રત્નગુણસંચયગાથા · અધ્યાય 29

ચતુર્ભી ચ ધ્યાન વિહરન્તિ મહાનુભાવા ન ચ આલયો ન પિ ચ નિશ્રયુ કુર્વયાતિ
અપિ ખો પુનાશ્રયુ ઇમે ચતુધ્યાન સાઙ્ગા ભેષ્યન્તિ બોધિવરૌત્તમપ્રાપણાય ॥

ધ્યાને સ્થિતો ઽત્ર ભવતી વરપ્રજ્ઞલાભી આરૂપ્યરૂપિ ચ સમાધિ ચતસ્ર શ્રેષ્ઠા
ઉપકારિભૂત ઇમિ ધ્યાન વરાગ્રબોધૌ ન પુનાસ્રવક્ષતિ સ શિક્ષતિ બોધિસત્ત્વો ॥

આશ્ચર્યમદ્ભુતમિદં ગુણસંચયાનાં ધ્યાને સમાધિ વિહરન્તિ નિમિત્ત નાસ્તિ
તત્ર સ્થિતાન યદિ ભજ્યતિ આત્મભાવો પુન કામધાતુ ઉપપદ્યતિ યથાભિપ્રાયા ॥

યથ જમ્બુદ્વીપક મનુષ્ય અલબ્ધપૂર્વા દિવિ દેવૌત્તમપુરા અનુપ્રાપુણેયા
પશ્યિત્વ તે વિષય તત્ર પરિગૃહીતા પુનરાગમેય ન ચ નિશ્રયુ તત્ર કુર્યાત્ ॥

એમેવ તે ગુણધરા વરબોધિસત્ત્વા ધ્યાને સમાધિ વિહરિત્વ પ્રયુક્તયોગી
પુન કામધાતુસ્થિત ભોન્તિ અનોપલિપ્તા પદ્મેવ વારિણિ અનિશ્રિત બાલધર્મે ॥

અન્યત્ર સત્ત્વપરિપાચન ક્ષેત્રશોધી પરિપૂરણાર્થ ઇમિ પારમિતા મહાત્મા
આરૂપ્યધાતુઉપપત્તિ ન પ્રાર્થયન્તી યત્રેહ બોધિગુણપારમિતાન હાનિ ॥

યથ કશ્ચિદેવ પુરુષો રતનં નિધાનં લબ્ધ્વા તુ તત્ર સ્પૃહબુદ્ધિ ન સંજનેય્યા
એકાકિ સો પુન ગૃહીત્વ પરસ્મિ કાલે ગૃહ્ણિત્વ ગેહ પ્રવિશિત્વ ન ભોતિ લુબ્ધો ॥

એમેવ ધ્યાન ચતુરેવ સમાધિ શાન્તાં લબ્ધ્વાન પ્રીતિ સુખદાં વિદુ બોધિસત્ત્વાઃ
અવસૃજ્ય ધ્યાનસુખપ્રીતિસમાધિલાભં પુન કામધાતુ પ્રવિશન્તિ જગાનુકમ્પી ॥

યદિ બોધિસત્ત્વ વિહરાતિ સમાધિધ્યાને રહપ્રત્યયાનિ સ્પૃહબુદ્ધિ ન સંજનેય્યા
અસમાહિતો ભવતિ ઉદ્ધતક્ષિપ્તચિત્તો પરિહીનબુદ્ધિગુણ નાવિક ભિન્નનાવો ॥

કિંચાપિ રૂપમપિ શબ્દ તથૈવ ગન્ધો રસ સ્પર્શ કામગુણ પઞ્ચભિ યુક્ત ભોગી
રહપ્રત્યયાન વિગતો ઽનન્તબોધિસત્ત્વો સતતં સમાહિતુ પ્રજાનયિતવ્ય શૂરો ॥

પરસત્ત્વપુદ્ગલનિદાન વિશુદ્ધસત્ત્વા વિચરન્તિ વીર્યબલપારમિતાભિયુક્તાઃ
યથ કુમ્ભદાસિ અવશાવશ ભર્તિકસ્ય તથ સર્વસત્ત્વવશતામુપયાન્તિ ધીરાઃ ॥

ન ચ સ્વામિકસ્ય પ્રતિવાક્યુ દદાતિ દાસી આક્રુષ્ટ ચાપિ અથવા સદ તાડિતા વા
એકાન્તત્રસ્તમનસા સ ભયાભિભૂતા મામેવ સો અનુ વધિષ્યતિ કારણેન ॥

એમેવ બોધિવરપ્રસ્થિતુ બોધિસત્ત્વો તિષ્ઠેય સર્વજગતી યથ પ્રેષ્યભૂતો
અનુ બોધિઆગમુ ગુણાન ચ પારિપૂરી તૃણ અગ્નિ કાષ્ઠપ્રભવો દહતે તમેવ ॥

અવસૃજ્ય આત્મ સુગતાં પરસત્ત્વકાર્યે અભિયુક્ત રાત્રિદિવ નિષ્પ્રતિકાઙ્ક્ષચિત્તો
માતેવ એકસુતકે પરિચાર્યમાણો અધ્યાશયે ન પરિખિન્ન ઉપસ્થિહેતિ ॥