ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

જાતકમાલા · શ્લોક 52-9

52

મયિ સ્નેહો ઽસ્તિ યદિ તે દુઃખં મે યદિ નેચ્છસિ ।
અદૃષ્ટમ્ અદ્ય માં કૃત્વા તદ્ ગચ્છ ત્વં સ્વમ્ આલયમ્

53

અથ સા તૈર્ બોધિસત્ત્વવચોઽદ્ભિર્ આક્લેદિતહૃદયા દુઃખદૌર્મનસ્યપર્યાકુલમાનસા નિશીથે કાશિકારાજમ્ ઉપેત્ય કરુણાકુલતરાક્ષરેણ વચસા કૃતાઞ્જલિર્ અવોચત્ ॥
આપદ્ગતાનાં વ્યસનક્ષયાય ત્વં પઞ્ચમઃ પાર્થિવ લોકપાલઃ ।
ત્રાયસ્વ મામ્ આપદિ વર્તમાનાં દીનામ્ અનાથાં જગદેકનાથ

54

અથ સ રાજા તદ્ અતિભાસુરં વપુર્ અવલોક્ય કિમ્ ઇદં કથં ચેત્ય્ ઉત્પન્નજાતસંભ્રમઃ સાદરમ્ ઉત્થાય પર્યઙ્કપૃષ્ઠાત્ તાં નાગયોષિતમ્ એતદ્ અવોચત્ ॥
ધ્યામીકૃત્ય મણિપ્રદીપકિરણાન્ એતદ્ વપુસ્ તે સ્થિતં
વ્યાહારસ્ફુટચિત્રવર્ણકરણો દિવ્યપ્રભાવશ્ ચ તે ।
કા નુ ત્વં કરવાણિ કિં ભવતિ તે બ્રૂહિ ત્વદાજ્ઞામ્ ઇમાં
માલાં ફુલ્લદલામ્ ઇવાદ્ય શિરસા સમ્યક્ પ્રતીચ્છામ્ય્ અહમ્

55

અથાસૌ ભુજગવધૂસ્ તેન તસ્ય રાજ્ઞો ઽભિજાત્યપેશલેન વચસા સમાનન્દિતમનસા પ્રોવાચ ॥
આશાવશાનાં નરદેવ કો ઽન્યો મનોરથં પૂરયિતું સમર્થઃ ।
ત્યક્ત્વા ભવન્તં જગતો હિતાય પ્રજાપતેર્ વંશમ્ ઇવાવતીર્ણમ્

56

નાગાઙ્ગનાં મામ્ અવગચ્છ રાજંસ્ ત્વદ્દેશપર્યન્તકૃતાધિવાસામ્ ।
આપદ્ગતં માનદ પન્નગેન્દ્રં ત્રાયસ્વ કૃત્યં મમ તદ્ ગરીય ઃ

57

રાજોવાચ ॥ ભગિનિ કસ્ તવાસૌ ભુજગવરઃ ॥ સા પ્રોવાચ ॥
ભર્તા મમ પ્રાણધનેશ્વરો ઽસૌ ન્યાયોપ્રદેષ્ટા ચ ગુરુર્ ગરીયાન્ ।
પિતેવ નિત્યં હિતસંવિધાતાસુખે ચ વિશ્રમ્ભનિરત્યયશ્ ચ

58

અથ સ ભૂપતિસ્ તેન તસ્યાઃ સ્વામ્યનુરાગશીભરેણ ચરિતેનાભિપ્રસાદિતઃ ॥ પ્રોવાચ ચૈનામ્ ॥
ભક્તિર્ ભર્તરિ દર્શિતા ઘનરસા દાક્ષિણ્યમ્ ઉન્મીલિતં
પ્રેમોદ્ભાવિતમ્ આપદિ સ્થિરતરં પ્રોદ્ઘાટિતા ભદ્રતા ।
ધર્મો ન્યાયપરિગ્રહેણ પરમાં વૃદ્ધિં ત્વયાપાદિતો
લોકે સાધુપતિવ્રતત્વમ્ ઇતિ તે ખ્યાતિઃ સ્થિતા શાશ્વતી

59

ત્યક્ત્વા પ્રિયં જીવિતમ્ અપ્ય્ અતો ઽહં પુણ્યપ્રભાવોપનતં ચ રાજ્યમ્ ।
સંપૂરયિષ્યામિ મનોરથં તે પશ્યાદ્ય ભદ્રે દયિતં વિમુક્તમ્

60

અથ સ રાજા તસ્ય બ્રાહ્મણસ્યાન્તિકાત્ તં નાગરાજાનં મહતા મૂલ્યેન નિષ્ક્રીય પરમેણ .............. સપત્નીકં સ્વભવનં પ્રવેશ્ય મહાર્હસિંહાસનોપવિષ્ટમ્ અભ્યર્ચયામ્ આસ ॥ અથ બોધિસત્ત્વસ્ તેન તસ્ય રાજ્ઞો ઽત્યદ્ભુતેન નિષ્કારણોપકારસંભ્રમેણાકૃષ્ટમનાઃ પ્રોવાચૈનમ્ ॥
અસંસ્તુતે નામ તવાયમ્ આદરો મયિ પ્રસાદસ્થિરભક્તિપેશલઃ ।
કૃતોપકારેષ્વ્ અપિ યો ન દૃશ્યતે પૃથગ્જનેષુ સુખાનુબુદ્ધિષુ

61

પ્રકાશિતેયં ગુણપક્ષપાતિતા પ્રજાનુરાગો બહુલીકૃતસ્ ત્વયા ।
ગુણે વિવર્ધસ્વ તદ્ ઉત્તરોત્તરૈર્ ગુણેષુ ભદ્રં જગતાં અવસ્થિતમ્

62

ઇતિ સંરાધ્ય રાજાનં તમ્ અસૌ ભુજગેશ્વરઃ ।
અનુબદ્ધો દયિતયા કૃપયેવ ગૃહાન્ યયૌ

1

ઇતિ શ્રીનાગજાતકં ચત્વારિંશત્તમમ્ ॥ ઃ ॥
10. પુણ્યરાશિ
અથાશોકો મહારાજ ઉપગુપ્તં યતિં ગુરુમ્ ।
કૃતાઞ્જલિપુટો નત્વા પ્રાર્થયચ્ ચ તથાદરાત્

2

ભદન્ત શ્રોતુમ્ ઇચ્છામિ પુનર્ અન્યત્ સુભાષિતમ્ ।
તદ્ યથા ગુરુણાદિષ્ટં તથાદેષ્ટું ચ મે ઽર્હતિ

3

ઇતિ તેન નરેન્દ્રેણ પ્રાર્થિતે સ જિનાત્મજઃ ।
ઉપગુપ્તો નરેન્દ્રં તં સમાલોક્યૈવમ્ આદિશત્

4

શૃણુ સાધુ મહારાજ યથા મે ગુરુણોદિતમ્ ।
તથાહં તે પ્રવક્ષ્યામિ શ્રુત્વા ચૈવં શુભે ચર

5

નાસ્તિ વિપાકપર્યન્ત ઉપકારાપકારયોઃ ।
સંબુદ્ધે સદ્ગુરૌ તસ્માત્ કર્તવ્યમ્ ઉપકારકમ્

6

તદ્ યથાસ્તાં મહાસત્ત્વૌ સંબુદ્ધોપાસકૌ પુરા ।
કદા ચિત્ તાવ્ ઉભૌ ગ્રામં ગચ્છન્તૌ સંગતૌ પથિ

7

સંબુદ્ધપ્રતિમાં તત્ર પુણ્યરાશિમ્ ઇવોત્તમામ્ ।
તાં સમીક્ષ્ય તયોર્ એકઃ પ્રણત્વૈવં તમ્ અબ્રવીત્

8

અહો બત મહાપુણ્યરાશિર્ અયં વિરાજતે ।
ભાગ્યેન દૃશ્યતે ઽસ્માભિર્ અદ્ય મિત્ર પ્રણમ્યતામ્

9

ઇતિ તેનોદિતં શ્રુત્વા દૃષ્ટ્વાપરસ્ તમ્ અબ્રવીત્ ।
અહો બત મહાન્ મિત્ર પાપરાશિર્ અયં ન્વ્ ઇતિ

મૂળ પાઠ: Jātakamālā · Edition: Ajātaśatrvavadāna = GoAś: edition by Michael Hahn. "Ajātaśatrvavadāna: A Gopadatta Story from Tibet", K.P. Jayaswal Commemoration Volume, Patna 1981, pp. 242-276. [von Hahn nach der Publ. von 1981 noch verbessert]; Bhavalubdhaka = GoBhl: edition by Ratna Handurukande. Five Buddhist Legends in the Campū Style - From a collection named Avadānasārasamuccaya. Bonn 1984 (Indica et Tibetica, 4); Kapīśva · Data entry Michael Hahn · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc