મહાભારત · અધ્યાય 5.102

ઇદં રસાતલં નામ સપ્તમં પૃથિવીતલમ્ ।
યત્રાસ્તે સુરભિર્માતા ગવામમૃતસમ્ભવા ॥

ક્ષરન્તી સતતં ક્ષીરં પૃથિવીસારસમ્ભવમ્ ।
ષણ્ણં રસાનાં સારેણ રસમેકમનુત્તમમ્ ॥

અમૃતેનાભિતૃપ્તસ્ય સારમુદ્ગિરતઃ પુરા ।
પિતામહસ્ય વદનાદુદતિષ્ઠદનિન્દિતા ॥

યસ્યાઃ ક્ષીરસ્ય ધારાયા નિપતન્ત્યા મહીતલે ।
હ્રદઃ કૃતઃ ક્ષીરનિધિઃ પવિત્રં પરમુચ્યતે ॥

પુષ્પિતસ્યેવ ફેનેન પર્યન્તમનુવેષ્ટિતમ્ ।
પિબન્તો નિવસન્ત્યત્ર ફેનપા મુનિસત્તમાઃ ॥

ફેનપા નામ તે ખ્યાતાઃ ફેનાહારાશ્ચ માતલે ।
ઉગ્રે તપસિ વર્તન્તે યેષાં બિભ્યતિ દેવતાઃ ॥

અસ્યાશ્ચતસ્રો ધેન્વોઽન્યા દિક્ષુ સર્વાસુ માતલે ।
નિવસન્તિ દિશાં પાલ્યો ધારયન્ત્યોદિશઃસ્મ તાઃ ॥

પૂર્વાં દિશં ધારયતે સુરૂપા નામ સૌરભી ।
દક્ષિણાં હંસિકા કનામ ધારયત્યપરાં દિશમ્ ॥

પશ્ચિમા વારુણી દિક્ચ ધાર્યતે વૈ સુભદ્રયા ।
મહાનુભાવયા નિત્યં માતલે વિશ્વરૂપયા ॥

સર્વકામદુઘા નામ ધેનુર્ધારયતે દિશમ્ ।
ઉત્તરાં માતલે ધર્મ્યાં તથૈલવિલસંશ્રિતામ્ ॥

આસાં ત પયસા મિશ્રં પયો નિર્મથ્ય સાગરે ।
મન્થાનં મન્દરં કૃત્વા દેવૈરસુરસંહિતૈઃ ॥

અદ્ધૃતા વારુણી લક્ષ્મીરમૃતં ચાપિ માતલે ।
ઉચ્ચૈઃશ્રવાશ્ચાશ્વરાજો મણિરત્નં ચ કૌસ્તુભમ્ ॥

સુધાહારેષુ ચ સુધાં સ્વધાભોજિષુ ચ સ્વધામ્ ।
અમૃતં ચામૃતાશેષુ સુરભી ક્ષરતે પયઃ ॥

અત્ર ગાથા પુરા ગીતા રસાતલનિવાસિભિઃ ।
પૌરાણી શ્રૂયતે લોકે ગીયતે યા મનીષિભિઃ ॥

ન નાગલોકે ન સ્વર્ગે ન વિમાને ત્રિવિષ્ટપે ।
પરિવાસઃ સુખસ્તાદૃક્ રસાતલતલે યથા ॥