પરશુરામકલ્પસૂત્ર · અધ્યાય 6

6. ખણ્ડ: શ્યામા-ક્રમ
ઇયમ્ એવ મહતી વિદ્યા સિંહ્âસનેશ્વરી સામ્રાજ્ઞી, તસ્યાઃ પ્રધાન-સચિવ-પદં શ્યામા, તત્-ક્રમ-વિમૃષ્ટિઃ સદા કાર્યા

પ્રધાન-દ્વારા રાજ-પ્રસાદનં હિ ન્યાય્યમ્

બ્રાહ્મે મુહૂર્તે ચોત્થાય શયને સ્થિત્વૈવ શ્રી-પાદુકાં પ્રણમ્ય પ્રાણાન્ આયમ્ય મૂલ્âદિ-દ્વાદશ્âન્ત-પર્યન્તં જ્વલન્તીં પર-સંવિદં વિચિન્ત્ય મનસા મૂલં ત્રિશો જપ્ત્વા બહિર્ નિર્ગત્ય વિમુક્ત-મલ-મૂત્રો દન્ત-ધાવન-જિહ્વા-ઘર્ષણ-કફ-વિમોચન-નાસ-શોધન-વિંશતિ-ગણ્ડૂષાન્ વિધાય

મન્ત્ર-ભસ્મ-જલ-સ્નાનેષ્વ્ ઇષ્ટં વિધાય વસ્ત્રં પરિધાય

સન્ધ્યામ્ ઉપાસ્ય સવિતૃ-મણ્ડલે દેવીં સ્âવરણં વિચિન્ત્ય મૂલેન ત્રિર્ અર્ઘ્યં દત્ત્વા યથા-શક્તિ સન્તર્પ્ય

યાગ-ગૃહં પ્રવિશ્ય્âસને આધાર-શક્તિ-કમલ્âસનાય નમ - ઇત્ય્ ઉપવિશ્ય

સમસ્ત-પ્રકટ-ગુપ્ત-સિદ્ધ-યોગિની-ચક્ર-શ્રી-પાદુકાભ્યો નમ ઇતિ શિરસ્ય્ અઞ્જલિમ્ આધાય સ્વ-ગુરુ-પાદુકા-પૂજાં ચ વિધાય

ઐં હ્રઃ અસ્ત્રાય ફટ્ ઇત્ય્ અસ્ત્ર-મન્ત્રેણ અઙ્ગુષ્ઠ્âદિ-કનિષ્ઠ્âન્તં કર-તલયોઃ કૂર્પરયોઃ દેહે ચ વ્યાપકત્વેન વિન્યસ્ય

યં - ઇતિ વાયું પિઙ્ગલયા ઽઽકૃષ્ય દેહમ્ ઉપવિશોષ્ય, રં - ઇતિ વાયુમ્ આકૃષ્ય દેહં દગ્ધ્વા, વં - ઇતિ વાયુમ્ આકૃષ્ય્âમૃતેન દગ્ધ-દેહ-ભસ્મ સિક્ત્વા, લં - ઇતિ વાયુમ્ આકૃષ્ય દૃઢં વિધાય, હંસ - ઇતિ વાયુમ્ આકૃષ્ય શિવ-ચૈતન્યમ્ ઉત્પાદ્ય

મૂલમ્ એકશ ઉચ્ચાર્ય વાયુમ્ આકૃષ્ય ત્રિશઃ ઉચ્ચાર્ય કુમ્ભયિત્વા સકૃદ્ ઉચ્ચાર્ય રેચયેત્ । એવં રેચક-પૂરક-કુમ્ભકં ત્રિધા સપ્તધા દશધા ષોડશધા વા વિરચ્ય તેજો-મય-તનુઃ

ષડ્-અઙ્ગં બાલા-સહિતાં માતૃકાં મૂલ-હૃન્-મુખેષુ રતિ-પ્રીતિ-મનોભવાન્ વિન્યસ્ય

મૂલં સપ્તદશધા ખણ્ડયિત્વા ષટ્ બ્રહ્મ-બિલે ત્રીણિ લલાટે ચત્વારિ ભ્રૂ-મધ્યે દક્ષ-વામેક્ષણયોઃ ષટ્ ચ્âષ્ટૌ સપ્ત્âસ્યે દક્ષ-વામ-શ્રુતિ-કણ્ઠેષ્વ્ એકૈકં દક્ષ-વામ્âંસયોર્ અષ્ટૌ ચ દશ હૃદિ દશ દક્ષ-વામ-સ્તનયોર્ અષ્ટાવ્ અષ્ટૌ નવ નાભૌ દ્વિઃ સ્વાધિષ્ઠાને ષડ્ આધાર એવં વિન્યસ્ય

પુનર્ આધાર્âદિ-બ્રહ્મ-બિલ-પર્યન્તં સપ્તદશ-ખણ્ડાન્ ઉક્ત-સ્થાનેષુ વિન્યસ્ય

અમૃતોદધિ-મધ્ય-રત્ન-દ્વીપે મુક્તા-માલ્âદ્ય્-અલઙ્કૃતં ચતુર્-દ્વાર-સહિતં મણ્ડપં વિચિન્ત્ય તસ્ય પ્રાગ્-આદિ-ચતુર્-દ્વારેષુ - સાં સરસ્વત્યૈ, લાં લક્ષ્મ્યૈ, શં શઙ્ખ-નિધયે, પં પદ્મ-નિધયે નમઃ - લાં ઇન્દ્રાય વજ્ર-હસ્તાય સુર્âધિપતયે ઐરાવત-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - રાં અગ્નયે શક્તિ-હસ્તાય તેજો-ઽધિપતયે અજ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - ટાં યમાય દણ્ડ-હસ્તાય પ્રેત્âધિપતયે મહિષ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - ક્ષાં નિરૃતયે ખડ્ગ-હસ્તાય રક્ષો-ઽધિપતયે નર-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - વાં વરુણાય પાશ-હસ્તાય જલ્âધિપતયે મકર-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - યાં વાયવે ધ્વજ-હસ્તાય પ્રાણ્âધિપતયે રુરુ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - સાં સોમાય શઙ્ખ-હસ્તાય નક્ષત્ર્âધિપતયે અશ્વ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - હાં ઈશાનાય ત્રિશૂલ-હસ્તાય વિદ્યા-ઽધિપતયે વૃષભ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - ઓં બ્રહ્મણે પદ્મ-હસ્તાય સત્ય-લોક્âધિપતયે હંસ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - શ્રીં વિષ્ણવે ચક્ર-હસ્તાય નાગ્âધિપતયે ગરુડ-વાહનાય સ-પરિવારાય નમઃ - ઓં વાસ્તુ-પતયે બ્રહ્મણે નમઃ - ઇત્ય્ એકાદશ-દિક્ષુ એકાદશ-દેવાન્ અર્ચયેત્

શ્યામા-ક્રમ-મન્ત્રાણામ્ આદૌ ત્રિતારી-કુમારી-યોગઃ કુમારી-યોગો વા, ત્રિતારી પૂર્વોક્તા કુમારી બાલા શેષમ્ ઉત્તાનમ્

ગન્ધ-દ્રવ્યેણ લિપ્ત્âઙ્ગસ્ તામ્બૂલ્âમોદિત-વદનઃ પ્રસન્ન-મના ભૂત્વા

સુવર્ણ-રજત-તામ્ર-ચન્દન-મણ્ડલેષુ બિન્દુ-ત્રિ-કોણ-પઞ્ચ-કોણ્âષ્ટ-દલ-ષોડશ-દલ્âષ્ટ-દલ-ચતુર્-દલ-ચતુર્-અસ્ર્âત્મકં ચક્ર-રાજં વિલિખ્ય

મૂલેન ત્રિવાર-જપ્તેન શુદ્ધ-જલેન ચતુર્-અસ્ર-વૃત્ત-ષટ્-કોણ-ત્રિ-કોણ-બિન્દૂન્ પ્રવેશેન મત્સ્ય-મુદ્રયા વિધાય - અં આત્મ-તત્ત્વાય આધાર-શક્તયે વૌષટ્ - ઇત્ય્ આધારં પ્રતિષ્ઠાપ્ય ધૂમ્ર્âર્ચિર્ ઊષ્મા જ્વલિની જ્વાલિની વિસ્ફુલિઙ્ગિની સુ-શ્રીઃ સુ-રૂપા કપિલા હવ્ય-વાહા કવ્ય-વાહેત્ય્ અગ્નિ-કલા અભ્યર્ચ્ય - ઉં વિદ્યા-તત્ત્વાય પદ્મ્âનનાય વૌષટ્ - ઇતિ પાત્રં પ્રતિષ્ઠાપ્ય - તપિની તાપિની ધૂમ્રા મરીચિર્ જ્વાલિની રુચિઃ સુષુમ્ના ભોગ-દા વિશ્વા બોધિની ધારિણી ક્ષમા - ઇતિ પાત્રે સૂર્ય-કલા અભ્યર્ચ્ય - મં શિવ-તત્ત્વાય સોમ-મણ્ડલાય નમઃ - ઇતિ શુદ્ધ-જલમ્ આપૂર્ય - અમૃતા માન-દા પૂષા તુષ્ટિઃ પુષ્ટી રતિઃ ધૃતિઃ શશિની ચન્દ્રિકા કાન્તિર્ જ્યોત્સ્ના શ્રીઃ પ્રીતિર્ અઙ્ગ-દા પૂર્ણા પૂર્ણ્âમૃતા - ચેતિ ચન્દ્ર-કલા અભ્યર્ચ્ય અગ્ન્îશ્âસુર-વાયુષુ મધ્યે દિક્ષુ ચ ષડ્-અઙ્ગાનિ વિન્યસ્ય અસ્ત્રેણ સંરક્ષ્ય કવચેન્âવકુણ્ઠ્ય ધેનુ-યોની પ્રદર્શ્ય - મૂલ-મન્ત્રેણ સપ્તશો ઽભિમન્ત્ર્ય તજ્-જલ-વિપ્રુડ્ભિઃ યાગ-ગૃહં પૂજોપકરણાનિ ચ્âવોક્ષ્ય

તાભિર્ ઈ-કાર્âઙ્કિત-ત્રિ-કોણ-વૃત્ત-ચતુર્-અસ્રં મણ્ડલં વિધાય તસ્મિન્ પુષ્પાણિ વિકીર્ય પૂર્વ-વદ્ આધારં પ્રતિષ્ઠાપ્ય અગ્નિ-કલા અભ્યર્ચ્ય પાત્રં પ્રતિષ્ઠાપ્ય તસ્મિન્ પાત્રે હ્રીં ઐં મહા-લક્ષ્મ્îશ્વરિ પરમ-સ્વામિનિ ઊર્ધ્વ- [199] શૂન્ય-પ્રવાહિનિ સોમ-સૂર્ય્âગ્નિ-ભક્ષિણિ પરમ્âકાશ-ભાસુરે આગચ્છ્âગચ્છ વિશ વિશ પાત્રં પ્રતિગૃહ્ણ પ્રતિગૃહ્ણ હું ફટ્ સ્વાહેતિ પુષ્પ્âઞ્જલિં વિકીર્ય સૂર્ય-કલા અભ્યર્ચ્ય
બ્રહ્માણ્ડ્âખણ્ડ-સમ્ભૂતમ્ અશેષ-રસ-સમ્ભૃતમ્ ।
આપૂરિતં મહા-પાત્રં પીયૂષ-રસમ્ આવહ ॥
ઇત્ય્ આદિમમ્ આપૂર્ય દ્વિતીયં નિક્ષિપ્ય અ-ક-થ્âદિ-ત્રિ-રેખા-ઽઙ્કિત-કોણ-ત્રયે હ-લ-ક્ષાન્ મધ્યે હંસં ચ વિલિખ્ય - મૂલેન દશધા અભિમન્ત્ર્ય - ચન્દ્ર-કલાઃ અભ્યર્ચ્ય - અગ્ન્îશ્âસુર-વાયુષુ મધ્યે દિક્ષુ, ષડ્-અઙ્ગાનિ વિન્યસ્ય - અસ્ત્રેણ સંરક્ષ્ય - કવચેન્âવકુણ્ઠ્ય, ધેનુ-યોની પ્રદર્શયેત્

ચક્ર-મધ્યે શ્રી-માતમ્ ઉક્ત્વા ગ્îશ્વરી-મૂર્તયે નમઃ - ઇતિ મૂર્તિં કલ્પયિત્વા ભૂયઃ શ્રી-માતમ્ ઉક્ત્વા ગ્îશ્વર્ય્-અમૃત-ચૈતન્યમ્ આવાહયામિ - ઇત્ય્ આવાહ્ય, ષોડશભિર્ ઉપચર્ય આશુશુક્ષણિ-ત્ર્યક્ષ-રક્ષઃ-પ્રભઞ્જન-દિક્ષુ દેવ્યા મૌલૌ પરિતશ્ ચ પૂજ્યા અઙ્ગ-દેવ્યઃ । તન્-મન્ત્રાઃ સર્વ-જન્âદયઃ અષ્ટૌ સપ્તૈકાદશ દશ પુનર્ દશ્âષ્ટાવિંશતિ-ખણ્ડાઃ ત્રિતારી-કુમારી-વાગ્-આદયઃ સ-જાતયઃ સામાન્ય-મનુ-યુક્તાઃ

પશ્ચાદ્ આવરણ-પૂજાં કુર્યાત્

સર્વ-ચક્ર-દેવતા-ઽર્ચનાનિ વામ-કર્âઙ્ગુષ્ઠ્âનામિકા-સન્દષ્ટ-દ્વિતીય-શકલ-ગૃહીત-શ્રી-પાત્ર-પ્રથમ-બિન્દુ-સહપતિતૈઃ દક્ષ-કર્âક્ષત-પુષ્પ-ક્ષેપૈઃ કુર્યાત્

ત્રિ-કોણે રતિ-પ્રીતિ-મનોભવાન્

પઞ્ચ્âર-મૂલે પુર આદિ-ક્રમેણ દ્રાં દ્રાવણ-બાણાય - દ્રીં શોષણ-બાણાય - ક્લીં બન્ધન-બાણાય - બ્લૂં મોહન-બાણાય - સઃ ઉન્માદન-બાણાય નમઃ - ઇતિ તદ્-અગ્રે માયા-કામ-વાગ્-બ્લૂં સ્ત્રીમ્ ઉપજુષ્ટાઃ કામ-મન્મથ-કન્દર્પ-મકર-કેતન-મનોભવાઃ

અષ્ટ-દલ-મૂલે બ્રાહ્મી-મહેશ્વરી-કૌમારી-વૈષ્ણવી-વારાહી-માહેન્દ્રી-ચામુણ્ડા-ચણ્ડિકાઃ, સેન્દુ-સ્વર-યુગ્મ્âન્ત્ય્âદયઃ પૂજ્યાઃ । તદ્-અગ્રે લક્ષ્મી-સરસ્વતી-રતિ-પ્રીતિ-કીર્તિ-શાન્તિ-પુષ્ટિ-તુષ્ટયઃ

ષોડશ-દલે વામા-જ્યેષ્ઠા-રૌદ્રી-શાન્તિ-શ્રદ્ધા-સરસ્વતી-ક્રિયાશક્તિ-લક્ષ્મી-સૃષ્ટિ-મોહિની-પ્રમથિની-આશ્વાસિની-વીચી-વિદ્યુન્માલિની-સુર્âનન્દા-નાગબુદ્ધિકાઃ

અષ્ટ-દલે અસિત્âઙ્ગ-રુરુ-ચણ્ડ-ક્રોધન-ઉન્મત્ત-કપાલ-ભીષણ-સંહારાઃ સ-દણ્ડિ-સ્વર-યુગ્મ્âદિ-સંયુક્તા ભૈરવ્âન્તાશ્ ચ ભાવનીયાઃ

ચતુર્-દલં મા-યુક્ત-તઙ્ગી સિદ્ધ-લક્ષ્મીશ્ ચ મહા-મા-યુક્ત-તઙ્ગી મહા-સિદ્ધ-લક્ષ્મીશ્ ચ

ગં ગણપતિ - દું દુર્ગા - બં બટુક - ક્ષં ક્ષેત્ર-પાલાઃ, ચતુર્-અસ્રે સમ્પૂજ્યાઃ

સાં સરસ્વત્યૈ નમઃ, ઇતિ-પ્રભૃતિ, વાસ્તુ-પતયે બ્રહ્મણે નમઃ ઇતિ-પર્યન્તં પુનસ્ તત્રૈવ્âભ્યર્ચ્ય

હંસમૂર્તિ-પરપ્રકાશ-પૂર્ણ-નિત્ય-કરુણ-સમ્પ્રદાય-ગુરૂંશ્ ચતુર્-અસ્ર-પૂર્વ-રેખાયામ્ અભ્યર્ચ્ય

સ્વ-શિરસિ સામાન્ય-વિશેષ-પાદુકે અભ્યર્ચયેત્

પુનર્ દેવીમ્ અભ્યર્ચ્ય બાલયા ષોડશોપચારાન્ વિધાય

શુદ્ધ-જલેન ત્રિ-કોણ-વૃત્ત-ચતુર્-અસ્રં વિધાય્âર્ધ્âન્ન-પૂર્ણ-સલિલં સ્âદિમોપાદિમ-મધ્યમં સુ-[સ]-ગન્ધ-પુષ્પં સ્âધારં પાત્રં નિધાય

શ્રી-માતમ્ ઉક્ત્વા ગ્îશ્વર્îમં બલિં ગૃહ્ણ ગૃહ્ણ હું ફટ્ સ્વાહા શ્રી-માતમ્ ઉક્ત્વા ગ્îશ્વરિ શરણ્âગતં માં ત્રાહિ ત્રાહિ હું ફટ્ સ્વાહા ક્ષેત્ર-પાલ-નાથેમં બલિં ગૃહ્ણ ગૃહ્ણ ફટ્ સ્વાહા - ઇતિ મન્ત્ર-ત્રયેણ વામ-પાર્ષ્ણિ-ઘાત-કર્âસ્ફોટ-સમુદઞ્ચિત-વક્ત્ર-નારાચ-મુદ્રાભિઃ બલિં પ્રદાય

શ્યામલાં શક્તિમ્ આહૂય બાલયા તામ્ અભ્યર્ચ્ય તસ્યા હસ્ત આદિમોપાદિમૌ દત્ત્વા તત્ત્વં શોધયિત્વા તચ્-છેષમ્ ઉરરીકૃત્ય યોગ્યૈઃ સહ હવિશ્-શેષં સ્વીકુર્યાત્

એવં નિત્ય-સપર્યાં કુર્વન્ લક્ષ-જપં જપ્ત્વા તદ્-દશ્âંશ-ક્રમેણ ચ હોમ-તર્પણ-બ્રાહ્મણ-ભોજનાનિ વિદધ્યાત્

એતન્-મનુ-જાપી ન કદમ્બં છિન્દ્યાત્ ગિરા કાલ્îતિ ન વદેત્ વીણા-વેણુ-નર્તન-ગાયન-ગાથા-ગોષ્ઠીષુ ન પરાઙ્-મુખો ગચ્છેત્ ગાયકં ન નિન્દ્યાત્

લલિતોપાસકો નેક્ષુ-ખણ્ડં ભક્ષયેત્ - ન દિવા સ્મરેદ્ વાર્તાલીં - ન જુગુપ્સેત સિદ્ધ-દ્રવ્યાણિ - ન કુર્યાત્ સ્ત્રીષુ નિષ્ઠુરતાં - વીર-સ્ત્રિયં ન ગચ્છેત્ - ન તં હન્યાત્ - ન તદ્-દ્રવ્યમ્ અપહરેત્ - ન્âત્મેચ્છયા મ-પઞ્ચકમ્ ઉરરીકુર્યાત્ - કુલ-ભ્રષ્ટૈઃ સહ ન્âસીત - ન બહુ પ્રલપેત્ - યોષિતં સમ્ભાષમાણામ્ અપ્રતિસમ્ભાષમાણો ન ગચ્છેત્ - કુલ-પુસ્તકાનિ ગોપાયેત્ - ઇતિ શિવમ્