મહાભારત · અધ્યાય 3.103
કિમર્થં સહસા વિન્ધ્યઃ પ્રવૃદ્ધઃ ક્રોધમૂર્ચ્છિતઃ ।
એતદિચ્છામ્યહં શ્રોતું વિસ્તરેણ મહામુને ॥
લોમશ ઉવાચ ।
અદ્રિરાજં મહાઘોરં રમેરું કનકપર્વતમ્ ।
ઉદયાસ્તમને ભાનુઃ પ્રદક્ષિણમવર્તત ॥
તં તુ દૃષ્ટ્વા તથા વિન્ધ્ય શૈલઃ સૂર્યમથાબ્રવીત્ ।
યથા હિ મેરુર્ભવતા નિત્યશઃ પરિગમ્યતે ॥
પ્રદક્ષિણશ્ચ ક્રિયતે મામેવં કરુ ભાસ્કર ।
એવમુક્તસ્તતઃ સૂર્યઃ શૈલેન્દ્રં પ્રત્યભાપત ॥
નાહમાત્મેચ્છયા શૈલ કરોમ્યેનં પ્રદક્ષિણમ્ ।
એષ માર્ગઃ પ્રદિષ્ટો મે યેનેદં નિર્મિતં જગત્ ॥
એવમુક્તસ્તતઃ ક્રોધાત્પ્રવૃદ્ધઃ સહસાઽચલઃ ।
સૂર્યાચન્દ્રમસોર્માર્ગં રોદ્ધુમિચ્છન્પરન્તપ ॥
તતો દેવાઃ સહિતાઃ સર્વ એવ । સેન્દ્રાઃ સમાગમ્ય મહાદ્રિરાજમ્ ।
નિવારયામાસુરુપાયતસ્તં ન ચ સ્મ તેષાં વચનં ચકાર ॥
અથાભિજગ્મુર્મુનિમાશ્રમસ્થં તપસ્વિનં ધર્મભૃતાં વરિષ્ઠમ્ ।
અગસ્ત્યમત્યદ્ભુતવીર્યદીપ્તં તં ચાર્થમૂચુઃ સહિતાઃ સુરાસ્તે ॥
સૂર્યાચન્દર્મસોર્માર્ગં નક્ષત્રાણાં ગતિં તથા ।
શૈલરાજો વૃણોત્યેપ વિન્ધ્યઃ ક્રોધવશાનુગઃ ॥
તં નિવારયિતું શક્તો નાન્યઃ કશ્ચિદ્દ્વિજોત્તમ ।
ઋતે ત્વાં હિ મહાભાગ તસ્માદેનં નિવારય ॥
તચ્છ્રુત્વા વચનં વિપ્રઃ સુરાણાં શૈલમભ્યગાત્ ।
સોભિગમ્યાબ્રવીદ્વિન્ધ્યં સદારઃ સમુપસ્થિતઃ ॥
માર્ગમિચ્છામ્યહં દત્તં ભવતા પર્વતોત્તમ ।
દક્ષિણામભિગન્તાસ્મિ દિશે કાર્યેણ કેનચિત્ ॥
યાવદાગમનં મહ્યં તાવત્ત્વં પ્રતિપાલય ।
નિવૃત્તે મયિ શૈલેન્દ્ર તતો વર્ધસ્વ કામતઃ ॥
એવં સ સમયં કૃત્વાવિન્ધ્યેનામિત્રકર્શન ।
અદ્યાપિ દક્ષિણાદ્દેશાદ્વારુણિર્ન નિવર્તતે ॥
વિન્ધ્યોઽપિતદ્ભયાદ્રાજન્કુઞ્ચિતાઙ્ગો ન વર્ધતે ।
અગસ્ત્યસ્ય પ્રભાવેણ યન્માં ત્વં પરિપૃચ્છસિ ॥
કાલેયાસ્તુ યથા રાજન્સુરૈઃ સર્વૈર્નિષૂદિતાઃ ।
અગસ્ત્યાદ્વરમાસાદ્ય તન્મે નિગદતઃ શૃણુ ॥
ત્રિદશાનાં વચઃ શ્રુત્વા મૈત્રાવરુણિરબ્રવીત્ ।
કિમર્થમભિયાતા સ્થ વરં મત્તઃ કમિચ્છથ ॥
એવમુક્તાસ્તતસ્તેન દેવતા મુનિમબ્રુવન્ ।
સર્વે પ્રાઞ્જલયો ભૂત્વા પુરન્દરપુરોગમાઃ ॥
એવં ત્વયોચ્છામ કૃતં હિ કાર્યં મહાર્ણવં પીયમાનં મહાત્મન્ ।
તતો વધિષ્યામ સહાનુબન્ધા- ન્કાલોપસૃષ્ટાન્સુરવિદ્વિષસ્તાન્ ॥
ત્રિદશાનાં વચઃ શ્રુત્વા તથેતિ મુનિરબ્રવીત્ ।
કરિષ્યે ભવતાં કામં લોકાનાં ચ મહત્સુખમ્ ॥
એવમુક્ત્વા તતોઽગચ્છત્સમુદ્રં સરિતામ્પતિમ્ ।
ઋષિભિશ્ચ તપઃસિદ્ધૈ સાર્ધં દેવૈશ્ચ સુવ્રત ॥
મનુષ્યોરગગન્ધર્વયક્ષકિમ્પુરુષાસ્તથા ।
અનુજગ્મુર્મહાત્માનં દ્રષ્ટુકાનાસ્તદદ્ભુતમ્ ॥
તતોઽભ્યગચ્છન્સહિતાઃ સમુદ્રં ભીમનિઃખનમ્ ।
નૃત્યન્તમિવ ચોર્મીભિર્વલ્ગન્તમિવ વાયુના ॥
હસન્તમિવ ફેનૌઘૈઃ સ્ખલન્તં કન્દરેષુ ચ ।
તાનાગ્રાહસમાકીર્ણં નાનાદ્વિજગણાન્વિતમ્ ॥
અગસ્ત્યસહિતા દેવાઃ સગન્ધર્વમહારગાઃ । ઋષયશ્ચ મહાભાગાઃ સમાસેદુર્મહોદધિમ્ ॥
મૂળ પાઠ: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0