ગણ્ડવ્યૂહસૂત્ર · અધ્યાય 3

2 સમન્તભદ્રઃ ।
અથ ખલુ સમન્તભદ્રો બોધિસત્ત્વો મહાસત્ત્વઃ સર્વાવન્તં બોધિસત્ત્વગણં વ્યવલોક્ય ભૂયસ્યા માત્રયા વિભજન્ વિસ્તારયન્ દેશયન્ ઉત્તાનીકુર્વન્ સંપ્રકાશયન્ અવભાસયન્ પ્રભાસયન્ ઉપદિશન્ ધર્મધાતુનયેન આકાશધાતુસમતયા ત્ર્યધ્વસમતયા ધર્મધાતુસમતયા સત્ત્વધાતુસમતયા સર્વલોકધાતુસમતયા સર્વકર્મવંશસમતયા સત્ત્વાશયસમતયા સત્ત્વાધિમુક્તિસમતયા ધર્મપ્રતિભાસસમતયા સત્ત્વપરિપાકકાલસમતયા સર્વજગદિન્દ્રિયસમતયા ચ, એવં સિંહવિજૃમ્ભિતં તથાગતસમાધિં ચૈષાં બોધિસત્ત્વાનાં સંપ્રકાશયતિ સ્મ દશભિર્નિર્દેશપદૈઃ । કતમૈર્દશભિઃ? યદુત સર્વધર્મધાતુપર્યાપન્નેષુ બુદ્ધક્ષેત્રપ્રમાણુરજઃસર્વબુદ્ધપરંપરાક્ષેત્રપરંપરાનિર્દેશઃ । યદુત આકાશધાતુપરમેષુ સર્વબુદ્ધક્ષેત્રેષુ અપરાન્તકોટીગતકલ્પતથાગતગુણાનુચરણનિર્દેશઃ । યદુત સર્વબુદ્ધક્ષેત્રતથાગતસમુત્પત્ત્યનન્તમધ્યાભિસંબોધિમુખસમુદ્રસંદર્શનનિર્દેશઃ । યદુત આકાશધાતુપરમબુદ્ધક્ષેત્રતથાગતપર્ષન્મણ્ડલબોધિસત્ત્વસંઘબોધિમણ્ડાભિમુખાવસ્થાનનિર્દેશઃ । યદુત સર્વત્ર્યધ્વબુદ્ધકાયસદૃશનિર્માણસર્વરોમમુખપ્રમુઞ્ચનચિત્તક્ષણધર્મધાતુસ્ફરણનિર્દેશઃ । યદુત સર્વદિક્સમુદ્રેષુ સર્વક્ષેત્રસાગરસમતલાધિષ્ઠાનૈકકાયસ્ફરણપ્રભાસનિર્દેશઃ । યદુત સર્વારમ્બણતલેષુ બુદ્ધભૂમિવિકુર્વિતસર્વત્ર્યધ્વસમવસરણધિષ્ઠાનસંદર્શનનિર્દેશઃ । યદુત સર્વક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમત્ર્યધ્વક્ષેત્રપરંપરાનાનાબુદ્ધવિકુર્વિતકલ્પસાગરસંદર્શનનિર્દેશઃ । યદુત સર્વત્ર્યધ્વબુદ્ધપ્રણિધાનસાગરસર્વરોમનિગર્જનાપર્યન્તાધિષ્ઠાનબોધિસત્ત્વસંભવનિર્દેશઃ । યદુત ધર્મધાતુપ્રમાણબુદ્ધસિંહાસનબોધિસત્ત્વપર્ષન્મણ્ડલાસંભિન્નબોધિમણ્ડાલંકારનાનાધર્મચક્રપ્રવર્તનાપરાન્તાધિષ્ઠાનનિર્દેશઃ । ઇતિ હિ ભો જિનપુત્રા એતાન્ દશાન્ પ્રમુખાન્ કૃત્વા અનભિલાપ્યબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણૂરજઃસમાન્ એતસ્ય સિંહવિજૃમ્ભિતસ્ય સમાધિનિર્દેશનનુગચ્છામિ । અપિ તુ ખલુ પુનર્ભો જિનપુત્રાઃ તથાગતજ્ઞાનગોચર એષઃ ॥
અથ ખલુ સમન્તભદ્રો બોધિસત્ત્વ એતસ્યૈવ સિંહવિજૃમ્ભિતસ્ય તથાગતસમાધેરર્થનિર્દેશં દ્યોતયમાનો બુદ્ધાધિષ્ઠાનેન તથાગતવદનં પ્રેક્ષમાણઃ સર્વાવન્તં પર્ષન્મણ્ડલસમુદ્રં વ્યવલોક્ય અચિન્ત્યબુદ્ધવિષયાનન્તમધ્યતથાગતસમાધિવિકુર્વિતાનિ વ્યવલોક્ય અચિન્ત્યજ્ઞાનમાયાગતધર્મતાં વ્યવલોક્ય અચિન્ત્યત્રયધ્વબુદ્ધસમતાં વ્યવલોક્ય અચિન્ત્યાનન્તમધ્યસર્વવાક્પથનિરુક્તિસર્વધર્મનયાન્ વ્યવલોક્ય તસ્યાં વેલાયામિમા ગાથા અભાષત -
સર્વક્ષેત્રપરમાણુસાદૃશા એકરોમિ જિનક્ષેત્રસાગરાઃ ।
બોધિસત્ત્વપર્ષત્પરીવૃતસ્તત્ર બુદ્ધ સ્થિતુ બુદ્ધઆસને

એકરોમિ બહુક્ષેત્રસાગરા બોધિમણ્ડસ્થિત પદ્મઆસને ।
ધર્મધાતુ વિપુલમ્ કરિત્વના દૃશ્યતે દ્રુમવરેષુ નાયકઃ

સર્વક્ષેત્રપરમાણુસાદૃશા એકરોમિ જિન સંનિષણ્ણકાઃ ।
બોધિસત્ત્વપર્ષત્પરીવૃતાઃ સર્વભદ્રચરિયાં પ્રભાષતે

એકક્ષેત્રિ જિન સંનિષણ્ણકાઃ સર્વક્ષેત્રપ્રસરાન્ સ્ફરિત્વના ।
બોધિસત્ત્વ બહુમેઘ અક્ષયા એન્તિ તે દશદિશાં સમન્તતો

ક્ષેત્રકોટિપરમાણુસાદૃશા બોધિસત્ત્વગુણસાગરપ્રભાઃ ।
ઉત્થિહન્તુ પર્ષાસુ શાસ્તુનો ધર્મધાતુ સ્ફરિષુ દશ દિશઃ

સર્વક્ષેત્રપ્રતિભાસદર્શના ધર્મરાજજિનજ્ઞાનસાગરાઃ ।
તે ચ ભદ્રચરિયપ્રતિષ્ઠિતાઃ સર્વબુદ્ધપરિષા ઉપાગમિ

સર્વક્ષેત્રપ્રસરે નિષણ્ણકા બોધિસત્ત્વચરપ્રીતિગોચરા ।
ધર્મમેઘ શ્રુણમાન સૂરતા એકક્ષેત્રિ ચરિ કલ્પકોટિયઃ

બોધિસત્ત્વ વિચરન્તિ ચારિકાં ધર્મસાગરચરી વિરોચના ।
ઓતરન્તિ પ્રણિધાનસાગરાંસ્તે પ્રતિષ્ઠ જિનભૂમિગોચરાઃ

અન્યમન્યજિનધર્મસંભવાસ્તે સમન્તચરિ ભદ્રબુદ્ધિષુ ।
સર્વબુદ્ધગુણવર્ણસાગરાનોતરન્તિ વિપુલં વિકુર્વિતમ્

ધર્મધાતુસુગતિં સ્ફરિત્વના સર્વક્ષેત્રપરમાણુસાદૃશાન્ ।
કાયમેઘ સતતં પ્રમુઞ્ચતો ધર્મવર્ષતુ ઉપેતુ બોધયે

અથ ખલુ ભગવાન્ ભૂયસ્યા માત્રયા તેષાં બોધિસત્ત્વાનામત્રૈવ સિંહવિજૃમ્ભિતે બુદ્ધસમાધૌ સંનિયોજનાર્થં ભ્રૂવિવરાન્તરાદૂર્ણાકોશાદ્ધર્મધાતુસમન્તદ્વારવિજ્ઞપ્તિત્ર્યધ્વાવભાસં નામ રશ્મિં નિશ્ચારયિત્વા અનભિલાપ્યબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમરશ્મિપરિવારાં દશદિક્સર્વલોકધાતુસમુદ્રેષુ સર્વક્ષેત્રપ્રસરાનવભાસયતિ સ્મ ॥
અથ ખલુ યે તે બોધિસત્ત્વ જેતવને સંનિપતિતાઃ, તે પશ્યન્તિ સ્મ સર્વધર્મધાતુગતેષુ સર્વબુદ્ધક્ષેત્રેષુ આકાશધાતુપર્યવસાનેષુ સર્વબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજોન્તર્ગતેષુ બુદ્ધક્ષેત્રસંગતેષુ નાનાબલેષુ નાનાવિશુદ્ધેષુ નાનાપ્રતિષ્ઠાનેષુ નાનાસંસ્થાનેષુ બુદ્ધક્ષેત્રેષુ બોધિમણ્ડવરગતં બોધિસત્ત્વસિંહાસનનિષણ્ણં સર્વલોકેન્દ્રસંપૂજિતં બોધિસત્ત્વગણપરિવૃતમનુત્તરાં સમ્યક્સંબોધિમભિસંબુધ્યમાણં ક્વચિદ્ધર્મચક્રં પ્રવર્તયન્તં ધર્મધાતુસ્ફરણેન સ્વરમણ્ડલેન અનભિલાપ્યબુદ્ધક્ષેત્રવિપુલેષુ પર્ષન્મણ્ડલેષુ, ક્વચિદ્દેવભવનગતં ક્વચિન્નાગભવનગતં ક્વચિદ્ યક્ષભવનગતં ક્વચિદ્ ગન્ધર્વભવનગતં ક્વચિદસુરભવનગતં ક્વચિદ્ગરુડભવનગતં ક્વચિત્કિન્નરભવનગતં ક્વચિન્મહોરગભવનગતં ક્વચિન્મનુષ્યેન્દ્રભવનગતં ક્વચિન્મનુસ્યલોકે ગ્રામનગરનિગમજનપદરાષ્ટ્રરાજધાનીષુ નાનાવિકુર્વિતૈર્ધર્મં દેશયમાનં નાનેર્યાપથૈર્નાનાવિધૈરાત્મભાવૈર્નાનાસમાધિમુખવિજ્ઞપ્તિભિર્નાનાસમાધ્યભિજ્ઞાભિર્નાનાકુલગોત્રસંભવૈર્નાનાવર્ણવિજ્ઞપ્તિભિર્નાનાપ્રભામણ્ડલૈર્નાનારશ્મિજાલપ્રમુઞ્ચનૈર્નાનાસ્વરમણ્ડલૈર્નાનાપર્ષન્મણ્ડલૈર્નાનાકથાપુરુષાધિષ્ઠાનૈર્નાનાશાસનાધિષ્ઠાનૈર્નાનાપદવ્યઞ્જનૈર્નાનાનિરુક્તિભિર્ધર્મં દેશયન્તમ્ પશ્યન્તિ સ્મ । યાવન્તશ્ચ તે બોધિસત્ત્વાસ્તેષુ તેષુ પર્ષન્મણ્ડલેષુ તથાગતસ્ય ગમ્ભીરબુદ્ધસમાધિવિકુર્વિતાનિ પશ્યન્તિ સ્મ । ધર્મધાતુપરમેષુ લોકધાતુષ્વાકાશધાતુપર્યવસાનેષુ દશદિગ્વ્યવસ્થાનેષુ અનન્તદિક્પરિવર્તસમવસરણેષુ સર્વદિક્સમુદ્રેષુ નાનાધર્મદિગ્દ્વારેષુ નાનાદિક્સંજ્ઞાગતેસુ નાનાદિક્સમવસરણેષુ નાનાદિગ્ભાગેષુ નાનાદિગનુગમેષુ નાનાદિક્સાગરેષુ યદુત પૂર્વસ્યાં દિશિ દક્ષિણાયાં પશ્ચિમાયામુત્તરસ્યામુત્તરપૂર્વાયાં પૂર્વદક્ષિણાયાં દક્ષિણપશ્ચિમાયાં પશ્ચિમોત્તરસ્યામધઃ ઊર્ધ્વં દિશિ ક્ષેત્રકાયદિક્ષુ સત્ત્વકાયદિક્ષ્વપિ સત્ત્વસંજ્ઞાગતદિક્ષ્વતિ પૂર્વાન્તકોટીગતદિક્ષ્વપિ દશદિક્પ્રત્યુત્પન્નદિક્ષ્વપિ સર્વાકાશપથસૂક્ષ્મવાલમુખનિક્ષેપપ્રગ્રહણદિક્ષ્વપિ સર્વક્ષેત્રપરમાણુરજઃપરંપરાદિક્ષ્વપિ દિક્પ્રવેશવતરણદિક્ષ્વપિ નાનાકર્માભિસંસ્કારસમુત્થિતદિક્ષ્વપિ એકવાલપથાનન્તમધ્યાકાશતલસંજ્ઞાગતદિક્પથેષ્વપિ
સમતાનુસૃતાભિસંભિન્નત્ર્યધ્વતલસમતાનુગતસર્વજગદસંભિન્નસર્વસત્ત્વસંજ્ઞાગતસમરુતસર્વજગચ્ચિત્તેષુ પ્રતિભાસપ્રાપ્તાનિ સર્વસત્ત્વકાયેષ્વભિમુખપ્રલમ્બસર્વપર્ષદુપસંક્રમણરૂપાણિ સર્વકલ્પેષુ જ્ઞાનાસંભિન્નાનિ સર્વક્ષેત્રેષુ સર્વત્ર સમતયા ( ગ્વ્ 28 ) યથાશયાનાં સત્ત્વાનામભિમુખરૂપસંદર્શનવિજ્ઞપ્તીનિ સર્વબુદ્ધધર્મસંપ્રકાશનસર્વસત્ત્વવિનયાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધાનિ તથાગતવિકુર્વિતાનિ પશ્યન્તિ સ્મ । સર્વે તે ભગવતા વૈરોચનેન પૂર્વકુશલચર્યાસભાગતયા ચતુર્ભિઃ સંગ્રહવસ્તુભિઃ સંગૃહીતાઃ, દર્શનેન શ્રવણેન અનુસ્મૃત્યા પર્યુપાસનેન ચ પરિપાચિતાઃ, પૂર્વમનુત્તરાયાં સમ્યક્સંબોધૌ ચિત્તમુત્પાદિતાઃ, તત્ર તથાગતેષૂપસંક્રમન્તઃ કુશલમૂલૈઃ સંગૃહીતાઃ, યથાકુશલમૂલસભાગતયા સર્વજ્ઞતાપરિપાકોપાયસુપરિગૃહીતત્ત્વાત્તદચિન્ત્યં ભગવતો વૈરોચનસ્ય સમાધિવિકુર્વિતમવતરન્તિ ધર્મધાતુવિપુલમાકાશધાતુપર્યવસાનમ્ । કેચિદ્ધર્મકાયમવતરન્તિ, કેચિદ્રૂપકાયમ્, કેચિત્પૂર્વં બોધિસત્ત્વસમુદાગમમ્, કેચિત્ પારમિતાપરિપૂરિમ્, કેચિચ્ચર્યામણ્ડલવિશુદ્ધિવ્યૂહમ્, કેચિદ્બોધિસત્ત્વભૂમિવિકુર્વિતમ્, કેચિદભિસંબોધિવિકુર્વિતમ્, કિચિદ્બુદ્ધવિહારસમાધ્યસંભેદવિકુર્વિતમ્, કેચિત્તથાગતબલવૈશારદ્યજ્ઞાનમ્, કેચિદ્બુદ્ધપ્રતિસંવિત્સાગરમવતરન્તિ । એવંપ્રમુખાન્ દશબુદ્ધક્ષેત્રાનભિલાપ્યપરમાણુરજઃસમાન્ બુદ્ધવિકુર્વિતસમુદ્રાનવતરન્તિ । નાનાધિમુક્તિભિર્નાનાપથૈર્નાનાદ્વારૈર્નાનાપ્રવેશૈર્નાનાવતારૈનાર્નાનયૈર્નાનાનુગમૈર્નાનાદિગ્ભિર્નાનાભાજનૈર્નાનાદેશૈર્નાનાલોકૈર્નાનાધિગમૈર્નાનાસંભારૈર્નાનાવિકુર્વિતૈર્નાનોપાયૈર્નાનાસમાધિભિઃ તાન્ બુદ્ધવિકુર્વિતસમુદ્રાનવતરન્તિ નાનાસમાધ્યવતારૈઃ । યદુત સમન્તધર્મધાતુવ્યૂહેન બોધિસત્ત્વસમાધિના અવતરન્તિ । સર્વત્ર્યધ્વાસઙ્ગજ્ઞાનવિષયાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ધર્મધાતુતલાસંભેદજ્ઞાનાલોકેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, તથાગતવિષયતલપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના,
ગગનતલાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, દશતથાગતબલાક્રમણવિવરેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, બુદ્ધચ્છમ્ભિતવ્યૂહવિક્રમવિજૃમ્ભિતેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મધાતુનયાવર્તગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મધાત્વઙ્ગનિગર્જનસ્ફરણચન્દ્રેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સમન્તવ્યૂહધર્મપ્રભેણ ચ બોધિસત્ત્વસમાધિના તે બોધિસત્ત્વાસ્તાન્ ભગવતો વૈરોચનસ્ય બુદ્ધવિકુર્વિતસમુદ્રાનવતરન્તિ । અસઙ્ગપટ્ટધર્મરાજધ્વજેન ચ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વાવરણબુદ્ધસમુદ્રવિપશ્યિના બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વલોકગત્યસંભેદકાયપ્રતિભાસધ્વજેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, તથાગતકાયાસંભેદવિષયપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વલોકાવર્ત્યનુપ્રવર્તનકરુણાર્ગર્ભેણ ચ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મપદપ્રતિષ્ઠાનાધિષ્ઠાનાધિષ્ઠિતેન ચ બોધિસત્ત્વસમાધિના, અત્યન્તશાન્તપ્રશાન્તસમતાવભાસમણ્ડલેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, અનિલમ્ભસુનિર્મિતસમન્તનિર્માણપ્રતિભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વક્ષેત્રસમન્તસમવસરણાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધક્ષેત્રાભિસંબોધ્યાકારેણાભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વજગદિન્દ્રબલવિવરણેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વજગદ્વિશેષાસઙ્ગમણ્ડલવિવરણેન, બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતજનેત્રીસંભવાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વસાગરગુણપ્રતિપત્ત્યવતારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, અશેષસર્વારમ્બણવિકુર્વિતાભિનિર્હારાપરાન્તાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતપૂર્વયોગસમુદ્રાવતારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, ( ગ્વ્ 29 ) અપરાન્તસર્વતથાગતવંશસંધારણાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, પ્રત્યુત્પન્નદશદિક્સર્વક્ષેત્રસાગરપરિશુદ્ધાધિમુક્ત્યધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધૈકચિત્તક્ષણવિહારાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વારમ્બણાસઙ્ગકોટિપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વલોકધાત્વેકબુદ્ધક્ષેત્રાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધકાયનિર્માણાભિનિર્હારેણ

બોધિસત્ત્વસમાધિના, વજ્રેન્દ્રસર્વેન્દ્રિયસાગરપ્રતિવેધેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતૈકશરીરગર્ભાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ચિત્તક્ષણકોટિસર્વધર્મધાતુનયાનુગમક્ષણવિહારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મધાતુક્ષેત્રપ્રસરનિર્વૃતિસંદર્શનાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, અધમૂર્ધતલવિહારાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધક્ષેત્રસત્ત્વકાયાસંભેદાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વજ્ઞાનાવર્તાભિમુખસમવસરણેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મસ્વભાવલક્ષણાપરિજ્ઞાપ્રભેદેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ત્ર્યધ્વૈકચિત્તક્ષણસંભેદમણ્ડલેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વચિત્તક્ષણધર્મધાતુનયશરીરગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતવંશાનુગમસિંહેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વારમ્બણધર્મધાતુમતિચક્ષુર્મણ્ડલેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, દશબલાક્રમવિક્રમસમારમ્ભેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વારમ્બણસમન્તદર્શનચક્ષુર્મણ્ડલેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વવર્ણમણ્ડલજદ્રોચનાભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, અચલાવર્તગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકધર્મસર્વધર્મસમવસરણનિર્દેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકધર્મવાક્પથનિરુક્તિપદપ્રભેદેન બોધિસત્ત્વસમાધિના તે બોધિસત્ત્વાસ્તાન્ ભગવતો વૈરોચનસ્ય બુદ્ધવિકુર્વિતસમુદ્રાનવતરન્તિ । સર્વબુદ્ધધ્વજાધિષ્ઠાનધર્મનિર્દેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ત્ર્યધ્વકોટ્યસઙ્ગવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વકલ્પાનુગમાસંભિન્નજ્ઞાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સૂક્ષ્મનયદશબલાન્તર્ગતેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, અનાચ્છેદ્યબોધિસત્ત્વચર્યાસર્વકલ્પાભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વદિક્સમન્તજવાભિમુખમેઘેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, અભિસંબોધિવિકુર્વિતવિઠપનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વવેદયિતાસ્પર્શક્ષેમધ્વજેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વવ્યૂહગગનાલંકારાભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના,
ક્ષણક્ષણજગદુપનિર્મિતબિમ્બમેઘાભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, ગગનવિરજસ્તથાગતચન્દ્રપ્રભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતગગનાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મેન્દ્રિયવ્યૂહપ્રભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્માર્થવિવરણપ્રદીપેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, દશબલમણ્ડલાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ત્ર્યધ્વબુદ્ધકેતુધ્વજેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધકગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વક્ષણક્ષણારમ્ભનિષ્ઠેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, અક્ષયપુણ્યગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, અનન્તબુદ્ધદર્શનવિનયાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મવજ્રસિંહપ્રતિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિન, સર્વતથાગતનિર્માણસંદર્શનસમન્તવિજ્ઞપ્ત્યભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતદિવસાક્રમણાન્તિના બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકત્ર્યધ્વસંતાપેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, પ્રકૃતિશાન્તસર્વધર્મસમન્તપ્રભપ્રમુક્તઘોષસ્વરેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધદર્શનસીમાવતિક્રમેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, નિરવશેષસર્વધર્મધાતુપદ્મનલિનીપ્રતિબુદ્ધેન ( ગ્વ્ 30 ) બોધિસત્ત્વસમાધિના, અનાલયધર્મગગનવ્યવલોકનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકદિગ્દશદિક્સાગરસમવસરણાવર્તેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મધાતુતલપ્રમુખપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મસાગરવતિગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વસત્ત્વપ્રભામુઞ્ચનપ્રશાન્તકાયેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકચિત્તક્ષણસર્વાભિજ્ઞાપ્રણિધ્યભિનિર્હારેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સદાસર્વત્રસમન્તાભિસંબોધ્યધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વધર્મધાત્વેકવ્યૂહાનુગમપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધસ્મૃતિશરીરાવભાસેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વજગદ્ભૂરિવિશેષજ્ઞાનાભિજ્ઞેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, ચિત્તક્ષણાનન્તધર્મધાતુનયસ્વકાયસ્ફરણેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, એકનયધર્મધાતુસર્વધર્મૈકનયવ્યૂહપ્રભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધધર્મમણ્ડલચક્રતેજોધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના,
ઇન્દ્રજાલસત્ત્વધાતુસંગ્રહપ્રણિધિચર્યાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વલોકધાતુતલાસંભેદેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, પદ્મશ્રીવિકુર્વિતસમન્તવિક્રામિણા બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વસત્ત્વકાયપરિવર્તજ્ઞાનાભિજ્ઞેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વસત્ત્વાભિમુખકાયાધિષ્ઠાનેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વસત્ત્વસ્વરાઙ્ગસાગરજગન્મન્ત્રસંભેદનયાભિજ્ઞેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વજગત્તલભેદજ્ઞાનાભિજ્ઞેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, મહાકરુણાકોશાસંભેદગર્ભેણ બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વબુદ્ધતથાગતકોટિપ્રવેશેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, સર્વતથાગતવિમોક્ષભવનવ્યવલોકનસિંહવિજૃમ્ભિતેન બોધિસત્ત્વસમાધિના, એતત્પ્રમુખૈરનભિલાપ્યબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમૈર્બોધિસત્ત્વસમાધિવર્ગાવતારૈસ્તે બોધિસત્ત્વાસ્તાન્ ભગવતો વૈરોચનસ્ય બુદ્ધવિકુર્વિતસમુદ્રાનવતરન્તિ । પૂર્વસભાગચરિતવિકુર્વિતં ચ સમનુસ્મરન્તિ । ચિત્તક્ષણે ચિત્તક્ષણે સર્વધર્મધાતુસ્ફરણેનાવતારેણ તેષાં પુનર્બોધિસત્ત્વાનાં ભગવતઃ સંમુખીભાવગતાનાં જેતવનાનુપ્રાપ્તાનાં દશબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમલોકધાતુવિપુલનાનારત્નપદ્મગર્ભસિંહાસનસંનિષણ્ણાનાં મહાજ્ઞાનાભિજ્ઞાવિકુર્વિતનિર્યાતાનાં તીક્ષ્ણજ્ઞાનાભિજ્ઞાવતિભૂમ્યનુપ્રાપ્તાનાં સમન્તજ્ઞાનવ્યવચારાણાં પ્રજ્ઞાકરગોત્રસંભવાનાં સર્વજ્ઞજ્ઞાનાભિમુખાનાં વિતિમિરજ્ઞાનચક્ષુષાં સત્ત્વસારથિભાવાનુપ્રાપ્તાનાં સર્વબુદ્ધસમતાનુગતાનાં સદાવિકલ્પધર્મચરણાનાં સર્વધર્મારમ્બણપ્રતિવિદ્ધાનાં સર્વધર્મપ્રકૃતિશાન્તરમ્બણાનાં સર્વલોકપ્રશાન્તનિર્વાણાલયપરમાણાં સર્વલોકનાનાત્વપ્રતિષ્ઠાનામ્ અનિકેતસર્વક્ષેત્રગમનાનામ્ અપ્રતિષ્ઠાનસર્વધર્મપદાનામ્ અનાર્યૂહસવધમવિમાનપ્રતિષ્ઠાનાં સર્વજગત્પરિપાકવિનયપ્રતિપન્નાનાં સર્વસત્ત્વક્ષેમગતિસંદર્શકાનામ્ અભ્યુદ્ગતજ્ઞાનવિમોક્ષભવનગોચરાણાં વિરાગકોટ્યનુગતજ્ઞાનશરીરાણાં સર્વભવસમુદ્રોચ્ચલિતાનાં સર્વજગદ્ભૂતકોટીવિપશ્યકાનાં ધર્મસાગરપ્રજ્ઞાવભાસમણ્ડલાનાં સાગરવતીધાતુસમાધિસુસમાહિતમહાકરુણાચિત્તાનાં માયાગતધર્મનયસુપ્રતિવિદ્ધાનાં સ્વપ્નોપમસર્વલોકધાત્વવતીર્ણાનાં પ્રતિભાસોપમસર્વતથાગતદર્શનપ્રતિવિદ્ધાનાં પ્રતિશ્રુત્કોપમસર્વરુતરવિતઘોષવિજ્ઞપ્તીનાં નિર્મિતોપમસર્વધર્માભિનિર્વૃત્તિજ્ઞાનપ્રતિવિદ્ધાનાં સુસમાર્જિતવિષયપ્રણિધાનાનાં સમન્તજ્ઞાનમણ્ડલવિશુદ્ધિકૌશલ્યાનુગતાનામ્

અત્યન્તશાન્તપ્રશાન્તચિત્તાનાં સર્વધારણીગોત્રજ્ઞાનવિષયાણાં અચ્છમ્ભિતસમાધિબલસમન્તપરાક્રમાણાં ધર્મધાતુસ્થિતિકોટીગતચક્ષુષાં ( ગ્વ્ 31 ) સર્વધર્માનિલમ્ભવિહારપ્રાપ્તાનાં અનન્તપ્રજ્ઞાસાગરવિચારિણાં જ્ઞાનપારમિતાપારંગતાનાં પ્રજ્ઞાપારમિતાબલાધાનપ્રાપ્તાનામ્ ઋદ્ધિપારમિતાસર્વજગત્પારંગતાનાં સમાધિપારમિતાવશગતાનાં સર્વતથાગતાર્થકૌશલ્યાવિપરીતજ્ઞાનિનાં ધર્મકૌશલ્યપ્રકાશનવિધિજ્ઞાનાં નિરુક્તિજ્ઞાનાભિજ્ઞાનામક્ષયપ્રતિભાનબલધર્મમેઘાનાં વૈશારદ્યર્ષભસિંહનાદિનામ્ અનાલયધર્માસમરતિરતાનાં વિતિમિરસર્વધર્મપ્રસારિતચક્ષુષાં સર્વલોકસંવિત્તિભવજ્ઞાનચન્દ્રાણાં પ્રજ્ઞામણ્ડલસર્વસત્યનયવ્યવહારરશ્મીનાં જ્ઞાનવજ્રપુણ્યચક્રવાલાનાં સર્વૌપમ્યૌપમ્યસમતિક્રાન્તાનાં સર્વધર્મેન્દ્રિયજ્ઞાનાઙ્કુરવિરૂઢાનાં શૂરધ્વજાનાં સર્વમારધ્વજપ્રમર્દનવીર્યાણામનન્તજ્ઞાનમણ્ડલતેજસાં સર્વજગદભ્યુદ્ગતકાયાનાં સર્વધર્માનાવરણપ્રજ્ઞાનાં ક્ષયાક્ષયકોટિજ્ઞાનવિબુદ્ધાનાં સમન્તકોટ્યનુગતભૂતકોટિપ્રતિષ્ઠાનાં અનિમિત્તવ્યવહરણપ્રત્યવેક્ષજ્ઞાનચક્ષુષાં સર્વબોધિસત્ત્વચર્યાભિનિર્હારનિમિત્તકુશલાનામ્ અદ્વયજ્ઞાનગોચરાણાં સર્વલોકગતિવિપશ્યકાનામ્ અનિકેતસર્વબુદ્ધક્ષેત્રગતિપ્રતિભાસપ્રાપ્તાનાં સર્વધર્માન્ધકારવિગતાનામ્ અતમોજ્ઞાનમણ્ડલપ્રતિપન્નાનાં સમન્તદિગ્ધર્માવભાસપ્રયુક્તાનાં સર્વજદ્વરેણ્યપુણ્યક્ષેત્રાનામ્ અમોધશ્રવણદર્શનપ્રણિધિચન્દ્રાણાં સર્વલોકાભ્યુદ્ગતપુણ્યસુમેરૂણાં સર્વપરપ્રવાદિચક્રવિનિગ્રહશૂઉરાણાં સર્વબુદ્ધક્ષેત્રઘોષસ્વરશબ્દનિર્નાદિનાં સર્વબુદ્ધકાયાતૃપ્તદર્શનાનાં સર્વબુદ્ધશરીરપ્રતિભાસવશવર્તિનાં જગદ્વિનયાનુકૂલકાયાધિષ્ઠાનાનાં સર્વક્ષેત્રપ્રસરૈકકાયસ્ફરણાનામ્ અભિસંસ્કારવિમણ્ડલપરિશુદ્ધાનામનાવરણગગનમહાજ્ઞાનયાનપાત્રાણાં જ્ઞાનમણ્ડલસર્વધર્મધાતુકાયપ્રભાસનાનાં સર્વજગદુદિતજ્ઞાનાદિત્યાનાં સર્વજગદુચિતયથાશયબલાનાં સર્વજગદાશયેન્દ્રિયપ્રતિવિદ્ધજ્ઞાનાનામ્ અનાવરણવિષયસર્વધર્મોપપન્નાનામ્ અનુપપત્તિસર્વધર્મસ્વભાવવિજ્ઞપ્તાનાં સૂક્ષ્મોદારાન્યોન્યસમવસરણજ્ઞાનસંવર્ધિતવર્તિનાં ગમ્ભીરબુદ્ધભૂમિગતિનિશ્ચિતાનાં ગમ્ભીરાર્થપદવ્યઞ્જનવ્યવહારજ્ઞાનાનામ્ અક્ષયપદવ્યઞ્જનાર્થસૂચકાનાં સર્વસૂત્રસાગરૈકપદપ્રવેશપ્રભાષમાણાનાં વિપુલધારણીજ્ઞાનશરીરાધિષ્ઠાનાનામ્ અનન્તકલ્પસંધારણાનુગતાધિષ્ઠાનાનામ્ એકચિત્તક્ષણાનભિલાપ્યકલ્પસંવાસપ્રતિવિદ્ધજ્ઞાનાનામ્ એકચિત્તક્ષણત્ર્યધ્વજ્ઞાનસર્વલોકાભિજ્ઞાનાનાં સર્વધર્મધારણ્યનન્તબુદ્ધધર્મસાગરપ્રતિભાસાનાં સર્વજગજ્જ્ઞાનોપનાયિકધર્મચક્રપ્રવર્તનાનિવર્ત્યાનાં બુદ્ધવિષયજ્ઞાનાવભાસપ્રતિલબ્ધાનાં સુદર્શનસમાધિસદાસમાપન્નાનામ્ અસઙ્ગકોટીસર્વધર્મપ્રભેદજ્ઞાનાભિજ્ઞાનાં
સર્વધર્મવિશેષવિમોક્ષવિષયજ્ઞાનવિક્રીડિતાનાં સર્વારમ્બણશુભવ્યૂહાધિષ્ઠાનાનાં દશદિગ્ધર્મધાતુદિગનુશરણપ્રવિષ્ટાનાં સર્વદિગ્વિભઙ્ગધર્મધાતુસમવસરણાનાં સુસૂક્ષ્મોદારપરમાણુરજોબોધિં વિબુધ્યતાં સુવર્ણપ્રકૃતિસર્વવર્ણસંદર્શકાનાં એકદિક્સમવસરણાનામ્ એકરૂપાનન્તગુણજ્ઞાનસંવર્ધિતજ્ઞાનપુણ્યગર્ભાણાં સર્વબુદ્ધસ્તુતસ્તવિતપ્રશસ્તાનામ્ અક્ષીણપદવ્યઞ્જનગુણવર્ણનિર્દેશાનાં બોધિસત્ત્વાનાં જેતવને સંનિપતિતાનાં સંનિષણ્ણાનાં તથાગતગુણસમુદ્રમવતરતાં તથાગતરશ્મ્યવભાસિતાનાં સર્વશરીરેભ્યઃ તેભ્યશ્ચ કૂટાગારેભ્યો બોધિસત્ત્વપરિભોગેભ્યઃ તેભ્યશ્ચ બોધિસત્ત્વાસનેભ્યઃ સર્વસ્માજ્જેતવનાન્મહાપ્રીતિવેગપ્રતિલાભધર્મતયા અચિન્ત્યબોધિસત્ત્વધર્માવભાસપ્રતિલાભેન પ્રીતિવેગસંભવમહાવિકુર્વિતવ્યૂહાન્નિશ્ચરિત્વા ( ગ્વ્ 32 ) સર્વધર્મધાતુ સ્ફરન્તિ સ્મ । યદુત ચિત્તક્ષણે ચિત્તક્ષણે વિપુલરશ્મિજાલમેઘાઃ સર્વજગત્સંતોષણા નિશ્ચરિત્વા દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વરત્નમણિઘણ્ટામેઘ નિશ્ચરિત્વા સર્વત્ર્યધ્વતથાગતગુણવર્ણનિર્દેશમેઘનિર્નાદાનનુરવન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વજગદ્વાદ્યમેઘઃ સર્વારમ્બણેભ્યો નિશ્ચરિત્વા સર્વસત્ત્વકર્મવિપાકમધુરવાદ્યઘોષસંપ્રયુક્તા અનુવરન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વબોધિસત્ત્વપ્રણિધાનવિચિત્રબોધિસત્ત્વચર્યાસંદર્શનરૂપમેઘા નિશ્ચરિત્વા સર્વબોધિસત્ત્વપ્રણિધાનરુતઘોષાન્ નિગર્જન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । લક્ષણાનુવ્યઞ્જનવિભૂષિતબોધિસત્ત્વકાયમેઘા નિશ્ચરિત્વા સર્વક્ષેત્રેષ્વનુગતબુદ્ધોપાદપરંપરામુદીરયન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વત્ર્યધ્વતથાગતસદૃશબોધિમણ્ડમેઘા નિશ્ચરિત્વા સર્વતથાગતાતિસંબોધિનિર્યાણવ્યૂહાન્ સંદર્શયન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વારમ્બણેભ્યઃ સર્વનાગેન્દ્રકાયમેઘા નિશ્ચરિત્વા સર્વગન્ધવર્ષાણિ પ્રવર્ષન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વજગદિન્દ્રસદૃશકાયમેઘા નિશ્ચરિત્વા સમન્તભદ્રબોધિસત્ત્વચર્યામુદીરયન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । સર્વારમ્બણેભ્યઃ સર્વરત્નમયસર્વપરિશુદ્ધબુદ્ધક્ષેત્રપ્રતિભાસમેઘા નિશ્ચરિત્વા સર્વતથાગતધર્મચક્રપ્રવર્તનાનિ દર્શયન્તો દશ દિશઃ સ્ફરન્તિ સ્મ । એવંપ્રમુખા અનભિલાપ્યબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમા મહાવ્યૂહવિકુર્વિતમેઘા નિશ્ચરન્તિ સ્મ તેષાં બોધિસત્ત્વાનામધિષ્ઠાનેન અચિન્ત્યધર્મસમુદ્રાવભાસપ્રતિલાભધર્મતયા ચ ॥
અથ ખલુ મઞ્જુશ્રીર્બોધિસત્ત્વો બુદ્ધાધિષ્ઠાનેન એતાન્યેવ સર્વવિકુર્વિતાનિ સંદર્શયન્ દશ દિશો વ્યવલોક્ય તસ્યાં વેલાયામિમા ગાથા અભાષત -
સંપ્રેક્ષતો જેતવને અનન્તં બુદ્ધાધિષ્ઠાનં વિપુલં પ્રવૃત્તમ્ ।
આરમ્બણા સર્વતુ કાયમેઘા નિશ્ચાર્ય તે સર્વદિશઃ સ્ફરન્તિ

અનન્તવર્ણા વિપુલા વિશુદ્ધા વ્યૂહા વિચિત્રાઃ સુગતાત્મજાનામ્ ।
દૃશ્યન્તિ સર્વેહિ ત આસનેભ્યઃ સારમ્બણેભ્યઃ પ્રતિભાસપ્રાપ્તાઃ

નાનાવિયૂહા રત્નાર્ચિમેઘાઃ સ્ફરન્તિ ક્ષેત્રાન્તર સર્જમાનાઃ ।
રોમ્ણાં મુખેભ્યઃ સુગતાત્મજાનાં રુતાનિ બૌદ્ધાનિ નિગર્જમાનાઃ

બ્રહ્મેન્દ્રરૂપૈઃ સદૃશાત્મભાવાઃ પ્રશાન્તઈર્યાપથ શુદ્ધકાયાઃ ।
વૃક્ષાણ પુષ્પેભિ વિનિશ્ચરિત્વા વ્રજન્તિ ધ્યાનાઙ્ગમુદીરયન્તઃ

સમન્તભદ્રોપમબોધિસત્ત્વાઃ સલક્ષણવ્યઞ્જનભૂષિતાઙ્ગાઃ ।
અચિન્ત્યા અસઙ્ખ્યાઃ સુગતસ્ય રોમ્ણો અધિષ્ઠિતા નિર્મિત નિશ્ચરન્તિ

ત્ર્યધ્વોદ્ભવાનાં સુગતાત્મજાનામ્ યે વર્ણનિશ્ચારમહાસમુદ્રાઃ ।
ગર્જેન્તિ તાન્ જેતવનોપવિષ્ટાંસ્તે વ્યૂહમેઘા ગુણસાગરાણામ્

યે સર્વદિક્સત્ત્વગણસ્ય કર્મમહાસમુદ્રા નિખિલા વિચિત્રા ।
શ્રૂયન્તિ તે જેતવને દ્રુમાણાં કોશાન્તરેભ્યો ઽપિ વિનિશ્ચરન્તઃ

ત્ર્યધ્વસ્થિતાનામિહ યા જિનનાં ક્ષેત્રેષુ સર્વેષ્વખિલા વિકુર્વા ।
ક્ષેત્રાદધસ્તાત્પરમાણુસંખ્યા પ્રત્યેકમારમ્બણમાવિભાન્તિ

એકૈકરોમ્ણિ પ્રવિભક્તુ ચિત્રા બુદ્ધા દિક્ક્ષેત્રે સમુદ્રમેઘાઃ ।
અભાસયન્તિ જિનાધિવાસાં પ્રતિક્ષણં તેષુ ચ બુદ્ધમેઘાઃ

જગત્સમાઃ સર્વદિશઃ સ્ફરિત્વા સત્ત્વાનુપાયૈઃ પરિપાચયન્તઃ ।
તેષાં પ્રભાભ્યશ્ચ વિનિશ્ચરન્તો ગન્ધાર્ચિપુષ્પૌઘસમુદ્રમેઘાઃ

વ્યોમાપ્રમાણાનિ વિમાનરત્નાન્ અશેષસદ્વ્યૂહવિરાજિતાનિ ।
સ્ફરન્તિ સર્વાણ્યપિ સર્વદિક્ષુ ક્ષેત્રાણિ સર્વાણ્યથ બોધિમણ્ડાન્

યે ઽશેષતસ્ત્ર્યશ્વગતા હિ દિક્ષુ ત્ર્યધ્વસ્થિતાનાં સુગતૌરસાનામ્ ।
સમન્તભદ્રૈશ્ચરિતપ્રકારૈર્વિશોધિતાઃ ક્ષેત્ર મહૌષધીનામ્

વ્યૂહા વિચિત્રા જગદપ્રમાણૈર્વિશોધિતાઃ કલ્પમહાસમુદ્રૈઃ ।
દૃશ્યન્તિ તે ઽપિ પ્રતિભાસયોગાદશેષતો જેતવનાન્તરિક્ષે