મહાભારત · અધ્યાય 3.102

તવ પ્રસાદાદ્વર્ધન્તે પ્રજાઃ સર્વાશ્ચતુર્વિધાઃ ।
તા ભાવિતા ભાવયનતિ હવ્યકવ્યૈર્દિવૌકસઃ ॥

લોકા હ્યેવં વિવર્ધન્તે હ્યન્યોન્યં સમુપાશ્રિતાઃ ।
ત્વત્પ્રસાદાન્નિરુદ્વિગ્નાસ્ત્વયૈવ પરિરક્ષિતાઃ ॥

ઇદં ચ સમનુપ્રાપ્તં લોકાનાં ભયમુત્તમમ્ ।
ન ચ જાનીમ કેનેતિ રાત્રૌ વધ્યન્તિ બ્રાહ્મણાઃ ॥

ક્ષીણેષુ ચ બ્રાહ્મણેષુ પૃથિવી ક્ષયમેષ્યતિ ।
તત પૃથિવ્યાં ક્ષીણાયાં ત્રિદિવં ક્ષયમેષ્યતિ ॥

ત્વત્પ્રસાદાન્મહાબાહો લોકાઃ સર્વે જગત્પતે ।
વિનાશં નાધિગચ્છેયુસ્ત્વયા વૈ પરિરક્ષિતાઃ ॥
વિષ્ણુરુવાચ ।

વિદિતં મે સુરાઃ સર્વં પ્રજાનાં ક્ષયકારણમ્ ।
ભવતાં ચાપિ વક્ષ્યામિ શૃણુધ્વં વિગતજ્વરાઃ ॥

કાલેયા ઇતિ વિખ્યાતા ગણાઃ પરમદારુણાઃ ।
તૈશ્ચ વૃત્રં સમાશ્રિત્ય જગત્સર્વં પ્રમાથિતમ્ ॥

તે વૃત્રં નિહતં દૃષ્ટ્વા સહસ્રાક્ષેણ ધીમતા ।
જીવિતં પરિરક્ષન્તઃ પ્રવિષ્ટા વરુણાલયમ્ ॥

તે પ્રવિશ્યોદધિં ઘોરં નક્રગ્રાહસમાકુલમ્ ।
ઉત્સાદાર્થં લોકાનાં રાત્રૌ ઘ્નન્તિ ઋષીનિહ ॥

ન તુ શક્યાઃ ક્ષયં નેતું સમુદ્રાશ્રયિણો હિ તે ।
સમુદ્રસ્ય ક્ષયે બુદ્ધિર્ભવદ્ભિઃ સમ્પ્રધાર્યતામ્ ॥

એતચ્છ્રુત્વા વચો દેવા વિષ્ણુના સમુદીરિતમ્ ।
વિષ્ણુમેવ પુરસ્કૃત્યબ્રહ્માણં સમુપસ્થિતાઃ ॥

તતસ્તે પ્રણતા ભૂત્વા તમેવાર્ધં ન્યવેદયન્ ।
સર્વલોકવિનાશાર્થં કાલેયા કૃતનિશ્ચયાઃ ॥

એષાં તદ્વચનં શ્રુત્વા પદ્મયોનિઃ સનાતનઃ ।
ઉવાચ પરમપ્રીતસ્ત્રિદશાનર્થવદ્વચઃ ॥

વિદિતં મે સુરાઃ સર્વે દાનવાનાં વિવેષ્ટિતમ્ ।
મનુષ્યાદેશ્ચ નિધનં કાલેયૈઃ કાલચોદિતૈઃ ॥

ક્ષયસ્તેપામનુપ્રાપ્તઃ કાલેનોપહતાશ્ચ યે ।
ઉપાયં સમ્પ્રવક્ષ્યામિ સમુદ્રસ્ય વિશોષણે ॥

અગસ્ત્ય ઇતિવિગ્વ્યાતો વારુણિઃ સુસમાહિતઃ ।
તમુપાગમ્ય સહિતા ઇમમર્થં પ્રયાચત ॥

સ હિ શક્તો મહાતેજાઃ ક્ષણાત્પાતું મહોદધિમ્ ।
અગસ્ત્યેન વિના કો હિ શક્તોઽન્યોઽર્ણવશોપણે ॥

અન્યથા હિ ન શક્યાસ્તે વિના સાગરશોપણમ્ ।
સમુદ્રે ચ ક્ષયં નીતે કાલેયાન્નિહનિષ્યથ ॥

એવં શ્રુત્વા વચો દેવા બ્રહ્મણઃ પરમેષ્ઠિનઃ ।
પરમેષ્ઠિનમાજ્ઞાપ્યઅગસ્ત્યસ્યાશ્રમં યયુઃ ॥

તત્રાપશ્યન્મહાત્માનં વારુણિં દીપ્તતેજસમ્ ।
ઉપાસ્યમાનમૃપિભિર્દેવૈરિવ પિતામહમ્ ॥

તેઽભિગમ્ય મહાત્માનં મૈત્રાવરુણિમચ્યુતમ્ ।
આશ્રમશ્થં તપોરાશિં કર્મભિઃ સ્વૈસ્તુ તુષ્ટુવુઃ ॥
દેવા ઊચુઃ ।

નહુપેણાભિતપ્તાનાં ત્વં લોકાનાં ગતિઃ પુરા ।
ભ્રંશિતશ્ચ સુરૈશ્વર્યાલ્લોકાર્થં લોકકણ્ટકઃ ॥

ક્રોધાત્પ્રવૃદ્ધસ્તરણં ભાસ્કરસ્ય નભોગતઃ ।
વચસ્તવાનતિક્રામન્વિન્ધ્યઃ શૈલો ન વર્ધતે ॥

તમસા ચાવૃતેલોકે મૃત્યુનાઽભ્યર્દિતાઃ પ્રજાઃ ।
ત્વામેવ નાથમાસાદ્ય નિર્વૃતિં પરમાં ગતાઃ ॥

અસ્માકં ભયભીતાનાં નિત્યશો ભગવાન્ગતિઃ । તતસ્ત્વાર્તાઃ પ્રયાચામો વરં ત્વાં વરદો હ્યસિ ॥