પદ્મ પુરાણ · અધ્યાય 2.124

સૂત ઉવાચ-
અંતર્દ્ધાનં ગતે વિષ્ણૌ વેનો રાજા મહામતિઃ ।
ક્વ ગતો દેવદેવેશ ઇતિ ચિંતાપરોઽભવત્

હર્ષેણ મહતાવિષ્ટશ્ચિંતયિત્વા નૃપોત્તમઃ ।
સમાહૂય નૃપશ્રેષ્ઠં તં પૃથું મધુરાક્ષરૈઃ

તમુવાચ મહાત્માનં હર્ષેણ મહતા તદા ।
ત્વયા પુત્રેણ ભૂર્લોકે તારિતોસ્મિ સુપાતકાત્

નીત ઉજ્જ્વલતાં વત્સ વંશો મે સાંપ્રતં પૃથો ।
મયા વિનાશિતો દોષૈસ્ત્વયા ગુણૈઃ પ્રકાશિતઃ

યજેહમશ્વમેધેન દાસ્યે દાનાન્યનેકશઃ ।
વિષ્ણુલોકં વ્રજામ્યદ્ય સકાયસ્તે પ્રસાદતઃ

સંભરસ્વ મહાભાગ સંભારાંસ્ત્વં નૃપોત્તમ ।
આમંત્રય મહાભાગ બ્રાહ્મણાન્વેદપારગાન્

એવં પૃથુઃ સમાદિષ્ટો વેનેનાપિ મહાત્મના ।
પ્રત્યુવાચ મહાત્મા સ વેનં પિતરમાદરાત્

કુરુ રાજ્યં મહારાજ ભુંક્ષ્વ ભોગાન્મનોનુગાન્ ।
દિવ્યાન્વા માનુષાન્પુણ્યાન્યજ્ઞૈર્યજ જનાર્દનમ્

એવમુક્ત્વા પ્રણમ્યૈવ પિતરં જ્ઞાનતત્પરમ્ ।
ધનુરાદાય પૃથ્વીશઃ સબાણં યત્નપૂર્વકમ્

આદિદેશ ભટાન્સર્વાન્ઘોષધ્વં ભૂતલે મમ ।
પાપમેવ ન કર્તવ્યં કર્મણા ત્રિવિધેન વૈ

કરિષ્યંતિ ચ યત્પાપં આજ્ઞાં વેનસ્ય ભૂપતેઃ ।
ઉલ્લંઘ્ય વધ્યતાં સો હિ યાસ્યતે નાત્ર સંશયઃ

દાનમેવ પ્રદાતવ્યં યજ્ઞૈશ્ચૈવ જનાર્દનમ્ ।
યજધ્વં માનવાઃ સર્વે તન્મનસ્કા વિમત્સરાઃ

એવં શિક્ષાં પ્રદત્વાસૌ રાજ્યં ભૃત્યેષુ વેનજઃ ।
નિઃક્ષિપ્ય ચ ગતો વિપ્રાસ્તપસોર્થે તપોવનમ્

સર્વાન્દોષાન્પરિત્યજ્ય સંયમ્ય વિષયેન્દ્રિયાન્ ।
શતવર્ષપ્રમાણં વૈ નિરાહારો બભૂવ હ

તપસા તસ્ય વૈ તુષ્ટો બ્રહ્મા પૃથુમુવાચ હ ।
તપસ્તપસિ કસ્માત્ત્વં તન્મે ત્વં કારણં વદ

પૃથુરુવાચ-
વેન એષ મહાપ્રાજ્ઞઃ પિતા મે કીર્તિવર્દ્ધનઃ ।
સમાચરતિ યઃ પાપમસ્ય રાજ્યે નરાધમઃ

શિરશ્છેત્તા ભવત્વેષ તસ્ય દેવો જનાર્દનઃ ।
અદૃષ્ટૈશ્ચ મહાચક્રૈર્હરિઃ શાસ્તા ભવેત્સ્વયમ્

મનસા કર્મણા વાચા કર્તું વાંછતિ પાતકમ્ ।
તેષાં શિરાંસિ ત્રુટ્યંતુ ફલં પક્વં યથા દ્રુમાત્

એતદેવ વરં મન્યે ત્વત્તઃ શૃણુ સુરેશ્વર ।
પ્રજાનાં દોષભાવેન ન લિપ્યતિ પિતા મમ

તથા કુરુષ્વ દેવેશ વરં દાતું યદીચ્છસિ ।
દદસ્વ ઉત્તમં કામં ચતુર્મુખનમોઽસ્તુ તે

બ્રહ્મોવાચ-
એવમસ્તુ મહાભાગ પિતા તે પૂતતાં ગતઃ ।
વિષ્ણુના શાસિતો વત્સ પુત્રેણાપિ ત્વયા પૃથો

એવં પૃથું સમુદ્દિશ્ય વરં દત્વા ગતો વિભુઃ ।
પૃથુરેવ સમાયાતો રાજ્યકર્મણિ સંસ્થિતઃ

વૈન્યસ્ય રાજ્યે વિપ્રેન્દ્રાઃ પાપં કશ્ચિન્ન ચાચરેત્ ।
યસ્તુ ચિંતયતે પાપં ત્રિવિધેનાપિ કર્મણા

શિરશ્છેદો ભવેત્તસ્ય યથાચક્રૈર્નિકૃંતિતઃ ।
તદાપ્રભૃતિ વૈ પાપં નૈવ કોપિ સમાચરેત્

ઇત્યાજ્ઞા વર્તતે તસ્ય વૈન્યસ્યાપિ મહાત્મનઃ ।
સર્વલોકાઃ સમાચારૈઃ પરિવર્તંતિ નિત્યશઃ

દાનભોગૈઃ પ્રવર્તંતે સર્વધર્મપરાયણાઃ ।
સર્વસૌખ્યૈઃ પ્રવર્દ્ધંતે પ્રસાદાત્તસ્ય ભૂપતેઃ

ઇતિ શ્રીપદ્મપુરાણે ભૂમિખંડે વેનોપાખ્યાને ચતુર્વિંશત્યધિક શતતમોઽધ્યાયઃ