મઞ્જુશ્રીમૂલકલ્પ · અધ્યાય 44

બોધિસત્ત્વપિટકાવતંસકાન્મહાયાનવૈપુલ્યસૂત્રાદ્ આર્યમઞ્જુશ્રિયમૂલકલ્પાત્ એકચત્વારિંશત્તમઃ પટલવિસરદ્ દ્વિતીયઃ સર્વકર્મોત્તમસાધનોપયિકઃ મહામુદ્રપટલવિસરઃ પરિસમાપ્ત ઇતિ ॥
અથ ચતુશ્ચત્વારિંશઃ પટલવિસરઃ ।
અથ ખલુ ભગવાં શાક્યમુનિઃ પુનરપિ શુદ્ધાવાસભવનમવલોક્ય સર્વતથાગતધર્મવરોત્વચિન્ત્યગુણવ્યૂહાલઙ્કારભૂતકોટિનિષ્ઠાસઙ્ખ્યેયજિનમુદ્રામુદ્રિતં સર્વસત્ત્વચિહ્નભૂતં મુદ્રાપટલપરમગુહ્યતમં સર્વલૌકિકલોકોત્તરશ્રેયસમન્ત્રતન્ત્રકલ્પવિકલ્પિતં સર્વસત્ત્વૈઃ પરમાર્થદર્શનપથપ્રવૃત્તિભૂતં સર્વમન્ત્રસર્વસંજ્ઞાસાધારણભૂતમિહૈવ જન્મનિ સર્વસત્ત્વાનાં સર્વાશાપારિપૂરકં સર્વબુદ્ધબોધિસત્ત્વાનામારાધનપરસુખહેતુકબોધિસમ્ભારપરિપૂરણનિમિત્તમ્ આહ્વાનનવિસર્જનગન્ધપુષ્પધૂપસર્વમાલ્યોપહારાવિદ્યાવિદ્યાવેશનદર્શનસર્વકાર્યાર્થસાધનસર્વદેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગયક્ષરાક્ષસપિશાચકૂષ્માણ્ડરૌદ્રસૌમ્યભાવદમકાધ્યક્ષભૂતાધિપતિસર્વકાર્યસન્દર્શનજ્વલનાકાશગમનાન્તર્દ્ધાનવશીકરણબોધિસમ્ભારનિમિત્તાશ્ચર્યાદ્ભુતં સર્વમન્ત્રતન્ત્રાર્ત્થાનુનીતં સર્વવિદ્યારાજનમસ્કૃતં સર્વવિદ્યાસાધકં સર્વબુદ્ધમાત્રામન્ત્રિતં યથેપ્સિતાર્ત્થસત્ત્વમનોરથાપરિપૂરકં સર્વાસાં સર્વમન્ત્રાણાં દૃષ્ટધાર્મિકહેતુનિષ્પાદકં સંક્ષેપતો યથા યથા યુજ્યતે, યથા યથા સાધ્યતે તથા તથા સાધયતે । એષા મઞ્જુશ્રીઃ પરમાર્ત્થપટલસર્વબુદ્ધાનાં પરમાર્ત્થગુહ્યતમં ભાષિષ્યે । પૂર્વં ભાષિતવાં સર્વબુદ્ધૈઃ ભાષિષ્યન્તે ઽનાગતા બુદ્ધા ભગવન્તઃ । એતર્હ્યહં ભાષિષ્યે, તચ્છ્રૂયતાં મહાસત્ત્વ ભાષિષ્યે । તચ્છ્રૂયતાં મહાસત્ત્વ ભાષિષ્યે । સાધુ ચ સુષ્ઠુ ચ મનસિ કુરુ મઞ્જુરવ મનોજ્ઞપ્રતિભાનવાં વક્ષ્યે ઽહં વક્ષ્યે ઽહમિતિ ॥
શાક્યસિંહ નરશ્રેષ્ઠો સમ્બુદ્ધો ઋષિસત્તમઃ ।
સત્ત્વમર્ત્થમભિજ્ઞાય પરમાર્ત્થાર્ત્થદર્શનમ્

ગુહ્યમાત્રાર્ત્થમુદ્રા વૈ ભાષસે મુનિપુઙ્ગવ ।
શુદ્ધાવાસપુરે રમ્યે શુદ્ધસત્ત્વસમાશ્રિતે

સમાપર્ષદ્વરે શ્રેષ્ઠે વીતરાગાલયે તદા ।
ભાષિતે કલ્પરાજે તુ મઞ્જુભાગીતતત્ત્વિતે

બુદ્ધપુત્રૈસ્તદામાત્યૈઃ પરમાર્ત્થવિદૈર્વિદૈઃ ।
શાક્યસિંહસ્તદા આહ શૃણુધ્વં પર્ષત્ કથે

બુદ્ધપુત્રસ્તથા જ્યેષ્ઠ મહાયાનાગ્રધર્મિણઃ ।
નામ્ના સમન્તભદ્રો વૈ ઇત્યુવાચ ગિરાં વરામ્

બાલરૂપી મહારૂપી કુમારસ્ત્વં વર્ણ્યસે જિનૈઃ ।
શાક્યસ્ય કુલજો દક્ષઃ શ્રીમાં બુદ્ધો નિરીક્ષ્યતે

ત્વં હિ વિશ્વમહાપ્રાજ્ઞો લોકાનુગ્રહકામ્યયા ।
ત્વદીયં કલ્પવિસરં મુદ્રામુદ્રિતં ત્વિદમ્

અધ્યેષય મહાવીરં બુદ્ધપુત્ર મહર્દ્ધિક ।
સારભૂતં કલ્પસ્યાસ્ય ... મહર્દ્ધિકમ્

એવમુક્તસ્તુ વીરેણ બુદ્ધપુત્રેણ ધીમતા ।
મઞ્જુમાં ત્વરિતો જાત બાલક્રીડાભિનિર્મિત

પ્રણમ્ય સુગતં નાથં જગદેકાન્તચક્ષુષમ્ ।
ઉવાચ મધુરાં વાણીં કરુણાર્દ્રમ્રેડિતેન તુ

કથયેયુ ભગવાં બુદ્ધઃ પ્રજ્ઞાબલતત્ત્વવિત્ ।
કથં તુ સર્વમન્ત્રા વૈ સિદ્ધ્યન્તિ જપિનાં ધ્રુવમ્

કથં વૈ હ્યવિકલ્પેન અમોઘાન્ ગચ્છન્તિ પ્રાણિનામ્ ।
સિદ્ધ્યેયુઃ ક્ષિપ્તજપ્તાભિઃ સર્વાર્ત્થેષુ ન યોજિતા

આ ભવાગ્રાચ્ચ સંસારાદા વીચ્યાન્તાશ્ચ નારકાઃ ।
એતેષ્વાશ્રિતા યે ચ પ્રાણિનોર્ધત્રિધાતુકા

આહૂયન્તે નિગૃહ્યન્તે આવેશ્યન્તે ચ પશ્યતામ્ ।
સર્વકર્માર્ત્થયુક્તે ચ તુષ્ટિપુષ્ટ્યર્થકારણૈઃ

દશભૂમ્યાશ્રિતા યે ચ સૌગતે વર્ત્મનિ સ્થિતા ।
બોધિસત્ત્વા વિબુદ્ધાશ્ચ પ્રત્યેકાં વા બોધિમાશ્રિતાઃ

વીતરાગ મહાત્મન આહૂયન્તે સુપૂજિતા ।
સમયૈર્મન્ત્રિભિર્યુક્તા ઇમૈર્મુદ્રૈઃ સમુદ્રિતા

કથયન્તિ યથાભૂતં સ્વતન્ત્રા ચાપિ દર્શિનમ્ ।
પૂર્વવૃત્તમવૃત્તં વા વર્તમાને ચ યોગિનઃ

સ્વર્ગલોકકથાચિન્ત્યા પરદેહાશ્રિતાપિ વા ।
અનાગતં ચ યથાતત્થ્યં નિદર્શનં ચાપિ વર્ણિતમ્

કથયન્તિ યથાન્યાયં મન્ત્રમુદ્રસમીરિતા ।
સિદ્ધિં ચાપિ તથા ક્ષિપ્રં દદ્યાન્મુદ્રૈશ્ચ પૂજિતાઃ

મન્ત્રિજ્ઞૈઃ મન્ત્રિભિર્યુક્તઃ બલિહોમસુપૂજિતાઃ ।
કુર્યાત્ ક્ષિપ્રતરં સિદ્ધિં બુદ્ધા બુદ્ધસુતાસ્તથા

અર્હન્તો ઽપિ મહાત્માનઃ ખડ્ગિણઃ સિદ્ધિદા સદા ।
લૌકિકા યે ચ મન્ત્રા વૈ તથા લોકોત્તરા પરે

યે ચ સિદ્ધાસ્તથા યક્ષા ગન્ધર્વા મથ કિન્નરા ।
અસુરા સુરા સદા સત્ત્વા સર્વસત્ત્વા ત્રિધા સ્થિતા

અપર્યન્તેષુ દિક્ષ્વેષુ લોકધાત્વન્તરેષુ ચ ।
ગતિપઞ્ચસુ યે સત્ત્વા યુક્તાયુક્તાશ્ચ સર્વદા

સિદ્ધિં ગચ્છેયુ તત્ ક્ષિપ્રં ઇમૈર્મુદ્રૈઃ સુમુદ્રિતા ।
એષ વિખ્યાતઃ સુગતૈર્મન્ત્રજ્ઞૈસ્તુ મુનિભિઃ વિમલમ્

વિટકં વિધિવદ્ જ્ઞેયં વિસરં પટલોત્તમમ્ ।
સર્વબુદ્ધૈસ્તથા લોકે શ્રેયસાર્થમુદાહૃતા

મુદ્રા પઞ્ચશિખેત્યાહુઃ સર્વબુદ્ધૈઃ પ્રકાશિતા ।
શ્રેયસાર્થં હિ ભૂતાનાં મઞ્જુઘોષસ્ય ધીમતે

સર્વતઃ શિરજા જ્ઞેયા મૂર્ધ્નજાસ્તુ તથાગતામ્ ।
સા તુ સર્વાર્થદા જ્ઞેયા ધર્મકોશપ્રપૂરણી

પૂરણાર્થં તુ મન્ત્રાણાં મુદ્રાણાં ચ મહર્દ્ધિકમ્ ।
સર્વેષાં લોકોત્તરાં શ્રેષ્ઠાં લૌકિકાનાં ચ સર્વદા

મઞ્જુઘોષસ્ય તન્ત્રે તુ અગ્રા હ્યગ્રતમા મતા ।
પ્રભાવતઃ સર્વકર્માણિ ક્ષિપ્રં કુર્યાર્થનામતઃ

શુચિર્ભૂત્વા શુચૌ દેશે બધ્નીયાન્મુદ્રવરં પ્રભુમ્ ।
આદૌ હસ્તૌ થ કૃત્વા વૈ સુષિરાકારસમ્પુટૌ

આકોશવિરલાઙ્ગુષ્ઠૌ ન્યસ્તાઙ્ગુષ્ઠૌ થ સૂચિતૌ ।
પઞ્ચસૂચિકવિન્યસ્તૌ મુદ્રા પઞ્ચશિખા ભવેત્

શિરઃસ્થાને સદા ન્યસ્તા એકસૂચ્યાથ અઙ્ગુલૈઃ ।
મુદ્રા એવચીરા તુ મૂર્ધ્નિ સ્થાનેષુ યોજિતા

કન્યસાઙ્ગુલિવિન્યસ્તા સુશ્લિષ્ટા મધ્યમૌ તથા ।
...... અઙ્ગુષ્ઠૌ સૂચિતૌ ઉભૌ

ત્રિસૂચ્યાકારસમાયોગાત્ તૃશિખા મુદ્રમુદાહૃતા ।
સર્વૈરઙ્ગુલિભિર્યુક્તૈઃ આકોશા સુષિરસમ્ભવૈઃ ।
શિરઃસ્થાને સદા ન્યસ્તા મુદ્રા શિરવરા ભવેત્

સ એવ ઉચ્છ્રિતાઙ્ગુલ્યૌ ઈષિત્ સઙ્કુચિતાગ્રકૌ ।
મહાવીરા તુ સા જ્ઞેયા મહામુદ્રા મહર્દ્ધિકા

એતે પઞ્ચ મહામુદ્રા પૂર્વં જિનવરૈસ્તદા ।
નિર્દિષ્ટા સર્વમુદ્રાણાં કથયન્તિ મનીષિણૌ

જ્યેષ્ઠા મુદ્રમુખ્યનાં + + + + + + મુદ્રિતામ્ ।
લોકોત્તરાં તુ સર્વા વૈ લૌકિકાનાં ચ સર્વતઃ

એતા પઞ્ચ મહામુદ્રાઃ પ્રયોગા સિદ્ધિહેતવઃ ।
સુસિદ્ધા સિદ્ધતમા હ્યેતા અગ્રા જ્યેષ્ઠાશ્ચ ભાષિતા ।
મઞ્જુઘોષસ્ય મૂર્ધજા પ્રભાવાત્યદ્ભુતચેષ્ટિતા

યાવન્તિ સૌગતા મુદ્રા સર્વેષાં સિદ્ધિહેતવઃ ।
મુદ્રા મુદ્રેતિ વિખ્યાતા શ્રીમન્તં કિસલયોદ્ભવમ્

મઞ્જુઘોષસ્ય મૂર્ધજં મહાપુણ્યતમં શિવમ્ ।
યં બધ્વા મહાસત્ત્વા નિયતં બોધિમવાપ્નુયાત્

મહામુખ્યાવતંસં તં શ્રાદ્ધમ્ અવિકલેન્દ્રિયમ્ ।
સદા યજ્ઞં પ્રાજ્ઞયુક્તં ચ વિધિવત્ કર્મમાચરેત્

તાદૃશેન તુ યુક્તેન સત્ત્વેનૈવ સુયોજિતા ।
મુદ્રેયં કુરુતે હ્યર્થાં યથેષ્ટા ચાપિ પુષ્કલામ્

ઉપદેશાત્તુ વિદ્વાંસઃ મતિમન્તો ઽર્થસાધકાઃ ।
આચાર્યસમ્મતા લોકે શિષ્યા ગ્રાહ્યાસ્તુ સર્વદા

વિધિવત્ કર્મદૃષ્ટેન પુરુષેણેહ ભક્તિતઃ ।
મહાયાનગતૈર્નિત્યં મુદ્રેયં સમ્પ્રયુજ્યતે

સર્વેષાં તુ મુદ્રાણાં ત્રિધા મન્ત્રેષુ યોજિતામ્ ।
અગ્રા હ્યગ્રતમા લોકે એતે મુદ્રા પ્રભાવતઃ

સિદ્ધ્યર્ત્થં સિદ્ધિકામાનાં તથા મન્ત્રૈઃ સુયોજિતામ્ ।
ક્ષિપ્રમર્થકરા હ્યેતે સર્વસૌખ્યફલપ્રદાઃ

મઞ્જુઘોષઃ સ્વયં તિષ્ઠેન્મુદ્રૈરેતૈઃ સમાહિત ।
યસ્મિં સ્થાને તુ વશ્ચૈતાઃ સ્વયં મઞ્જુરવઃ સદા

રક્ષા હ્યગ્રાં પ્રકલ્પીત જિનપુત્રો મહર્દ્ધિકઃ ।
બાલરૂપી મહાત્મા વૈ વિશ્ચરૂપી મહર્દ્ધિકઃ

બહુરૂપી ચ સત્ત્વાનાં મુદ્રારૂપી થ દેહિનામ્ ।
બાલિશાનાં તુ સત્ત્વાનાં સંસારાર્ણવચારિણામ્

તેષામર્થકરઃ ક્ષિપ્રં મુદ્રારૂપેણ તિષ્ઠતે ।
મઞ્જુઘોષસ્ય શિરજાઃ સર્વમૂર્ધ્નિ પ્રતિષ્ઠિતા

સર્વાર્થસમ્પદા હ્યેતે જપ્તમાત્રૈસ્તુ યોજિતા ।
મૂલમન્ત્રેણ સંયુક્તા હૃદયસ્યાનુગતેન વા

સર્વે સૌગતિભિશ્ચ મન્ત્રૈભિશ્ચ સુયોજિતા ।
યે તુ અબ્જકુલે મન્ત્રા વજ્રિણે ચાપિ કપર્દિને

સર્વૈશ્ચ લૌકિકૈશ્ચાપિ મુદ્રૈર્યુક્તાર્થફલપ્રદા ।
એતે પઞ્ચ મહામુદ્રા મન્ત્રયુક્તાર્થફલપ્રદા

વિકલ્પ્યા મન્ત્રગતાં ત્યજ્ય મુદ્રૈર્વાથ ફલપ્રદા ।
મહારક્ષા મહાપુણ્યા બદ્ધમાત્રેણ દેહિનામ્

સ્મરિતૈહ્યેભિર્મહામુદ્રૈર્મહારક્ષા વિધીયતે ।
કઃ પુનર્જપ્તમાત્રૈસ્તુ મન્ત્રમુદ્રાસમાશ્રિતૈઃ

યાવદ્ વા જાપિનઃ સર્વે નિયતં બોધિમાપ્નુયાત્ ।
અપરે તુ મહામુદ્રાઃ શૂલપટ્ટિશસમ્ભવાઃ

મહાશૂલો ઽથ મુદ્રાણાં ઘોરદારુણમુચ્યતે ।
ક્રોધરાજેન મુખ્યેન યમાન્તેનેહ યોજિતા

કરોતિ વિવિધાં કર્માં દારુણાં પ્રાણરોધિનામ્ ।
મહાભયપ્રદાં મુદ્રાં વિપસ્યસ્યાપિ મહાત્મને

દુષ્ટસત્ત્વાં વિનાશાય સૃષ્ટાસ્તૃભવાલયે ।
તૈરેવ યોજિતા મન્ત્રા વિવિધાં મુદ્રમાશૃતા

તેષાં વિનાશનાયૈવ સૃષ્ટા જિનવરૈઃ સદા ।
મન્ત્રચર્યાર્ત્થયુક્તાયાઃ શાસનાર્થાય કલ્પિતા

વિહિતા લોકનાથૈસ્તુ મુદ્રા તન્ત્રાર્ત્થદર્શના ।
દુષ્ટસત્ત્વપ્રયુક્તાનાં ગરકિલ્બિષરોગદામ્

તેષાં નિર્નાશનાર્થૈવ ઉક્તાં સર્વાથકર્મિકામ્ ।
યમશાસનનાશાય મૃત્યુપાશાય મોક્ષણાઃ

નિત્યં પ્રાણહરા મુદ્રા પ્રયુક્તા મન્ત્રયોજિતા ।
યમદૂતહરા પુણ્યા મૃત્યુર્નાશની સ્મૃતા

યમશાસનનીતામાનેતા પ્રાણદા સ્મૃતા ।
સર્વરોગનિવાશાર્થં યમસ્યાપિ ભયપ્રદા

મુનિમુખ્યૈસ્તથા યુક્તા પ્રાણસન્ધારણી હિતા ।
શાસને ઽસ્મિન્ પ્રસન્નાનાં હિતા રક્ષા વિધીયતે

સફલા નાશની દુષ્ટાં ગીતા મઞ્જુરવે હિતા ।
સર્વાર્થપ્રાપણી દેવી મહામુદ્રા પ્રગીયતે

મહાપ્રહરણે ત્વાહુઃ અપરા મુદ્રપરાવરા ।
તથૈવ હસ્તૌ સંન્યસ્ય તર્જન્યૌ પાશસમ્ભવૌ

કન્યસૌ સૂચયેન્નિત્યં મુષ્ટિયોગેન યોજિતૌ ।
હસ્તૌ સમ્પુટિતૌ નિત્યૌ અઙ્ગુષ્ઠાબુચ્છ્રિતાવુભૌ

એષ મુદ્રા મહાપુણ્યા મહાશૂલે સમાગતા ।
વિવિધા લોકનાથૈસ્તુ વિચિત્રપ્રહરણોદ્ભવા

યો યસ્ય ચિન્તયેજ્જાપી શત્રોઃ પ્રહરણાનિ વૈ ।
તેનૈવ ચ્છિન્દયેદ્ ગાત્રં ચિત્તોત્પાદાચ્ચ તદ્ ભવેત્

નિયતં નાશયેચ્છત્રું મુદ્રા મન્ત્રાશ્ચ યોજિતા ।
નિહન્યાચ્છત્રુગણાં સર્વાંમન્ત્રાશ્ચાપિ મહર્દ્ધિકામ્

યમદૂતગણાં વિઘ્નાં ગ્રહાંશ્ચાપિ સમાતરામ્ ।
પૂતનાસ્કન્દરુદ્રશ્ચ પ્રેતાંશ્ચાપિ મહર્દ્ધિકામ્

જપ્તા વૈવસ્વતાં લોકાં કૃત્સ્નાં ચૈવ સવાસવામ્ ।
યમાન્તકક્રોધરાજેન નાન્યં મન્ત્રં પ્રયોજયેત્

મુદ્રૈરેતૈઃ પ્રયુઞ્જીત મહાશૂલસમૈસ્તદા ।
સદ્યં વૈવસ્વતં હન્યાત્ કઃ પુનર્ભુવિ માનુષામ્

સર્વપ્રહરણી મુદ્રાં સર્વદુષ્ટાં વિનાશિનીમ્ ।
વિહિતા લોકમુખ્યૈસ્તુ સમ્બુદ્ધૈર્દ્વિપદોત્તમૈઃ

તથૈવ હસ્તૌ સંન્યસ્ત મધ્યમાં શૃત્ય કારયેત્ ।
તથૈવ હસ્તૌ કૃત્વેહ મુષ્ટિયોગેન કારયેત્

........ અઙ્ગુષ્ઠાગ્રૌ તુ પીડિતૌ ।
સુષિરાવાઙ્ગુલિસંયુક્તૌ મધ્યાઙ્ગુલ્યસમુચ્છ્રિતૌ

સૂચિકાગ્રૌ તથા નિત્યૌ તર્જન્યાઙ્ગુલિમાશ્રિતૌ ।
એષા મુદ્રા વરા ઘોરા શૂલેત્યાહુર્મુનિવરાઃ

મહાશૂલા ભવેત્ સાધુઃ તર્જન્યાકુઞ્ચિતાવુભૌ ।
વિસૃતૈઃ પટ્ટિશા જ્ઞેયા મહામુદ્રવરા પરા

તદેવ સઙ્કુચાગ્રૌ તુ અઙ્ગુલ્યાસ્ત્રિભિરુચ્છ્રિતા ।
એષ સા ત્રિશૂલમુદ્રેતિ પ્રવદન્તિ મનીષિણઃ

વિચિત્રપ્રહરણા જ્ઞેયા અઙ્ગુષ્ઠાવુભયોચ્છ્રિતૌ ।
મહાશૂલસમા હ્યેતે મહાવીર્યા ભયાનકાઃ

પાપસત્ત્વવિનાશાય તન્ત્રે ઽસ્મિં મઞ્જુરવે વરે ।
દુર્દાન્તદમિતા હ્યેતા મહામુદ્રાદ્ભુતચેષ્ટિતા

રૌદ્રપ્રાણહરા તે વિકૃતાકારસમ્ભવા ।
મહાઘોરતમા રૌદ્રા મહાક્રૂરતમાહિતા

મહાઘોરવરા જ્યેષ્ઠા બહુરૂપિણ્યઃ પ્રકાશિતા ।
સર્વત્ર જાપિનો બુદ્ધા જરાવ્યાધિવિવર્જિતા

વિચરન્તિ ઇમાં લોકાં સંસિદ્ધા જાપિનઃ સદા ।
વિહિતા મૃત્યુનાશાય સમ્બુદ્ધૈર્મુનિપુઙ્ગવૈઃ

જરાવ્યાધિવિનાશિન્યઃ મૃત્યુનાશાય સંસૃજેત્ ।
યોજિતા મન્ત્રિભિઃ ક્ષિપ્રં કૃતાન્તસ્યાપિ ભયાનકા

સૃજેત્ પ્રભુવરઃ શ્રીમાં શુદ્ધાવાસપુરે વરે ।
મુનિસત્તમજે મુદ્રા શાક્યસિંહે નરોત્તમે

ન બુદ્ધા મન્ત્ર ભાષન્તે ન મુદ્રા ક્રૂરકર્મિણામ્ ।
સત્ત્વકારણવાત્સલ્યાત્ સર્વજ્ઞાર્થપ્રપૂરણા

ઋદ્ધિવિક્રીડનાર્ત્થા વા બોધિસમ્ભારકારણા ।
ઉપાયસત્ત્વવૈનેયા મહાયાનાગ્રનિયોજના

મહાસંસારપૂરણા ............. ।
અધિમુક્તિ વસાં સત્ત્વાં મન્ત્રમુદ્રામુદાહૃતામ્

આકાશ ચેતિ યા બુદ્ધા ન બુદ્ધા વાચાય કલ્પિતા ।
નિઃપ્રપઞ્ચાર્થયુક્તાનાં કુતઃ સઙ્કલ્પગોચરમ્

ધર્મધાતુસમા નિષ્ઠા ભૂતકોટિસમા ચ યા ।
મન્ત્રયુક્તાનાં નિષ્ઠા મુદ્રા સમુદ્રિતા

કથયન્તિ ભવાઙ્ગાનાં મુક્ત્યર્થં હેતવાં સદા ।
સર્વજ્ઞમુદ્રમાખ્યાતા સર્વજ્ઞાનાર્થપ્રપૂરણા

યુક્તિયુક્તાર્થપૂજાર્થં મુદ્રામુદ્રમુદાહૃતા ।
બુદ્ધૈશ્ચ બુદ્ધપુત્રૈશ્ચ અચિન્ત્યાચિન્ત્યગોચરૈઃ

સર્વજ્ઞદર્શિનો મુદ્રા ઉષ્ણીષાદ્યાઃ પ્રભાવિતાઃ ।
અવલોકિતમુદ્રા તુ વજ્રપાણે થ લૌકિકાઃ

કથિતાઃ કથયિષ્યન્તિ શ્રેયસાર્થં હિ દેહિનામ્ ।
યાવદ્ બુદ્ધસુતૈર્મુદ્રા મુનિશ્રેષ્ઠૈશ્ચ ભાષિતાઃ

સર્વાર્થપૂરણા મુદ્રા પ્રભાવાચિન્તચિન્તિતા ।
વિકલ્પાર્થં હિ ભૂતાનાં ત્રિધા મન્ત્રાસ્તુ ભાષિતા

એક એવ ભવેન્મન્ત્રઃ યો બુદ્ધૈસ્તુ ભાષિતઃ ।
સૌગતાર્થં તુ મન્ત્રાણાં મન્ત્રો હ્યેકઃ પ્રગીયતે

ઉષ્ણીષાધિપતિઃ શ્રીમાં એકવર્ણૌથ વિ સદા ।
ચક્રવર્તી ભવેન્નિત્યં તકારો રેફસંયુત

ઊકારસહિતો નિત્યં યુક્તો ઽથ પ્રગીયતે ।
સ ભવેચ્ચક્રિણઃ શ્રીમાં બુદ્ધાનાં મૂર્દ્ધજો વરઃ

ભાપરં મન્ત્રમિત્યાહુર્બુદ્ધપુત્રસ્ય ધીમતઃ ।
પ્રભાવાત્ તત્સમો જ્ઞેયઃ મકારો ઽન્ત્યાર્ત્થ ગીયતે

મઞ્જુઘોષસ્ય વિખ્યાતઃ હૃદયો ઽયં બુદ્ધમૂર્ધ્નજઃ ।
પ્રભાવાતિશયો જ્ઞેયઃ મહાપુણ્ય મહર્દ્ધિકઃ

સર્વાર્થપૂરણો મન્ત્રઃ ........... ।
મુદ્રા પઞ્ચશિખોપેતૌ ઉભયાર્થાર્થપૂરણૌ

મુદ્રા પઞ્ચશિખા વાપિ મકારે ચાપિ યોજિતૌ ।
પરમાર્થં બોધયેચ્ચાર્થં ઇહૈવાર્થં તુ ભોગદૌ

અપરં મન્ત્રમિત્યાહુઃ .......... ।
જકારં રેફસંયુક્તં અવોષ્માર્થપૂજિતમ્

એષ મન્ત્રવરો હ્યગ્રઃ અબ્જકેતો ઽથ મૂર્ધ્નજઃ ।
મુદ્રે પદ્મવરે યુક્તો આર્યા પુષ્ટ્યાર્થજન્મિનામ્

જાપિનાં કર્મસિદ્ધિં તુ કુર્યાત્ સર્વાર્થસમ્પદામ્ ।
અપરં વજ્રિણે મન્ત્રાં હ્રંઙ્કારં બાહુમૂર્ધજમ્

એષ મન્ત્રવરો હ્યગ્રઃ ચણ્ડો ઽથ ગીયતે ।
પ્રયુક્તો વજ્રાલયે મુદ્રે કુર્યાત્ પ્રાયાર્થકર્મિણામ્

દુર્દાન્તદમકો ઘોરો મન્ત્રો ઽયં નાશહેતવઃ ।
ઉક્તાર્થં શાસનાર્થં ચ યથોક્તં વિધિમાચરેત્

ન કુર્યાત્ પાપકર્માણિ સત્ત્વનિગ્રહમાદરાત્ ।
ન યોજયેન્મન્ત્રવરં નિત્યં સૌમ્યસત્ત્વેષુ નિત્યશ

નાપરાધ્યે ઽલ્પદોષેણ સત્ત્વનાશયતોત્સૃજેત્ ।
ન કુર્યાદાદરાન્મોહાદલ્પદોષેષુ જન્તુષુ

શાસને દુષ્ટચિત્તાનાં અપ્રસન્નાં પ્રસદનામ્ ।
વિનયાર્થં તુ સત્ત્વાનાં દમનાર્થં પિશિતાશિનામ્

નિગ્રહાર્થં તુ દુષ્ટાનાં સૌમ્યસત્ત્વપ્રસાદનામ્ ।
ઉક્તો મન્ત્રવરો હ્યગ્રઃ ન કુર્યાત્ પ્રાણાન્તિકં કદા

સર્વલૌકિકમન્ત્રાણાં વજ્રિણે ચ મહર્દ્ધિકામ્ ।
અગ્રો મન્ત્રવરો હ્યુક્તઃ સર્વલૌકિકદેવતામ્

અપરો મન્ત્રવરો હ્યેષ સર્વલૌકિકદેવતામ્ ।
મન્ત્રાણાં મૂર્ધ્નજો જ્ઞેયઃ શિવ એકાક્ષરો હ્યતઃ

ઈશ્વરઃ સર્વલોકાનાં મન્ત્રાણાં તુ લૌકિકાં પ્રભુઃ ।
પરમેશ્વરમિત્યાહુઃ સ્વકારો તા વિદુર્બુધાઃ

સર્વમન્ત્રાસ્તુ ગીયન્તે યાવન્ત્યો લૌકિકાઃ સ્મૃતાઃ ।
સર્વે તે યત્ર વૈ મન્ત્રે નિબદ્ધા સર્વત્ર પૂજિતા

વિહિતા મુનિવરૈ હ્યેતા મુદ્રા સર્વત્ર યોજિતા ।
મતા શિવતમા શ્રેષ્ઠા લૌકિકાગ્રા સમાહિતા

ઈશ્વરાદ્યાન્તર્ભૂતા વૈ વિપશ્યગ્રહમાતરામ્ ।
કટપૂતનયક્ષાદ્યાં રાક્ષસાં પિશિતાશિનામ્

ગરુડધ્વજવિષ્ણોશ્ચ બ્રહ્મણશ્ચાપિ કીર્તિતા ।
મુદ્રા હ્યેતાઃ સમાદિષ્ટા દુર્દાન્તદમને હિતા

પ્રશસ્તા મઙ્ગલા હ્યેતા મુદ્રા હ્યુક્તા મનીષિભિઃ ।
વશ્યાવેષણભૂતાનાં આકૃષ્ટા હેતવોહિતામ્

વિવિક્તે તુ સદા દેશે શુક્લપુષ્પૈઃ સુશોભિતે ।
સુમૃષ્ટે સિદ્ધગન્ધૈસ્તુ શ્વેતચન્દનકુઙ્કુમૈઃ

જાતીકુસુમમાલાભિઃ અભ્યર્ચ્ય સુગતં પ્રભુમ્ ।
શાક્યસિંહં મહાપુણ્યં સર્વમન્ત્રેશ્વરં વિભુમ્

સર્વજ્ઞં સર્વદા ભક્ત્યા પ્રણિપત્ય તથાગતમ્ ।
મન્ત્રનાથં ચ લોકેશં વજ્રિણં ચાપિ શક્તિતઃ

મઞ્જુશ્રિયં મહાત્માનં ધર્મધાત્વેશ્વરં ગુરુમ્ ।
સર્વં બુદ્ધસુતાં બુદ્ધાં અનુપૂર્વ્યા સમાહિતઃ

કુશવિણ્ડે પલ્લવે ચૈવ સક્ષીઅરે સાર્દ્રે સુશોભને ।
ઉપવિષ્ટઃ પ્રાઙ્મુખઃ શુચિઃ

ઉદઙ્મુખઃ શાન્તિકર્મે તુ પશ્ચાદાહ્વાનને ન મુખે ।
ન કુર્યુઃ સર્વકર્માણિ યથાદૈવતમન્દિરામ્

પ્રવૃત્તઃ સર્વભૂતેષુ દયાવાં મુદ્રકર્મણિ ।
સર્વત્ર યોજિતા મુદ્રા કુર્યાત્ સર્વસાધનમ્

પૂર્વાભિમુખે પૌષ્ટિકં કર્મ મન્ત્રાણામાનયને ધ્રુવમ્ ।
પશ્ચાન્મુખે તુ કુર્વીત વશ્યાર્થં સર્વભૌતિકમ્

ઉદઙ્મુખે શાન્તિકં વિન્દ્યાત્ સર્વવ્યાધિપ્રણાશને ।
દક્ષિણે પાપકર્મં તુ ન કુર્યાત્ પ્રાણાન્તિકં સદા

ઊર્ધ્વં વિઘ્નનાશં તુ ઉત્તિષ્ઠોત્તમસિદ્ધિદઃ ।
અસુરપુરે કર્મ પાતાલાધિપતે તદા

અઘોમુખશ્ચ કુર્વીત સર્વત્રાપ્રતિપૂજિતા ।
વિદિક્ષુ ચ સર્વત્ર યથા યથા ચ સમાસૃતા

તેષુ તેષુ કુર્વીત સિધ્યન્તે સર્વદેહિનામ્ ।
કુર્યાત્ સર્વત્ર મુદ્રાણાં વિધિહોમસમા જપી

તત્રસ્થાં સિદ્ધિમાયાન્તિ તન્મુખાશ્ચાપિ મુદ્રિતા ।
વિધિઃ શ્રેષ્ઠઃ કથ્યતાં તાં નિબોધતામ્

શુચિર્વસ્ત્રશુચિર્ભૂત્વા સુખશૌચસમાહિતઃ ।
ઇમાં મુદ્રાં પ્રયુઞ્જીત સર્વાર્થાં ચ સુસમાધિકામ્

હસ્તાવુદ્ધૃત્ય ગન્ધૈશ્ચ શ્વેતચન્દનકુઙ્કુમૈઃ ।
સુધૂપૈઃ પ્રાણ્યઙ્ગરહિતૈઃ કર્પૂરાગરુચન્દનૈઃ

યુક્તિકુઙ્કુમમુખ્યૈશ્ચ કુર્યાદ્ધૂમવરં વિદા ।
નિવેદ્ય વિવિધા કર્માં આચરેદ્ વિધિવત્ સદા

આચરેત્ પૂર્વનિર્દિષ્ટં કર્મં સર્વત્ર કલ્પભાષિતમ્ ।
પ્રાઙ્મુખો ઽથ તતો ભૂત્વા ઉભૌ હસ્તૌ સુસમ્પુટૌ

મિશ્રીકૃતાં તતો ઽન્યોન્યાં અઙ્ગુલ્યા વેણિતઃ સ્થિતૌ ।
મધ્યમૌ કન્યસૌ જ્યષ્ઠૌ અનામિકાગ્રૌ ચ યોજિતૌ

અઙ્ગુષ્ઠૌ નિશ્ચલૌ જ્ઞેયૌ સમૌ ચાપિ પ્રતિષ્ઠિતૌ ।
શિરસ્થાને તદા કુર્યા લલાટદેશે તુ ભક્તિતઃ

નમસ્કારં તથા મન્ત્રં ષડ્વર્ણોથ યોજિતામ્ ।
ઓમ્ વાક્યેદ નમઃ વાક્યં સ્વાહાકારવર્જિતમ્

હુઙ્કારાપગતં શ્રેષ્ઠં ફટ્કારાપગતં સદા ।
પવિત્રં મઙ્ગલં જ્યેષ્ઠં હૃદયં તુ સદા જપેત્

એષ મઞ્જુવર શ્રેષ્ઠં બાલરૂપિસુરૂપિણે ।
પશ્ચાન્મે વિશ્વરૂપે તુ હૃદયો ઽયં પ્રકીર્ત્યતે

ષડેતે ષડક્ષરા જ્ઞેયા મન્ત્રા શ્રેષ્ઠા હૃદયોત્તમા ।
તેષામગ્રતરા હ્યેષા પ્રવૃત્તઃ સર્વકર્મસુ

ઇદં મુદ્રોત્તમં મન્ત્રં કુર્યાત્ સર્વકર્મસુ ।
મૂર્ધ્નિ સ્થાને દત્ત્વા લલાટોદ્દેશે તુ યુક્તિતઃ

મધ્યમાઙ્ગુલ્યં તુ ચાલેદ્ વશ્યાર્થં સાર્વભૌતિકમ્ ।
અઙ્ગુષ્ઠાગ્રાવુભૌ નામ્યૌ આકૃષ્ટાર્થં ચ દેવતામ્

તૈરેવ વિસૃતૌ નિત્યં વિસર્જ્યં મન્ત્રદેવતામ્ ।
મધ્યજ્યેષ્ઠૌ તથા શ્રાવકાંશ્ચ મુનિવરમ્

તર્જન્યૌ કુઞ્ચિતૌ નિત્યૌ બોધિસત્ત્વાં કુલિશોદ્ભવામ્ ।
દશભૂમ્યેશ્વરા યે ચ આહ્વયન્તે ન સંશયમ્

કન્યસાઙ્ગુલિસંયુક્તા આકુઞ્ચ્યાત્ સરાહ્વયે ।
યક્ષરાક્ષસપ્રેતાંશ્ચ કૂષ્માણ્ડા કટપૂતનામ્

દૈત્યદાનવસઙ્ઘાંશ્ચ યક્ષિણ્યાશ્ચ ધનદપ્રિયા ।
માતૃવત્ કુરુતે હ્યેતાં મુદ્રેયં સમ્પ્રપૂજિતા

અર્થાનર્થાં તથા નિત્યમિષ્ટાનિષ્ટા ફલપ્રદામ્ ।
મહામુદ્રેતિ વિખ્યાતા ગીયતે તૃભવાલયે

એષ મુદ્રમહામુદ્રા બદ્ધા મૂર્ધસુ પણ્ડિતઃ ।
અધૃષ્યઃ સર્વભૂતાનાં ભવતે નાત્ર સંશયઃ

દૂરાદ્ દૂરં નમસ્યન્તિ સર્વવિઘ્નવિનાયકા ।
મહાબ્રહ્મસમં પુણ્યં નિયતં બોધિમવાપ્નુયાદિતિ