પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 3.35

નારદ ઉવાચ-
અથાન્યત્તત્ર વૈ લિંગં કપર્દીશ્વરમુત્તમમ્ ।
સ્નાત્વા તત્ર વિધાનેન તર્પયિત્વા પિતૄન્નૃપ

મુચ્યતે સર્વપાપેભ્યો મુક્તિં ભુક્તિં ચ વિંદતિ ।
પિશાચમોચનં નામ તીર્થમન્યત્તતઃ સ્થિતમ્

તત્રાશ્ચર્યમયો દેવો મુક્તિદઃ સર્વદોષહઃ ।
કશ્ચિદ્દૈત્યો જગામેદં શાર્દૂલો ઘોરરૂપધૃક્

મૃગીમેકાં ભક્ષયિતું કપર્દીશ્વરમુત્તમમ્ ।
તત્ર સા ભીતહૃદયા કૃત્વા કૃત્વા પ્રદક્ષિણમ્

ધાવમાના સુસંભ્રાંતા વ્યાઘ્રસ્ય વશમાગતા ।
તાં વિદાર્ય નખૈસ્તીક્ષ્ણૈઃ શાર્દૂલઃ સ મહાબલઃ

જગામ ચાન્યં વિજનં દેશં દૃષ્ટ્વા મુનીશ્વરાન્ ।
મૃતમાત્રા ચ સા બાલા કપર્દીશાગ્રતો મૃગી

અદૃશ્યત મહાજ્વાલા વ્યોમ્નિ સૂર્યસમપ્રભા ।
ત્રિનેત્રા નીલકંઠા ચ શશાંકાંકિત મૂર્દ્ધજા

વૃષાધિરૂઢા પુરુષૈસ્તાદૃશૈરેવ સંવૃતા ।
પુષ્પવૃષ્ટિં વિમુંચંતિ ખેચરાસ્તત્સમંતતઃ

ગણેશ્વરી સ્વયં ભૂત્વા ન દૃષ્ટા તત્ક્ષણાત્તતઃ ।
દૃષ્ટ્વા તદાશ્ચર્યવરં પ્રશશંસુઃ સુરાદયઃ

તન્મહેશસ્ય વૈ લિંગં કપર્દીશ્વરમુત્તમમ્ ।
સ્મૃત્વૈવાશેષપાપૌઘાત્ક્ષિપ્રમસ્ય વિમુંચતિ

કામક્રોધાદયો દોષા વારાણસી નિવાસિનામ્ ।
વિઘ્નાઃ સર્વે વિનશ્યંતિ કપર્દીશ્વરપૂજનાત્

તસ્માત્સદૈવ દ્રષ્ટવ્યં કપર્દીશ્વરમુત્તમમ્ ।
પૂજિતવ્યં પ્રયત્નેન સ્તોતવ્યં વૈદિકૈસ્તવૈઃ

ધ્યાયતાં ચાત્ર નિયતં યોગિનાં શાંતચેતસામ્ ।
જાયતે યોગસિદ્ધિઃ સ્યાત્ષણ્માસેન ન સંશયઃ

બ્રહ્મહત્યાદયઃ પાપા વિનશ્યંત્યસ્ય પૂજનાત્ ।
પિશાચમોચને કુંડે સ્નાતઃ સ્યાત્પ્રશમો યતઃ

તસ્મિન્ક્ષેત્રે પુરા વિપ્રસ્તપસ્વી સંશિતવ્રતઃ ।
શંકુકર્ણ ઇતિ ખ્યાતઃ પૂજયામાસ શંકરમ્

જજાપ રુદ્રમનિશં પ્રણવં બ્રહ્મરૂપિણમ્ ।
પુષ્પધૂપાદિભિસ્તોત્રૈઃ નમસ્કારૈઃ પ્રદક્ષિણૈઃ

ઉપાસીતાત્ર યોગાત્મા કૃત્વા દીક્ષાં તુ નૈષ્ઠિકીમ્ ।
કદાચિદાગતં પ્રેતં પશ્યતિ સ્મ ક્ષુધાન્વિતમ્

અસ્થિચર્મ પિનદ્ધાંગં નિશ્વસંતં મુહુર્મુહુઃ ।
તં દૃષ્ટ્વા સ મુનિશ્રેષ્ઠઃ કૃપયા પરયા યુતઃ

પ્રોવાચ કો ભવાન્કસ્માદ્દેશાદ્દેશમિમં શ્રિતઃ ।
તસ્મૈ પિશાચઃ ક્ષુધયા પીડ્યમાનોઽબ્રવીદ્વચઃ

પૂર્વજન્મન્યહં વિપ્રો ધનધાન્યસમન્વિતઃ ।
પુત્રપૌત્રાદિભિર્યુક્તઃ કુટુંબભરણોત્સુકઃ

ન પૂજિતા મહાદેવા ગાવોઽપ્યતિથયસ્તથા ।
ન કદાચિત્કૃતં પુણ્યમલ્પં વાનલ્પમેવ ચ

એકદા ભગવાન્દેવો વૃષભેશ્વરવાહનઃ ।
વિશ્વેશ્વરો વારાણસ્યાં દૃષ્ટઃ સ્પૃષ્ટો નમસ્કૃતઃ

તદાચિરેણ કાલેન પંચત્વમહમાગતઃ ।
ન દૃષ્ટં તન્મહાઘોરં યમસ્ય સદનં મુને

પિપાસયાધુનાક્રાંતો ન જાનામિ હિતાહિતમ્ ।
યદિ કંચિત્સમુદ્ધર્તુમુપાયં પશ્યસિ પ્રભો

કુરુષ્વ તં નમસ્તુભ્યં ત્વામહં શરણં ગતઃ ।
ઇત્યુક્તઃ શંકુકર્ણોઽથ પિશાચમિદમબ્રવીત્

તાદૃશો નહિ લોકેસ્મિન્વિદ્યતે પુણ્યકૃત્તમઃ ।
યત્ત્વયા ભગવાન્પૂર્વં દૃષ્ટો વિશ્વેશ્વરઃ શિવઃ

સંસ્પૃષ્ટો વંદિતો ભૂયઃ કોઽન્યસ્ત્વત્સદૃશો ભુવિ ।
તેન કર્મવિપાકેન દેશમેતં સમાગતઃ

સ્નાનં કુરુષ્વ શીઘ્રં ત્વમસ્મિન્કુંડે સમાહિતઃ ।
યેનેમાં કુત્સિતાં યોનિં ક્ષિપ્રમેવ પ્રહાસ્યસિ

સ એવમુક્તો મુનિના પિશાચો દયાલુના દેવવરં ત્રિનેત્રમ્ ।
સ્મૃત્વા કપર્દીશ્વરમીશિતારં ચક્રે સમાધાય મનોવગાહમ્

તદાવગાઢો મુનિસન્નિધાને મમાર દિવ્યાભરણોપપન્નઃ ।
અદૃશ્યતાર્કપ્રતિમો વિમાને શશાંકચિહ્નીકૃતચારુમૌલિ

વિભાતિ રુદ્રૈઃ સહિતો દિવિષ્ઠૈઃ સમાભૃતો યોગિરિભરપ્રમેયૈઃ ।
સ વાલખિલ્યાદિભિરેષ દેવો યથોદયે ભાનુરશેષદેવઃ

સ્તુવંતિ સિદ્ધાદિ વિદેવસંઘા નૃત્યંતિ દિવ્યાપ્સરસોઽભિરામાઃ ।
મુંચંતિ વૃષ્ટિં કુસુમાંબુમિશ્રાં ગંધર્વવિદ્યાધરકિન્નરાદ્યાઃ

સંસ્તૂયમાનોઽથ મુનીંદ્રસંઘૈરવાપ્ય બોધં ભગવત્પ્રસાદાત્ ।
સમાવિશન્મંડલમેતદગ્ર્યં ત્રયીમયં યત્ર વિભાતિ રુદ્રઃ

દૃષ્ટ્વા વિમુક્તં સ પિશાચભૂતં મુનિઃ પ્રહૃષ્ટો મનસા મહેશમ્ ।
વિચિંત્ય રુદ્રં કવિમેકમગ્નિં પ્રણમ્ય તુષ્ટાવ કપર્દિનં તમ્

શંકુકર્ણ ઉવાચ-।
કપર્દિનં ત્વાં પરતઃ પરસ્તાદ્ગોપ્તારમેકં પુરુષં પુરાણમ્ ।
વ્રજામિ યોગેશ્વરમીપ્સિતારમાદિત્યમગ્નિં કપિલાધિરૂઢમ્

ત્વાં બ્રહ્મસારં હૃદિ સંનિવિષ્ટં હિરણ્મયં યોગિનમાદિમં તમ્ ।
વ્રજામિ રુદ્રં શરણં દિવિષ્ઠં મહામુનિં બ્રહ્મમયં પવિત્રમ્

સહસ્રપાદાક્ષિશિરોભિયુક્તં સહસ્રરૂપં તમસઃ પરસ્તાત્ ।
તં બ્રહ્મપારં પ્રણમામિ શંભું હિરણ્યગર્ભાધિપતિં ત્રિનેત્રમ્

યત્ર પ્રસૂતિર્જગતો વિનાશો યેનાવૃતં સર્વમિદં શિવેન ।
તં બ્રહ્મપારં ભગવંતમીશં પ્રણમ્ય નિત્યં શરણં પ્રપદ્યે

અલિંગમાલોકવિહીનરૂપં સ્વયંપ્રભું ચિત્પતિમેકરૂપમ્ ।
તં બ્રહ્મપારં પરમેશ્વરં ત્વાં નમસ્કરિષ્યે ન યતોઽન્યદસ્તિ

યં યોગિનસ્ત્યક્તસબીજયોગા લબ્ધ્વા સમાધિં પરમાત્મભૂતાઃ ।
પશ્યંતિ દેવં પ્રણતોઽસ્મિ નિત્યં તં બ્રહ્મપારં પરમસ્વરૂપમ્

ન યત્ર નામાદિવિશેષ કૢપ્તિર્ન સંદૃશે તિષ્ઠતિ યત્સ્વરૂપમ્ ।
તં બ્રહ્મપારં પ્રણતોઽસ્મિ નિત્યં સ્વયંભુવં ત્વાં શરણં પ્રપદ્યે

યદ્વેદવાદાભિરતા વિદેહં સબ્રહ્મવિજ્ઞાનમભેદમેકમ્ ।
પશ્યંત્યનેકં ભવતઃ સ્વરૂપં તં બ્રહ્મપારં પ્રણતોઽસ્મિ નિત્યમ્

યતઃ પ્રધાનં પુરુષઃ પુરાણો બિભર્તિ તેજઃ પ્રણમંતિ દેવાઃ ।
નમામિ તં જ્યોતિષિ સન્નિવિષ્ટં કાલં બૃહંતં ભવતઃ સ્વરૂપમ્

વ્રજામિ નિત્યં શરણં ગુહેશં સ્થાણું પ્રપદ્યે ગિરિશં પુરાણમ્ ।
શિવં પ્રપદ્યે હરિમિંદુમૌલિં પિનાકિનં ત્વાં શરણં વ્રજામિ

સ્તુત્વૈવં શંકુકર્ણોઽપિ ભગવંતં કપર્દિનમ્ ।
પપાત દંડવદ્ભૂમૌ પ્રોચ્ચરન્પ્રણવં પરમ્

તત્ક્ષણાત્પરમં લિંગં પ્રાદુર્ભૂતં શિવાત્મકમ્ ।
જ્ઞાનમાનંદમત્યંતં કોટિજ્વાલાગ્નિસન્નિભમ્

શંકુકર્ણોઽથ મુક્તાત્મા તદાત્મા સર્વગોઽમલઃ ।
નિલિલ્યે વિમલે લિંગે તદદ્ભુતમિવાભવત્

એતદ્રહસ્યમાખ્યાતં માહાત્મ્યં તે કપર્દ્દિનઃ ।
ન કશ્ચિદ્વેત્તિ તમસા વિદ્વાનપ્યત્ર મુહ્યતિ

ય ઇમાં શૃણુયાન્નિત્યં કથાં પાપપ્રણાશિનીમ્ ।
ત્યક્તપાપવિશુદ્ધાત્મા રુદ્રસામીપ્યમાપ્નુયાત્

પઠેચ્ચ સતતં શુદ્ધો બ્રહ્મપારં મહાસ્તવમ્ ।
પ્રાતર્મધ્યાહ્નસમયે સ યોગં પ્રાપ્નુયાત્પરમ્

ઇતિ શ્રીપાદ્મે મહાપુરાણે સ્વર્ગખંડે વારાણસીમાહાત્મ્યે પંચત્રિંશોઽધ્યાયઃ