચના નિરુપાદાના નિશ્ચિન્તા નિરુપધયો ઽનુપાદાય સુવિમુક્તા અનઙ્ગણા અપર્યસ્થાયિનો ઽભિજ્ઞાસુ અમૂલસ્થાયિનો ઽસઙ્ગાચારિકા અનવલીના ગમ્ભીરેષુ ધર્મેષ્વભિયુક્તા ન સંસીદન્તિ દૂરનુબોધબુદ્ધજ્ઞાનપ્રવેશોદ્ગતા એકાયનમાર્ગાનુપ્રાપ્તા નિર્વિચિકિત્સાસ્તીર્ણકથંકથા અપરપ્રત્યયજ્ઞાના અનધિમાનિનઃ । સુમેરુસમા જ્ઞાનાભ્યુદ્ગતાઃ । સાગરસમા બુદ્ધ્યક્ષોભ્યાઃ । ચન્દ્રસૂર્યપ્રભાતિક્રાન્તાઃ પ્રજ્ઞાભયા પાણ્ડરસુશુક્લશુદ્ધશુભચિત્તતયા ચ । ઉત્તપ્તહેમવર્ણસદૃશા અવભાસનિર્ભાસતયા ચ । વસુંધરાસદૃશાઃ સર્વસત્ત્વશુભાશુભક્ષમણતયા । અપ્સદૃશાઃ સર્વક્લેશમૂલનિર્ધાવનપ્રવાહણતયા ચ । અગ્નિરાજસદૃશાઃ સર્વધર્મમન્યનાક્લેશનિર્દહનતયા । વાયુસદૃશાઃ સર્વલોકાસઞ્જનતયા । આકાશસદૃશાઃ સર્વધર્મનૈર્વેધિકતયા સર્વશો નિષ્કિંચનતયા ચ । ( સુખ્વ્, વૈદ્ય 247 ) પદ્મસદૃશાઃ સર્વલોકાનુપલિપ્તતયા । કાલાનુસારિમહામેઘસદૃશા ધર્માભિગર્જનતયા । મહાવૃષ્ટિસદૃશા ધર્મસલિલાભિપ્રવર્ષણતયા । ઋષભસદૃશા મહાગણાભિભવનતયા । મહાનાગસદૃશાઃ પરમસુદાન્તચિત્તતયા । ભદ્રાશ્વાજાનેયસદૃશાઃ સુવિનીતતયા । સિંહમૃગરાજસદૃશા વિક્રમવૈશારદ્યાસંત્રસ્તતયા । ન્યગ્રોધદ્રુમરાજસદૃશાઃ સર્વસત્ત્વપરિત્રાણતયા । પર્વતરાજસદૃશાઃ સર્વપરપ્રવાદ્યકમ્પનતયા । ગગનસદૃશા અપરિમાણમૈત્રીપ્રભાવનતયા । મહાબ્રહ્મસમાઃ સર્વકુશલમૂલધર્માધિપત્યપૂર્વંગમતયા । પક્ષિસદૃશા અસંનિચયસ્થાનતયા । ગરુડદ્વિજરાજસદૃશાઃ સર્વપરપ્રવાદિવિધ્વંસનતયા । ઉદુમ્બરપુષ્પસદૃશા દુર્લભાપ્રત્યર્થિતયા । નાગવત્સુસમાહિતા અવિક્ષિપ્તાજિહ્મેન્દ્રિયતયા । વિનિશ્ચયકુશલાઃ ક્ષાન્તિસૌરભ્યબહુલાઃ । અનીર્ષુકાઃ પરસંપત્ત્યપ્રાર્થનતયા । વિશારદા ધર્મકથા સ્વતૃપ્તા ધર્મપર્યેષ્ટયા । વૈડૂર્યસદૃશાઃ શીલેન । રત્નાકરાઃ શ્રુતેન । મઞ્જુસ્વરા મહાધર્મદુન્દુભિનિર્ઘોષેણ । મહાધર્મભેરીં પરાઘ્નન્તો મહાધર્મશઙ્ખમાપૂરયન્તો મહાધર્મધ્વજમુચ્છ્રાપયન્તો ધર્મોલ્કાં પ્રજ્વાલયન્તઃ પ્રજ્ઞાવિલોકિનો ઽસંમૂઢા નિર્દોષાઃ શાન્તખિલાઃ શુદ્ધા નિરામગન્ધા અલુબ્ધાઃ સંવિભાગરતા મુક્તત્યાગાઃ પ્રસૃતપાણયો દાનસંવિભાગરતા ધર્મામિષાભ્યાં દાને ઽમત્સરિણો ઽસંસૃષ્ટા ઉર્ત્રસ્તમાનસા વિરક્તા ધીરા ધૌરેયા ધૃતિમન્તો હ્રીમન્તઃ સુવ્યૂઢસત્ત્વા નિર્ગાઢાઃ પ્રાપ્તાભિજ્ઞાઃ સુરતાઃ સુખસંવાસા અર્થકરા લોકપ્રદ્યોતા નાપદાગન્તું ધીરા રાગં તમઃ પ્રનેકસ્વષ્ઠઃ(?) શોકાપગતા નિર્મલા નિમેષપ્રહીણા વિક્રીડિતાભિજ્ઞા હેતુબલિકાઃ પ્રણિધાનબલિકા અજિહ્મા અકુટિલા એતે લક્ષકોટીનિયુતશતસહસ્રાવરોપિતકુશલમૂલા ઉત્પાટિતમાનશલ્યા અપગતરાગદ્વેષમોહાઃ શુદ્ધાઃ શુદ્ધાધિમુક્તા જિનબલપ્રશસ્તા લોકપણ્ડિતા ઉત્તપ્તજ્ઞાનસમુદાગતા જિનસુતાશ્ચિત્તૌદ્બિલ્યસમન્વાગતાઃ શૂરા દૃઢા અમમા અખિલા અતુલા અરજસ્કાઃ સહિતા ઉદારા ઋષભા હ્રીમન્તો ધૃતિમન્તઃ સ્મૃતિમન્તો મતિમન્તો ગતિમન્તઃ પ્રજ્ઞાશસ્ત્રપ્રહરણા પુણ્યવન્તો દ્યુતિમન્તો વ્યપગતખિલા મલપ્રહીણાઃ સ્મૃતિયુક્તાઃ શાન્તજ્ઞાનાલમ્ભાઃ । ઈદૃશા આનન્દ તસ્મિન્ બુદ્ધક્ષેત્રે સત્ત્વાઃ સંક્ષિપ્તેન ચ । વિસ્તરેણ પુનઃ સચેત્કલ્પકોટીનિયુતશતસહસ્રસ્થિતિકેનાપ્યાયુષ્પ્રમાણેન તથાગતા નિર્દિશ્યેરન્,નૈવ શક્યં તેષાં સત્પુરુષાણાં ગુણપર્યન્તમધિગન્તુમ્, ન ચ તથાગતસ્ય વૈશારદ્યોપચ્છેદો ભવેત્ । તત્કસ્ય હેતોઃ? ઉભયમપ્યેવ આનન્દ અચિન્ત્યમતુલ્યં યદિદં તેષાં બોધિસત્ત્વાનાં ગુણાસ્તથાગતસ્ય ચાનુત્તરપ્રજ્ઞાપ્રતિભાનમ્

39

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 39:
અપિ ચાનન્દ ઉત્તિષ્ઠ, પશ્ચાન્મુખીભૂત્વા પુષ્પાવકીર્ણાઞ્જલીં પ્રગૃહ્ય પ્રણિપત । એષા સા દિગ્ યત્ર સ ભગવાનમિતાભસ્તથાગતો ઽર્હન્ સમ્યક્સંબુદ્ધસ્તિષ્ઠતિ ધ્રિયતે યાપયતિ, ધર્મં ચ દેશયતિ વિરજો વિશુદ્ધં યસ્ય તન્નામધેયમનાવરણે દશદિશિ લોકે વિઘુષ્ટમ્ એકૈકસ્યાં દિશિ ગઙ્ગાનદીવાલુકાસમા બુદ્ધા ભગવન્તો વર્ણયન્તિ સ્તુવન્તિ પ્રશંસન્ત્યસકૃદસકૃદસઙ્ગવાચાપ્રતિવાક્યાઃ । એવમુક્તે આયુષ્માનાનન્દો ભગવન્તમેતદવોચત્ - ઇચ્છામ્યહં ભગવંસ્તમમિતાભમમિતપ્રભમમિતાયુષં તથાગતમર્હન્તં સમ્યક્સંબુદ્ધં દ્રષ્ટુમ્, તાંશ્ચ બોધિસત્ત્વાન્ મહાસત્ત્વાન્ બહુબુદ્ધકોટીનિયુતશતસહસ્રાવરોપિતકુશલમૂલાન્ । સમનન્તરભાષિતા આયુષ્મતાનન્દેનેયં ( સુખ્વ્, વૈદ્ય 248 ) વાક્, અથ તાવદેવ સો ઽમિતાભસ્તથાગતો ઽર્હન્ સમ્યક્સંબુદ્ધઃ સ્વપાણિતલાત્તથારૂપં રશ્મિં પ્રામુઞ્ચદ્યદિદં કોટીનિયુતશતસહસ્રતમં બુદ્ધક્ષેત્રં મહતાવભાસેન સ્ફુટમભૂત્ । તેન ખલુ પુનઃ સમયેન સર્વત્ર કોટીશતસહસ્રબુદ્ધક્ષેત્રાણાં યે કેચિત્કાલપર્વતા વા રત્નપર્વતા વા મેરુમહામેરુમુચિલિન્દમહામુચિલિન્દચક્રવાલમહાચક્રવાલા વા ચિતયો વા સ્તમ્ભા વા વૃક્ષગહનોદ્યાનવિમાનાનિ દિવ્યમનુષ્યકાણિ, તાનિ સર્વાણિ તસ્ય તથાગતસ્ય તયા પ્રભયાભિનિર્ભિન્નાન્યભૂવન્ સમભિભૂતાનિ । તદ્યથાપિ નામ પુરુષો વ્યામમાત્રકે ઽન્વિતો દ્વિતીયં પુરુષં પ્રત્યવેક્ષેદાદિત્યે ઽભ્યુદ્ગતે, એવમેવાસ્મિન્ બુદ્ધક્ષેત્રે ભિક્ષુભિક્ષુણ્યુપાસકોપાસિકાદેવનાગયક્ષરાક્ષસગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગમનુષ્યામનુષ્યાશ્ચ તસ્યાં વેલાયામદ્રાક્ષુસ્તમમિતાભં તથાગતમર્હન્તં સમ્યક્સંબુદ્ધં સુમેરુમિવ પર્વતરાજં સર્વક્ષેત્રાભ્યુદ્ગતં સર્વા દિશો ઽભિભૂય ભાસમાનં તપન્તં વિરોચમાનં વિભ્રાજમાનમ્, તં ચ મહાન્તં બોધિસત્ત્વગણં તં ચ ભિક્ષુસંઘં યદિદં બુદ્ધાનુભાવેન તસ્યાઃ પ્રભાયાઃ પરિશુદ્ધત્વાત્ । તદ્યથેયં મહાપૃથિવી એકોદકજાતા ભવેત્, તત્ર ન વૃક્ષા ન પર્વતા ન દ્વીપા ન તૃણગુલ્મૌષધિવનસ્પતયો ન નદીશ્વભ્રપ્રપાતાઃ પ્રજ્ઞાપયેરન્, અન્યત્રૈકાર્ણવીભૂતા મહાપૃથિવ્યેકા સ્યાત્, એવમેવ તસ્મિન્ બુદ્ધક્ષેત્રે નાસ્ત્યન્યત્કિંચિલ્લિઙ્ગં વા નિમિત્તં વા અન્યત્રૈવ વ્યામપ્રભાઃ શ્રાવકાસ્તે ચ યોજનકોટીશતસહસ્રપ્રભા બોધિસત્ત્વાઃ । સ ચ ભગવાનમિતાભસ્તથાગતો ઽર્હન્ સમ્યક્સંબુદ્ધસ્તં ચ શ્રાવકગણં તં ચ બોધિસત્ત્વગણમભિભૂય સર્વા દિશઃ પ્રભાસયન્ સંદૃશ્યતે । તેન ખલ્વપિ સમયેન તસ્યાં સુખાવત્યાં લોકધાતૌ બોધિસત્ત્વાઃ શ્રાવકદેવમનુષ્યાશ્ચ સર્વે તે ઇમાઃ સહાલોકધાતું શાક્યમુનિં ચ તથાગતમર્હન્તં સમ્યક્સંબુદ્ધમર્હતા ભિક્ષુસંઘેન પરિવૃતં પશ્યન્તિ સ્મ ધર્મં દેશયન્તમ્

40

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 40:
તત્ર ખલુ ભગવાનજિતં બોધિસત્ત્વં મહાસત્ત્વમામન્ત્રયતે સ્મ - પશ્યસિ ત્વમજિત અમુષ્મિન બુદ્ધક્ષેત્રે ગુણાલંકારવ્યૂહસંપદમ્? ઉપરિષ્ટાચ્ચાન્તરીક્ષે આરામરમણીયાન્યુદ્યાનરમણીયાનિ નદીપુષ્કરિણીરમણીયાનિ નાનારત્નપદ્મોત્પલકુમુદપુણ્ડરીકાકીર્ણાનિ? અધસ્તાચ્ચ ધરણીતલમુપાદાય યાવદકનિષ્ઠભવનાદ્ગગનતલં પુષ્પાભિકીર્ણં પુષ્પાવલિસમુપશોભિતં નાનારત્નસ્તમ્બપઙ્ક્તિપરિસ્ફુટં તથાગતાભિનિર્મિતનાનાદ્વિજસંઘનિષેવિતમ્? અજિતો બોધિસત્ત્વ આહ - પશ્યામિ ભગવન્ । ભગવાનાહ - પશ્યસિ પુનસ્ત્વમજિત એતાનમરાન્ દ્વિજસંઘાન્ સર્વબુદ્ધક્ષેત્રં બુદ્ધસ્વરેણાભિવિજ્ઞાપયન્તં યેનૈતે બોધિસત્ત્વા નિત્યમવિરહિતા બુદ્ધાનુસ્મૃત્યા? અજિત આહ - પશ્યામિ ભગવન્ । ભગવાનાહ - પશ્યસિ પુનસ્ત્વમજિત અત્ર બુદ્ધક્ષેત્રે ઽમૂન્ સત્ત્વાન્ યોજનશતસહસ્રિકેષુ વિમાનેષ્વભિરૂઢાનન્તરીક્ષે સસત્કારાન્ ક્રામન્તઃ? અજિત આહ - પશ્યામિ ભગવન્ । ભગવાનાહ - તત્કિં મન્યસે અજિત અસ્તિ કિંચિન્નાનાત્વં દેવાનાં પરનિર્મિતવશવર્તિનાં સુખાવત્યાં લોકધાતૌ મનુષ્યાણાં વા? અજિત આહ - એકમપ્યહં ભગવન્ નાનાત્વં ન સમનુપશ્યામિ યાવન્મહર્દ્ધિકા અત્ર સુખાવત્યાં લોકધાતૌ મનુષ્યાઃ । ભગવાનાહ - પશ્યસિ પુનસ્ત્વમજિત તત્ર સુખાવત્યાં લોકધાતાવેતેષાં મનુષ્યાણામુદારેષુ પદ્મેષુ ગર્ભાવાસમ્? આહ - તદ્યથાપિ નામ દેવાસ્ત્રાયસ્ત્રિંશા દેવા યામા વા પઞ્ચાશદ્યોજનિકેષુ વા ( સુખ્વ્, સુખ્વ્, વૈદ્ય 249 ) યોજનશતિકેષુ વા પઞ્ચયોજનશતિકેષુ વા વિમાનેષુ પ્રવિષ્ટાઃ ક્રીડન્તિ રમન્તિ પરિચારયન્તિ, એવમેવાહં ભગવન્ અત્ર સુખાવત્યાં લોકધાતાવેતેષાં મનુષ્યાણામુદારેષુ પદ્મેષુ ગર્ભાવાસં પશ્યામિ

41

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 41:
સન્તિ ખલુ પુનરત્ર ભગવન્ સત્ત્વા ય ઔપપાદુકાઃ પદ્મેષુ પર્યઙ્કૈઃ પ્રાદુર્ભવન્તિ । તત્કો ઽત્ર ભગવન્ હેતુઃ કઃ પ્રત્યયો યદન્યે ગર્ભાવાસં પ્રતિવસન્તિ, અન્યે પુનરૌપપાદુકાઃ પદ્મેષુ પર્યઙ્કૈઃ પ્રાદુર્ભવન્તિ? ભગવાનાહ - યે તે અજિત બોધિસત્ત્વા અન્યેષુ બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સ્થિતાઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્તયે વિચિકિત્સામુત્પાદયન્તિ, તેન ચિત્તેન કુશલમૂલાન્યવરોપયન્તિ, તેષામત્ર ગર્ભાવાસો ભવતિ । યે પુનર્નિર્વિચિકિત્સામુત્પાદ્ય ચ્છિન્નકાઙ્ક્ષાઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્તયે કુશલમૂલાન્યવરોપયન્તિ, બુદ્ધાનાં ભગવતામસઙ્ગજ્ઞાનમેવાકલ્પયન્તિ અભિશ્રદ્દધતિ અધિમુચ્યન્તે,તે ઔપપાદુકાઃ પદ્મેષુ પર્યઙ્કૈઃ પ્રાદુર્ભવન્તિ । યે તે અજિત બોધિસત્ત્વા મહાસત્ત્વા અન્યત્ર બુદ્ધક્ષેત્રેષુ સ્થિતાશ્ચિત્તમુત્પાદયન્તિ અમિતાભસ્ય તથાગતસ્યાર્હતઃ સમ્યક્સંબુદ્ધસ્ય દર્શનાય, ન વિચિકિત્સામુત્પાદયન્તિ, ન કાઙ્ક્ષન્તિ અસઙ્ગં બુદ્ધજ્ઞાનમ્, સ્વકુશલમૂલં ચાભિશ્રદ્દધતિ, તેષામૌપપાદુકાનાં પર્યઙ્કૈઃ પ્રાદુર્ભૂતાનાં મુહૂર્તમાત્રેણ એવંરૂપઃ કાયો ભવતિ તદ્યથાન્યેષાં ચિરોપપન્નાનાં સત્ત્વાનામ્ । પશ્ય અજિત પ્રજ્ઞાવિશેષં પ્રજ્ઞાવૈમાત્ર્યં પ્રજ્ઞાપરિહાણિં પ્રજ્ઞાપરીત્તતામ્ - યત્તુ હિતાય પઞ્ચવર્ષશતાનિ પરિહીણા ભવન્તિ બુદ્ધદર્શનાદ્બોધિસત્ત્વદર્શનાદ્ધર્મશ્રવણાદ્ધર્મસંકથનાત્ । કુશલમૂલચર્યાયાઃ પરિહીણા ભવન્તિ સર્વકુશલમૂલસંપત્તિભિઃ યદિદં વિચિકિત્સાપતિતૈઃ સંજ્ઞામનસિકારૈઃ । તદ્યથાપિ નામ અજિત રાજ્ઞઃ ક્ષત્રિયસ્ય મૂર્ધાભિષિક્તસ્ય બન્ધનાગારં ભવેત્સર્વસૌવર્ણવૈડૂર્યપ્રત્યુપ્તમવસક્તપટ્ટમાલ્યદામકલાપં નાનારઙ્ગવિભવવિતાનં દૂષ્યપટ્ટસંછન્નં નાનાપુષ્પકુસુમાભિકીર્ણમુદારધૂપનિર્ધૂપિતં પ્રાસાદહર્મ્યનિર્યૂહગવાક્ષવેદિકાતોરણવિચિત્રં સપ્તરત્નં કિઙ્કિણીજાલસંછન્નં ચતુરસ્રં ચતુઃસ્થૂણં ચતુર્દ્વારં ચતુઃસોપાનમ્ । તત્ર તસ્ય સ રાજ્ઞઃ પુત્રઃ કેનચિદેવ કૃત્યેન પ્રક્ષિપ્ય જામ્બૂનદસુવર્ણમયૈર્નિગડૈર્બદ્ધો ભવતિ । તસ્ય ચ તત્ર પર્યઙ્કઃ પ્રજ્ઞપ્તઃ સ્યાદનેકગોણિકાસ્તીર્ણસ્તૂલિકાપર્ણકાસ્તીર્ણઃ કાલિઙ્ગપ્રાવરણપ્રત્યાસ્તરણસોત્તરપદચ્છદ ઉભયાન્તલોહિતોપધાનશ્ચિત્રો દર્શનીયઃ । સ તત્ર તદાભિષણ્ણો વા અભિસંપન્નો વા ભવેત્ । બહુ ચાસ્યાનેકવિધં શુચિ વિનીતં પાનભોજનં તત્રોપનામ્યેત । તત્કિં મન્યસે અજિત ઉદારસ્તસ્ય રાજપુત્રસ્ય સ પરિભોગો ભવેત્? અજિત આહ - ઉદારો ભગવન્ । ભગવાનાહ - તત્કિં મન્યસે અજિત અપિ ત્વાસ્વાદયેત્તત્ર નિશામયેચ્ચ,તેન વા તુષ્ટિં વિદ્યાત્?આહ - નો હીદં ભગવન્ । અપિ તુ ખલુ પુનર્યદ્યપનીત્ય રાજ્ઞા તત્ર બન્ધનાગારે પ્રક્ષિપ્તો ભવેત્,સ તતો મોક્ષમેવાકાઙ્ક્ષેત્ । અભિજાતાન્ કુમારાનમાત્યાન્ સ્ત્ર્યાગારાન્ શ્રેષ્ઠિનો ગૃહપતીન્ કોટ્ટરાજાંશ્ચ પર્યેષયેત્, ય એનં તતો બન્ધનાગારાત્પરિમોચયેયુઃ । કિંચાપિ ભગવંસ્તસ્ય રાજકુમારસ્ય તત્ર બન્ધાનાગારે નાભિરતિઃ, નાત્ર પરિમુચ્યતે, યાવન્ન રાજા પ્રસાદમુપદર્શયતિ । ભગવાનાહ - એવમેવ અજિત યે તે બોધિસત્ત્વા વિચિકિત્સાપતિતાઃ કુશલમૂલાન્યવરોપયન્તિ, ( સુખ્વ્, વૈદ્ય 250 ) કાઙ્ક્ષતિ બુદ્ધજ્ઞાનમ્, કિંચાપિ તેન બુદ્ધનામશ્રવણેન તેન ચ ચિત્તપ્રસાદમાત્રેણ અત્ર સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપદ્યન્તે, ન તુ ખલ્વૌપપાદુકાઃ પદ્મેષુ પર્યઙ્કૈઃ પ્રાદુર્ભવન્તિ, અપિ તુ પદ્મેષુ ગર્ભાવાસં પ્રતિવસન્તિ । કિંચાપિ તેષાં તત્રોદ્યાનવિમાનસંજ્ઞાઃ સંતિષ્ઠન્તે, નાસ્ત્યુચ્ચારપ્રસ્રાવમ્, નાસ્તિ ખેટસિંહાણકમ્, ન પ્રતિકૂલં મનસઃ પ્રવર્તતે, અપિ તુ ખલુ પુનઃ પઞ્ચ વર્ષશતાનિ વિરહિતા ભવન્તિ બુદ્ધદર્શનેન ધર્મશ્રવણેન બોધિસત્ત્વદર્શનેન ધર્મસાંકથ્યવિનિશ્ચયેન સર્વકુશલમૂલેન ધર્મચર્યાભિશ્ચ । કિંચાપિ તે તત્ર નાભિરમન્તે ન તુષ્ટિં વિજાનન્તિ,અપિ તુ ખલુ પુનઃ પૂર્વાપરાન્ ક્ષપયિત્સતે ભૂયસ્તતઃ પશ્ચાન્નિસ્ક્રામન્તિ । ન ચૈષાં તતો નિષ્ક્રામતાં નિષ્ક્રમઃ પ્રજ્ઞાયતે ઊર્ધ્વમધસ્તિર્યગ્વા । પશ્ય અજિત એતર્હિ નામ પઞ્ચભિર્વર્ષશતૈર્બહૂનિ બુદ્ધકોટીનિયુતશતસહસ્રોપસ્થાનાનિ સ્યુર્બહ્વપરિમાણાસંખ્યેયાપ્રમેયાણિ ચ કુશલમૂલાન્યવરોપયિતવ્યાનિ । તત્સર્વં વિચિકિત્સાદોષેણ વિનાશયન્તિ । પશ્ય અજિત કિયન્મહતે ઽનર્થાય બોધિસત્ત્વાનાં વિચિકિત્સા સંવર્તત ઇતિ । તસ્માત્તર્હિ અજિત બોધિસત્ત્વૈર્નિર્વિચિકિત્સૈર્બોધયે ચિત્તમુત્પાદ્ય ક્ષિપ્રં સર્વસત્ત્વહિતસુખાધાનાય સામર્થ્યપ્રતિલમ્ભાર્થં સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્તયે કુશલમૂલાનિ પરિણામયિતવ્યાનિ, યત્ર ભગવાનમિતાભસ્તથાગતો ઽર્હન્ સમ્યક્સંબુદ્ધઃ

42

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 42:
એવમુક્તે અજિતો બોધિસત્ત્વો ભગવન્તમેતદવોચત્ - કિં પુનર્ભગવન્ બોધિસત્ત્વા ઇતો બુદ્ધક્ષેત્રાત્પરિનિષ્પન્ના અન્યેષાં વા બુદ્ધાનાં ભગવતામન્તિકાત્સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે? ભગવાનાહ - ઇતો હ્યજિત બુદ્ધક્ષેત્રાદ્ દ્વાસપ્તતિકોટીનિયુતાનિ બોધિસત્ત્વાનાં પરિનિષ્પન્નાનિ યાનિ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે પરિનિષ્પન્નાનામવૈવર્તિકાનાં બહુબુદ્ધકોટીનિયુતશતસહસ્રાણ્યવરોપિતૈઃ કુશલમૂલૈઃ, કઃ પુનર્વાદસ્તતઃ પરીત્તતરૈઃ કુશલમૂલૈઃ દુષ્પ્રસહસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદષ્ટાદશકોટીનિયુતશતાનિ બોધિસત્ત્વાનાં સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । પૂર્વાન્તરે દિગ્ભાગે રત્નાકરો નામ તથાગતો વિહરતિ । તસ્યાન્તિકાન્નવતિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । જ્યોતિષ્પ્રભસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદ્દ્વાવિંશતિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । અમિતપ્રભસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાત્પઞ્ચવિંશતિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । લોકપ્રદીપસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાત્ષષ્ટિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । નાગાભિભુવસ્તથાગતસ્યાન્તિકાચ્ચતુઃષષ્ટિર્બોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । વિરજઃપ્રભસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાત્પઞ્ચવિંશતિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । સિંહસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાત્ષોડશબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । સિંહસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદષ્ટાદશબોધિસત્ત્વસહસ્રાનિ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપતસ્યન્તે । શ્રીકૂટસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદેકાશીતિબોધિસત્ત્વકોટીનિયુતાનિ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । નરેન્દ્રરાજસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદ્દશબોધિસત્ત્વકોટીનિયુતાનિ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । બલાભિજ્ઞસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદ્દ્વાદશબોધિસત્ત્વસહસ્રાણિ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । પુષ્પધ્વજસ્ય ( સુખ્વ્, વૈદ્ય 251 ) તથાગતસ્યાન્તિકાત્પઞ્ચવિંશતિર્વીર્યપ્રાપ્તા બોધિસત્ત્વકોટ્ય એકપ્રસ્થાનપ્રસ્થિતા એકેનાષ્ટાહેન નવતિકલ્પકોટીનિયુતશતસહસ્રાણિ પશ્ચાન્મુખીકૃત્ય સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । જ્વલનાધિપતેસ્તથાગતસ્યાન્તિકાદ્દ્વાદશબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે । વૈશારદ્યપ્રાપ્તસ્ય તથાગતસ્યાન્તિકાદેકોનસપ્તતિબોધિસત્ત્વકોટ્યઃ સુખાવત્યાં લોકધાતાવુપપત્સ્યન્તે અમિતાભસ્ય તથાગતસ્ય દર્શનાય વન્દનાય પર્યુપાસનાય પરિપૃચ્છનાય પરિપ્રશ્નીકરણાય । એતેન અજિત પર્યાયેણ પરિપૂર્ણકલ્પકોટીનિયુતં નામધેયાનિ પરિકીર્તયેયં તેષાં તથાગતાનાં યેભ્યસ્તે બોધિસત્ત્વા ઉપસંક્રામન્તિ સુખાવત્યાં લોકધાતૌ તમમિતાભં તથાગતં દ્રષ્ટું વન્દિતુ પર્યુપાસિતુમ્, ન શક્યશ્ચ પર્યન્તો ઽધિગન્તુમ્

43

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 43:
પશ્ય અજિત કિયત્સુલબ્ધલાભાસ્તે સત્ત્વા યે ઽમિતાભસ્ય તથાગતસ્યાર્હતઃ સમ્યક્સંબુદ્ધસ્ય નામધેયં શ્રોષ્યન્તિ । નાપિ તે સત્ત્વા હીનાધિમુક્તિકા ભવિષ્યન્તિ યે ઽન્તશએકચિત્તપ્રસાદમપિ તસ્મિંસ્તથાગતે ઽભિલપ્યન્તે, અસ્મિંશ્ચ ધર્મપર્યાયે । તસ્માત્તર્હિ અજિત આરોચયામિ વઃ, પ્રતિવેદયામિ સદેવકસ્ય લોકસ્ય પુરતો ઽસ્ય ધર્મપર્યાયસ્ય શ્રાવણાય । ત્રિસાહસ્રમહાસાહસ્રમપિ લોકધાતુમગ્નિપૂર્ણમવગાહ્ય અતિક્રમૈકચિત્તોત્પાદમપિ પ્રતિસારો ન કર્તવ્યઃ । તત્કસ્ય હેતોઃ? બોધિસત્ત્વકોટ્યો હ્યજિત અશ્રવણાદેષામેવંરૂપાણાં ધર્મપર્યાયાણાં વિવર્તન્તે ઽનુત્તરાયાઃ સમ્યક્સંબોધેઃ । તસ્માદસ્ય ધર્મપર્યાયસ્યાધ્યાશયેન શ્રવણોદ્ગ્રહણધારણાર્થં પર્યાવાપ્તયે વિસ્તરેણ સંપ્રકાશાય ભાવનાર્થં ચ સુમહદ્વીર્યમારબ્ધવ્યમ્ । અન્તશ એકરાત્રિંદિનમપિ, એકગોદોહમાત્રમપિ, અન્તશઃ પુસ્તકાવરોપિતં કૃત્વા સુલિખિતો ધારયિતવ્યઃ । શાસ્તૃસંજ્ઞા ચ તત્રોપાધ્યાયે કર્તવ્યા ય ઇચ્છતિ ક્ષિપ્રમપરિમિતાન્ સત્ત્વાનવૈવર્તિકત્વે ઽનુત્તરાયાઃ સમ્યક્સંબોધેઃ પ્રતિષ્ઠાપયિતુમ્, તચ્ચ તસ્ય ભગવતો ઽમિતાભસ્ય તથાગતસ્ય બુદ્ધક્ષેત્રં દ્રષ્ટુમ્, આત્મનશ્ચ વિશિષ્ટાં બુદ્ધક્ષેત્રગુણાલંકારવ્યૂહસંપદં પરિગ્રહીતુમિતિ । અપિ તુ ખલુ અજિત અત્યર્થં સુલબ્ધલાભાસ્તે સત્ત્વા અવરોપિતકુશલમૂલાઃ પૂર્વજિનકૃતાધિકારા બુદ્ધાધિષ્ઠિતાશ્ચ ભવિષ્યન્તિ, યેષામનાગતે ઽધ્વનિ યાવત્સદ્ધર્મવિપ્રલોપે વર્તમાને ઇમે એવંરૂપા ઉદારા ધર્મપર્યાયાઃ સર્વબુદ્ધસંવર્ણિતાઃ સર્વબુદ્ધપ્રશસ્તાઃ સર્વબુદ્ધાનુજ્ઞાતા મહતઃ સર્વજ્ઞજ્ઞાનસ્ય ક્ષિપ્રમાહારકાઃ શ્રોત્રાવભાસમાગમિષ્યન્તિ । યે શ્રુત્વા ચોદારપ્રીતિપ્રામોદ્યં પ્રતિલપ્સ્યન્ત ઉદ્ગ્રહીષ્યન્તિ ધારયિષ્યન્તિ વાચયિષ્યન્તિ પર્યવાપ્સ્યન્તિ પરેભ્યો વિસ્તરેણ સંપ્રકાશયિષ્યન્તિ, ભાવનાભિરતાશ્ચ ભવિષ્યન્તિ, અન્તશો લિખિત્વા પૂજયિષ્યન્તિ, બહુ ચ તે પુણ્યં પ્રસવિષ્યન્તિ, યસ્ય ન સુકરા સંખ્યા કર્તુમ્ । ઇતિ હિ અજિત યત્તથાગતેન કર્તવ્યમ્, કૃતં મયા । યુષ્માભિરિદાનીં નિર્વિચિકિત્સાયોગઃ કરણીયઃ । મા સંશયત અસઙ્ગમનાવરણં બુદ્ધજ્ઞાનમ્ । મા ભૂત્સર્વાકારાવરોપિતરત્નમયે બન્ધનાગારે પ્રવેશઃ । દુર્લભો હિ અજિત બુદ્ધોત્પાદઃ । દુર્લભા ધર્મદેશના । દુર્લભા ક્ષણસંપત્ । આખ્યાતા ચ અજિત મયા સર્વકુશલમૂલપારમિતાપ્રાપ્તિઃ । યૂયમિદાનીમભિયુજ્યત પ્રતિપદ્યધ્વમ્ । અસ્ય ખલુ પુનરજિત ધર્મપર્યાયસ્ય મહતીં પરીન્દનાં કરોમિ । અવિપ્રણાશાય બુદ્ધધર્માણામનન્તર્ધાનાય પરાક્રમિષ્યથ । મા તથાગતાજ્ઞાં ક્ષોભયિષ્યથ

vs_49

સ્તર્ત્ સુખ્વ્ 44:
અથ ખલુ પુનર્ભગવાંસ્તસ્યાં વેલાયામિમા ગાથા અભાષત -
ન મે અકૃતપુણ્યાનાં શ્રવા ભેષ્યન્તિ ઈદૃશાઃ ।
યે તુ તે શૂર સિદ્ધાર્થાઃ શ્રોષ્યન્તિ ચ ઇમાં ગિરમ્

vs_50

દૃષ્ટો યૈશ્ચ હિ સંબુદ્ધો લોકનાથઃ પ્રભંકરઃ ॥
સગૌરવૈઃ શ્રુતો ધર્મઃ પ્રીતિં પ્રાપ્સ્યન્તિ તે પરામ્

vs_51

ન શક્ત હીનેહિ કુસીદદૃષ્ટિભિઃ બુદ્ધાન ધર્મેષુ પ્રસાદ વિન્દિતુમ્ ।
યે બુદ્ધક્ષેત્રેષુ અકાર્ષિ પૂજાં ત્રૈલોકનાથાન ચર્યાસુ શિક્ષિષુ

vs_52

યથાન્ધકારે પુરુષો હ્યચક્ષુઃ માર્ગં ન જાને કુતુ સંપ્રકાશયેત્ ।
સર્વં તથા શ્રાવક બુદ્ધજ્ઞાને અજાનકાઃ કિં પુનરદ્ય સત્ત્વાઃ

vs_53

બુદ્ધો હિ બુદ્ધસ્ય ગુણાં પ્રજાનતે ન દેવનાગાસુરયક્ષશ્રાવકાઃ ।
અનેકબુદ્ધાન પિ નો ગતી યથો બુદ્ધસ્ય જ્ઞાને હિ પ્રકાશ્યમાને

vs_54

યદિ સર્વસત્ત્વાઃ સમતા ભવેયુઃ વિશુદ્ધજ્ઞાને પરમાર્થકોવિદાઃ ।
તે કલ્પકોટીરથ વાપિ ઉત્તરે નૈકસ્ય બુદ્ધસ્ય ગુણાન્ કથેયુઃ

vs_55

અત્રાન્તરે નિર્વૃત તે ભવેયુઃ પ્રકાશમાના બહુકલ્પકોટીઃ ।
ન ચ બુદ્ધજ્ઞાનસ્ય પ્રમાણુ લભ્યતે તથા હિ જ્ઞાનાશ્ચર્યં જિનાનામ્

vs_56

તસ્માન્નરઃ પણ્ડિત વિજ્ઞજાતિયઃ યો મહ્ય વાક્યમભિશ્રદ્દધેય ।
કૃત્સ્નાં સ સાક્ષાજ્જિનજ્ઞાનમાર્ગાન્ બુદ્ધઃ પ્રજાનં તિ ગિરામુદીરયેત્

vs_57

કદાચિ લભ્યતિ મનુષ્યલાભઃ કદાચિ બુદ્ધાન પિ પ્રાદુર્ભાવઃ ।
શ્રદ્ધાર્થપ્રજ્ઞા સુચિરેણ લભ્યતે તસ્યાર્થપ્રાપ્ત્યૈ જનયેત્ વીર્યમ્

મૂળ પાઠ: Sukhāvatīvyūha, vistaramātṛkā · Edition: P.L. Vaidya: Mahāyāna-sūtra-saṃgrahaḥ, Part 1) Darbhanga : The Mithila Institute, 1961, pp. 221-253. (Buddhist Sanskrit Texts, 17) · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc