સુહૃલ્લેખ · શ્લોક 1-20

આચાર્યનાગાર્જુનવિરચિતઃ
સુહૃલ્લેખઃ (સ્લ્)
પ્રકૃતિસુકૃતાર્હગુણાઢ્ય સુગતવચોભ્યઃ સમુદાનીતાશ્ચ મયા ।
શુભમાલક્ષ્ય કૃતા વૈ કાશ્ચિદાર્યાગીતયસ્ત્વયા ચ શ્રવ્યાઃ

દારુમયી હ્યપિ પ્રતિમા સમ્પૂજ્યતે કાપિ સુગતસ્ય વિદ્વદ્ભિઃ ।
તથામનોજ્ઞં કાવ્યં સદ્ધર્માશ્રયાચ્ચ મમેદં ન નિન્દ્યમ્

મહામુનેરતિમધુરં મન્યે વચનં ભવતાવગતમેવ સ્યાત્ ।
આકલ્પિતં તુ સુધયા નન્વતિધવલં ન દૃશ્યતે ચન્દ્રિકયા?

જિનૈર્બુદ્ધધર્મસંઘશીલત્યાગદેવાદિષડનુસ્મૃતયઃ ।
પ્રદર્શિતાસ્તાસ્તુ તદ્ગુણસમ્ભારૈઃ પૃથગનુસ્મરણીયાશ્ચ

દશકુશલાઃ કર્મપથાઃ કાયવાક્ચિત્તૈઃ સર્વદાભ્યસનીયાઃ ।
મદ્યાદિભિર્નિવૃતે પુણ્યમયૈશ્ચાજીવૈઃ સુપ્રસન્નઃ સ્યાઃ

જ્ઞાત્વા ચલામસારાં સમ્પત્તિં દ્વિજભિક્ષુદીનમિત્રેભ્યઃ ।
દાનં દેયં વિધિના જન્માન્તરેષુ ન દાનાત્ પરં મિત્રમ્

શીલં સેવ્યમમિશ્રં ત્વયાનુપહતાલંઘિતાનુપલિપ્તં ચ ।
ચરાચરપ્રતિષ્ઠં તુ ગુણાશ્રયં ભૂવચ્ચ રાજતે શીલમ્

ષડિમા દાનં શીલં ક્ષાન્તિવીર્યધ્યાનપ્રજ્ઞાઃ પારમિતાઃ ।
અપ્રમેયાઃ સંવર્ધ્ય ભવેચ્ચ ભવસાગરપારગો જિનેન્દ્રઃ

યત્ર પૂજા પિતૄણાં કુલં તદાચાર્યબ્રહ્મભિઃ સમૃદ્ધમ્ ।
તત્પૂજયા ચ કીર્તિસ્તદનન્તરં ચાધિગમ્યતે ઽભ્યુદયો ઽપિ

હિંસાચૌર્યે મદિરા કામાતિચારમૃષોક્તિનૃત્યગીતાનિ ।
ત્યાજ્યાન્યકાલભક્તં માલાગન્ધાદિવિશેષોચ્ચશયનાનિ

અનુકૃત્યાર્હચ્છીલં કુર્યાદુપોષધમષ્ટાભિરઙ્ગૈશ્ચેત્ ।
લભતે હિ પુમાન્ સ્ત્રી વા સુરમ્યકામાવચરાદિદેવકાયમ્

માત્સર્યશાઠ્યમાયાભિમાનાસક્તિકૌસીદ્યરાગદ્વેષાન્ ।
કુલરૂપયૌવનશ્રુતબલાદિજં મદં રિપુમિવ પરિપશ્યેચ્ચ

અપ્રમાદો ઽમૃતપદં પ્રમાદો મૃત્યુપદમિતિ મુનિનાદિષ્ટમ્ ।
કુશલધર્મસ્ય વૃદ્ધયે સદાપ્રમાદો ઽભ્યસનીયસ્ત્વયા ચૈવ

પૂર્વપ્રમત્તઃ કો ઽપિ મેઘાન્નિર્ગતેન્દુરિવ તતો ઽપ્રમાદી ।
સ હિ નન્દાઙ્ગુલિમાલોદયનાજાતશત્રુસદૃશઃ સુશોભેત

ક્ષાન્તિસમં નૈવ તપસ્તતસ્ત્વયા ન ક્રોધાવસરો દેયઃ ।
બુદ્ધેનાનુમતં વૈ પદમવૈવર્તિકં ક્રોધપ્રહાણેન

અક્રોશીદવધીન્મામજૈષીન્મામહાર્ષીદ્ વૈ વિત્તં મે ।
વૈરૈરેભિઃ કલહસ્ત્યજતિ ય એતદ્ વૈરં સ સુખં શેતે

જલે ઽવનૌ પાષાણે ચિત્રમિવ ચિત્તં ત્રિધા ખલુ સત્ત્વાનામ્ ।
ક્લેશવતાં હિ પ્રથમો ધર્માભિલાષિણામન્તિમો જ્યાયાન્

વાચસ્ત્રિધા જનેભ્યઃ પ્રોક્તા જિનેન મધુરસત્યમિથ્યાખ્યા ।
ક્રમશો મધુઃ પુષ્પાશુચિતુલ્યાશ્ચરમા ચ પરિહર્ત્તવ્યૈતાસુ

ચતુર્વિધા વૈ પુરુષાઃ પ્રકાશાત્પ્રકાશે તમસસ્તમસિ પુનઃ ।
તમઃ પ્રકાશાદ્ ગચ્છતિ તમસસ્તેજસિ પુદ્ગલો વરઃ પ્રથમઃ

જનાનાં ત્વામ્રફલમિવ પક્વમપક્વે પક્વે ઽપક્વતુલ્યં ચ ।
અપક્વે ઽપક્વં તથા પક્વે પક્વમિવ ભાતિ ચાતુર્વિધ્યમ્