રામોદન્ત · શ્લોક 21*-40*

તતો વાનરસંઘાનાં વાલી પરિવૃઢો ઽભવત્
અમીભિર્ અખિલૈઃ સાકં કિષ્કિન્ધામ્ અધ્યુવાસ ચ ॥

આસીદ્ દશરથો નામ સૂર્યવંશે ઽથ પાર્થિવઃ
ભાર્યાસ્ તિસ્રો ઽપિ લબ્ધ્વાસૌ તાસુ લેભે ન સંતતિમ્ ॥

તતઃ સુમન્ત્રવચનાદ્ ઋષ્યશૃઙ્ગં સ ભૂપતિઃ
આનીય પુત્રકામેષ્ટિમ્ આરેભે સપુરોહિતઃ ॥

અથાગ્નેર્ ઉત્થિતઃ કશ્ ચિદ્ ગૃહીત્વા પાયસં ચરુમ્
એતત્ પ્રાશય પત્નીસ્ ત્વમ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વાદાન્ નૃપાય સઃ ॥

તદ્ ગૃહીત્વા તદૈવાસૌ પત્નીઃ પ્રાશયદ્ ઉત્સુકઃ
તાશ્ ચ તત્પ્રાશનાદ્ એવ નૃપાદ્ ગર્ભમ્ અધારયન્ ॥

પૂર્ણે કાલે ઽથ કૌસલ્યા સજ્જનામ્ભોજભાસ્કરમ્
અજીજનદ્ રામચન્દ્રં કૈકેયી ભરતં તથા ॥

તતો લક્ષ્મણશત્રુઘ્નૌ સુમિત્રાજીજનત્ સુતૌ
અકારયત્ પિતા તેષાં જાતકર્માદિકં દ્વિજૈઃ ॥

તતો વવૃધિરે ઽન્યોન્યં સ્નિગ્ધાશ્ ચત્વાર એવ તે
સકલાસુ ચ વિદ્યાસુ નૈપુણ્યમ્ અભિલેભિરે ॥

તતઃ કદા ચિદ્ આગત્ય વિશ્વામિત્રો મહામુનિઃ
યયાચે યજ્ઞરક્ષાર્થં રામં શક્તિધરોપમમ્ ॥

વસિષ્ઠવચનાદ્ રામં લક્ષ્મણેન સમન્વિતમ્
કૃચ્છ્રેણ નૃપતિસ્ તસ્ય કૌશિકસ્ય કરે દદૌ ॥

તૌ ગૃહીત્વા તતો ગચ્છન્ બલામ્ અતિબલાં તથા
અસ્ત્રાણિ ચ સમગ્રાણિ તાભ્યામ્ ઉપદિદેશ સઃ ॥

ગચ્છન્ સહાનુજો રામઃ કૌશિકેન પ્રચોદિતઃ
તાટકામ્ અવધીદ્ ધીમાંલ્ લોકપીડનતત્પરામ્ ॥

તતઃ સિદ્ધાશ્રમં પ્રાપ્ય કૌશિકઃ સહરાઘવઃ
અધ્વરં ચ સમારેભે રાક્ષસાશ્ ચ સમાગમન્ ॥

રાઘવસ્ તુ તતો ઽસ્ત્રેણ ક્ષિપ્ત્વા મારીચમ્ અર્ણવે
સુબાહુપ્રમુખાન્ હત્વા યજ્ઞં ચાપાલયન્ મુનેઃ ॥

કૌશિકેન તતો રામો નીયમાનઃ સહાનુજઃ
અહલ્યાશાપનિર્મોક્ષં કૃત્વા સંપ્રાપ મૈથિલમ્ ॥

જનકેનાર્ચિતો રામઃ કૌશિકેન પ્રચોદિતઃ
સીતાનિમિત્તમ્ આનીતં બભઞ્જ ધનુર્ ઐશ્વરમ્ ॥

તતો દશરથં દૂતૈર્ આનાય્ય મિથિલાધિપઃ
રામાદિભ્યસ્ તત્સુતેભ્યઃ સીતાદ્યાઃ કન્યકા દદૌ ॥

તતો ગુરુનિયોગેન કૃતોદ્વાહઃ સહાનુજઃ
રાઘવો નિર્યયૌ તેન જનકેનોરુ માનિતઃ ॥

તદ્ આકર્ણ્ય ધનુર્ભઙ્ગમ્ આયાન્તં રોષભીષણમ્
વિજિત્ય ભાર્ગવં રામમ્ અયોધ્યાં પ્રાપ રાઘવઃ ॥

તતઃ સર્વજનાનન્દં કુર્વાણશ્ ચેષ્ટિતૈઃ સ્વકૈઃ
તામ્ અધ્યુવાસ કાકુત્સ્થઃ સીતયા સહિતઃ સુખમ્ ॥