શતપથબ્રાહ્મણમ્ · અધ્યાય 11.7.2

૧૧.૭.૨ પશુબન્ધસ્યેષ્ટિસવવિધત્વેન દ્વૈવિધ્યાભિધાયકં બ્રાહ્મણમ્
હવિર્યજ્ઞવિધો હ વા અન્યઃ પશુબન્ધઃ। સવવિધોઽન્યઃ સ હૈષ હવિર્યજ્ઞવિધો યસ્મિન્વ્રતમુપનયતિ યસ્મિન્નપઃ પ્રણયતિ યસ્મિન્પૂર્ણપાત્રં નિનયતિ યસ્મિન્વિષ્ણુક્રમાન્ક્રમયત્યથ હૈષ સવવિધો યસ્મિન્નેતાનિ ન ક્રિયન્તે -

તદાહુઃ। ઇષ્ટિઃ પશુબન્ધા૩ મહાયજ્ઞા૩ ઇતિ મહાયજ્ઞ ઇતિ હ બ્રૂયાદિષ્ટિં વૈ તર્હિ પશુબન્ધમકર્વ્યેનમકૃક્ષથા ઇત્યેનં બ્રૂયાત્ -

તસ્ય પ્રયાજા એવ પ્રાતઃસવનમ્ અનુયાજાસ્તૃતીયસવનં પુરોડાશ એવ માધ્યન્દિનં સવનમ્ -

તદ્ધૈકે। વપાયાં હુતાયાં દક્ષિણા નયન્તિ તદુ તથા ન કુર્યાદ્યો હૈનં તત્ર બ્રૂયાદ્બહિર્દ્ધા ન્વા અયં પ્રાણેભ્યો દક્ષિણા અનૈષીન્ન પ્રાણાનદદક્ષદન્ધો વા સ્રામો વા બધિરો વા પક્ષહતો વા ભવિષ્યતીતીશ્વરો હ તથૈવ સ્યાત્ -

ઇત્થમેવ કુર્યાત્। પુરોડાશેડાયામેવોપહૂતાયાં દક્ષિણા નયેદૈન્દ્રો વા અયમ્મધ્યતઃ પ્રાણ ઇમમેવૈતદૈન્દ્રં મધ્યતઃ પ્રાણં દક્ષિણાભિર્દક્ષયત્યૈન્દ્રં વૈ માધ્યન્દિનં સવનં માધ્યન્દિને વૈ સવને દક્ષિણા નીયન્તે તસ્માત્પુરોડાશેડાયામેવોપહૂતાયાં દક્ષિણા નયેત્ -

તદાહુઃ। અધ્વર્યો યદ્દીક્ષિતસ્ય નાનવભૃથોઽવકલ્પતે ક્વૈનમદિદીક્ષ ઇત્યાવભૃથાદનૂદ્દૃંહેયુરધ્વર્યુશ્ચ પ્રતિપ્રસ્થાતા ચ હોતા ચ મૈત્રાવરુણશ્ચ બ્રહ્મા ચાગ્નીધ્રશ્ચૈતૈર્વા એષ ષડ્ઢોતા તમનુદ્રુત્ય ષડ્ઢોતારં જુહોત્યેકામાહુતિં કૃત્વા પઞ્ચ વાઽઽજ્યા દ્યૌષ્પૃષ્ઠમન્તરિક્ષમાત્માઽઙ્ગૈર્યજ્ઞમ્પૃથિવીં શરીરૈઃ વાચસ્પતેઽચ્છિદ્રયા વાચાઽચ્છિદ્રયા જુહ્વા દિવિ દેવાવૃધં હોત્રામૈરયત્સ્વાહેતિ સૈવ દીક્ષા -

તદાહુઃ। અધ્વર્યો યદ્દીક્ષિતસ્ય નાનવભૃથોઽવકલ્પતે ક્વૈનમવભૃથમવનેષ્યસીતિ સ યદ્ધૃદયશૂલેન ચરન્તિ સ હૈવૈતસ્યાવભૃથઃ -

મધુકો હ સ્માહ પૈઙ્ગ્યઃ। વિસોમેન વા એકે પશુબન્ધેન યજન્તે સસોમેનૈકે। દિવિ વૈ સોમ આસીત્તં ગાયત્રી વયો ભૂત્વાઽઽહરત્તસ્ય યત્પર્ણમચ્છિદ્યત તત્પર્ણસ્ય પર્ણત્વમિતિ ન્વા એતદ્બ્રાહ્મણમુદ્યતે વિસોમેન વા એકે પશુબન્ધેન યજન્તે સસોમેનૈકે સ હૈષ વિસોમેન પશુબન્ધેન યજતે યોઽન્યં પાલાશાદ્યૂપં કુરુતેઽથ હૈષ સસોમેન પશુબન્ધેન યજતે યઃ પાલાશં યૂપં કુરુતે તસ્માત્પાલાશમેવ યૂપં કુર્વીત -