ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

ગોપથબ્રાહ્મણ · અધ્યાય 3

3.1

(ગ્બ્ર્_1,2.24ચોલ્) ઇત્ય્ અથર્વવેદે ગોપથબ્રાહ્મણપૂર્વભાગે દ્વિતીયઃ પ્રપાઠકઃ ॥
(ગ્બ્ર્_1,3.1અ) ઓં દક્ષિણાપ્રવણા ભૂમિર્ દક્ષિણત આપો વહન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1બ્) તસ્માદ્ યજ્ઞાસ્ તદ્ભૂમેર્ ઉન્નતતરમ્ ઇવ ભવતિ યત્ર ભૃગ્વઙ્ગિરસો વિષ્ઠાસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.1ચ્) તદ્ યથાપ ઇમાંલ્ લોકાન્ અભિવહન્ત્ય્ એવમ્ એવ ભૃગ્વઙ્ગિરસઃ સર્વાન્ દેવાન્ અભિવહન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.1દ્) એવમ્ એવૈષા વ્યાહૃતિઃ સર્વાન્ વેદાન્ અભિવહત્ય્ ઓમ્ ઇતિ હર્ચામ્ ઓમ્ ઇતિ યજુષામ્ ઓમ્ ઇતિ સામ્નામ્ ઓમ્ ઇતિ સર્વસ્યાહાભિવાદસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.1એ) તં હ સ્મૈતદ્ ઉત્તરં યજ્ઞે વિદ્વાંસઃ કુર્વન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1f) દેવા બ્રહ્માણ આગચ્છતાગચ્છતેતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.1ગ્) એતે વૈ દેવા બ્રહ્માણો યદ્ ભૃગ્વઙ્ગિરસસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.1હ્) તાન્ એવૈતદ્ ગૃણાનાસ્ તાન્ વૃણાના હ્વયન્તો મન્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.1ઇ) નાન્યો ઽભૃગ્વઙ્ગિરોવિદો વૃતો યજ્ઞમ્ આગચ્છેન્
(ગ્બ્ર્_1,3.1જ્) યજ્ઞસ્ય તેજસા તેજ આપ્નોત્ય્ ઊર્જયોર્જાં યશસા યશઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.1ક્) નાન્યો ઽભૃગ્વઙ્ગિરોવિદો વૃતો યજ્ઞમ્ આગચ્છેન્ નેદ્ યજ્ઞં પરિમુષ્ણીયાદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1લ્) તદ્ યથા પૂર્વં વત્સો ઽધીત્ય ગાં ધયેદ્ એવં બ્રહ્મા ભૃગ્વઙ્ગિરોવિદ્ વૃતો યજ્ઞમ્ આગચ્છેન્ નેદ્ યજ્ઞં પરિમુષ્ણીયાદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1મ્) તદ્ યથા ગૌર્ વાશ્વો વાશ્વતરો વૈકપાદ્ દ્વિપાત્ ત્રિપાદ્ ઇતિ સ્યાત્ કિમ્ અભિવહેત્ કિમ્ અભ્યશ્નુયાદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1ન્) તસ્માદ્ ઋગ્વિદમ્ એવ હોતારં વૃણીષ્વ યજુર્વિદમ્ અધ્વર્યું સામવિદમ્ ઉદ્ગાતારમ્ અથર્વાઙ્ગિરોવિદં બ્રહ્માણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.1ઓ) તથા હાસ્ય યજ્ઞશ્ ચતુર્ષુ લોકેષુ ચતુર્ષુ દેવેષુ વેદેષુ ચતસૃષુ હોત્રાસુ ચતુષ્પાદ્ યજ્ઞઃ પ્રતિતિષ્ઠતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.1પ્) પ્રતિતિષ્ઠતિ પ્રજયા પશુભિર્ ય એવં વેદ યશ્ ચૈવમ્ ઋત્વિજામ્ આર્ત્વિજ્યં વેદ યશ્ ચ યજ્ઞે યજનીયં વેદેતિ બ્રાહ્મણમ્

3.2

(ગ્બ્ર્_1,3.2અ) પ્રજાપતિર્ યજ્ઞમ્ અતનુત
(ગ્બ્ર્_1,3.2બ્) સ ઋચૈવ હૌત્રમ્ અકરોદ્ યજુષાધ્વર્યવં સામ્નૌદ્ગાત્રમ્ અથર્વાઙ્ગિરોભિર્ બ્રહ્મત્વમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.2ચ્) તં વા એતં મહાવાદ્યં કુરુતે યદ્ ઋચૈવ હૌત્રમ્ અકરોદ્ યજુષાધ્વર્યવં સામ્નૌદ્ગાત્રમ્ અથર્વાઙ્ગિરોભિર્ બ્રહ્મત્વમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.2દ્) સ વા એષ ત્રિભિર્ વેદૈર્ યજ્ઞસ્યાન્યતરઃ પક્ષઃ સંસ્ક્રિયતે
(ગ્બ્ર્_1,3.2એ) મનસૈવ બ્રહ્મા યજ્ઞસ્યાન્યત્રં પક્ષં સંસ્કરોતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.2f) અયમ્ ઉ વૈ યઃ પવતે સ યજ્ઞસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.2ગ્) તસ્ય મનશ્ ચ વાક્ ચ વર્તની
(ગ્બ્ર્_1,3.2હ્) મનસા ચૈવ હિ વાચા ચ યજ્ઞો વર્તતે_
(ગ્બ્ર્_1,3.2ઇ) અદ એવ મન ઇયમ્ એવ વાક્
(ગ્બ્ર્_1,3.2જ્) સ યદ્ વદન્ નાસ્તિ વિદ્યાદ્ અર્ધં મે ઽસ્ય યજ્ઞસ્યાન્તરગાદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2ક્) તદ્ યથૈકપાત્ પુરુષો યન્ન્ એકચક્રો વા રથો વર્તમાનો ભ્રેષં ન્યેત્ય્ એવમ્ એવાસ્ય યજ્ઞો ભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2લ્) યજ્ઞસ્ય ભ્રેષમ્ અનુ યજમાનો ભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2મ્) યજમાનસ્ય ભ્રેષમ્ અન્વ્ ઋત્વિજો ભ્રેષં નિયન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.2ન્) ઋત્વિજાં ભ્રેષમ્ અનુ દક્ષિણા ભ્રેષં નિયન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2ઓ) દક્ષિણાનાં ભ્રેષમ્ અનુ યજમાનઃ પુત્રપશુભિર્ ભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2પ્) પુત્રપશૂનાં ભ્રેષમ્ અનુ યજમાનઃ સ્વર્ગેણ લોકેન ભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.2q) સ્વર્ગસ્ય લોકસ્ય ભ્રેષમ્ અનુ તસ્યાર્ધસ્ય યોગક્ષેમો ભ્રેષં ન્યેતિ યસ્મિન્ન્ અર્ધે યજન્ત ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.3

(ગ્બ્ર્_1,3.3અ) તદ્ ઉ હ સ્માહ શ્વેતકેતુર્ આરુણેયો બ્રહ્માણં દૃષ્ટ્વા ભાષમાણમ્ અર્ધં મે ઽસ્ય યજ્ઞસ્યાન્તરગાદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3બ્) તસ્માદ્ બ્રહ્મા સ્તુતે બહિઃપવમાને વાચોયમ્યમ્ ઉપાંશ્વ્ અન્તર્યામાભ્યામ્
(ગ્બ્ર્_1,3.3ચ્) અથ યે પવમાના ઓદૃચસ્ તેષુ_
(ગ્બ્ર્_1,3.3દ્) અથ યાનિ સ્તોત્રાણિ સશસ્ત્રાણ્ય્ આ વષટ્કારાત્ તેષુ
(ગ્બ્ર્_1,3.3એ) સ યદ્ ઋક્તો ભ્રેષં ન્યૃચ્છેદ્ ઓં ભૂર્ જનદ્ ઇતિ ગાર્હપત્યે જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.3f) યદિ યજુષ્ટ ઓં ભુવો જનદ્ ઇતિ દક્ષિણાગ્નૌ જુદુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.3ગ્) યદિ સામત ઓં સ્વર્ જનદ્ ઇત્ય્ આહવનીયે જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.3હ્) યદ્ય્ અનાજ્ઞાતાદ્ બ્રહ્મતો વોં ભૂર્ ભુવઃ સ્વર્ જનદ્ ઓમ્ ઇત્ય્ આહવનીય એવ જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.3ઇ) તદ્ વાકોવાક્યસ્યર્ચાં યજુષાં સામ્નામ્ અથર્વાઙ્ગિરસામ્
(ગ્બ્ર્_1,3.3જ્) અથાપિ વેદાનાં રસન યજ્ઞસ્ય વિરિષ્ટં સંધીયતે
(ગ્બ્ર્_1,3.3ક્) તદ્ યથા લવણેનેત્ય્ ઉક્તમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.3લ્) તદ્ યથોભયપાત્ પુરુષો યન્ન્ ઉભયચક્રો વા રથો વર્તમાનો ઽભ્રેષં ન્યેતિ એવમ્ એવાસ્ય યજ્ઞો ઽભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3મ્) યજ્ઞસ્યાભ્રેષમ્ અનુ યજમાનો ઽભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3ન્) યજમાનસ્યાભ્રેષમ્ અન્વ્ ઋત્વિજો ઽભ્રેષં નિયન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.3ઓ) ઋત્વિજામ્ અભ્રેષમ્ અનુ દક્ષિણા અભ્રેષં નિયન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3પ્) દક્ષિણાનામ્ અભ્રેષમ્ અનુ યજમાનઃ પુત્રપશુભિર્ અભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3q) પુત્રપશૂનામ્ અભ્રેષમ્ અનુ યજમાનઃ સ્વર્ગેણ લોકેનાભ્રેષં ન્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.3ર્) સ્વર્ગસ્ય લોકસ્યાભ્રેષમ્ અનુ તસ્યાર્ધસ્ય યોગક્ષેમો ઽભ્રેષં ન્યેતિ યસ્મિન્ન્ અર્ધે યજન્ત ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.4

(ગ્બ્ર્_1,3.4અ) તદ્ યદ્ ઔદુમ્બર્યાં મ આસિષ્ટ હિઙ્ઙ્ અકાર્ષીન્ મે પ્રાસ્તાવીન્ મ ઉદગાસીન્ મે સુબ્રહ્મણ્યામ્ આહ્વાસીદ્ ઇત્ય્ ઉદ્ગાત્રે દક્ષિણા નીયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.4બ્) ગ્રહાન્ મે ઽગ્રહીત્ પ્રાચારીન્ મે ઽશુશ્રુવન્ મે સમનસસ્ કાર્ષીદ્ અયાક્ષીન્ મે ઽવષટ્કાર્ષીન્ મ ઇત્ય્ અધ્વર્યવે
(ગ્બ્ર્_1,3.4ચ્) હોતૃષદન આસિષ્ટાયાક્ષીન્ મે ઽશાંસીન્ મે ઽવષટ્કાર્ષીન્ મ ઇતિ હોત્રે
(ગ્બ્ર્_1,3.4દ્) દેવયજનં મે ચીકૢપદ્ બ્રહ્માસાદં મે ઽસીસૃપદ્ બ્રહ્મજપાન્ મે ઽજપીત્ પુરસ્તાદ્ધોમસંસ્થિતહોમાન્ મે ઽહૌષીદ્ અયાક્ષીન્ મે ઽશાંસીન્ મે ઽવષટ્કાર્ષીન્ મ ઇતિ બ્રહ્મણે
(ગ્બ્ર્_1,3.4એ) ભૂયિષ્ઠેન મા બ્રહ્મણાકાર્ષીદ્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.4f) એતદ્ વૈ ભૂયિષ્ઠં બ્રહ્મ યદ્ ભૃગ્વઙ્ગિરસઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.4ગ્) યે ઽઙ્ગિરસઃ સ રસો યે ઽથર્વાણો યે ઽથર્વાણસ્ તદ્ભેષજમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.4હ્) યદ્ ભેષજં તદ્ અમૃતં યદ્ અમૃતં તદ્ બ્રહ્મ
(ગ્બ્ર્_1,3.4ઇ) સ વા એષ પૂર્વેષામ્ ઋત્વિજામ્ અર્ધભાગસ્યાર્ધમ્ ઇતરેષામ્ અર્ધં બ્રહ્મણ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.5

(ગ્બ્ર્_1,3.5અ) દેવાશ્ ચ હ વા અસુરાશ્ ચ સંગ્રામં સમયતન્ત
(ગ્બ્ર્_1,3.5બ્) તત્રૈતાસ્ તિસ્રો હોત્રા જિહ્મં પ્રતિપેદિરે
(ગ્બ્ર્_1,3.5ચ્) તાસામ્ ઇન્દ્ર ઉક્થાનિ સામાનિ લુલોપ
(ગ્બ્ર્_1,3.5દ્) તાનિ હોત્રે પ્રાયચ્છત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.5એ) આજ્યં હ વૈ હોતુર્ બભૂવ
(ગ્બ્ર્_1,3.5f) પ્રઽઉગં પોતુર્ વૈશ્વદેવં હ વૈ હોતુર્ બભૂવ
(ગ્બ્ર્_1,3.5ગ્) નિષ્કેવલ્યં નેષ્ટુઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.5હ્) મરુત્વતીયં હ વૈ હોતુર્ બભૂવ_
(ગ્બ્ર્_1,3.5ઇ) અગ્નિમારુતમ્ આગ્નીધ્રસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.5જ્) તસ્માદ્ એતદ્ અભ્યસ્તતરમ્ ઇવ શસ્યતે યદ્ આગ્નિમારુતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.5ક્) તસ્માદ્ એતે સંશંસુકા ઇવ ભવન્તિ યદ્ ધોતા પોતા નેષ્ટા_
(ગ્બ્ર્_1,3.5લ્) આગ્નીધ્રો મુમુહે વસીત
(ગ્બ્ર્_1,3.5મ્) તદ્ બ્રહ્મેયસામિવાસ
(ગ્બ્ર્_1,3.5ન્) તાસામ્ અર્ધં પ્રતિલુલોપ પ્રથમાર્હણં ચ પ્રથમપદં ચૈતદ્ દક્ષિણાં ચૈતત્ પરિશિષેદેદ્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.6

(ગ્બ્ર્_1,3.6અ) ઉદ્દાલકો હ વા આરુણિર્ ઉદીચ્યાન્ વૃતો ધાવયાં ચકાર
(ગ્બ્ર્_1,3.6બ્) તસ્ય હ નિષ્ક ઉપાહિતો બભૂવોપવાદાદ્ બિભ્યતો યો મા બ્રાહ્મણો ઽનૂચાન ઉપવદિષ્યતિ તસ્મા એતં પ્રદાસ્યમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.6ચ્) તદ્ ધોદીચ્યાન્ બ્રાહ્મણાન્ ભયં વિવેદોદ્દાલકો હ વા અયમ્ આયાતિ કૌરુપઞ્ચોલો બ્રહ્મા બ્રહ્મપુત્રઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.6દ્) સ ઊર્ધ્વં વૃતો ન પર્યાદધીત
(ગ્બ્ર્_1,3.6એ) કેનેમં વીરેણ પ્રતિસંયતામહા ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.6f) તં યત એવ પ્રપન્નં દધ્રે તત એવમ્ અનુપ્રતિપેદિરે તે હ સ્વૈદાયનં શૌનકમ્ ઊચુઃ સ્વૈદાયન ત્વં વૈ નો બ્રહ્મિષ્ઠો ઽસીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.6ગ્) ત્વયેમં વીરેણ પ્રતિસંયતામહા ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.6હ્) તં યત એવ પ્રપન્નં દધ્રે તત એવમ્ અનુપ્રતિપેદિરે
(ગ્બ્ર્_1,3.6ઇ) તં હ સ્વૈદાયના ઇત્ય્ આમન્ત્રયામ્ આસ
(ગ્બ્ર્_1,3.6જ્) સ ભો ગૌતમસ્ય પુત્રેતિ હાસ્મા અસૂયા પ્રતિશ્રુતં પ્રતિશુશ્રાવ
(ગ્બ્ર્_1,3.6ક્) સ વૈ ગૌતમસ્ય પુત્ર ઊર્ધ્વં વૃતો ધાવેત્

3.7

(ગ્બ્ર્_1,3.7અ) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રજાઃ શિરસ્તઃ પ્રથમં લોમશા જાયન્તે કસ્માદ્ આસામ્ અપરમ્ ઇવ શ્મશ્રૂણ્ય્ ઉપકક્ષાણ્ય્ અન્યાનિ લોમાનિ જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.7બ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રાજાઃ શિરસ્તઃ પ્રથમં પલિતા ભવન્તિ કસ્માદ્ અન્તતઃ સર્વા એવ પલિતા ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.7ચ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રજા અદન્તિકા જાયન્તે કસ્માદ્ આસામ્ અપરમ્ ઇવ જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.7દ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ આસાં સપ્તવર્ષાષ્ટવર્ષાણાં પ્રભિદ્યન્તે કસ્માદ્ આસાં પુનર્ એવ જાયન્તે કસ્માદ્ અન્તતઃ સર્વ એવ પ્રભિદ્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.7એ) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ અધરે દન્તાઃ પૂર્વે જાયન્તે પર ઉત્તરે
(ગ્બ્ર્_1,3.7f) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ અધરે દન્તાઃ અણીયાંસો હ્રસીયાંસઃ પ્રથીયાંસો વર્ષીયાંસ ઉત્તરે
(ગ્બ્ર્_1,3.7ગ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇમૌ દંષ્ટ્રૌ દીર્ઘતરૌ કસ્માત્ સમે ઇવ જંભે
(ગ્બ્ર્_1,3.7હ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇમે શ્રોત્રે અન્તરતઃ સમે ઇવ દીર્ણે
(ગ્બ્ર્_1,3.7ઇ) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માત્ પુમાંસઃ શ્મશ્રુવન્તો ઽશ્મશ્રુવઃ સ્ત્રિયઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.7જ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ આસાં સંતતમ્ ઇવ શરીરં ભવતિ કસ્માદ્ આસામ્ અસ્થીનિ દૃઢતરાણીવ ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.7ક્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ આસાં પ્રથમે વયસિ રેતઃ સિક્તં ન સંભવતિ કસ્માદ્ આસાં મધ્યમે વયસિ રેતઃ સિક્તં સંભવતિ કસ્માદ્ આસામ્ ઉત્તમે વયસિ રેતઃ સિક્તં ન સંભવતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.7લ્) યસ્ તદ્ દર્શપૂર્ણમાસયો રૂપં વિદ્યાત્ કસ્માદ્ ઇદં શિશ્નમ્ ઉચ્ચશ એતિ નીચી પદ્યતે [એદ્. ઇં]
(ગ્બ્ર્_1,3.7મ્) કસ્માત્ સકૃદ્ અપાનમ્

3.8

(ગ્બ્ર્_1,3.8અ) અથ યઃ પુરસ્તાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યભાગાન્ વિદ્યાન્ મધ્યતઃ પઞ્ચ હવિર્ભાગાઃ ષટ્ પ્રાજાપત્યા ઉપરિષ્ટાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યભાગાન્ વિદ્યાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.8બ્) અથ યો ગાયત્રીં હરિણીં જ્યોતિષ્પક્ષાં સર્વૈર્ યજ્ઞૈર્ યજમાનં સ્વર્ગં લોકમ્ અભિવહન્તીં વિદ્યાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.8ચ્) અથ યઃ અપઙ્ક્તિં પઞ્ચપદાં સપ્તદશાક્ષરાં સર્વૈર્ યજ્ઞૈર્ યજમાનં સ્વર્ગં લોકમ્ અભિવહન્તીં વિદ્યાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.8દ્) તસ્મૈ હ નિષ્કં પ્રયચ્છન્ન્ ઉવાચાનૂચાનો હ વૈ સ્વૈદાયનાસિ સુવર્ણં વૈ સુવર્ણવિદે દદામીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8એ) તદ્ ઉપયમ્ય નિશ્ચક્રામ
(ગ્બ્ર્_1,3.8f) તત્રાપવવ્રાજ યત્રેતરો બભૂવ
(ગ્બ્ર્_1,3.8ગ્) તં હ પપ્રચ્છ કિમ્ એષ ગૌતમસ્ય પુત્ર ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.8હ્) એષ બ્રહ્મા બ્રહ્માપુત્ર ઇતિ હોવાચ યદ્ એનં કશ્ ચિદ્ ઉપવદેતોત મીમાંસેત હ વા મૂર્ધા વા અસ્ય વિપતેત્ પ્રાણા વૈનં જહ્યુર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8ઇ) તે મિથ એવ ચિક્રન્દેયુર્ વિપ્રાપવવ્રજ યત્રેતરો બભૂવ
(ગ્બ્ર્_1,3.8જ્) તે પ્રાતઃ સમિત્પાણય ઉપોદેયુર્ ઉપાયામો ભવન્તમ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8ક્) કિમ્ અર્થમ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8લ્) યાન્ એવ નો ભવાંસ્ તાન્ હ્યઃ પ્રશ્નાન્ અપૃચ્છત્ તાન્ એવ નો ભવાન્ વ્યાચક્ષીતેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8મ્) તથેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.8ન્) તેભ્ય એતાન્ પ્રશ્નાન્ વ્યાચચષ્ટે

3.9

(ગ્બ્ર્_1,3.9અ) યત્ પુરસ્તાદ્ વેદેઃ પ્રથમં બર્હિ સ્તૃણાતિ તસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રજાઃ શિરસ્તઃ પ્રથમં લોમશા જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9બ્) યદ્ અપરમ્ ઇવ પ્રસ્તરમ્ અનુપ્રસ્તૃણાતિ તસ્માદ્ આસામ્ અપરમ્ ઇવ શ્મશ્રૂણ્ય્ ઉપકક્ષાણ્ય્ અન્યાનિ લોમાનિ જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ચ્) યત્ પ્રાગ્ બર્હિષઃ પ્રસ્તરમ્ અનુપ્રહરતિ તસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રજાઃ શિરસ્તઃ પ્રથમં પલિતા ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9દ્) યદ્ અન્તતઃ સર્વમ્ એવાનુપ્રહરતિ તસ્માદ્ અન્તતઃ સર્વ એવ પલિતા ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9એ) યત્ પ્રયાજા અપુરોઽનુવાક્યાવન્તો ભવન્તિ તસ્માદ્ ઇમાઃ પ્રજા અદન્તિકા જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9f) યદ્ ધવીંષિ પુરોઽનુવાક્યાવન્તિ ભવન્તિ તસ્માદ્ આસામ્ અપરમ્ ઇવ જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ગ્) યદ્ અનુયાજા અપુરોઽનુવાક્યાવન્તો ભવન્તિ તસ્માદ્ આસાં સપ્તવર્ષાષ્ટવર્ષાણાં પ્રભિદ્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9હ્) યત્ પત્નીસંયાજાઃ પુરોઽનુવાક્યાવન્તો ભવન્તિ તસ્માદ્ આસાં પુનર્ એવ જાયન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ઇ) યત્ સમિષ્ટયજુર્ અપુરોઽનુવાક્યાવદ્ ભવતિ તસ્માદ્ અન્તતઃ સર્વ એવ પ્રભિદ્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.9જ્) યદ્ ગાયત્ર્યાનૂચ્ય ત્રિષ્ટુભા યજતિ તસ્માદ્ અધરે દન્તાઃ પૂર્વે જાયન્તે પર ઉત્તરે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ક્) યદ્ ઋચાનૂચ્ય યજુષા યજતિ તસ્માદ્ અધરે દન્તા અણીયાંસો હ્રસીયાંસઃ પ્રથીયાંસો વર્ષીયાંસ ઉત્તરે [એદ્. વર્સીયાંસ]
(ગ્બ્ર્_1,3.9લ્) યદ્ આઘારૌ દીર્ઘતરૌ પ્રાઞ્ચાવ્ આઘારયતિ તસ્માદ્ ઇમૌ દંષ્ટ્રૌ દીર્ઘતરૌ
(ગ્બ્ર્_1,3.9મ્) યત્ સંયાજ્યે સચ્છન્દસી તસ્માત્ સમે ઇવ જમ્ભે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ન્) યચ્ ચતુર્થે પ્રયાજે સમાનયતિ તસ્માદ્ ઇમે શ્રોત્રે અન્તરતઃ સમે ઇવ દીર્ણે
(ગ્બ્ર્_1,3.9ઓ) યજ્ જપં જપિત્વાભિહિંકૃણોતિ તસ્માત્ પુમાંસઃ શ્મશ્રુવન્તો ઽશ્મશ્રુવ સ્ત્રિયઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.9પ્) યત્ સામિધેનીઃ સંતન્વન્ન્ અન્વાહ તસ્માદ્ આસાં સંતતમ્ ઇવ શરીરં ભવતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9q) યત્ સામિધેન્યઃ કાષ્ઠહવિષો ભવન્તિ તસ્માદ્ આસામ્ અસ્થીનિ દૃઢતરાણીવ ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9ર્) યત્ પ્રયાજા આજ્યહવિષો ભવન્તિ તસ્માદ્ આસાં પ્રથમે વયસિ રેતઃ સિક્તં ન સંભવતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9સ્) યન્ મધ્યે હવિષાં દધ્ના ચ પુરોડાશેન ચ પ્રચરન્તિ તસ્માદ્ આસાં મધ્યમે વયસિ રેતઃ સિક્તં સંભવતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9ત્) યદ્ અનુયાજા આજ્યહવિષો ભવન્તિ તસ્માદ્ આસામ્ ઉત્તમે વયસિ રેતઃ સિક્તં ન સંભવતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.9ઉ) યદ્ ઉત્તમે ઽનુયાજે સકૃદ્ અપાનિતિ તસ્માદ્ ઇદં શિશ્નમ્ ઉચ્ચશ એતિ નીચી પદ્યતે
(ગ્બ્ર્_1,3.9વ્) યન્ નાપાનેત્ સકૃચ્છૂનં સ્યાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.9w) યન્ મુહુર્ અપાનેત્ સકૃત્પન્નં સ્યાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.9x) તસ્માત્ સકૃદ્ અપાનિતિ નેત્ સકૃચ્છૂનં સ્યાત્ સકૃત્પન્નં વેતિ

3.10

(ગ્બ્ર્_1,3.10અ) અથ યે પુરસ્તાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યભાગાઃ પઞ્ચ પ્રયાજા દ્વાવ્ આઘારૌ દ્વાવ્ આજ્યભાગાવ્ આગ્નેય આજ્યભાગાનાં પ્રથમઃ સૌમ્યો દ્વિતીયો હવિર્ભાગાનામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.10બ્) હવિર્ હ્ય્ એવ સૌમ્યમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.10ચ્) આગ્નેયઃ પુરોડાશઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.10દ્) અગ્નીષોમીયઃ પુરોડાશો ઽગ્નિઃ સ્વિષ્ટકૃદ્ ઇત્ય્ એતે મધ્યતઃ પઞ્ચ હવિર્ભાગાઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.10એ) અથ યે ષટ્ પ્રાજાપત્યા ઇડા ચ પ્રાશિત્રં ચ યચ્ ચાગ્નીધ્રાયાવદ્યતિ બ્રહ્મભાગો યજમાનભાગો ઽન્વાહાર્ય એવ ષષ્ઠઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.10f) અથ ય ઉપરિષ્ટાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યભાગાસ્ ત્રયો ઽનુયાજાશ્ ચત્વારઃ પત્નીસંયાજાઃ સમિષ્ટયજુર્ અષ્ટમમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.10ગ્) અથ યા ગાયત્રી હરિણી જ્યોતિષ્પક્ષા સર્વૈર્ યજ્ઞૈર્ યજમાનં સ્વર્ગં લોકમ્ અભિવહતિ વેદિર્ એવ સા
(ગ્બ્ર્_1,3.10હ્) તસ્ય યે પુરસ્તાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યાભાગાઃ સ દક્ષિણઃ પક્ષઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.10ઇ) અથ ય ઉપરિષ્ટાદ્ અષ્ટાવ્ આજ્યભાગાઃ સ ઉત્તરઃ પક્ષઃ_ [એદ્. ઇપરિષ્ટાદ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.10જ્) હવીંષ્ય્ આત્મા [એદ્. હવિંષ્ય્]
(ગ્બ્ર્_1,3.10ક્) ગાર્હપત્યો જઘનમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.10લ્) આહવનીયઃ શિરઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.10મ્) સૌવર્ણરાજતૌ પક્ષૌ
(ગ્બ્ર્_1,3.10ન્) તદ્ યદ્ આદિત્યં પુરસ્તાત્ પર્યન્તં ન પશ્યન્તિ તસ્માદ્ અજ્યોતિષ્ક ઉત્કરો ભવતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.10ઓ) અથ યા પઙ્ક્તિઃ પઞ્ચપદા સપ્તદશાક્ષરા સર્વૈર્ યજ્ઞૈર્ યજમાનં સ્વર્ગં લોકમ્ અભિવહતિ યાજ્યૈવ સા
(ગ્બ્ર્_1,3.10પ્) તસ્યા ઓં શ્રાવયેતિ ચતુરક્ષરમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.10q) અસ્તુ શ્રૌષદ્ ઇતિ ચતુરક્ષરમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.10ર્) યજેતિ દ્વ્યક્ષરમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.10સ્) યે યજામહ ઇતિ પઞ્ચાક્ષરમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.10ત્) દ્વ્યક્ષરો વૈ વષટ્કારઃ સૈષા પઙ્ક્તિઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.10ઉ) પઞ્ચપદા સપ્તદશાક્ષરા સર્વૈર્ યજ્ઞૈર્ યજમાનં સ્વર્ગં લોકમ્ અભિવહતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.10વ્) તદ્ યત્રાસ્યૈશ્વર્યં સ્યાદ્ યત્ર વૈનમ્ અભિવહેયુર્ એવંવિદમ્ એવ તત્ર બ્રહ્માણં વૃણીયાન્ નાનેવંવિદમ્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.11

(ગ્બ્ર્_1,3.11અ) અથ હ પ્રાચીનયોગ્ય આજગામાગ્નિહોત્રં ભવન્તં પૃચ્છામિ ગૌતમેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.11બ્) પૃચ્છ પ્રાચીનયોગ્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ચ્) કિંદેવત્યં તે ગવીડાયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11દ્) કિંદેવત્યમ્ ઉપહૂતાયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11એ) કિંદેવત્યમ્ ઉપસૃષ્ટાયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11f) કિંદેવત્યં વત્સમ્ ઉન્નીયમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ગ્) કિંદેવત્યં વત્સમ્ ઉન્નીતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11હ્) કિંદેવત્યં દુહ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ઇ) કિંદેવત્યં દુગ્ધમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11જ્) કિંદેવત્યં પ્રક્રમ્યમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ક્) કિંદેવત્યં હ્રિયમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11લ્) કિંદેવત્યમ્ અધિશ્રીયમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11મ્) કિંદેવત્યમ્ અધિશ્રિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ન્) કિંદેવત્યમ્ અભ્યવજ્વાલ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ઓ) કિંદેવત્યમ્ અભ્યવજ્વાલિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11પ્) કિંદેવત્યં સમુદ્વાન્તમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11q) કિંદેવત્યં વિષ્યણ્ણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ર્) કિંદેવત્યમ્ અદ્ભિઃ પ્રત્યાનીતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11સ્) કિંદેવત્યમ્ ઉદ્વાસ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ત્) કિંદેવત્યમ્ ઉદ્વાસિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ઉ) કિંદેવત્યમ્ ઉન્નીયમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11વ્) કિંદેવત્યમ્ ઉન્નીતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11w) કિંદેવત્યં પ્રક્રમ્યમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11x) કિંદેવત્યં હ્રિયમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11ય્) કિંદેવત્યમ્ ઉપસાદ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11z) કિંદેવત્યમ્ ઉપસાદિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11અઅ) કિંદેવત્યા સમિત્
(ગ્બ્ર્_1,3.11બ્બ્) કિંદેવત્યાં પ્રથમામ્ આહુતિમ્ અહૌષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ચ્ચ્) કિંદેવત્યં ગાર્હપત્યમ્ અવેક્ષિષ્ઠાઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11દ્દ્) કિંદેવત્યોત્તરાહુતિઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11એએ) કિંદેવત્યં હુત્વા સ્રુચં ત્રિર્ ઉદઞ્ચમ્ ઉદનૈષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ff) કિંદેવત્યં બર્હિષિ સ્રુચં નિધાયોન્મૃજ્યોત્તરતઃ પાણી નિરમાર્ક્ષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ગ્ગ્) કિંદેવત્યં દ્વિતીયમ્ ઉન્મૃજ્ય પિત્ર્યુપવીતં કૃત્વા દક્ષિણતઃ પિતૃભ્યઃ સ્વધામ્ અકાર્ષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11હ્હ્) કિંદેવત્યં પ્રથમં પ્રાશીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ઇઇ) કિંદેવત્યં દ્વિતીયમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.11જ્જ્) કિંદેવત્યમ્ અન્તતઃ સર્વમ્ એવ પ્રાશીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ક્ક્) કિંદેવત્યમ્ અપ્રક્ષાલિતયોદકં સ્રુચા ન્યનૈષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11લ્લ્) કિંદેવત્યં પ્રક્ષાલિતયા
(ગ્બ્ર્_1,3.11મ્મ્) કિંદેવત્યમ્ અપરેણાહવનીયમ્ ઉદકં સ્રુચા ન્યનૈષીઃ [એદ્. ઉદક]
(ગ્બ્ર્_1,3.11ન્ન્) કિંદેવત્યં સ્રુવં સ્રુચં ચ પ્રત્યતાપ્સીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11ઓઓ) કિંદેવત્યં રાત્રૌ સ્રુગ્દણ્ડમ્ અવામાર્ક્ષીઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.11પ્પ્) કિંદેવત્યં પ્રાતર્ ઉદમાર્ક્ષીર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.11qq) એતચ્ ચેદ્ વેત્થ ગૌતમ હુતં તે યદ્ય્ ઉ ન વેત્થાહુતં ત ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.12

(ગ્બ્ર્_1,3.12અ) સ હોવાચ રૌદ્રં મે ગવીડયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12બ્) માનવ્યમ્ ઉપહૂતાયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ચ્) વાયવ્યમ્ ઉપસૃષ્ટાયામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12દ્) વૈરાજં વત્સમ્ ઉન્નીયમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12એ) જાગતમ્ ઉન્નીતમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.12f) આશ્વિનં દુહ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ગ્) સૌમ્યં દુગ્ધમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12હ્) બાર્હસ્પત્યં પ્રક્રમ્યમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ઇ) દ્યાવાપૃથિવ્યં હ્રિયમાણમ્ [એદ્. હ્રિયમાનમ્, ચોર્ર્. પત્યલ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.12જ્) આગ્નેયમ્ અધિશ્રીયમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ક્) વૈશ્વાનરીયમ્ અધિશ્રિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12લ્) વૈષ્ણવમ્ અભ્યવજ્વાલ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12મ્) મારુતમ્ અભ્યવજ્વાલિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ન્) પૌષ્ણં સમુદ્વાન્તમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ઓ) વારુણં વિષ્યન્નમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12પ્) સારસ્વતમ્ અદ્ભિઃ પ્રત્યાનીતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12q) ત્વાષ્ટ્રમ્ ઉદ્વાસ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ર્) ધાત્રમ્ ઉદ્વાસિતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12સ્) વૈશ્વદેવમ્ ઉન્નીયમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ત્) સાવિત્રમ્ ઉન્નીતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ઉ) બાર્હસ્પત્યં પ્રક્રમ્યમાણમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12વ્) દ્યાવાપૃથિવ્યં હ્રિયમાણમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.12w) ઐન્દ્રમ્ ઉપસાદ્યમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12x) બલાયોપસન્નમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.12ય્) આગ્નેયી સમિત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12z) યાં પ્રથમામ્ આહુતિમ્ અહૌષં મામ્ એવ તત્ સ્વર્ગે લોકે ઽધામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12અઅ) યદ્ ગાર્હપત્યમ્ અવેક્ષિષમ્ અસ્ય લોકસ્ય સંતત્યૈ
(ગ્બ્ર્_1,3.12બ્બ્) પ્રાજાપત્યોત્તરાહુતિસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.12ચ્ચ્) તસ્માત્ પૂર્ણતરા મનસૈવ સા
(ગ્બ્ર્_1,3.12દ્દ્) યદ્ ધુત્વા સ્રુચં ત્રિર્ ઉદઞ્ચમ્ ઉદનૈષં રુદ્રાંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12એએ) યદ્ બર્હિષિ સ્રુચં નિધાયોન્મૃજ્યોત્તરતઃ પાણી નિરમાર્ક્ષમ્ ઓષધિવનસ્પતીંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ff) યદ્ દ્વિતીયમ્ ઉન્મૃજ્ય પિત્ર્યુપવીતં કૃત્વા દક્ષિણતઃ પિતૃભ્યઃ સ્વધામ્ અકાર્ષં પિતૄંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ગ્ગ્) યત્ પ્રથમં પ્રાશિષં પ્રાણાંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12હ્હ્) યદ્ દ્વિતીયં ગર્ભાંસ્ તેન
(ગ્બ્ર્_1,3.12ઇઇ) તસ્માદ્ અનશ્નન્તો ગર્ભા જીવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.12જ્જ્) યદ્ અન્તતઃ સર્વમ્ એવ પ્રાશિષં વિશ્વાન્ દેવાંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ક્ક્) યદ્ અપ્રક્ષાલિતયોદકં સ્રુચા ન્યનૈષં સર્પેતરજનાંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12લ્લ્) યત્ પ્રક્ષાલિતયા સર્પપુણ્યજનાંસ્ તેન
(ગ્બ્ર્_1,3.12મ્મ્) યદ્ અપરેણાહવનીયમ્ ઉદકં સ્રુચા ન્યનૈષં ગન્ધર્વાપ્સરસસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ન્ન્) યત્ સ્રુવં સ્રુચં ચ પ્રત્યતાપ્સં સપ્તર્ષીંસ્ તેનાપ્રૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12ઓઓ) યદ્ રાત્રૌ સ્રુગ્દણ્ડમ્ અવામાર્ક્ષં યે રાત્રૌ સંવિશન્તિ દક્ષિણાંસ્ તાન્ ઉદનૈષમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.12પ્પ્) યત્ પ્રાતર્ ઉદમાર્ક્ષં યે પ્રાતઃ પ્રવ્રજન્તિ દક્ષિણાંસ્ તાનુદનૈષમ્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.13

(ગ્બ્ર્_1,3.13અ) એવમ્ એવૈતદ્ ભો યથા ભવાન્ આહ
(ગ્બ્ર્_1,3.13બ્) પૃચ્છામિ ત્વેવ ભવન્તમ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ચ્) પૃચ્છ પ્રાચીનયોગ્યેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13દ્) યસ્ય સાયમ્ અગ્નય ઉપસમાહિતાઃ સ્યુઃ સર્વે જ્વલયેયુઃ પ્રક્ષાલિતાનિ યજ્ઞપાત્રાણ્ય્ ઉપસન્નાનિ સ્યુર્ અથ ચેદ્ દક્ષિણાગિર્ ઉદ્વાયાત્ કિં વા તતો ભયમ્ આગચ્છેદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13એ) ક્ષિપ્રમ્ અસ્ય પત્ની પ્રૈતિ યો ઽવિદ્વાઞ્ જુહોતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13f) વિદ્યયા ત્વેવાહમ્ અભિજુહોમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ગ્) કા તે વિદ્યા કા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13હ્) ગાર્હપત્યાદ્ અધિ દક્ષ્.ઇણાગ્નિં પ્રણીય પ્રાચો ઽઙ્ગારાન્ ઉદ્ધૃત્ય પ્રાણાપાનાભ્યં સ્વાહેતિ જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ઇ) અથ પ્રાતર્ યથાસ્થાનમ્ અગ્નીન્ ઉપસામધાય યથાપુરં જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.13જ્) સા મે વિદ્યા સા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ક્) અથ ચેદ્ આહવનીય ઉદ્વાયાત્ કિં વા તતો ભયમ્ આગચ્છેદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13લ્) ક્ષિપ્રમ્ અસ્ય પુત્રઃ પ્રૈતિ યો ઽવિદ્વાઞ્ જુહોતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13મ્) વિદ્યયા ત્વેવાહમ્ અભિજુહોમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ન્) કા તે વિદ્યા કા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ઓ) ગાર્હપત્યાદ્ અધ્ય્ આહવનીયં પ્રણીય પ્રતીચો ઽઙ્ગારાન્ ઉદ્ધૃત્ય સમાનવ્યાનાભ્યાં સ્વાહેતિ જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.13પ્) અથ પ્રાતર્ યથાસ્થાનમ્ અગ્નીન્ ઉપસમાધાય યથાપુરં જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.13q) સા મે વિદ્યા સા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ર્) અથ ચેદ્ ગાર્હપત્ય ઉદ્વાયાત્ કિં વા તતો ભયમ્ આગચ્છેદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13સ્) ક્ષિપ્રં ગૃહપતિઃ પ્રૈતિ યો ઽવિદ્વાઞ્ જુહોતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ત્) વિદ્યયા ત્વેવાહમ્ અભિજુહોમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ઉ) કા તે વિદ્યા કા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13વ્) સભસ્મકમ્ આહવનીયં દક્ષિણેન દક્ષિણાગ્નિં પરિહૃત્ય ગાર્હપત્યસ્યાયતને પ્રતિષ્ઠાપ્ય તત આહવનીયં પ્રણીય ઉદીચો ઽઙ્ગારાન્ ઉદ્ધૃત્યોદાનરૂપાભ્યાં સ્વાહેતિ જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.13w) અથ પ્રાતર્ યથાસ્થાનમ્ અગ્નીન્ ઉપસમાધાય યથાપુરં જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.13x) સા મે વિદ્યા સા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ય્) અથ ચેત્ સર્વે ઽગ્નય ઉદ્વાયેયુઃ કિં વા તતો ભયમ્ આગચ્છેદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13z) ક્ષિપ્રં ગૃહપતિઃ સર્વજ્યાનિં જીયતે યો ઽવિદ્વાઞ્ જુહોતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13અઅ) વિદ્યયા ત્વેવાહમ્ અભિજુહોમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13બ્બ્) કા તે વિદ્યા કા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ચ્ચ્) આનડુહેન શકૃત્પિણ્ડેનાગ્ન્યાયતનાનિ પરિલિપ્ય હોમ્યમ્ ઉપસાદ્યાગ્નિં નિર્મથ્ય પ્રાણાપાનાભ્યાં સ્વાહા સમાનવ્યાનાભ્યાં સ્વાહોદાનરૂપાભ્યાં સ્વાહેતિ જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.13દ્દ્) અથ પ્રાતર્ યથાસ્થાનમ્ અગ્નીન્ ઉપસમાધાય યથાપુરં જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.13એએ) સા મે વિદ્યા સા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ff) અથ ચેન્ નાગ્નિં જનયિતું શક્નુયુર્ ન કુતશ્ ચન વાતો વાયાત્ કિં વા તતો ભયમ્ આગચ્છેદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ગ્ગ્) મોઘમ્ અસ્વેષ્ટં ચ હુતં ચ ભવતિ યો ઽવિદ્વાઞ્ જુહોતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13હ્હ્) વિદ્યયા ત્વેવાહમ્ અભિજુહોમીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.13ઇઇ) કા તે વિદ્યા કા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.13જ્જ્) આનડુહેનૈવ શકૃત્પિણ્ડેનાગ્ન્યાયતનાનિ પરિલિપ્ય હોમ્યમ્ ઉપસાદ્ય <વાત આ વાતુ ભેષજમ્ [પ્સ્ 19.46.7-9]> ઇતિ સૂક્તેનાત્મન્ય્ એવ જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.13ક્ક્) અથ પ્રાતર્ અગ્નિં નિર્મથ્ય યથાસ્થાનમ્ અગ્નીન્ ઉપસમાધાય યથાપુરં જુહુયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.13લ્લ્) સા મે વિદ્યા સા પ્રાયશ્ચિત્તિર્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.14

(ગ્બ્ર્_1,3.14અ) એવમ્ એવૈતદ્ ભો ભગવન્ યથા ભવાન્ આહ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14બ્) ઉપયામિ ત્વેવ ભવન્તમ્ ઇતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14ચ્) એવં ચેન્ નાવક્ષ્યો મૂર્ધા તે વ્યપતિષ્યદ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14દ્) હન્ત તુ તે તદ્ વક્ષ્યામિ યથા તે ન વિપતિષ્યતીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14એ) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ વાક્ તેન તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14f) વાચિ તૃપ્તાયામ્ અગ્નિસ્ તૃપ્યતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14ગ્) અગ્નૌ તૃપ્તે પૃથિવી તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14હ્) પૃથિવ્યાં તૃપ્તાયાં યાનિ પૃથિવ્યાં ભૂતાન્ય્ અન્વાયત્તાનિ તાનિ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ઇ) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ પ્રાણસ્ તેન તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14જ્) પ્રાણે તૃપ્તે વાયુસ્ તૃપ્યતિ [એદ્. પ્રણે]
(ગ્બ્ર્_1,3.14ક્) વાયૌ તૃપ્તે ઽન્તરિક્ષં તૃપ્યતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14લ્) અન્તરિક્ષે તૃપ્તે યાન્ય્ અન્તરિક્ષે ભૂતાન્ય્ અન્વાયત્તાનિ તાનિ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14મ્) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ ચક્ષુસ્ તેન તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ન્) ચક્ષુષિ તૃપ્ત આદિત્યસ્ તૃપ્યતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14ઓ) આદિત્યે તૃપ્તે દ્યૌસ્ તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14પ્) દિવિ તૃપ્તાયાં યાનિ દિવિ ભૂતાન્ય્ અન્વાયત્તાનિ તાનિ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14q) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ મનસ્ તેન તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ર્) મનસિ તૃપ્તે ચન્દ્રમાસ્ તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14સ્) ચન્દ્રમસિ તૃપ્ત આપસ્ તૃપ્યન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.14ત્) અપ્સુ તૃપ્તાસુ યાન્ય્ અપ્સુ ભૂતાન્ય્ અન્વાયત્તાનિ તાનિ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ઉ) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ શ્રોત્રં તેન તૃપ્યતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14વ્) શ્રોત્રે તૃપ્તે દિશશ્ ચાન્તર્દેશાશ્ ચ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14w) દિક્ષુ ચાન્તર્દેશેષુ ચ તૃપ્તેષુ યાનિ દિક્ષુ ચાન્તર્દેશેષુ ચ ભૂતાન્ય્ અન્વાયત્તાનિ તાનિ તૃપ્યન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14x) યો હ વા એવંવિદ્વાન્ અશ્નાતિ ચ પિબતિ ચ તસ્યાયમ્ એવ દક્ષિણઃ પાણિર્ જુહૂઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ય્) સવ્ય ઉપભૃત્
(ગ્બ્ર્_1,3.14z) કણ્ઠો ધ્રુવા_
(ગ્બ્ર્_1,3.14અઅ) અન્નં હવિઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.14બ્બ્) પ્રાણા જ્યોતીંષિ
(ગ્બ્ર્_1,3.14ચ્ચ્) સદેષ્ટં સદા હુતં સદાશિતં પાયિતમ્ અગ્નિહોત્રં ભવતિ ય એવં વેદ યશ્ ચૈવંવિદ્વાન્ અગ્નિહોત્રં જુહોતીતિ બ્રાહ્મણમ્

3.15

(ગ્બ્ર્_1,3.15અ) પ્રિયમેધા હ વૈ ભરદ્વાજા યજ્ઞવિદો મન્યમાનાસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15બ્) તે હ સ્મ ન કઞ્ ચન વેદવિદમ્ ઉપયન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.15ચ્) તે સર્વમ્ અવિદુસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15દ્) તે સહૈવાવિદુસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15એ) તે ઽગ્નિહોત્ર એવ ન સમવદન્ત
(ગ્બ્ર્_1,3.15f) તેષામ્ એકઃ સકૃદ્ અગ્નિહોત્રમ્ અજુહોદ્ દ્વિર્ એકસ્ ત્રિર્ એકસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15ગ્) તેષાં યઃ સકૃદ્ અગ્નિહોત્રમ્ અજુહોત્ તમ્ ઇતરાવ્ અપૃચ્છતાં કસ્મૈ ત્વં જુહોષીતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.15હ્) એકધા વા ઇદં સર્વં પ્રજાપતિઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.15ઇ) પ્રજાપતય એવાહં સાયં જુહોમીતિ પ્રજાપતયે પ્રાતર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.15જ્) તેષાં યો દ્વિર્ અજુહોત્ તમ્ ઇતરાવ્ અપૃચ્છતાં કાભ્યાં ત્વં જુહોષીતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.15ક્) અગ્નયે પ્રજાપતય ઇતિ સાયં સૂર્યાય પ્રજાપતય ઇતિ પ્રાતસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15લ્) તેષાં યસ્ ત્રિર્ અજુહોત્ તમ્ ઇતરાવ્ અપૃચ્છતાં કેભ્યસ્ ત્વં જુહોષીત્ય્ અગ્નયે પ્રજાપતયે ઽનુમતય ઇતિ સાયં સૂર્યાય પ્રજાપતયે ઽગ્નયે સ્વિષ્ટકૃત ઇતિ પ્રાતસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.15મ્) તેષાં યો દ્વિર્ અજુહોત્ સ આર્ધ્નોત્
(ગ્બ્ર્_1,3.15ન્) સ ભૂયિષ્ઠો ઽભવત્
(ગ્બ્ર્_1,3.15ઓ) પ્રજયા ચેતરૌ શ્રિયા ચેતરાવ્ અત્યાક્રામત્
(ગ્બ્ર્_1,3.15પ્) તસ્ય હ પ્રજામ્ ઇતરયોઃ પ્રજે સજાતત્વમ્ ઉપૈતામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.15q) તસ્માદ્ દ્વિર્ હોતવ્યં યજુષા ચૈવ મનસા ચ
(ગ્બ્ર્_1,3.15ર્) યામ્ એવ સ ઋદ્ધિમ્ આર્ધ્નોત્ તામ્ ઋધ્નોતિ ય એવં વેદ યશ્ ચૈવંવિદ્વાન્ અગ્નિહોત્રં જુહોતીતિ બ્રાહ્મણમ્

3.16

(ગ્બ્ર્_1,3.16અ) સ્વાહા વૈ કુતઃ સંભૂતા
(ગ્બ્ર્_1,3.16બ્) કેન પ્રકૃતા
(ગ્બ્ર્_1,3.16ચ્) કિં વાસ્યા ગોત્રમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.16દ્) કત્ય્ અક્ષરા
(ગ્બ્ર્_1,3.16એ) કતિ પદા
(ગ્બ્ર્_1,3.16f) કતિ વર્ણા
(ગ્બ્ર્_1,3.16ગ્) કિં પૂર્વાવસાના
(ગ્બ્ર્_1,3.16હ્) ક્વ ચિત્ સ્થિતા
(ગ્બ્ર્_1,3.16ઇ) કિમ્ અધિષ્ઠાના
(ગ્બ્ર્_1,3.16જ્) બ્રૂહિ સ્વાહાયા યદ્ દૈવતં રૂપં ચ
(ગ્બ્ર્_1,3.16ક્) સ્વાહા વૈ સત્યસંભૂતા
(ગ્બ્ર્_1,3.16લ્) બ્રહ્મણા પ્રકૃતા
(ગ્બ્ર્_1,3.16મ્) લામગાયનસગોત્રા
(ગ્બ્ર્_1,3.16ન્) દ્વે અક્ષરે
(ગ્બ્ર્_1,3.16ઓ) એકં પદમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.16પ્) ત્રયશ્ ચ વર્ણાઃ શુક્લઃ પદ્મઃ સુવર્ણ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.16q) સર્વચ્છન્દસાં વેદેષુ સમાસભૂતૈકોચ્છ્વાસા વર્ણાન્તે ચત્વારો વેદાઃ શરીરે [એદ્. સમાસભુત્-, ચોર્ર્. પત્યલ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.16ર્) ષડઙ્ગાન્ય્ ઓષધિવનસ્પતયો લોમાનિ
(ગ્બ્ર્_1,3.16સ્) ચક્ષુષી સૂર્યાચન્દ્રમસૌ
(ગ્બ્ર્_1,3.16ત્) સા સ્વાહા સા સ્વધા યજ્ઞેષુ વષટ્કારભૂતા પ્રયુજ્યતે
(ગ્બ્ર્_1,3.16ઉ) તસ્યા અગ્નિર્ દૈવતમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.16વ્) બ્રાહ્મણો રૂપમ્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.17

(ગ્બ્ર્_1,3.17અ) અથાપિ કારવો હ નામ ઋષયો ઽલ્પસ્વા આસન્_
(ગ્બ્ર્_1,3.17બ્) ત ઇમમ્ એકગુમ્ અગ્નિષ્ટોમં દદૃશુસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.17ચ્) તમ્ આહરન્_
(ગ્બ્ર્_1,3.17દ્) તેનાયજન્ત
(ગ્બ્ર્_1,3.17એ) તે સ્વર્ યયુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.17f) સ ય ઇચ્છેત્ સ્વર્ ઇયામ્ ઇતિ સ એતેનૈકગુનાગ્નિષ્ટોમેન યજેતેતિ બ્રાહ્મણમ્

3.18

(ગ્બ્ર્_1,3.18અ) અથાતઃ સવનીયસ્ય પશોર્ વિભાગં વ્યાખ્યાસ્યામઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18બ્) ઉદ્ધૃત્યાવદાનાનિ હનૂ સજિહ્વે પ્રસ્તોતુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ચ્) કણ્ઠઃ સકાકુદ્રઃ પ્રતિહર્તુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18દ્) શ્યેનં વક્ષ ઉદ્ગાતુઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18એ) દક્ષિણં પાર્શ્વં સાંસમ્ અધ્વર્યોઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18f) સવ્યમ્ ઉપગાતૄણામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.18ગ્) સવ્યો ઽંસઃ પ્રતિપ્રસ્થાતુઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18હ્) દક્ષિણા શ્રોણિરથ્યાસ્ત્રી બ્રહ્મણઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18ઇ) અવરસક્થં બ્રાહ્મણાચ્છંસિનઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18જ્) ઊરુઃ પોતુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ક્) સવ્યા શ્રોણિર્ હોતુઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18લ્) અવરસક્થં મૈત્રાવરુણસ્ય_
(ગ્બ્ર્_1,3.18મ્) અરુર્ અચ્છાવાકસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18ન્) દક્ષિણા દોર્ નેષ્ટુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ઓ) સવ્યા સદસ્યસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18પ્) સદં ચાનૂકં ચ ગૃહપતેઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18q) જાઘની પત્ન્યાસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.18ર્) તાં સા બ્રાહ્મણેન પ્રતિગ્રાહયતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.18સ્) વનિષ્ઠુર્ હૃદયં વૃક્કૌ ચાઙ્ગુલ્યાનિ દક્ષિણો બાહુર્ આગ્નીધ્રસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18ત્) સવ્ય આત્રેયસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18ઉ) દક્ષિણૌ પાદૌ ગૃહપતેર્ વ્રતપ્રદસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18વ્) સવ્યૌ પાદૌ ગૃહપત્ન્યાઃ વ્રતપ્રદાયાઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18w) સહૈવૈનયોર્ ઓષ્ઠસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.18x) તં ગૃહપતિર્ એવાનુશિનષ્ટિ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ય્) મણિકાશ્ ચ સ્કન્ધ્યાસ્ તિસ્રશ્ ચ કીકસા ગ્રાવસ્તુતસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.18z) તિસ્રશ્ ચૈવ કીકસા અર્ધં ચાપાનસ્યોન્નેતુઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18અઅ) અત ઊર્ધ્વં ચમસાધ્વર્યૂણાં ક્લોમા શમયિતુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18બ્બ્) શિરઃ સુબ્રહ્મણ્યસ્ય
(ગ્બ્ર્_1,3.18ચ્ચ્) યઃ શ્વઃસુત્યામ્ આહ્વયતે તસ્ય ચર્મ
(ગ્બ્ર્_1,3.18દ્દ્) તથા ખલુ ષટ્ત્રિંશત્ સમ્પદ્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.18એએ) ષટ્ત્રિંશદવદાના ગૌઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ff) ષટ્ત્રિંશદક્ષરા બૃહતી
(ગ્બ્ર્_1,3.18ગ્ગ્) બાર્હતો વૈ સ્વર્ગો લોકઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18હ્હ્) બૃહત્યા વૈ દેવાઃ સ્વર્ગે લોકે યજન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.18ઇઇ) બૃહત્યા સ્વર્ગે લોકે પ્રતિતિષ્ઠન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.18જ્જ્) પ્રતિતિષ્ઠન્તિ પ્રજયા પશુભિર્ ય એવં વિભજન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.18ક્ક્) અથ યદ્ અતો ઽન્યથાશીલિકો વા પાપકૃતો વા હુતાદો વાન્યજના વા વિમથ્નીરન્ન્ એવમ્ એવૈષાં પશુર્ વિમથતો ભવત્ય્ અસ્વર્ગ્યઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.18લ્લ્) દેવભાજો હ વા ઇમં શ્રુતઋષિઃ પશોર્ વિભાગં વિદાં ચકાર
(ગ્બ્ર્_1,3.18મ્મ્) તમ્ ઉ ગિરિજાય બાભ્રવ્યાયાન્યો મનુષ્યેભ્યઃ પ્રોવાચ
(ગ્બ્ર્_1,3.18ન્ન્) તતો ઽયમ્ અર્વાઙ્ મનુષ્યેષ્વ્ આસીદ્ ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.19

[એદ્. મનુષ્યેસ્વ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.19અ) અથાતો દીક્ષા
(ગ્બ્ર્_1,3.19બ્) કસ્ય સ્વિદ્ ધેતોર્ દીક્ષિત ઇત્યાચક્ષતે
(ગ્બ્ર્_1,3.19ચ્) શ્રેષ્ઠાં ધિયં ક્ષિયતીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19દ્) તં વા એતં ધીક્ષિતં સન્તં દીક્ષિત ઇત્ય્ આચક્ષતે પરોક્ષેણ
(ગ્બ્ર્_1,3.19એ) પરોક્ષપ્રિયા ઇવ હિ દેવા ભવન્તિ પ્રત્યક્ષદ્વિષઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.19f) કસ્ય સ્વિદ્ ધેતોર્ દીક્ષિતો ઽપ્રત્યુત્થાયિકો ભવત્ય્ અનભિવાદુકઃ પ્રત્યુત્થેયો ઽભિવાદ્યઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.19ગ્) યે પ્રત્યુત્થેયા અભિવાદ્યાસ્ ત એનમ્ આવિષ્ટા ભવન્ત્ય્ અથર્વાઙ્ગિરસસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.19હ્) તસ્ય કિમ્ આથર્વણમ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19ઇ) યદ્ આત્મન્ય્ એવ જુહ્વતિ ન પરસ્મિન્_
(ગ્બ્ર્_1,3.19જ્) એવં હાથર્વણાનામ્ ઓદનસવાનામ્ આત્મન્ય્ એવ જુહ્વતિ ન પરસ્મિન્_ [એદ્. અદનસવાનામ્, ચોર્ર્. પત્યલ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.19ક્) અથાસ્ય કિમ્ આઙ્ગિરસમ્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19લ્) યદ્ આત્મનશ્ ચ પરેષાં ચ નામાનિ ન ગૃહ્ણાત્ય્ એવં હ તસ્મિન્નાસાદ્ આત્મનશ્ ચૈવ પરેષાં ચ નામાનિ ન ગૃહ્યન્તે
(ગ્બ્ર્_1,3.19મ્) વિચક્ષણવતીં વાચં ભાષન્તે ચનસિતવતીમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.19ન્) વિચક્ષયન્તિ બ્રાહ્મણં ચનસયન્તિ પ્રાજાપત્યમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.19ઓ) સૈષા વ્રતધુગ્ અથર્વાઙ્ગિરસસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.19પ્) તાં હ્ય્ અન્વાયત્તાઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.19q) કસ્ય સ્વિદ્ ધેતોર્ દીક્ષિતો ઽનાશ્યન્નો ભવતિ નાસ્ય નામ ગૃહ્ણન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.19ર્) અન્નસ્થો નામસ્થો ભવતીત્ય્ આહુસ્ તસ્ય યે ઽન્નમ્ અદન્તિ તે ઽસ્ય પાપ્માનમ્ અદન્તિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.19સ્) અથાસ્ય યે નામ ગૃહ્ણન્તિ તે ઽસ્ય નામ્નઃ પાપ્માનમ્ અપાઘ્નતે_
(ગ્બ્ર્_1,3.19ત્) અથાપિ વેદાનાં ગર્ભભૂતો ભવતીત્ય્ આહુસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.19ઉ) તસ્યાજાતસ્યાવિજ્ઞાતસ્યાક્રીતસોમસ્યાભોજનીયં ભવતીત્ય્ આહુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.19વ્) સ દીક્ષાણાં પ્રાતર્ જાયતે સોમં ક્રીણન્તિ તસ્ય જાતસ્ય વિજ્ઞાતસ્ય ક્રીતસોમસ્ય ભોજનીયં ભવતીત્ય્ આહુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.19w) કસ્ય સ્વિદ્ ધેતોઃ સંસવા પરિજિહીર્ષિતા ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19x) યતરો વીર્યવત્તરો ભવતિ સ પરસ્ય યજ્ઞં પરિમુષ્ણાતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19ય્) કસ્ય સ્વિદ્ ધેતોર્ દૈવે ન ધ્યાયેત્ સંસ્થિતે નાધીયીતેતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19z) સંસવસ્યૈવ હેતોર્ ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19અઅ) વિદ્યોતમાને સ્તનયત્ય્ અથો વર્ષતિ વાયવ્યમ્ અભિષુણ્વન્તિ વૈ દેવાઃ સોમં ચ ભક્ષયન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19બ્બ્) તદ્ અભિષુણ્વન્તિ બ્રાહ્મણાઃ શુશ્રુવાંસો ઽનૂચાનાસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.19ચ્ચ્) તેષાં સર્વરસભક્ષાઃ પિતૃપિતામહા ભવન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.19દ્દ્) સ દૈવે ન ધ્યાયેત્ સંસ્થિતે નાધીયીતેતિ બ્રાહ્મણમ્

3.20

(ગ્બ્ર્_1,3.20અ) સમાવૃત્તા આચાર્યા નિષેદુસ્
(ગ્બ્ર્_1,3.20બ્) તાન્ હ યજ્ઞો દીક્ષિષ્યમાણાન્ બ્રાહ્મણરૂપં કૃત્વોપોદેયાય_
(ગ્બ્ર્_1,3.20ચ્) ઇત્થં ચેદ્ વો ઽપસમવત્સુર્ હન્ત વો ઽહં મધ્યે દીક્ષા ઇતિ [એદ્. ઽપસમવત્સુર્, પત્યલ્ પ્રોપોસેસ્ અપસમવતસ્થુર્, એદ્. દિક્ષા]
(ગ્બ્ર્_1,3.20દ્) ત ઊચુર્ નૈવ ત્વા વિદ્મ ન જાનીમઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.20એ) કો હીદવિજ્ઞાયમાનેન સહ દીક્ષિષ્યતીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.20f) યન્ ન્વ્ ઇદં દીક્ષિષ્યધ્વે ભૂયો ન દીક્ષિષ્યધ્વે_
(ગ્બ્ર્_1,3.20ગ્) અથ વા ઉ એવં દીક્ષયિષ્યથ સં વૈ તર્હિ મોહિષ્યથ
(ગ્બ્ર્_1,3.20હ્) મોહિષ્યતિ વો યજ્ઞઃ સર્વે તે દીક્ષયિષ્યથેતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.20ઇ) અથ વા ઉ એકં દીક્ષયિષ્યથ તે વા અહીનર્ત્વિજો ગૃહપતયો ભવિષ્યથ
(ગ્બ્ર્_1,3.20જ્) તે તૂષ્ણીં ધ્યાયન્ત આસાં ચક્રિરે
(ગ્બ્ર્_1,3.20ક્) સ હોવાચ કિં નુ તૂષ્ણીમ્ આધ્વે
(ગ્બ્ર્_1,3.20લ્) ભૂયો વઃ પૃચ્છામઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.20મ્) પૃચ્છતેતિ યન્ ન્વ્ ઇદં દીક્ષિષ્યધ્વ ઉપમે એતસ્મિન્ સંવત્સરે મિથુનં ચરિષ્યથ નોપૈષ્યથેતિ [પત્યલ્ fઇન્દ્સ્ ઉપમય્ એતસ્મિન્ ઇન્ ત્wઓ બોરિ મ્સ્સ્. અન્દ્ પ્રોપોસેસ્ તો અચ્ચેપ્ત્ થિસે રેઅદિન્ગ્]
(ગ્બ્ર્_1,3.20ન્) ધિગ્ ઇતિ હોચુઃ
(ગ્બ્ર્_1,3.20ઓ) કથં ન દીક્ષિતા ઉપૈષ્યામો નોપૈષ્યામહા ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.20પ્) તે વૈ બ્રાહ્મણાનામ્ અભિમન્તારો ભવિષ્યથ
(ગ્બ્ર્_1,3.20q) રેતો હ વો ય એતસ્મિન્ સંવત્સરે બ્રાહ્મણાસ્ તદ્ અભવિષ્યંસ્ તે બોધિમતા ભવિષ્યથેતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.20ર્) અથ વા ઉપેષ્યામો નોપેષ્યામહા ઇતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.20સ્) તે વૈ દીક્ષિતા અવકીર્ણિનો ભવિષ્યથ
(ગ્બ્ર્_1,3.20ત્) ન હ વૈ દેવયાનઃ પન્થા પ્રાદુર્ ભવિષ્યતીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.20ઉ) તિરો વૈ દેવયાનઃ પન્થા ભવિષ્યતીતિ
(ગ્બ્ર્_1,3.20વ્) તે વયં ભગવન્તમ્ એવોપધાવામ યથા સ્વસ્તિ સંવત્સરસ્યોદૃચં સમશ્નવામહા ઇતિ બ્રાહ્મણમ્

3.21

(ગ્બ્ર્_1,3.21અ) સ હોવાચ દ્વાદશ હ વૈ વસૂનિ દીક્ષિતાદ્ ઉત્ક્રામન્તિ
(ગ્બ્ર્_1,3.21બ્) ન હ વૈ દીક્ષિતો ઽગ્નિહોત્રં જુહુયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21ચ્) ન પૌર્ણમાસેન યજ્ઞેન યજેત
(ગ્બ્ર્_1,3.21દ્) નામાવાસ્યેન_
(ગ્બ્ર્_1,3.21એ) અસ્મિન્ વસીત
(ગ્બ્ર્_1,3.21f) ન પિતૃયજ્ઞેન યજેત
(ગ્બ્ર્_1,3.21ગ્) ન તત્ર ગચ્છેદ્ યત્ર મનસા જિગમિષેત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21હ્) નેષ્ટ્યા યજેત
(ગ્બ્ર્_1,3.21ઇ) ન વાચા યથાકથા ચિદ્ અભિભાષેત
(ગ્બ્ર્_1,3.21જ્) ન મિથુનં ચરેત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21ક્) નાન્નાસ્ય યથાકામમ્ ઉપયુઞ્જીત
(ગ્બ્ર્_1,3.21લ્) ન પશુબન્ધેન યજ્ઞેન યજેત
(ગ્બ્ર્_1,3.21મ્) ન તત્ર ગચ્છેદ્ યત્ર ચક્ષુષા પરાપશ્યેત્
(ગ્બ્ર્_1,3.21ન્) કૃષ્ણાજિનં વસીત
(ગ્બ્ર્_1,3.21ઓ) કુરીરં ધારયેત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21પ્) મુષ્ટી કુર્યાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21q) અઙ્ગુષ્ઠપ્રભૃતયસ્ તિસ્ર ઉચ્છ્રયેત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.21ર્) મૃગશૃઙ્ગં ગૃહ્ણીયાત્
(ગ્બ્ર્_1,3.21સ્) તેન કષેત_
(ગ્બ્ર્_1,3.21ત્) અથ યસ્ય દીક્ષિતસ્ય વાગ્ વાયતા સ્યાન્ મુષ્ટી વા વિસૃષ્ટૌ સ એતાનિ જપેત્

3.22

(ગ્બ્ર્_1,3.22અ) અગ્નિહોત્રં ચ મા પૌર્ણમાસશ્ ચ યજ્ઞઃ પુરસ્તાત્ પ્રત્યઞ્ચમ્ ઉભૌ કામપ્રૌ ભૂત્વા ક્ષિત્યા સહાવિશતામ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22બ્) વસતિશ્ ચ મામાવાસ્યશ્ ચ યજ્ઞઃ પશ્ચાત્ પ્રાઞ્ચમ્ ઉભાવ્ ઇતિ સમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22ચ્) મનશ્ ચ મા પિતૃયજ્ઞશ્ ચ યજ્ઞો દક્ષિણત ઉદઞ્ચમ્ ઉભાવ્ ઇતિ સમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22દ્) વાક્ ચ મેષ્ટિશ્ ચોત્તરતો દક્ષિણાઞ્ચમ્ ઉભાવ્ ઇતિ સમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22એ) રેતશ્ ચ માન્નં ચેત ઊર્ધ્વમ્ ઉભાવ્ ઇતિ સમાનમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22f) ચક્ષુશ્ ચ મા પશુબન્ધશ્ ચ યજ્ઞો ઽમુતો ઽર્વાઞ્ચમ્ ઉભૌ કામપ્રૌ ભૂત્વાક્ષિત્યા સહાવિશતામ્ ઇતિ ખલુ હ વૈ દીક્ષિતો ય આત્મનિ વસૂનિ ધત્તે ન ચૈવાસ્ય કા ચનાર્તિર્ ભવતિ ન ચ યજ્ઞવિષ્કન્ધમ્ ઉપયાત્ય્ અપહન્તિ પુનર્મૃત્યુમ્
(ગ્બ્ર્_1,3.22ગ્) અપાત્યેતિ પુનરાજાતિમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.22હ્) કામચારો ઽસ્ય સર્વેષુ લોકેષુ ભાતિ ય એવં વેદ યશ્ ચૈવંવિદ્વાન્ દીક્ષામ્ ઉપૈતીતિ બ્રાહ્મણમ્

3.23

(ગ્બ્ર્_1,3.23અ) અથ યસ્ય દીક્ષિતસ્યર્તુમતી જાયા સ્યાત્ પ્રતિસ્નાવા પ્રતિસ્નાવા સરૂપવત્સાયા ગોઃ પયસિ સ્થાલીપાકં શ્રપયિત્વાભિઘાર્યોદ્વાસ્યોદ્ધૃત્યાભિહિંકૃત્ય ગર્ભવેદનપુંસવનૈઃ સંપાતવન્તં કૃત્વા તં પરૈવ પ્રાશ્નીયાત્_
(ગ્બ્ર્_1,3.23બ્) રેતો વા અન્નમ્_
(ગ્બ્ર્_1,3.23ચ્) વૃષા હિંકારઃ_
(ગ્બ્ર્_1,3.23દ્) એવં હીશ્વરા યા દીક્ષિતાય દીક્ષિતા જાયા પુત્રં લભેતેતિ_
(ગ્બ્ર્_1,3.23એ) એતેનૈવ પ્રક્રમેણ યજેતેતિ બ્રાહ્મણમ્

મૂળ પાઠ: Gopathabrāhmaṇa · Edition: Dieuke Gaastra: Das Gopatha Brāhmaṇa, Leiden : Brill 1919. · Data entry Arlo Griffiths · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc