પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.143

એકધારં તતો ગચ્છેત્તીર્થં પરમપાવનમ્ ।
એકધારે નરઃ સ્નાત્વા એકરાત્રમુપોષિતઃ

અર્ચયન્સ્વામિદેવેશં કુલાનાં તારયેચ્છતમ્ ।
સ્વામિતીર્થસમં જ્ઞેયં યત્ર તીર્થેઽવગાહનમ્

રુદ્રલોકે નરો ગચ્છેત્તીર્થસ્યાસ્ય પ્રભાવતઃ ।
યત્ર સ્નાત્વા ચ પીત્વા ચ બ્રહ્મલોકે ચ ગચ્છતિ

ત્રૈલોક્યે પુણ્યકર્માણસ્તટેઽસ્મિન્સંવસંતિ હિ

ન ભયં વિદ્યતે તેષાં ખડ્ગધારાદિકં ચ યત્ ।
સત્સર્વમાશુ નશ્યેત તીર્થે હ્યેકપ્રધારકે

ઇતિ એકધારતીર્થવર્ણનમ્ ।
સપ્તધારં તતો ગચ્છેત્તીર્થાનાં તીર્થમુત્તમમ્ ।
સપ્તસારસ્વતં નામ યત્કૃતે મુનિભિઃ કૃતમ્

ત્રેતાયુગે મંકિતીર્થં કૃતં મંકિ મહર્ષિણા ।
દ્વાપરે પાંડુપુત્રૈસ્તુ સપ્તધારં પ્રવર્તિતમ્

સપ્તધારકતાં પ્રાપ્તં તીર્થં હરજટા ચ્યુતમ્ ।
સપ્તરૂપાણિ ગંગાયા યામિ લોકેષુ સપ્તસુ

વહંતિ તાનિ પુણ્યાનિ તીર્થેઽસ્મિન્સપ્તધારકે ।
સપ્તધારે કૃતં શ્રાદ્ધં પિતૄણાં તૃપ્તિદાયકમ્

શૃણુ દેવિ પ્રવક્ષ્યામિ ઇતિહાસં પુરાતનમ્ ।
યચ્છ્રુત્વા દેવદેવેશિ બ્રહ્મલોકં વ્રજેદ્ધ્રુવમ્

કૌષીતકસ્ય પુત્રો વૈ મંકિ નામેતિ વિશ્રુતઃ ।
વિષ્ણુધ્યાનરતો નિત્યં વિષ્ણુલોકપ્રપૂજકઃ

વેદાધ્યયનકર્તા ચ અગ્નિહોત્રપરાયણઃ ।
સુરૂપા વિશ્વરૂપેતિ સ્ત્રિયૌ દ્વેસ્તસ્તુ તદ્ગૃહે

તાભ્યાં પુત્રવિહીનાભ્યાં દૃષ્ટ્વા દેવિવિશંકિતઃ ।
કિંકર્તવ્યમિતિ ધ્યાયન્નતિ ચિંતાપરોઽભવત્

સ્થિરો વંશસ્તુ પુત્રેણ હ્યન્યથા નરકં વ્રજેત્ ।
એવં ચિંતાં પ્રકુર્વાણો ન સુખં લભતે ક્વચિત્

તદા સ્વગૃહમુત્સૃજ્ય ગતો વૈ ગુરુસન્નિધૌ ।
નમો વૈ ગુરુવે તુભ્યં દેવાનામુપકારિણે

ત્વં નાથઃ સર્વલોકાનાં બ્રાહ્મણાનાં ચ રક્ષકઃ ।
યજ્ઞાનાં ત્વં પ્રકર્ત્તા ચ દ્વિજરાજ નમોસ્તુ તે

અપુત્રોઽહં તુ વિપ્રર્ષે કિં કર્ત્તવ્યમિતિ પ્રભો ।
વદ ત્વં તુ યથા સર્વં પુત્રો ભવતિ નિશ્ચિતમ્

અપુત્રસ્ય ગતિર્નાસ્તિ સ્વર્ગે નૈવ ચ નૈવ ચ ।
યેનકેનાપ્યુપાયેન પુત્રસ્ય જનનં ચરેત્

ઇતિ વાક્યં તુ સંસ્મર્ય્ય હ્યાગતસ્તવ સન્નિધૌ

ગુરુરુવાચ।
ગચ્છ ત્વં મુનિશાર્દૂલ યત્ર સાભ્રમતી નદી ।
તત્ર ગત્વા મુનિશ્રેષ્ઠ પુત્રાન્વૈ પ્રાપ્સ્યસે ધ્રુવમ્

તદ્વાક્યં તુ સમાકર્ણ્ય નમસ્કૃત્વા તુ દંડવત્ ।
સ ગતો વિપ્રરાજસ્તુ નદીં સાભ્રમતીં પ્રતિ

મંકિનામા તુ વિપ્રર્ષિસ્તત્ર ગત્વા તપો મહત્ ।
અતપ્યત તદા દેવિ યાવદ્વર્ષચતુષ્ટયમ્

યત્ર તીર્થં કૃતં તેન મંકિના બ્રહ્મવાદિના ।
ત્રેતાયુગે તદા દેવિ તદા તીર્થં મહાદ્ભુતમ્

જાતં તત્ર ન સંદેહઃ પુત્રદં સાર્વકામિકમ્ ।
અદ્યાપિ મંકિતીર્થાભં ન ભૂતં ન ભવિષ્યતિ

સ વૈ દ્વિજવરો મંકિઃ પુત્રાન્પ્રાપ્ય યથાસુખમ્ ।
ભોગાન્નાનાવિધાન્ભુક્ત્વા સ ગતો મંદિરં મમ

એતદાખ્યાનકં દિવ્યં પવિત્રં પરમં મહત્ ।
પુત્રસૌખ્યાદિકં સર્વં લભતે શ્રવણાદતઃ

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે પંચાપંચાશત્સાહસ્ર્યાં સંહિતાયામુત્તરખંડે ઉમામહેશ્વરસંવાદે સપ્તધારતીર્થમહિમાનામ ત્રિચત્વારિંશદધિકશતતમોઽધ્યાયઃ