ગર્ગસંહિતા · અધ્યાય 1.8

શ્રીરાધિકાજન્મવર્ણનં
શ્રુત્વા તદા શૌનક ભક્તિયુક્તઃ
શ્રીમૈથિલો જ્ઞાનભૃતાં વરિષ્ઠઃ ।
નત્વા પુનઃ પ્રાહ મુનિં મહાદ્‌ભુતં
દેવર્ષિવર્યં હરિભક્તિનિષ્ઠઃ

બહુલાશ્વ ઉવાચ -
ત્વયા કુલં કૌ વિશદીકૃતં મે
સ્વાનંદદોર્યદ્યશસામલેન ।
શ્રીકૃષ્ણભક્તક્ષણસંગમેન
જનોઽપિ સત્સ્યાદ્‌બહુના કુમુસ્વિત્

શ્રીરાધયા પૂર્ણતમસ્તુ સાક્ષા-
દ્‌ગત્વા વ્રજે કિં ચરિતં ચકાર ।
તદ્‌બ્રૂહિ મે દેવઋષે ઋષીશ
ત્રિતાપદુઃખાત્પરિપાહિ માં ત્વમ્

શ્રીનારદ ઉવાચ -
ધન્યં કુલં યન્નિમિના નૃપેણ
શ્રીકૃષ્ણભક્તેન પરાત્પરેણ ।
પૂર્ણીકૃતં યત્ર ભવાન્પ્રજાતો
શુક્તૌ હિ મુક્તાભવનં ન ચિત્રમ્

અથ પ્રભોસ્તસ્ય પવિત્રલીલાં
સુમઙ્ગલાં સંશૃણુતાં પરસ્ય ।
અભૂત્સતાં યો ભુવિ રક્ષણાર્થં
ન કેવલં કંસવધાય કૃષ્ણઃ

અથૈવ રાધાં વૃષભાનુપત્‍ન્યા-
માવેશ્ય રૂપં મહસઃ પરાખ્યમ્ ।
કલિન્દજાકૂલનિકુઞ્જદેશે
સુમન્દિરે સાવતતાર રાજન્

ઘનાવૃતે વ્યોમ્નિ દિનસ્ય મધ્યે
ભાદ્રે સિતે નાગતિથૌ ચ સોમે ।
અવાકિરન્દેવગણાઃ સ્ફુરદ્‌ભિ-
સ્તન્મન્દિરે નન્દનજૈઃ પ્રસૂનૈઃ

રાધાવતારેણ તદા બભૂવુ-
ર્નદ્યોઽમલાભાશ્ચ દિશઃ પ્રસેદુઃ ।
વવુશ્ચ વાતા અરવિન્દરાગૈઃ
સુશીતલાઃ સુન્દરમન્દયાનાઃ

સુતાં શરચ્ચન્દ્રશતાભિરામાં
દૃષ્ટ્વાઽથ કીર્તિર્મુદમાપ ગોપી ।
શુભં વિધાયાશુ દદૌ દ્વિજેભ્યો દ્વિલક્ષમાનન્દકરં ગવાં ચ

પ્રેઙ્‍ખે ખચિદ્‌રત્‍નમયૂખપૂર્ણે
સુવર્ણયુક્તે કૃતચન્દનાઙ્‌ગે ।
આન્દોલિતા સા વવૃધે સખીજનૈ-
ર્દિને દિને ચંદ્રકલેવ ભાભિઃ

યદ્દર્શનં દેવવરૈઃ સુદુર્લભં
યજ્ઞૈરવાપ્તં જનજન્મકોટિભિઃ ।
સવિગ્રહાં તાં વૃષભાનુમન્દિરે
લલન્તિ લોકા લલનાપ્રલાલનૈઃ

શ્રીરાસરઙ્‌ગસ્ય વિકાસચન્દ્રિકા
દીપાવલીભિર્વૃષભાનુમન્દિરે ।
ગોલોકચૂડામણિકણ્ઠભૂષણાં
ધ્યાત્વા પરાં તાં ભુવિ પર્યટામ્યહમ્

શ્રીબહુલાશ્વ ઉવાચ -
વૃષભાનોરહો ભાગ્યં યસ્ય રાધા સુતાભવત્ ।
કલાવત્યા સુચન્દ્રેણ કિં કૃતં પૂર્વજન્મનિ

શ્રીનારદ ઉવાચ -
નૃગપુત્રો મહાભાગ સુચન્દ્રો નૃપતીશ્વરઃ ।
ચક્રવર્તી હરેરંશો બભૂવાતીવ સુન્દરઃ

પિતૄણાં માનસી કન્યાસ્તિસ્રોઽભૂવન્મનોહરાઃ ।
કલાવતી રત્‍નમાલા મેનકા નામ નામતઃ

કલાવતીં સુચન્દ્રાય હરેરંશાય ધીમતે ।
વૈદેહાય રત્‍નમાલાં મેનકાં ચ હિમાદ્રયે ।
પારિબર્હેણ વિધિના સ્વેચ્છાભિઃ પિતરો દદુઃ

સીતાભૂદ્‌રત્‍નમાલાયાં મેનકાયાં ચ પાર્વતી ।
દ્વયોશ્ચરિત્રં વિદિતં પુરાણેષુ મહામતે

સુચન્દ્રોઽથ કલાવત્યા ગોમતીતીરજે વને ।
દિવ્યૈર્દ્વાદશભિર્વર્ષૈસ્તતાપ બ્રહ્મણસ્તપઃ

અથ વિધિસ્તમાગત્ય વરં બ્રૂહીત્યુવાચ હ ।
શ્રુત્વા વલ્મીકદેશાચ્ચ નિર્યયૌ દિવ્યરૂપધૃક્

તં નત્વોવાચ મે ભૂયાદ્દિવ્યં મોક્ષં પરાત્પરમ્ ।
તચ્છ્રુત્વા દુઃખિતા સાધ્વી વિધિં પ્રાહ કલાવતી

પતિરેવ હિ નારીણાં દૈવતં પરમં સ્મૃતમ્ ।
યદિ મોક્ષમસૌ યાતિ તદા મે કા ગતિર્ભવેત્

એનં વિના ન જીવામિ યદિ મોક્ષં પ્રદાસ્યસિ ।
તુભ્યં શાપં પ્રદાસ્યામિ પતિવિક્ષેપવિહ્વલા

શ્રીબ્રહ્મોવાચ -
ત્વચ્છાપાદ્‌ભયભીતોઽહં મે વરોઽપિ મૃષા ન હિ ।
તસ્માત્ત્વં પ્રાણપતિના સાર્ધં ગચ્છ ત્રિવિષ્ટપમ્

ભુક્ત્વા સુખાનિ કાલેન યુવાં ભૂમૌ ભવિષ્યથઃ ।
ગંગાયમુનયોર્મધ્યે દ્વાપરાન્તે ચ ભારતે

યુવયો રાધિકા સાક્ષાત્પરિપૂર્ણતમપ્રિયા ।
ભવિષ્યતિ યદા પુત્રી તદા મોક્ષં ગમિષ્યથઃ

શ્રીનારદ ઉવાચ -
ઇત્થં બ્રહ્મવરેણાથ દિવ્યેનામોઘરૂપિણા ।
કલાવતીસુચન્દ્રૌ ચ ભૂમૌ તૌ દ્વૌ બભૂવતુઃ

કલાવતી કાન્યકુબ્જે ભલન્દનનૃપસ્ય ચ ।
જાતિસ્મરા હ્યભૂદ્દિવ્યા યજ્ઞકુણ્ડસમુદ્‌ભવા

સુચન્દ્રો વૃષભાન્વાખ્યઃ સુરભાનુગૃહેઽભવત્ ।
જાતિસ્મરો ગોપવરઃ કામદેવ ઇવાપરઃ

સમ્બન્ધં યોજયામાસ નન્દરાજો મહામતિઃ ।
તયોશ્ચ જાતિસ્મરયોરિચ્છતોરિચ્છયા દ્વયોઃ

વૃષભાનોઃ કલાવત્યા આખ્યાનં શૃણુતે નરઃ ।
સર્વપાપવિનિર્મુક્તઃ કૃષ્ણસાયુજ્યમાપ્નુયાત્

ઇતિ શ્રીગર્ગસંહિતાયાં ગોલોકખણ્ડે નારદબહુલાશ્વસંવાદે
શ્રીરાધિકાજન્મવર્ણનં નામ અષ્ટમોઽધ્યાયઃ