મહાભારત · અધ્યાય 7.71
પુણ્યમાખ્યાનમાયુષ્યં શ્રુત્વા ષોડશરાજકમ્ ।
અવ્યાહરન્નરપતિસ્તૂષ્ણીમાસીત્સ સૃઞ્જયઃ ॥
તમબ્રવીત્તદા દીનં નારદો ભગવાનૃષિઃ ।
કચ્ચિન્મયા વ્યાહૃતં યદ્ધૃદયે તત્સ્થિતં તવ ॥
આહોસ્વિદન્તતો નષ્ટં શ્રાદ્ધં શૂદ્રીપતાવિવ ।
સ એવમુક્તઃ પ્રત્યાહ પ્રાઞ્જલિઃ સૃઞ્જયસ્તદા ॥
પુત્રશોકાપહં શ્રુત્વા ધન્યમાખ્યાનમુત્તમમ્ ।
રાજર્ષીણાં પુરાણાનાં યજ્વનાં દક્ષિણાવતામ્ ॥
વિસ્મયેન હૃતે શોકે તમસીવાર્કતેજસા ।
વિપાપ્માઽસ્મ્યવ્યથોપેતો બ્રૂહિ કિં કરવાણ્યહમ્ ॥
નારદ ઉવાચ ।
દિષ્ટ્યાપહતશોકસ્ત્વં વૃણીષ્વેહ યદિચ્છસિ ।
તત્તે સમ્પત્સ્યતે સર્વં ન મૃષાવાદિનો વયમ્ ॥
સૃઞ્જય ઉવાચ ।
પાવિતોઽહમનેનૈવ પ્રસન્નો યદ્ભવાન્મમ્ ।
પ્રસન્નો યસ્ય ભગવાન્ન તસ્યાસ્તીહ દુર્લભમ્ ॥
નારદ ઉવાચ ।
પુનર્દદામિ તે પુત્રં દસ્યુભિર્નિહતં વૃથા ।
ઉદ્ધૃત્ય નરકાત્કષ્ટાત્પશુવત્પ્રોક્ષિતં યથા ॥
વ્યાસ ઉવાચ ।
પ્રાદુરાસીત્તતઃ પુત્રઃ સૃઞ્જયસ્યાદ્ભુતપ્રભઃ ।
પ્રસન્નેનર્ષિણા દત્તઃ કુબેરતનયોપમઃ ॥
તતઃ સઙ્ગમ્ય પુત્રેણ પ્રીતિમાનભવન્નૃપઃ ।
ઈજે ચ ક્રતુભિઃ પુણ્યૈઃ સમાપ્તવરદક્ષિણૈઃ ॥
અકૃતાર્થશ્ચ ભીતશ્ચ ન ચ સન્નાહકોવિદઃ ।
અયજ્વાચાનપત્યશ્ચ તતોઽસૌ જીવિતઃ પુનઃ ॥
શૂરો વીરઃ કૃતાર્થશ્ચ પ્રમથ્યારીન્સહસ્રશઃ ।
અભિમન્યુર્ગતઃ સ્વર્ગં સઙ્ગ્રામેઽભિમુખાહતઃ ॥
બ્રહ્મચર્યેણ યાઁલ્લોકાન્પ્રજયા ચ શ્રુતેન ચ ।
ઇષ્ટૈશ્ચ ક્રતુભિર્યાન્તિ તાંસ્તે પુત્રોઽક્ષયાન્ગતઃ ॥
વિદ્વાંસઃ કર્મભિઃ પુણ્યૈઃ સ્વર્ગમીહન્તિ નિત્યશઃ ।
ન તુ સ્વર્ગાદયં લોકઃ કામ્યતે સ્વર્ગવાસિભિઃ ॥
તસ્માત્સ્વર્ગગતં પુત્રમર્જુનસ્ય હતં રણે ।
ન ચેહાનયિતું શક્યં કિઞ્ચિદપ્રાપ્યમીહિતમ્ ॥
યાં યોગિનો ધ્યાનવિવિક્તદર્શનાઃ પ્રયાન્તિ યાં ચોત્તમયજ્વિનો જનાઃ ।
તપોભિરિદ્ધૈરનુયાન્તિ યાં તથા તામક્ષયાં તે તનયો ગતો ગતિમ્ ॥
અન્તાત્પુનર્ભાવગતો વિરાજતે રાજેવ વીરો હ્યમૃતાત્મરશ્મિભિઃ ।
તામૈન્દવીમાત્મતનું દ્વિજોચિતાં ગતોઽભિમન્યુર્ન સ શોકમર્હતિ ॥
એવં જ્ઞાત્વા સ્થિરો ભૂત્વા મા શુચો ધૈર્યમાપ્નુહિ ।
જીવન્હિ પુરુષઃ શોચ્યો ન તુ સ્વર્ગગતોઽનઘ ॥
શોચતો હિ મહારાજ અઘમેવાભિવર્ધતે ।
તસ્માચ્છોકં પરિત્યજ્ય શ્રેયસે પ્રયતેદ્બુધઃ ॥
પ્રહર્ષં પ્રીતિમાનન્દં પ્રિયમુત્સિક્તચિત્તતામ્ ।
એતદાહુર્બુધાઃ શૌચમશૌચં શોક ઉચ્યતે ॥
એવં વિદ્વન્સમુત્તિષ્ઠ પ્રયતો ભવ મા શુચઃ ।
શ્રુતસ્તે સમ્ભવો મૃત્યોસ્તપાંસ્યનુપમાનિ ચ ॥
સર્વભૂતસમત્વં ચ બ્રહ્મણા ચાપિ ચોદિતમ્ ।
સૃઞ્જયસ્ય તુ પુત્રોઽસૌ મૃતઃ સઞ્જીવિતઃ શ્રુતઃ ॥
એવં વિદ્વન્મહારાજ મા શુચઃ સાધયામ્યહમ્ ।
એતાવદુક્ત્વા ભગવાંસ્તત્રૈવાન્તરધીયત ॥
વાગીશાને ભગવતિ વ્યાસે વ્યભ્રનભઃપ્રભે ।
ગતે મતિમતાં શ્રેષ્ઠે સમાશ્વાસ્ય યુધિષ્ઠિરમ્ ॥
પૂર્વેષાં પાર્થિવેન્દ્રાણઆં મહેન્દ્રપ્રતિમૌજસામ્ ।
ન્યાયાધિગતવિત્તાનાં તાં શ્રુત્વા યજ્ઞસમ્પદમ્ ॥
સમ્પૂજ્ય મનસા વિદ્વાન્વિશોકોઽભૂદ્યુધિષ્ઠિરઃ ।
પુનશ્ચાચિન્તયદ્દીનઃ કિંસ્વિદ્વક્ષ્યે ધનઞ્જયમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0