શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 13.4.4

સંવત્સરે પર્યવેતે દીક્ષા પ્રાજાપત્યમાલભ્યોત્સીદન્તીષ્ટયઃ પુરોહિતસ્યાગ્નિષુ યજેતેત્યુ હૈક આહુઃ કિમુ દીક્ષિતો યજેત દ્વાદશ દીક્ષા દ્વાદશોપસદસ્તિસ્રઃ સુત્યાસ્તત્ત્રિણવમભિસમ્પદ્યતે વજ્રો વૈ ત્રિણવઃ ક્ષત્રમશ્વઃ ક્ષત્રં રાજન્યો વજ્રેણ ખલુ વૈ ક્ષત્રં સ્પૃતં તદ્વજ્રેણૈવ ક્ષત્રં સ્પૃણોતિ -

દીક્ષણીયાયાં સંસ્થિતાયામ્ સાયં વાચિ વિસૃષ્ટાયાં વીણાગણગિન ઉપસમેતા ભવન્તિ
તાનધ્વર્યુઃ સમ્પ્રેષ્યતિ વીણાગણગિન ઇત્યાહ દેવૈરિમં યજમાનં સંગાયતેતિ તં તે તથા સંગાયન્તિ -

અહરહર્વાચિ વિસૃષ્ટાયામ્ અગ્નીષોમીયાણામન્તતઃ સંસ્થાયાં પરિહૃતાસુ વસતીવરીષુ તદ્યદેનં દેવૈઃ સંગાયન્તિ દેવૈરેવૈનં તત્સલોકં કુર્વન્તિ -

પ્રજાપતિના સુત્યાસુ એવમેવાહરહઃ પરિહૃતાસ્વેવ વસતીવરીષૂદવસાનીયાયામન્તતઃ સંસ્થિતાયાં તદ્યદેનં પ્રજાપતિના સંગાયન્તિ પ્રજાપતિનૈવૈનં તદન્તતઃ સલોકં કુર્વન્તિ -

એકવિંશતિર્યૂપાઃ સર્વ એકવિંશત્યરત્નયો રાજ્જુદાલોઽગ્નિષ્ઠો ભવતિ પૈતુદારવાવભિતઃ ષડ્બૈલ્વાસ્ત્રય ઇત્થાત્ત્રય ઇત્થાત્ષટ્ખાદિરાસ્ત્રય એવેત્થાત્ત્રયઽઇત્થાત્ષટ્પાલાશાસ્ત્રય એવેત્થાત્ત્રય ઇત્થાત્ -

તદ્યદેત એવં યૂપા ભવન્તિ પ્રજાપતેઃ પ્રાણેષૂત્ક્રાન્તેષુ શરીરં શ્વયિતુમધ્રિયત તસ્ય યઃ શ્લેષ્માસીત્સ સાર્ધં સમવદ્રુત્ય મધ્યતો નસ્ત ઉદભિનત્સ એષ વનસ્પતિરભવદ્રજ્જુદાલસ્તસ્માત્સ શ્લેષ્મણાઃ શ્લેષ્મણો હિ સમભવત્તેનૈવૈનં તદ્રૂપેણ સમર્ધયતિ તદ્યત્સોઽગ્નિષ્ઠો ભવતિ મધ્યં વા એતદ્યૂપાનાં યદગ્નિષ્ઠો મધ્યમેતત્પ્રાણાનાં યન્નાસિકે સ્વ એવૈનં તદાયતને દધાતિ -

અથ યદાપોમયં તેજ આસીત્ યો ગન્ધઃ સ સાર્ધં સમવદ્રુત્ય ચક્ષુષ્ટ ઉદભિનત્સ એષ વનસ્પતિરભવત્પીતુદારુસ્તસ્માત્સ સુરભિર્ગન્ધાદ્ધિ સમભવત્તસ્માદુ જ્વલનસ્તેજસો હિ સમભવત્તેનૈવૈનં તદ્રૂપેણ સમર્ધયતિ તદ્યત્તાવભિતોઽગ્નિષ્ઠં ભવતસ્તસ્માદિમે અભિતો નાસિકાં ચક્ષુષી સ્વ એવૈનૌ તદાયતને દધાતિ -

અથ યત્કુન્તાપમાસીત્ યો મજ્જા સ સાર્ધં સમવદ્રુત્ય શ્રોત્રત ઉદભિનત્સ એષ વનસ્પતિરભવદ્બિલ્વસ્તસ્માત્તસ્યાન્તરતઃ સર્વમેવ ફલમાદ્યં ભવતિ તસ્માદુ હારિદ્ર ઇવ ભવતિ હારિદ્ર ઇવ હિ મજ્જા તેનૈવૈનં તદ્રૂપેણ સમર્ધયત્યન્તરે પૈતુદારુવૌ ભવતો બાહ્યે બૈલ્વા અન્તરે હિ ચક્ષુષી બાહ્યે શ્રોત્રે સ્વ એવૈનાંસ્તદાયતને દધાતિ -

અસ્થિભ્ય એવાસ્ય ખદિરઃ સમભવત્ તસ્માત્સ દારુણો બહુસારો દારુણમિવ હ્યસ્થિ તેનૈવૈનં તદ્રૂપેણ સમર્ધયત્યન્તરે બૈલ્વા ભવન્તિ બાહ્યે ખાદિરા અન્તરે હિ મજ્જાનો બાહ્યાન્યસ્થીનિ સ્વ એવૈનાંસ્તદાયતને દધાતિ -

માંસેભ્ય એવાસ્ય પલાશઃ સમભવત્ તસ્માત્સ બહુરસો લોહિતરસો લોહિતમિવ હિ માંસં તેનૈવૈનં તદ્રૂપેણ સમર્ધયત્યન્તરે ખાદિરા ભવન્તિ બાહ્યે પાલાશઽઅન્તરાણિ હ્યસ્થીનિ બાહ્યાનિ માંસાનિ સ્વ એવૈનાંસ્તદાયતને દધાતિ -

અથ યદેકવિંશતિર્ભવન્તિ એકવિંશત્યરત્નય એકવિંશો વા એષ તપતિ દ્વાદશમાસાઃ પઞ્ચર્તવસ્ત્રય ઇમે લોકા અસાવાદિત્ય એકવિંશઃ સોઽશ્વમેધઽ એષ પ્રજાપતિરેવમેતં પ્રજાપતિં યજ્ઞં કૃત્સ્નં સંસ્કૃત્ય તસ્મિન્નેકવિંશતિમગ્નીષોમીયાન્પશૂનાલભતે તેષાં સમાનં કર્મેત્યેતત્પૂર્વેદ્યુઃ કર્મ -