કૂર્મ પુરાણ · અધ્યાય 1.6

ઇતિ શ્રીકૂર્મપુરાણે ષટ્સાહસ્ત્ર્યાં સંહિતાયાં પૂર્વવિભાગે પઞ્ચમો ઽધ્યાયઃ
શ્રીકૂર્મ ઉવાચ
આસીદેકાર્ણવં ઘોરમવિભાગં તમોમયમ્ ।
શાન્તવાતાદિકં સર્વં ન પ્રજ્ઞાયત કિઞ્ચન

એકાર્ણવે તદા તસ્મિન્ નષ્ટે સ્થાવરજઙ્ગમે ।
તદા સમભવદ્ બ્રહ્મા સહસ્ત્રાક્ષઃ સહસ્ત્રપાત્

સહસ્ત્રશીર્ષા પુરુષો રુક્મવર્ણસ્ત્વતીન્દ્રિયઃ ।
બ્રહ્મા નારાયણાખ્યસ્તુ સુષ્વાપ સલિલે તદા

ઇમં ચોદાહરન્ત્યત્ર શ્લોકં નારાયણં પ્રતિ ।
બ્રહ્મસ્વરૂપિણં દેવં જગતઃ પ્રભવાપ્યયમ્

આપો નારા ઇતિ પ્રોક્તા નામ્ના પૂર્વમિતિ શ્રુતિઃ ।
અયનં તસ્ય તા યસ્માત્ તેન નારાયણઃ સ્મૃતઃ

તુલ્યં યુગસહસ્ત્રસ્ય નૈશં કાલમુપાસ્ય સઃ ।
શર્વર્યન્તે પ્રકુરુતે બ્રહ્મત્વં સર્ગકારણાત્

તતસ્તુ સલિલે તસ્મિન્ વિજ્ઞાયાન્તર્ગતાં મહીમ્ ।
અનુમાનાત્ તદુદ્ધારં કર્તુકામઃ પ્રજાપતિઃ

જલક્રીડાસુ રુચિરં વારાહં રુપમાસ્થિતઃ ।
અધૃષ્યં મનસાપ્યન્યૈર્વાઙ્મયં બ્રહ્મસંજ્ઞિતમ્

પૃથિવ્યુદ્ધરણાર્થાય પ્રવિશ્ય ચ રસાતલમ્ ।
દંષ્ટ્રયાભ્યુજ્જહારૈનામાત્માધારો ધરાધરઃ

દૃષ્ટ્વા દંષ્ટ્રાગ્રવિન્યસ્તાં પૃથિવીં પ્રથિતપૌરુષમ્ ।
અસ્તુવઞ્જનલોકસ્થાઃ સિદ્ધા બ્રહ્મર્ષયો હરિમ્

ઋષય ઊચુઃ
નમસ્તે દેવદેવાય બ્રહ્મણે પરમેષ્ઠિને ।
પુરુષાય પુરાણાય શાશ્વતાય જયાય ચ

નમઃ સ્વયંભુવે તુભ્યં સ્ત્રષ્ટ્રે સર્વાર્થવેદિને ।
નમો હિરણ્યગર્ભાય વેધસે પરમાત્મને

નમસ્તે વાસુદેવાય વિષ્ણવે વિશ્વયોનયે ।
નારાયણાય દેવાય દેવાનાં હિતકારિણે

નમો ઽસ્તુ તે ચતુર્વક્ત્રે શાર્ઙ્ગચક્રાસિધારિણે ।
સર્વભૂતાત્મભૂતાય કૂટસ્થાય નમો નમઃ

નમો વેદરહસ્યાય નમસ્તે વેદયોનયે ।
નમો બુદ્ધાય શુદ્ધાય નમસ્તે જ્ઞાનરૂપિણે

નમો ઽસ્ત્વાનન્દરૂપાય સાક્ષિણે જગતાં નમઃ ।
અનન્તાયાપ્રમેયાય કાર્યાય કરણાય ચ

નમસ્તે પઞ્ચબૂતાય પઞ્ચભૂતાત્મને નમઃ ।
નમો મૂલપ્રકૃતયે માયારૂપાય તે નમઃ

નમો ઽસ્તુ તે વરાહાય નમસ્તે મત્સ્યરૂપિણે ।
નમો યોગાધિગમ્યાય નમઃ સકર્ષણાય તે

નમસ્ત્રિમૂર્તયે તુભ્યં ત્રિધામ્ને દિવ્યતેજસે ।
નમઃ સિદ્ધાય પૂજ્યાય ગુણત્રયવિભાવિને

તમો ઽસ્ત્વાદિત્યવર્ણાય નમસ્તે પદ્મયોનયે ।
નમો ઽમૂર્તાય મૂર્તાય માધવાય નમો નમઃ

ત્વયૈવ સૃષ્ટમખિલં ત્વય્યેવ લયમેષ્યતિ ।
પાલયૈતજ્જગત્ સર્વં ત્રાતા ત્વં શરણં ગતિ

ઇત્થં સ ભગવાન્ વિષ્ણુઃ સનકાદ્યૈરભિષ્ટુતઃ ।
પ્રસાદમકરોત્ તેષાં વરાહવપુરીશ્વરઃ

તતઃ સંસ્થાનમાનીય પૃથિવીં પૃથિવીપતિઃ ।
મુમોચ રૂપં મનસા ધારયિત્વા પ્રિજાપતિઃ

તસ્યોપરિ જલૌઘસ્ય મહતી નૌરિવ સ્થિતા ।
વિતતત્વાચ્ચ દેહસ્ય ન મહી યાતિ સંપ્લવમ્

પૃથિવીં તુ સમીકૃત્ય પૃથિવ્યાં સો ઽચિનોદ્ ગિરીન્ ।
પ્રાક્સર્ગદગ્ધાનખિલાંસ્તતઃ સર્ગે ઽદધન્મનઃ