પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 6.139

મહાદેવ ઉવાચ।
સાભ્રમત્યુત્તરે કૂલે અગ્નિતીર્થમિતિ શ્રુતમ્ ।
તસ્યાશ્ચોત્તરપૂર્વેણ નાતિદૂરે કૃતાસ્પદમ્

તીર્થં પાલેશ્વરં નામ ચંડી યત્ર પ્રતિષ્ઠિતા ।
પીઠં તદ્યોગમાતૄણાં સર્વસિદ્ધિવિધાયકમ્

યત્ર તાઃ સર્વદેવાનાં કાર્યાર્થે માતરઃ સ્થિતાઃ ।
પરમં યત્નમાસ્થાય લોકાનુગ્રહકારણાત્

ત્રિરાત્રમુષિતો ભૂત્વા તસ્મિંસ્તીર્થે દૃઢવ્રતઃ ।
અભિગચ્છેત્તમીશાનં દેવેશં ચંડિકેશ્વરમ્

સાભ્રમત્યાં કૃતસ્નાનો માતૃતીર્થસ્ય સંનિધૌ ।
સમાધિવિધિના યુક્તો ગચ્છેદ્વૈ માતૃમંડલમ્

ગોસહસ્રપ્રદાનસ્ય ફલં પ્રાપ્નોતિ માનવઃ ।
અગ્નિતીર્થે નરઃ સ્નાત્વા ચામુંડાદર્શને કૃતે

ન ભયં જાયતે તસ્ય રક્ષોભૂતપિશાચજમ્ ।
ગોખુરા ચ નદી યત્ર સાભ્રમત્યાં તુ સંગતા

તત્ર તીર્થસહસ્રાણિ તિષ્ઠંતીતિ સુરેશ્વરિ ।
શ્રાદ્ધં તત્ર પ્રકર્ત્તવ્યં તિલચૂર્ણેન પાર્વતિ

પિંડાન્દત્ત્વા દ્વિજાન્ભોજ્ય અક્ષયં પદમાપ્નુયાત્ ।
યત્ર કુકર્દમો રાજા પાપિષ્ઠો દુર્દ્ધરઃ ખલઃ

મૂઢોઽહંકારસંયુક્તો દ્વિજાનાં પરિનિંદકઃ ।
ગોઘ્નોઽપિ બલહા ચૈવ પાપિષ્ઠો દુર્દમઃ સદા

રાજ્યં ચ કુર્વતસ્તસ્ય પુરે પિંડારસંજ્ઞકે ।
તદા મૃત્તિઃ સમાપન્ના ધર્મે યોગે સુરેશ્વરિ

મૃતોઽસૌ તત્ર સંજાતઃ પ્રેતરૂપો મહેશ્વરિ ।
પીતાસ્યઃ શુષ્કતુંડશ્ચ પીતરોમાઽથ કર્કશઃ

ઉચ્ચસ્તરો બહુરોમા ક્ષુત્પિપાસાપ્રપીડિતઃ ।
વાયુભક્ષં પ્રકુર્વાણઃ પ્રગચ્છતિ ઇતસ્તતઃ

બહુપ્રેતૈઃ સમાયુક્તો હાહેતિ કરુણો રુદન્ ।
કિં કર્તવ્યમિતિ પ્રાહુઃ પ્રેતાસ્તે વૈ સમીપગાઃ

તેઽપિ તદા રોદમાનાઃ ક્ષુત્પિપાસાદિ પીડિતાઃ ।
અન્યે પ્રેતા દુરાત્માનો રાજ્ઞઃ સંગતિમાયયુઃ

રાજ્ઞા સાર્દ્ધં ચ ગચ્છંતિ લોકાન્વિજનકાન્બહૂન્ ।
નોદકમથવા ચાન્નં ન માર્ગે દૃશ્યતે કદા

તે પ્રેતા દુષ્ટરૂપાશ્ચ વિચરંતિ મહીતલે ।
ભક્ષંતિ શવમાંસાનિ પિબંતિ રુધિરં સદા

એવં કુકર્દમો રાજા સદા તૈઃ પરિવારિતઃ ।
કદાચિદ્દૈવયોગેન ગુરોરાશ્રમમન્વગાત્

પૂર્વજન્મકૃતં પુણ્યં તેન યોગેન સંગતઃ ।
પાર્વત્યુવાચ।
કિં કૃતં તેન વૈ પુણ્યં વદ વિશ્વેશ્વર પ્રભો

અયં પાપી દુરાત્મા ચ બ્રાહ્મણાનાં ચ દુઃખદઃ ।
સત્સંગતિઃ કથં જાતા તન્મે દુસ્તરતો વદ

મહાદેવ ઉવાચ।
એતેન નરદેવેન પૂર્વજન્મનિ યત્કૃતમ્ ।
તત્સર્વં કથયિષ્યામિ શૃણુ ત્વં નગનંદિનિ

પૂર્વજન્મન્યયં દેવિ બ્રાહ્મણો વેદપાઠકઃ ।
સંપૂજ્ય ચ મહાદેવં કૃત્વા ચાતિથિપૂજનમ્

ભોજનં કુરુતે નિત્યમસૌ વાડવસત્તમઃ ।
તેન પુણ્યપ્રભાવેન પુરો પિંડારસંજ્ઞકે

રાજા વૈ તત્ર સંજાતઃ કુકર્દમ ઇતિ શ્રુતઃ ।
કર્મણા મનસા ચૈવ ન કૃતં પુણ્યમેવ ચ

તેન દેવાભિયોગેન મૃતો વૈ પ્રેતરાડભૂત્ ।
શુષ્કાસ્યઃ શુષ્કરૂપશ્ચ પીતવર્ણઃ કરાલકઃ

પૂર્વજન્મકૃતં પુણ્યં ન નશ્યતિ સુરેશ્વરિ ।
તેન પુણ્યાભિયોગેન સંગતો ગુરુણાશ્રમે

કહોડો વર્તતે તત્ર તેન દૃષ્ટોઽથ પ્રેતરાટ્ ।
શુષ્કાસ્યઃ શુષ્કરૂપશ્ચ પીતવર્ણઃ કરાલકઃ

ગંભીરાક્ષો મહાપાપી દુષ્ટૈઃ પ્રેતૈશ્ચ સંયુતઃ ।
ઊર્દ્ધ્વરોમા જટાયુક્તઃ કાલરૂપો ભયંકરઃ

એવં દૃષ્ટ્વા તદા દેવિ વિહ્વલો વાડવોઽભવત્ ।
કહોડ ઉવાચ।
અસ્મિન્મનોરમે ચાહં સ્થાને વૈ પરમાદ્ભુતે

અગ્નિપાલેશ્વરે તીર્થે નિત્યં તિષ્ઠામિ ભૂમિપ ।
યજમાનસ્ત્વમસ્માકં કથં જાતોઽસિ પ્રેતરાટ્

દુરાત્મા દુષ્ટરૂપશ્ચ કાલરૂપો ભયંકરઃ ।
કેન કર્મવિપાકેન જાતો વૈ ભૂતલે શુભે

પ્રેત ઉવાચ।
શૃણુ વાડવ મે પાપં પૂર્વજન્મનિ યત્કૃતમ્ ।
અહં કુકર્દમો રાજા પુરે પિંડારસંજ્ઞકે

તત્રસ્થેન મયા દેવ યત્કૃતં તચ્છૃણુષ્વ હિ ।
બ્રહ્મણાં હિંસનં ચૈવ પુરાઽસત્યાદિભાષણમ્

પ્રજાનાં પીડનં ચૈવ જીવાનાં હિંસનં સદા ।
ગવાં વૈ દુઃખકર્તાઽહં બ્રાહ્મણવ્રતલોપનઃ

અસ્નાતઃ સર્વદા વિપ્ર સજ્જનાનાં વિદૂષકઃ ।
વિષ્ણુનિંદાપરો નિત્યં વૈષ્ણવાનાં ચ નિંદકઃ

દુરાચારો દુરાત્મા ચ વૃષલીસંયુતઃ સદા ।
તત્ર તત્ર પ્રભુંજાનો નાઽહં શૌચપરાયણઃ

તેન કર્માભિયોગેન મૃતો વૈ દ્વિજરાટ્તતઃ ।
પ્રેતયોનિં પ્રપન્નોઽસ્મિ દુઃખી જાતો હ્યનેકધા

યસ્ય માતા પિતા નાસ્તિ યસ્ય સ્વજનબાંધવાઃ ।
તસ્ય બંધુર્ગુરુર્માતા પિતાપિ ગુરુરેવ ચ

ઇતિ જ્ઞાત્વા તુ ભો બ્રહ્મન્મુક્તિં દાતું ત્વમર્હસિ

કહોડ ઉવાચ।
શૃણુ ત્વં નૃપતિશ્રેષ્ઠ કરિષ્યે વચનં તવ ।
મુક્તિં યાસ્યતિ વૈ સદ્યો ભવાંસ્ત્વિહ ન સંશયઃ

એકાદશ પુરોગાશ્ચ પ્રેતા યે તવ સંગતાઃ ।
તે ચાપિ મુક્તિમાયાંતિ સુતીર્થેઽસ્મિન્વિશેષતઃ

તદા વૈ તેન વિપ્રેણ તીર્થે ગત્વા સુરેશ્વરિ ।
સર્વૈશ્ચકારયામાસ તિલપિંડોદકક્રિયાઃ

ન માસો ન તિથિર્દેવી તીર્થે ગત્વા પુનઃ પુનઃ ।
કર્ત્તવ્યં શ્રાદ્ધકર્માદિ બ્રહ્મણોક્તં પુરા મમ

કૃતે કર્મણિ દેવેશિ મુક્તાસ્તે તીર્થરાજકે ।
વિમાનવરમારૂઢાસ્તે ગતા મામકીં પુરીમ્

સંગતા ગોખુરા યત્ર સાભ્રમત્યા સુરેશ્વરિ ।
તત્ર સ્નાનં ચ દાનં ચ કોટિયજ્ઞફલં લભેત્

યત્રાગ્નિતીર્થં વર્તેત કપાલેશ્વરસંજ્ઞકમ્ ।
તત્ર મુક્તિસ્તુ સંપ્રોક્તા સત્યં સત્યં ભવેદ્ધ્રુવમ્

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે પંચપંચાશત્સાહસ્ર્યાં સંહિતાયામુત્તરખંડે ઉમામહેશ્વરસંવાદે અગ્નિપાલેશ્વરમહિમાનામૈકોનચત્વારિંશત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ