શિવ પુરાણ · અધ્યાય 2.5.12

સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
એતસ્મિન્નંતરે શંભું પ્રસન્નં વીક્ષ્ય દાનવઃ॥
તત્રાજગામ સુપ્રીતો મયોઽદગ્ધઃ કૃપાબલાત્

પ્રણનામ હરં પ્રીત્યા સુરાનન્યાનપિ ધ્રુવમ્ ॥
કૃતાંજલિર્નતસ્કંધઃ પ્રણનામ પુન શ્શિવમ્

અથોત્થાય શિવં દૃષ્ટ્વા પ્રેમ્ણા ગદ્ગદસુસ્વરઃ ॥
તુષ્ટાવ ભક્તિપૂર્ણાત્મા સ દાનવવરો મયઃ

મય ઉવાચ ॥ દેવદેવ મહાદેવ ભક્તવત્સલ શંકરઃ ॥
કલ્પવૃક્ષસ્વરૂપોસિ સર્વપક્ષવિવર્જિતઃ

જ્યોતીરૂપો નમસ્તેસ્તુ વિશ્વરૂપ નમોઽસ્તુ તે॥
નમઃ પૂતાત્મને તુભ્યં પાવનાય નમોનમઃ

ચિત્રરૂપાય નિત્યાય રૂપાતીતાય તે નમઃ ॥
દિવ્યરૂપાય દિવ્યાય સુદિવ્યાકૃતયે નમઃ

નમઃ પ્રણતસર્વાર્તિનાશકાય શિવાત્મને ॥
કર્ત્રે ભર્ત્રે ચ સંહર્ત્રે ત્રિલોકાનાં નમોનમઃ

ભક્તિગમ્યાય ભક્તાનાં નમસ્તુભ્યં કૃપા લવે ॥
તપસ્સત્ફલદાત્રે તે શિવાકાંત શિવેશ્વર

ન જાનામિ સ્તુતિં કર્તું સ્તુતિપ્રિય પરેશ્વર॥
પ્રસન્નો ભવ સર્વેશ પાહિ માં શરણાગ તમ્

॥ સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
ઇત્યાકર્ણ્ય મયોક્તા હિ સંસ્તુતિં પરમેશ્વરઃ ॥
પ્રસન્નોઽભૂદ્દ્વિજશ્રેષ્ઠ મયં પ્રોવાચ ચાદરાત્॥ 2.5.12.૧ ૦॥
॥ શિવ ઉવાચ ॥
વરં બ્રૂહિ પ્રસન્નોઽહં મય દાનવસત્તમ ॥
મનોઽભિલષિતં યત્તે તદ્દાસ્યામિ ન સંશયઃ

॥ સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
શ્રુત્વા શિવં વચશ્શંભોસ્સ મયો દાનવર્ષભઃ ॥
પ્રત્યુવાચ પ્રભું નત્વા નતસ્કંધઃ કૃતાંજલિઃ

મય ઉવાચ ॥
દેવદેવ મહાદેવ પ્રસન્નો યદિ મે ભવાન્ ॥
વરયોગ્યોઽસ્મ્યહં ચેદ્ધિ સ્વભક્તિં દેહિ શાશ્વતીમ્

સ્વભક્તેષુ સદા સખ્યં દીનેષુ ચ દયાં સદા॥
ઉપેક્ષામન્યજીવેષુ ખલેષુ પરમેશ્વર

કદાપિ નાસુરો ભાવો ભવેન્મમ મહેશ્વર ॥
નિર્ભયઃ સ્યાં સદા નાથ મગ્નસ્ત્વદ્ભજને શુભે

॥ સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
ઇતિ સંપ્રાર્થ્યમાનસ્તુ શંકરઃ પરમેશ્વરઃ ॥
પ્રત્યુવાચ મયે નાથ પ્રસન્નો ભક્તવત્સલઃ

મહેશ્વર ઉવાચ ॥
દાનવર્ષભ ધન્યસ્ત્વં મદ્ભક્તો નિર્વિકારવાન્ ॥
પ્રદત્તાસ્તે વરાસ્સર્વેઽભીપ્સિતા યે તવાધુના

ગચ્છ ત્વં વિતલં લોકં રમણીયં દિવોઽપિ હિ ॥
સમેતઃ પરિવારેણ નિજેન મમ શાસનાત્

નિર્ભયસ્તત્ર સંતિષ્ઠ સંહૃષ્ટો ભક્તિમાન્સદા ॥
કદાપિ નાસુરો ભાવો ભવિષ્યતિ મદાજ્ઞયા

સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
ઇત્યાજ્ઞાં શિરસાધાય શંકરસ્ય મહાત્મનઃ ॥
તં પ્રણમ્ય સુરાંશ્ચાપિ વિતલં પ્રજગામ સઃ

એતસ્મિન્નંતરે તે વૈ મુણ્ડિનશ્ચ સમાગતાઃ ॥
પ્રણમ્યોચુશ્ચ તાન્સર્વાન્વિષ્ણુબ્રહ્માદિકાન્ સુરાન્

કુત્ર યામ વયં દેવાઃ કર્મ કિં કરવામહે ॥
આજ્ઞાપયત નશ્શીઘ્રં ભવ દાદેશકારકાન્

કૃતં દુષ્કર્મ ચાસ્માભિર્હે હરે હે વિધે સુરાઃ ॥
દૈત્યાનાં શિવભક્તાનાં શિવભક્તિર્વિનાશિતા

કોટિકલ્પાનિ નરકે નો વાસસ્તુ ભવિષ્યતિ ॥
નોદ્ધારો ભવિતા નૂનં શિવભક્તવિરોધિનામ્

પરન્તુ ભવદિચ્છાત ઇદં દુષ્કર્મ નઃ કૃતમ્ ॥
તચ્છાંતિં કૃપયા બ્રૂત વયં વશ્શરણાગતાઃ

સનત્કુમાર ઉવાચ ॥
તેષાં તદ્વચનં શ્રુત્વા વિષ્ણુબ્રહ્માદયસ્સુરાઃ॥
અબ્રુ। વન્મુંડિનસ્તાંસ્તે સ્થિતાનગ્રે કૃતાંજલીન્

વિષ્ણ્વાદય ઊચુઃ ॥
ન ભેતવ્યં ભવદ્ભિસ્તુ મુંડિનો વૈ કદાચન ॥
શિવાજ્ઞયેદં સકલં જાતં ચરિતમુત્તમમ્

યુષ્માકં ભવિતા નૈવ કુગતિર્દુઃખદાયિની ॥
શિવવાસા યતો યૂયં દેવર્ષિહિતકારકાઃ

સુરર્ષિહિતકૃચ્છંભુસ્સુરર્ષિહિતકૃત્પ્રિયઃ ॥
સુરર્ષિહિતકૃન્નૄણાં કદાપિ કુગતિર્નહિ

અદ્યતો મતમેતં હિ પ્રવિષ્ટાનાં નૃણાં કલૌ॥
કુગતિર્ભવિતા બ્રૂમઃ સત્યં નૈવાત્ર સંશયઃ

ભવદ્ભિર્મુંડિનો ધીરા ગુપ્તભાવાન્મમાજ્ઞયા॥
તાવન્મરુસ્થલી સેવ્યા કલિર્યાવાત્સમાવ્રજેત્

આગતે ચ કલૌ યૂયં સ્વમતં સ્થાપયિષ્યથ ॥
કલૌ તુ મોહિતા મૂઢાસ્સંગ્રહીષ્યંતિ વો મતમ્

ઇત્યાજ્ઞપ્તાઃ સુરેશૈશ્ચ મુંડિનસ્તે મુનીશ્વર ॥
નમસ્કૃત્ય ગતાસ્તત્ર યથોદ્દિષ્ટં સ્વમાશ્રમમ્

તતસ્સ ભગવાન્રુદ્રો દગ્ધ્વા ત્રિપુરવાસિનઃ ॥
કૃતકૃત્યો મહાયોગી બ્રહ્માદ્યૈરભિપૂજિતઃ

સ્વગણૈર્નિખિલૈર્દેવ્યા શિવયા સહિતઃ પ્રભુઃ ॥
કૃત્વામરમહત્કાર્યં સસુતોંતરધાદથ

તતશ્ચાંતર્હિતે દેવે પરિવારાન્વિતે શિવે ॥
ધનુશ્શરસ્થાદ્યશ્ચ પ્રાકારોંતર્દ્ધિમાગમત્

તતો બ્રહ્મા હરિર્દેવા મુનિગંધર્વકિન્નરાઃ ॥
નાગાસ્સર્પાશ્ચાપ્સરસસ્સંહૃષ્ટાશ્ચાથ માનુષાઃ

સ્વંસ્વં સ્થાનં મુદા જગ્મુશ્શંસંતઃ શાંકરં યશઃ ॥
સ્વંસ્વં સ્થાનમનુપ્રાપ્ય નિવૃતિં પરમાં યયુઃ

એતત્તે કથિતં સર્વં ચરિતં શશિમૌલિનઃ ॥
ત્રિપુરક્ષયસંસૂચિ પરલીલાન્વિતં મહત્

ધન્યં યશસ્યમાયુષ્યં ધનધાન્યપ્રવર્દ્ધકમ્ ॥
સ્વર્ગદં મોક્ષદં ચાપિ કિં ભૂયઃ શ્રોતુમિચ્છસિ ॥

ઇદં હિ પરમાખ્યાનં યઃ પઠેચ્છ્રણુયાત્સદા ॥
ઇહ ભુક્ત્વાખિલાન્કામાનંતે મુક્તિમવાપ્નુયાત્

ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે દ્વિતીયાયાં રુદ્રસંહિતાયાં પઞ્ચમે યુદ્ધખંડે સનત્કુમારપારાશર્ય્યસંવાદે ત્રિપુરવધાનંતરદેવસ્તુતિમયસ્તુતિમુંડિનિવેશનદેવસ્વસ્થા -નગમનવર્ણનં નામ દ્વાદશોઽધ્યાયઃ