સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 3.16

॥ યુધિષ્ઠિર ઉવાચ ॥ ॥
રક્ષસાં ચૈવ દૈત્યાનાં યક્ષણામથ પક્ષિણામ્ ॥
ભયનાશાય કાજેશૈર્ધર્મારણ્યનિવાસિનામ્

શક્તીઃ સંસ્થાપિતા નૃનં નાનારૂપા હ્યનેકશઃ ॥
તાસાં સ્થાનાનિ નામા નિ યથારૂપાણિ મે વદ

॥ વ્યાસ ઉવાચ ॥ ॥
શૃણુ પાર્થ મહાબાહો ધર્મમૂર્તે નૃપોત્તમ ॥
સ્થાને વૈ સ્થાપિતા શક્તિઃ કાજેશૈશ્ચૈવ ગોત્રપા

શ્રીમાતા મદારિકાયાં શાંતા નંદાપુરે વરે ॥
રક્ષાર્થં દ્વિજમુખ્યાનાં ચતુર્દિક્ષુ સ્થિતાશ્ચ તાઃ ॥

યુક્તાશ્ચૈવ સુરૈઃ સર્વૈઃ સ્વસ્વસ્થાને નૃપોત્તમ ॥
વનમધ્યે સ્થિતાઃ સર્વા દ્વિજાનાં રક્ષણાય વૈ

સા બભૂવ મહારાજ સાવિત્રીતિ પ્રથા શિવા ॥
અસુરાણાં વધાર્થાય જ્ઞાનજા સ્થાપિતા સુરૈઃ

ગાત્રાયી? પક્ષિણી દેવી છત્રજા દ્વારવાસિની ॥
શીહોરી ચૂટસંજ્ઞા યા પિપ્પલાશાપુરી તથા ॥
અન્યાશ્ચ બહવશ્ચૈવ સ્થાપિતા ભયરક્ષણે

પ્રતીચ્યોદીચ્યાં યામ્યાં વૈ વિબુધૈઃ સ્થાપિતા હિ સા ॥
નાનાયુધધરા સા ચ નાનાભરણભૂષિતા

નાનાવાહનમારૂઢા નાનારૂપધરા ચ સા ॥
નાનાકોપસમાયુક્તા નાનાભયવિના શિની

સ્થાપ્યા માતર્યથાસ્થાને યથાયોગ્યા દિશોદિશ ॥
ગરુડેન સમારૂઢા ત્રિશૂલવરધારિણી

સિંહારૂઢા શુદ્ધરૂપા વારુણી પાનદર્પિતા ॥
ખડ્ગખેટકબાણાઢ્યૈઃ કરૈર્ભાતિ શુભાનના

રક્તવસ્ત્રાવૃતા ચૈવ પીનોન્નતપયોધરા ॥
ઉદ્યદાદિત્યબિંબાભા મદાઘૂર્ણિતલોચના ॥

એવમેષા મહાદિવ્યા કાજેશૈઃ સ્થાપિતા તદા ॥
રક્ષાર્થં સર્વજંતૂનાં સત્યમંદિરવાસિનામ્

સા દેવી નૃપશાર્દૂલ સ્તુતા સંપૂજિતા સહ ॥
દદાતિ સકલાન્કામાન્વાંછિતાન્નૃપમત્તમ

ધર્મારણ્યાત્પશ્ચિમતઃ સ્થાપિતા છત્રજા શુભા ॥
તત્રસ્થા રક્ષતે વિપ્રાન્કિયચ્છક્તિસમ ન્વિતા

ભૈરવં રૂપમાસ્થાય રાક્ષસાનાં વધાય ચ ॥
ધારયંત્યાયુધાનીત્થં વિપ્રાણામભયાય ચ

સરશ્ચકાર તસ્યાગ્રે ઉત્તમં જલ પૂરિતમ્ ॥
સરસ્યસ્મિન્મહાભાગ કૃત્વા સ્નાનાદિતર્પણમ્

પિંડદાનાદિકં સર્વમક્ષયં ચૈવ જાયતે ॥
ભૂમૌ ક્ષિપ્તાંજલીન્દિવ્યાન્ધૂપદીપાદિકં સદા

તસ્ય નો બાધતે વ્યાધિઃ શત્રૂણાં નાશ એવ ચ ॥
બલિદાનાદિકં તત્ર કુર્યાદ્ભૂયઃ સ્વશક્તિતઃ

શત્રવો નાશમાયાંતિ ધનં ધાન્યં વિવર્ધતે ॥
આનંદા સ્થાપિતા રાજઞ્છક્ત્યંશા ચ મનોરમા

રક્ષણાર્થં દ્વિજાતીનાં માહાત્મ્યં શૃણુ ભૂપતે ॥
શુક્લાંબરધરા દિવ્યા હેમભૂષણભૂષિતા

સિંહારૂઢા ચતુર્હસ્તા શશાંકકૃતશેખરા ॥
મુક્તાહારલતોપેતા પીતોન્નતપયોધરા

અક્ષમાલાસિહસ્તા ચ ગુણ તોમરધારિણી ॥
દિવ્યગંધવરાધારા દિવ્યમાલાવિભૂષિતા

સાત્ત્વિકી શક્તિરાનંદા સ્થિતા તસ્મિન્પુરે પુરા ॥
પૂજયેત્તાં ચ વૈ રાજન્કર્પૂરારક્ત ચંદનૈઃ

ભોજયેત્પાયસૈઃ શુભ્રૈર્મધ્વાજ્યસિતયા સહ ॥
ભવાન્યાઃ પ્રીતયે રાજન્કુમાર્યાઃ પૂજનં તથા

તત્ર જપ્તં હુતં દત્તં ધ્યાતં ચ નૃપસત્તમ ॥
તત્સર્વં ચાક્ષયં તત્ર જાયતે નાત્ર સંશયઃ

ત્રિગુણે ત્રિગુણા વૃદ્ધિસ્તસ્મિન્સ્થાને નૃપોત્તમ ॥
સાધકસ્ય ભવેન્નૂનં ધનદારાદિસં પદઃ

ન હાનિર્ન ચ રોગશ્ચ ન શત્રુર્ન ચ દુષ્કૃતમ્ ॥
ગાવસ્તસ્ય વિવર્દ્ધંતે ધનધાન્યાદિસંકુલમ્

ન શાકિન્યા ભયં તસ્ય ન ચ રાજ્ઞશ્ચ વૈરિણઃ ॥
ન ચ વ્યાધિભયં ચૈવ સર્વત્ર વિજયી ભવેત્

વિદ્યાશ્ચતુર્દ્દશાસ્યૈવ ભાસંતે પઠિતા ઇવ ॥
સૂર્યવદ્દ્યોતતે ભૂમાવાનંદમા શ્રિતો નરઃ

ઇતિ શ્રીસ્કાન્દે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં તૃતીયે બ્રહ્મખણ્ડે પૂર્વાર્ધે ધર્મારણ્યમાહાત્મ્ય આનંદાસ્થાપનવર્ણનં નામ ષોડશોઽધ્યાયઃ