રામોદન્ત · શ્લોક 41*-60*

એતસ્મિન્ન્ અન્તરે ગેહં માતુલસ્ય યુધાજિતઃ
પ્રયયૌ ભરતઃ પ્રીતઃ શત્રુઘ્નેન સમન્વિતઃ ॥

તતઃ પ્રકૃતિભિઃ સાકં મન્ત્રયિત્વા સ ભૂપતિઃ
અભિષેકાય રામસ્ય સમારેભે મુદાન્વિતઃ ॥

કૈકેયી તુ મહીપાલં મન્થરાદૂષિતાશયા
વરદ્વયં પુરા દત્તં યયાચે સત્યસંગરમ્ ॥

વનવાસાય રામસ્ય રાજ્યાપ્ત્યૈ ભરતસ્ય ચ
તસ્યા વરદ્વયં કૃચ્છ્રમ્ અનુજજ્ઞે મહીપતિઃ ॥

રામં તદૈવ કૈકેયી વનવાસાય ચાદિશત્
અનુજ્ઞાપ્ય ગુરૂન્ સર્વાન્ નિર્યયૌ ચ વનાય સઃ ॥

દૃષ્ટ્વા તં નિર્ગતં સીતા લક્ષ્મણશ્ ચાનુજગ્મતુઃ
સંત્યજ્ય સ્વગૃહાન્ સર્વે પૌરાશ્ ચાનુયયુર્ દ્રુતમ્ ॥

વઞ્ચયિત્વા તુ તાન્ પૌરાન્ નિદ્રાણાન્ નિશિ રાઘવઃ
વાહ્યમાનં સુમન્ત્રેણ રથમ્ આરુહ્ય ચાગમત્ ॥

શ્રિઙ્ગિબેરપુરં ગત્વા ગઙ્ગાકૂલે ઽથ રાઘવઃ
ગુહેન સત્કૃતસ્ તત્ર નિશામ્ એકામ્ ઉવાસ ચ ॥

સારથિં સંનિમન્ત્ર્યાસૌ સીતાલક્ષ્મણસંયુતઃ
ગુહેનાનીતયા નાવા સંતતાર ચ જાહ્નવીમ્ ॥

ભરદ્વાજમુનિં પ્રાપ્ય તં નત્વા તેન સત્કૃતઃ
રાઘવસ્ તસ્ય નિર્દેશાચ્ ચિત્રકૂટે ઽવસત્ સુખમ્ ॥

અયોધ્યાં તુ તતો ગત્વા સુમન્ત્રઃ શોકવિહ્વલઃ
રાજ્ઞે ન્યવેદયત્ સર્વં રાઘવસ્ય વિચેષ્ટિતમ્ ॥

તદ્ આકર્ણ્ય સુમન્ત્રોક્તં રાજા દુઃખવિમૂઢધીઃ
રામ રામેતિ વિલપન્ દેહં ત્યક્ત્વા દિવં યયૌ ॥

મન્ત્રિણસ્ તુ વસિષ્ઠોક્ત્યા દેહં સંરક્ષ્ય ભૂપતેઃ
દૂતૈર્ આનાયયન્ ક્ષિપ્રં ભરતં માતુલાલયાત્ ॥

ભરતસ્ તુ મૃતં શ્રુત્વા પિતરં કૈકયીગિરા
સંસ્કારાદિ ચકારાસ્ય યથાવિધિ સહાનુજઃ ॥

અમાત્યૈશ્ ચોદ્યમાનો ઽપિ રજ્યાય ભરતસ્ તદા
વનાયૈવ યયૌ રામમ્ આનેતું નાગરૈઃ સહ ॥

સ ગત્વા ચિત્રકૂટસ્થં રામં ચીરજટાધરમ્
યયાચે રક્ષિતું રાજ્યં વસિષ્ઠાદ્યૈર્ દ્વિજૈઃ સહ ॥

ચતુર્દશ સમા નીત્વા પુનર્ ઐષ્યામ્ય્ અહં પુરીમ્
ઇત્ય્ ઉક્ત્વા પાદુકે દત્ત્વા તં રામઃ પ્રત્યયાપયત્ ॥

ગૃહીત્વા પાદુકે તસ્માદ્ ભરતો દીનમાનસઃ
નન્દિગ્રામે સ્થિતસ્ તાભ્યાં રરક્ષ ચ વસુંધરામ્ ॥

રાઘવસ્ તુ ગિરેસ્ તસ્માદ્ ગત્વાત્રિં સમવન્દત
તત્પત્ની તુ તદા સીતાં ભૂષણૈઃ સ્વૈર્ અભૂષયત્ ॥

ઉષિત્વા તુ નિશામ્ એકામ્ આશ્રમે તસ્ય રાઘવઃ
વિવેશ દણ્ડકારણ્યં સીતાલક્ષ્મણસંયુતઃ ॥