ઈશ્વરપ્રત્યભિજ્ઞાવિમર્શિની · અધ્યાય 2.1

અત એવ યદપ્યુક્તં ક્રિયા નૈકસ્ય સક્રમા ।
એકેત્યાદિ પ્રતિક્ષિપ્તં તદેકસ્ય સમર્થનાત્ ॥

સક્રમત્વં ચ લૌકિક્યાઃ ક્રિયાયાઃ કાલશક્તિતઃ ।
ઘટતે ન તુ શાશ્વત્યાઃ પ્રાભવ્યાઃ સ્યાત્પ્રભોર્ ઇવ ॥

કાલઃ સૂર્યાદિસંચારસ્તત્તત્પુષ્પાદિજન્મ વા ।
શીતોષ્ણે વાથ તલ્લક્ષ્યઃ ક્રમ એવ સ તત્ત્વતઃ ॥

ક્રમો ભેદાશ્રયો ભેદો ઽપ્ય્ આભાસસદસત્ત્વતઃ ।
આભાસસદસત્ત્વે તુ ચિત્રાભાસકૃતઃ પ્રભોઃ ॥

મૂર્તિવૈચિત્ર્યતો દેશ- ક્રમમ્ આભાસયત્ય્ અસૌ ।
ક્રિયાવૈચિત્ર્યનિર્ભાસાત્ કાલક્રમમ્ અપીશ્વરઃ ॥

સર્વત્રાભાસભેદોઽપિ ભવેત્ કાલક્રમાકરઃ ।
વિચ્છિન્નભાસઃ શૂન્યાદેર્માતુર્ભાતસ્ય નો સકૃત્ ॥

દેશક્રમોઽપિ ભાવેષુ ભાતિ માતુર્મિતાત્મનઃ ।
સ્વાત્મેવ સ્વાત્મના પૂર્ણા ભાવા ભાન્ત્યમિતસ્ય તુ ॥

કિન્તુ નિર્માણશક્તિઃ સાપ્ય્ એવં વિદુષ ઈશિતુઃ ।
તથાવિજ્ઞાતૃવિજ્ઞેયભેદો યદવભાસ્યતે ॥