રામાયણ (સંશોધિત પાઠ) · અધ્યાય 2.13

તે તુ તાં રજનીમ્ ઉષ્ય બ્રાહ્મણા વેદપારગાઃ
ઉપતસ્થુર્ ઉપસ્થાનં સહરાજપુરોહિતાઃ ॥

અમાત્યા બલમુખ્યાશ્ ચ મુખ્યા યે નિગમસ્ય ચ
રાઘવસ્યાભિષેકાર્થે પ્રીયમાણાસ્ તુ સંગતાઃ ॥

ઉદિતે વિમલે સૂર્યે પુષ્યે ચાભ્યાગતે ઽહનિ
અભિષેકાય રામસ્ય દ્વિજેન્દ્રૈર્ ઉપકલ્પિતમ્ ॥

કાઞ્ચના જલકુમ્ભાશ્ ચ ભદ્રપીઠં સ્વલંકૃતમ્
રામશ્ ચ સમ્યગાસ્તીર્ણો ભાસ્વતા વ્યાઘ્રચર્મણા ॥

ગઙ્ગાયમુનયોઃ પુણ્યાત્ સંગમાદ્ આહૃતં જલમ્
યાશ્ ચાન્યાઃ સરિતઃ પુણ્યા હ્રદાઃ કૂપાઃ સરાંસિ ચ ॥

પ્રાગ્વાહાશ્ ચોર્ધ્વવાહાશ્ ચ તિર્યગ્વાહાઃ સમાહિતાઃ
તાભ્યશ્ ચૈવાહૃતં તોયં સમુદ્રેભ્યશ્ ચ સર્વશઃ ॥

ક્ષૌદ્રં દધિઘૃતં લાજા દર્ભાઃ સુમનસઃ પયઃ
સલાજાઃ ક્ષીરિભિશ્ છન્ના ઘટાઃ કાઞ્ચનરાજતાઃ
પદ્મોત્પલયુતા ભાન્તિ પૂર્ણાઃ પરમવારિણા ॥

ચન્દ્રાંશુવિકચપ્રખ્યં પાણ્ડુરં રત્નભૂષિતમ્
સજ્જં તિષ્ઠતિ રામસ્ય વાલવ્યજનમ્ ઉત્તમમ્ ॥

ચન્દ્રમણ્ડલસંકાશમ્ આતપત્રં ચ પાણ્ડુરમ્
સજ્જં દ્યુતિકરં શ્રીમદ્ અભિષેકપુરસ્કૃતમ્ ॥

પાણ્ડુરશ્ ચ વૃષઃ સજ્જઃ પાણ્ડુરાશ્વશ્ ચ સુસ્થિતઃ
પ્રસ્રુતશ્ ચ ગજઃ શ્રીમાન્ ઔપવાહ્યઃ પ્રતીક્ષતે ॥

અષ્ટૌ કન્યાશ્ ચ મઙ્ગલ્યાઃ સર્વાભરણભૂષિતાઃ
વાદિત્રાણિ ચ સર્વાણિ બન્દિનશ્ ચ તથાપરે ॥

ઇક્ષ્વાકૂણાં યથા રાજ્યે સંભ્રિયેતાભિષેચનમ્
તથા જાતીયમ્ આદાય રાજપુત્રાભિષેચનમ્ ॥

તે રાજવચનાત્ તત્ર સમવેતા મહીપતિમ્
અપશ્યન્તો ઽબ્રુવન્ કો નુ રાજ્ઞો નઃ પ્રતિવેદયેત્ ॥

ન પશ્યામશ્ ચ રાજાનમ્ ઉદિતશ્ ચ દિવાકરઃ
યૌવરાજ્યાભિષેકશ્ ચ સજ્જો રામસ્ય ધીમતઃ ॥

ઇતિ તેષુ બ્રુવાણેષુ સાર્વભૌમાન્ મહીપતીન્
અબ્રવીત્ તાન્ ઇદં સર્વાન્ સુમન્ત્રો રાજસત્કૃતઃ ॥

અયં પૃચ્છામિ વચનાત્ સુખમ્ આયુષ્મતામ્ અહમ્
રાજ્ઞઃ સંપ્રતિબુદ્ધસ્ય યચ્ ચાગમનકારણમ્ ॥

ઇત્ય્ ઉક્ત્વાન્તઃપુરદ્વારમ્ આજગામ પુરાણવિત્
આશિર્ભિર્ ગુણયુક્તાભિર્ અભિતુષ્ટાવ રાઘવમ્ ॥

ગતા ભગવતી રાત્રિર્ અહઃ શિવમ્ ઉપસ્થિતમ્
બુધ્યસ્વ નૃપશાર્દૂલ કુરુ કાર્યમ્ અનન્તરમ્ ॥

બ્રાહ્મણા બલમુખ્યાશ્ ચ નૈગમાશ્ ચાગતા નૃપ
દર્શનં પ્રતિકાઙ્ક્ષન્તે પ્રતિબુધ્યસ્વ રાઘવ ॥

સ્તુવન્તં તં તદા સૂતં સુમન્ત્રં મન્ત્રકોવિદમ્
પ્રતિબુધ્ય તતો રાજા ઇદં વચનમ્ અબ્રવીત્ ॥

ન ચૈવ સંપ્રસુપ્તો ઽહમ્ આનયેદ્ આશુ રાઘવમ્
ઇતિ રાજા દશરથઃ સૂતં તત્રાન્વશાત્ પુનઃ ॥

સ રાજવચનં શ્રુત્વા શિરસા પ્રતિપૂજ્ય તમ્
નિર્જગામ નૃપાવાસાન્ મન્યમાનઃ પ્રિયં મહત્ ॥

પ્રપન્નો રાજમાર્ગં ચ પતાકાધ્વજશોભિતમ્
સ સૂતસ્ તત્ર શુશ્રાવ રામાધિકરણાઃ કથાઃ ॥

તતો દદર્શ રુચિરં કૈલાસસદૃશપ્રભમ્
રામવેશ્મ સુમન્ત્રસ્ તુ શક્રવેશ્મસમપ્રભમ્ ॥

મહાકપાટપિહિતં વિતર્દિશતશોભિતમ્
કાઞ્ચનપ્રતિમૈકાગ્રં મણિવિદ્રુમતોરણમ્ ॥

શારદાભ્રઘનપ્રખ્યં દીપ્તં મેરુગુહોપમમ્
દામભિર્ વરમાલ્યાનાં સુમહદ્ભિર્ અલંકૃતમ્ ॥

સ વાજિયુક્તેન રથેન સારથિર્ નરાકુલં રાજકુલં વિલોકયન્
તતઃ સમાસાદ્ય મહાધનં મહત્ પ્રહૃષ્ટરોમા સ બભૂવ સારથિઃ ॥

તદ્ અદ્રિકૂટાચલમેઘસંનિભં મહાવિમાનોત્તમવેશ્મસંઘવત્
અવાર્યમાણઃ પ્રવિવેશ સારથિઃ પ્રભૂતરત્નં મકરો યથાર્ણવમ્ ॥