શિવ પુરાણ · અધ્યાય 7.19

ઉપમન્યુરુવાચ
અતઃ પરં પ્રવક્ષ્યામિ સાધકં નામ નામતઃ

સંસ્કારમન્ત્રમાહાત્મ્યં કથને સૂચિતં મયા

સંપૂજ્ય મંડલે દેવં સ્થાપ્ય કુમ્ભે ચ પૂર્વવત્

હુત્વા શિષ્યમનુષ્ણીષં પ્રાપયેદ્ભુવિ મંડલે

પૂર્વાંતં પૂર્વવત્કૃત્વા હુત્વાહુતિશતં તથા

સંતર્પ્ય મૂલમન્ત્રેણ કલશૈર્દેશિકોત્તમઃ

સન્દીપ્ય ચ યથાપૂર્વં કૃત્વા પૂર્વોદિતં ક્રમાત્

અભિષિચ્ય યથાપૂર્વં પ્રદદ્યાન્મન્ત્રમુત્તમમ્

તત્ર વિદ્યોપદેશાંતં કૃત્વા વિસ્તરશઃ ક્રમાત્

પુષ્પામ્બુના શિશોઃ પાણૌ વિદ્યાં શૈવીં સમર્પયેત્

તવૈહિકામુષ્મિકયોઃ સર્વસિદ્ધિફલપ્રદઃ

ભવત્યેવ મહામન્ત્રઃ પ્રસાદાત્પરમેષ્ઠિનઃ

ઇત્યુત્વા દેવમભ્યર્ચ્ય લબ્ધાનુજ્ઞઃ શિવાદ્ગુરુઃ

સાધનં શિવયોગં ચ સાધકાય સમાદિશેત્

તચ્છ્રુત્વા ગુરુસંદેશં ક્રમશો મંત્રસાધકઃ

પુરતો વિનિયોગસ્ય મન્ત્રસાધનમાચરેત્

સાધનં મૂલમન્ત્રસ્ય પુરશ્ચરણમુચ્યતે

પુરતશ્ચરણીયત્વાદ્વિનિયોગાખ્યકર્મણઃ

નાત્યન્તં કરણીયન્તુ મુમુક્ષોર્મન્ત્રસાધનમ્

કૃતન્તુ તદિહાન્યત્ર તાસ્યાપિ શુભદં ભવેત્

શુભે ઽહનિ શુભે દેશે કાલે વા દોષવર્જિતે

શુક્લદન્તનખઃ સ્નાતઃ કૃતપૂર્વાહ્ણિકક્રિયઃ

અલંકૃત્ય યથા લબ્ધૈર્ગંધમાલ્યવિભૂષણૈઃ

સોષ્ણીષઃ સોત્તરાસંગઃ સર્વશુક્લસમાહિતઃ

દેવાલયે ગૃહે ઽન્યસ્મિન્દેશે વા સુમનોહરે

સુખેનાભ્યસ્તપૂર્વેણ ત્વાસનેન કૃતાસનઃ

તનું કૃત્વાત્મનઃ શૈવીં શિવશાસ્ત્રોક્તવર્ત્મના

સંપૂજ્ય દેવદેવેશં નકુલીશ્વરમીશ્વરમ્

નિવેદ્ય પાયસં તસ્મૈ સમપ્યારાધનં ક્રમાત્

પ્રણિપત્ય ચ તં દેવં પ્રાપ્તાનુજ્ઞશ્ચ તન્મુખાત્

કોટિવારં તદર્ધં વા તદર્ધં વા જપેચ્છિવમ્

લક્ષવિંશતિકં વાપિ દશલક્ષમથાપિ વા

તતશ્ચ પાયસાક્ષારલવણૈકમિતાશનઃ

અહિંસકઃ ક્ષમી શાંતો દાંતશ્ચૈવ સદા ભવેત્

અલાભે પાયસસ્યાશ્નન્ફલમૂલાદિકાનિ વા

વિહિતાનિ શિવેનૈવ વિશિષ્ટાન્યુત્તરોત્તરમ્

ચરું ભક્ષ્યમથો સક્તુકણાન્યાવકમેવ ચ

શાકં પયો દધિ ઘૃતં મૂલં ફલમથોદકમ્

અભિમંત્ર્ય ચ મન્ત્રેણ ભક્ષ્યભોજ્યાદિકાનિ ચ

સાધને ઽસ્મિન્વિશેષેણ નિત્યં ભુઞ્જીત વાગ્યતઃ

મન્ત્રાષ્ટશતપૂતેન જલેન શુચિના વ્રતી

સ્નાયાન્નદીનદોત્થેન પ્રોક્ષયેદ્વાથ શક્તિતઃ

તર્પયેચ્ચ તથા નિત્યં જુહુયાચ્ચ શિવાનલે

સપ્તભિઃ પઞ્ચભિર્દ્રવ્યૈસ્ત્રિભિર્વાથ ઘૃતેન વા

ઇત્થં ભક્ત્યા શિવં શૈવો યઃ સાધયતિ સાધકઃ

તસ્યેહામુત્ર દુષ્પ્રાપં ન કિંચિદપિ વિદ્યતે

અથવા ઽહરહર્મંત્રં જપેદેકાગ્રમાનસઃ

અનશ્નન્નેવ સાહસ્રં વિના મન્ત્રસ્ય સાધનમ્

ન તસ્ય દુર્લભં કિંચિન્ન તસ્યાસ્ત્યશુભં ક્વચિત્

ઇહ વિદ્યાં શ્રિયં સૌખ્યં લબ્ધ્વા મુક્તિં ચ વિંદતિ

સાધને વિનિયોગે ચ નિત્યે નૈમિત્તિકે તથા

જપેજ્જલૈર્ભસ્મના ચ સ્નાત્વા મન્ત્રેણ ચ ક્રમાત્

શુચિર્બદ્ધશિખસ્સૂત્રી સપવિત્રકરસ્તથા

ધૃતત્રિપુંડ્રરુદ્રાક્ષો વિદ્યાં પઞ્ચાક્ષરીં જપેત્

ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે સપ્તમ્યાં વાયવીયસંહિતાયામુત્તરખંડે સાધકસંસ્કારમન્ત્રમાહાત્મ્યં નામૈકોનવિંશો ઽધ્યાયઃ