ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

ગણ્ડવ્યૂહસૂત્ર · અધ્યાય 12

12.1

36 પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચના ।
અથ ખલુ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકઃ કલ્યાણમિત્રાનુશાસન્યાવેશાવિષ્ટઃ કલ્યાણમિત્રવચનપ્રતિપત્તિસંભૂતચિત્તઃ કલ્યાણમિત્રવૈદ્યેષ્વાતુરસંજ્ઞાસમુદાચારચિત્તઃ કલ્યાણમિત્રદર્શનમનસિકારાવિક્ષિપ્તચિત્તઃ કલ્યાણમિત્રદર્શનસર્વાવરણપર્વતવિકિરણાવકાશપ્રતિલબ્ધચિત્તઃ કલ્યાણમિત્રદર્શનેન સર્વસત્ત્વધાતુપરિત્રાણમહાકરુણાનયસાગરાવતરણપ્રતિલબ્ધચિત્તઃ કલ્યાણમિત્રદર્શનેન ધર્મધાતુનયસાગરજ્ઞાનાવભાસપ્રતિલબ્ધચિત્તો યેન પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચના નામ રાત્રિદેવતા તેનોપસંક્રાન્તઃ ॥
અથ ખલુ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચના રાત્રિદેવતા સુધનસ્ય શ્રેષ્ઠિદારકસ્ય ભૂયસ્યા માત્રયા કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણકુશલમૂલસંભારસંભવપરિપાકમુપાદાય મહાસંભારસંભવકલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । મહાવિક્રમં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । દુરવતરણવીર્યકર્મકલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । સુચિરવિલગ્નં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । અનન્તમધ્યદિક્પ્રવેશં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । દીર્ઘાધ્વસંવસનસંભવં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । અનન્તકાર્યસંપૂર્ણવિજ્ઞપ્તિસંભવં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । અનન્તમધ્યમાર્ગવ્યૂહસંભારક્રમણં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । સમન્તમુખવિક્રમસંભવં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ । અનુચ્ચલનાગમનવિક્રમં કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણમધ્યતિષ્ઠત્ ॥
અથ ખલુ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકઃ સર્વજ્ઞતાસંભારવીર્યપરાક્રમેણ કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, મહાપ્રણિધાનસાગરાભિનિર્હારવિક્રમેણ કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, એકસત્ત્વાર્થમપરાન્તકલ્પાપર્યન્તદુઃખાનુભવવ્યવસિતેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, એકપરમાણુરજસિ સર્વધર્મધાત્વનુચરણવિલમ્બવિક્રમેણ મહાવીર્યકવચવર્મણા કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, સર્વદિક્સમુદ્રપ્રસરાનુજવનેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, એકવાલપથે અપરાન્તકલ્પબોધિસત્ત્વચર્યાસંવસનેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, બોધિસત્ત્વચર્યાપ્રાપ્તસ્ય પ્રતિચિત્તક્ષણં સકલસર્વજ્ઞતાજ્ઞાનપ્રતિષ્ઠાનેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, ત્ર્યધ્વપ્રાપ્તસર્વતથાગતવિકુર્વિતવ્યૂહમાર્ગાક્રમણવ્યવસિતેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, સર્વધર્મધાતુનયસ્રોતઃપ્રસૃતમાર્ગાક્રમેણ કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન, સર્વધર્મધાતુનયારમ્બણાનુચ્ચલિતેન સકલધર્મધાતુસ્ફરણેન કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણેન યેન પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચના રાત્રિદેવતા તેનોપસંક્રાન્તઃ ॥
સો ઽપશ્યત્ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાં રાત્રિદેવતાં ભગવતઃ પર્ષન્મણ્ડલે પુષ્પગર્ભસિંહાસનનિષણ્ણાં સમન્તભદ્રપ્રીતિવિપુલવિમલવેગધ્વજં બોધિસત્ત્વસમાધિં સમાપન્નામ્ । તસ્યાશ્ચાપશ્યત્ સર્વરોમવિવરેભ્યઃ સર્વસત્ત્વાભિરોચનાં સર્વસત્ત્વાભિરુચિતાં સર્વસત્ત્વદર્શનાનુકૂલાં સર્વસત્ત્વપ્રિયદર્શનવિવિધદાનાદિપારમિતાચર્યાભિદ્યોતનમેઘાન્નિશ્ચરમાણન્ યદુત સર્વસત્ત્વયથાશયવિજ્ઞપ્તિસમરુતદાનચર્યાસંદર્શનમેઘાન્ સર્વસત્ત્વાનુગ્રહાવિગ્રહાય સર્વવસ્ત્વનવેક્ષણતાયૈ સર્વસત્ત્વસમપ્રયોગાપરિત્યાગિતાયૈ સર્વસત્ત્વસમચિત્તતાયૈ સર્વસત્ત્વાવિમાનનાપરિત્યાગતાયૈ આધ્યાત્મિકબાહ્યસર્વવસ્તુપરિત્યાગિતાયૈ ( ગ્વ્ 189 ) મહાદુષ્કરપરિત્યાગસંદર્શનતાયૈ સર્વલોકે યથાશયસત્ત્વદાનચર્યાસંદર્શનતાયૈ ત્ર્યધ્વપ્રાપ્તબોધિસત્ત્વાચિન્ત્યદુષ્કરચર્યાપરિત્યાગનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા દશસુ દિક્ષુ સર્વલોકધાતુપ્રસરપર્યાપન્નાનાં સર્વસત્ત્વાનાં વિજ્ઞપ્તિમાગચ્છતો ઽપશ્યત્ યદુતાચિન્ત્યબોધિસત્ત્વવૃષભિતાવિકુર્વિતપ્રતિલાભેન ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યઃ સર્વસત્ત્વસમાપન્નાનૌપપત્તિનિર્માણકાયમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સર્વલોકધાતુપર્યાપન્નાન્ સર્વસત્ત્વાન્ સ્ફરિત્વા અભિમુખં સર્વવ્રતસમાદાનાકમ્પ્યતાં સંદર્શયમાનાન્ સત્ત્વધાતુસમં નાનાતપોવ્રતમણ્ડલમુદ્યોતયમાનાન્ સર્વસર્વલોકનિશ્રયતાં સર્વવિષયાનવેક્ષતાંસર્વસંસારસંવાસવિમુખતાં દિવ્યમાનુષસંપત્તિવિપત્તિસુખસમવસરણતાં સંદર્શયમાનાન્ અશુભમણ્ડલમુદ્યોતયમાનાન્, શુભસંજ્ઞાવિપર્યાસં લોકે વિનિવર્તયમાનાન્, અનિત્યચલવ્યયપરિણામધર્મતાં પરિદીપયમાનાન્, દુઃખાનાત્મસર્વસંસ્કારધર્મતાં સંદર્શયમાનાન્, તથાગતવિષયસંવાસાવિપ્રવાસતાં રોચયમાનાન્, અત્યન્તતથાગતશીલપરિશુદ્ધયે સત્ત્વાન્ સમાદાપયમાનાન્, સર્વસત્ત્વયથાશયરુતશીલચર્યાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વસંતોષણશીલસુગન્ધિકતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ સર્વસત્ત્વધાતુસમાપન્નાન્ નાનાવર્ણાત્મભાવનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સર્વસત્ત્વાનાં સર્વાઙ્ગપ્રત્યઙ્ગચ્છેદાધિવાસનતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વકાયોત્પીડનોપક્રમણાધિવાસનતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વાસત્યવચનાક્રોશપરિભાષણકુત્સનપંસનતાડનતર્જનાધિવાસનતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વાક્ષોભ્યતાં સંદર્શયમાનાન્ સર્વસત્ત્વસત્કારાનુન્નામાવનામતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વનિરભિમાનતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વધર્મસ્વભાવક્ષાન્ત્યક્ષયતાક્ષયજ્ઞાનતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વસર્વક્લેશપ્રહાણાય ક્ષાન્તિચર્યાં સંદર્શયમાનાન્ સર્વસત્ત્વાનાં, વિસંસ્થિતદુર્વર્ણાશ્રયશરીરતાં વ્યાવર્તયમાનાન્ સર્વસત્ત્વાનામનુત્તરાં તથાગતવર્ણવિશુદ્ધિં સંવર્ણયમાનાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ સર્વસત્ત્વસમાન્નાનાવર્ણસંસ્થાનારોહપરિણાહાન્ નાનોપપત્તિકસત્ત્વકાયનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચાર્ય યથાશયાન્ સત્ત્વાન્ સ્ફરિત્વા સર્વજ્ઞતામહાસંભારવીર્યપરાક્રમતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વમારકલિવિકિરણવીર્યતાં બોધ્યારમ્ભાક્ષોભ્યાવિવર્ત્યવીર્યતાં સર્વસત્ત્વસંસારસાગરોત્તારણવીર્યતાં સર્વાક્ષણાપાયદુર્ગતિવિનિપાતપથવિનિવર્તનવીર્યતામજ્ઞાનપર્વતવિકિરણવીર્યતાં સર્વતથાગતપૂજોપસ્થાનાપરિખેદવીર્યતાં સર્વબુદ્ધધર્મચક્રસંપ્રતીચ્છનસંધારણવીર્યતાં સર્વાવરણપર્વતનિર્ભેદનવિકિરણવીર્યતાં સર્વસત્ત્વપરિપાકવિનયાપરિખેદવીર્યતાં સર્વબુદ્ધક્ષેત્રપરિશોધનવીર્યતામનુત્તરાં તથાગતવીર્યવિશુદ્ધિં સંદર્શયમાનાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥

સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ નાનાવર્ણસંસ્થાનાન્ વિવિધાત્મભાવનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા નાનોપાયૈઃ સત્ત્વાનાં પ્રીતિં સંજનયમાનાન્, દૌર્મનસ્યં વિનિવર્તયમાનાન્, સર્વકામરતિં વિજુગુપ્સમાનાન્, હ્રીધર્મતાં લોકે પ્રભાવયમાનાન્, ગુપ્તેન્દ્રિયતાયાં સત્ત્વાન્ પ્રતિષ્ઠાપયમાનાન્, અનુત્તરબ્રહ્મચર્યં ( ગ્વ્ 190 ) સંવર્ણયમાનાન્, સભયં કામલોકમારવિષયં સંદર્શયમાનાન્, વિગતકામરતીનામપિ સર્વલોકકામરતિવિષયં સંદર્શયમાનાન્, ધર્મારામરત્યાં સત્ત્વાન્ પ્રતિષ્ઠાપયમાનાન્, અનુપૂર્વધ્યાનસમાધિસમાપત્તિસુખાન્યભિનિર્હરમાણાન્, સર્વસત્ત્વસર્વક્લેશનિધ્યપ્તિચિત્તતાં સંવર્ણયમાનાન્, સર્વબોધિસત્ત્વસમાધિસમુદ્રવિકુર્વણતાં સંદર્શયમાનાન્, બોધિસત્ત્વાભિજ્ઞાવિકુર્વિતવૃષભિતાં સંદર્શયમાનાન્, સત્ત્વાનાં પ્રીતિં સંજનયમાનાન્, પ્રામોદ્યમુત્પાદયમાનાન્, દૌર્મનસ્યં વ્યાવર્તયમાનાન્, ચિત્તકલ્યતામાવહયમાનાન્, ચિત્તકર્મણ્યતાં કુર્વાણાન્, આશયં વિશોધયમાનાન્, ઇન્દ્રિયાણ્યુત્તાપયમાનાન્, કાયસુખં સંજનયમાનાન્, ધર્મપ્રીતિવેગં વિવર્ધયમાનાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ સર્વોપપત્તિસદૃશશરીરાન્નાનાકાયમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સર્વક્ષેત્રગતસર્વસત્ત્વાભિમુખાભિરુચિતદર્શનતાયૈ સર્વકલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણાપરિખેદતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વાચાર્યગુરુકલ્યાણમિત્રોપસ્થાનપરિચર્યાપરિખેદતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વતથાગતધર્મચક્રપ્રવર્તનસંપ્રતીચ્છનસંધારણાપરિખેદવીર્યતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વધર્મમુખસમુદ્રાન્ પ્રવિચિન્વાનાન્, સર્વબુદ્ધસમુદ્રાવતારણનયં સંવર્ણયમાનાન્, સર્વધર્મલક્ષણસ્વભાવનયમભિદ્યોતયમાનાન્, સર્વધર્માન્, સમાધિદ્વારં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વદૃષ્ટિપર્વતનિર્ભેદનં પ્રજ્ઞાવજ્રં સંદર્શયમાનાન્, અનેકચિત્તક્ષણસમાયોગેન સર્વસત્ત્વાવિદ્યાન્ધકારવિધમનપ્રજ્ઞાદિત્યમણ્ડલોદાગમં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વપ્રીતિસંજનનતયા સર્વજ્ઞતાયાં સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ સર્વજગત્સમાનુદારાચિન્ત્યનાનાવર્ણવિકલ્પસંસ્થાન્ આત્મભાવનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા યથાશયાધિમુક્તસર્વસત્ત્વાભિમુખસ્થિતાન્ નાનારુતમન્ત્રસંસ્કારનિર્દેશૈઃ સર્વલૌકિકપુણ્યાભિજ્ઞતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વલૌકિકકૃત્યપ્રચારતશ્ચ સર્વત્રૈધાતુકસંભવસંદર્શનતશ્ચ સર્વત્રૈધાતુકનિઃસરણદિક્સંવર્ણનતશ્ચ સર્વદૃષ્ટિકાન્તારગહનનિઃસરણદિક્સંદર્શનતશ્ચ સર્વજ્ઞતામાર્ગવિશેષતાં સંવર્ણયમાનાન્, શ્રાવકપ્રત્યેકબુદ્ધભૂમિપથસમતિક્રમં સંદર્શયમાનાન્, સંસ્કારાસંસ્કારાનુનયપ્રતિઘાનુનયે ઽપ્રતિઘાનુનયતાં સંદર્શયમાનાન્, સંસારનિર્વાણસુખાસંનિશ્રિતતાં સંદર્શયમાનાન્, તુષિતભવનવાસાદિપરંપરાગમનાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધિં સંદર્શયમાનાન્, બોધિમણ્ડપ્રસ્થાનાભિસંબોધાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધિં સંદર્શયમાનાન્, સર્વજ્ઞતાયાં સત્ત્વાન્ પરિદીપયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ એકૈકસ્માદ્રોમવિવરાત્ સર્વક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમાનાત્મભાવનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સર્વસત્ત્વલોકાભિમુખસ્થિતાન્ સમન્તભદ્રબોધિસત્ત્વચર્યાપ્રણિધાનં સંવર્ણયમાનાન્, સર્વધર્મધાતુવિશુદ્ધિનિષ્ઠાપ્રણિધાનવૈશેષિકતાં સંવર્ણયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં સર્વલોકધાતુસમુદ્રપરિશુદ્ધિં સંવર્ણયમાનાન્, સર્વતથાગતપૂજોપસ્થાનાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધિં સંવર્ણયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં સર્વધર્મનયસાગરાવતારાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધિં સંવર્ણયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં તથાગતબલપ્રવેશાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધતાં ( ગ્વ્ 191 ) સંવર્ણયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં સર્વલોકધાતુસમુદ્રપરમાણુરજઃસમસર્વધર્મધાતુનયસાગરાવતરણાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધીઃ સંદર્શયમાનાન્, સર્વક્ષેત્રેષ્વપરાન્તાધિષ્ઠાનકલ્પસંવાસસર્વજ્ઞતામાર્ગવિશુદ્ધિસંપ્રકાશનાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધતાં સંવર્ણયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં તથાગતબલપ્રવેશાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધતાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વત્ર્યધ્વનયસાગરાવતારાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધતાં સંદર્શયમાનાન્, બોધિસત્ત્વસર્વક્ષેત્રર્દ્ધિવિકુર્વિતસંદર્શનાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધતાં સંદર્શયમાનાન્, બોધિસત્ત્વપ્રણિધાનચર્યાસંદર્શનેન સર્વસત્ત્વાન્ સર્વજ્ઞતાયાં પ્રતિષ્ઠાપયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ એકૈકસ્માદ્રોમવિવરાત્ સર્વજગચ્ચિત્તસમાન્ કાયનિર્માણમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સર્વસત્ત્વાભિમુખસ્થિતાનપર્યન્તં સર્વજ્ઞતાસંભારબલં સંદર્શયમાનાન્, અભેદ્યાપર્યાદત્તાવિનાશધર્મસર્વજ્ઞતાચિત્તબલં સંદર્શયમાનાન્, અવિવર્ત્યાપ્રત્યુદાવર્ત્યાધિષ્ઠાનાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધમનુત્તરસર્વબોધિસત્ત્વચર્યાસમુદાગમબલં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસંસારદોષાનનુલેપબલતાં બોધિસત્ત્વાનાં સંવર્ણયમાનાન્, સર્વમારમણ્ડલવિકિરણબલં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વક્લેશમલાનનુલેપક્લેશબલતાં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વકર્માવરણપર્વતવિકિરણબલં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વકલ્પસંવાસબોધિસત્ત્વચર્યાપરિખેદમહાકરુણાબલં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વબુદ્ધક્ષેત્રસંપ્રકમ્પનસંક્ષોભણસર્વસત્ત્વસંપ્રહર્ષણબલં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, સર્વમારપરપ્રવાદિગણપ્રમર્દનબલં બોધિસત્ત્વાનાં સંદર્શયમાનાન્, મહાધર્મચક્રપ્રવર્તનજ્ઞાનબલં લોકે પ્રભાવયમાનાન્, સર્વસત્ત્વાન્ સર્વજ્ઞતાયાં પરિદીપયમાનાનપશ્યત્ ॥
સર્વરોમવિવરેભ્યશ્ચ એકૈકસ્માદ્રોમવિવરાત્ સર્વજગચ્ચિત્તસમાદાનાનન્તવર્ણકાયનિર્માણસમુદ્રેમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા દશદિગનન્તસત્ત્વધાતુસ્ફરણાન્ યથાશયાધિમુક્તાનાં સત્ત્વાનાં બોધિસત્ત્વચર્યાજ્ઞાનવિક્રમં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વધાતુસમુદ્રાવતરણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વચિત્તસમુદ્રાવતરણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વેન્દ્રિયસાગરપરિજ્ઞાજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વચર્યાસમુદ્રાવતરણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વસત્ત્વપરિપાકવિનયકાલાનતિક્રમણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વધર્મધાત્વાનુરવણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, પ્રતિચિત્તક્ષણં સર્વધર્મધાતુજ્ઞાનનયસાગરસ્ફરણજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વલોકધાતુસમુદ્રસંવર્તવિવર્તજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વલોકધાતુપ્રતિષ્ઠાનસંસ્થાનવ્યૂહવિકલ્પજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, સર્વતથાગતપૂજાવિકુર્વિતોપસંક્રમણપૂજોપસ્થાનધર્મચક્રમેઘસંપ્રતીચ્છનજ્ઞાનં સંદર્શયમાનાન્, એવં જ્ઞાનપારમિતાચર્યાસંદર્શનેન સત્ત્વાનાં પ્રીતિં સંજનયમાનાનપશ્યત્ । ચિત્તં પ્રસાદયમાનાન્ પ્રામોદ્યમુત્પાદયમાનાન્ હર્ષં સંજનયમાનાન્ દૌર્મનસ્યં વિનિવર્તયમાનાન્ ચિત્તં વિશોધયમાનાન્ ચિત્તકલ્યતામાવર્તયમાનાન્, ઇન્દ્રિયાણ્યુત્તાપયમાનાન્ અધિમુક્તિબલં સંજનયમાનાન્ સર્વજ્ઞતાયામવૈવર્ત્યાન્ કુર્વાણાનપશ્યત્ ॥

યથા ચ પારમિતાચર્યાસંદર્શનેન લોકે સત્ત્વાન્ પરિપાકં વ્રજતો ઽપશ્યત્, તથા સર્વબોધિસત્ત્વધર્મનિગર્જનેન યે ચ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયાઃ પ્રથમચિત્તોત્પાદસંભારાઃ ( ગ્વ્ 192 ) કલ્યાણમિત્રારાગણપ્રયોગાઃ તથાગતપાદમૂલોપસંક્રમણપૂજોપસ્થાનપ્રયોગાઃ કુશલધર્મચર્યાભિયોગપ્રયોગાઃ, યે ચ દાનપારમિતાચર્યાદુષ્કરપરિત્યાગાઃ, શીલપારમિતાપરિશોધનપ્રયોગાઃ, મહારાજ્યૈશ્વર્યપરિવારભોગાધિપત્યપરિત્યાગાભિનિષ્ક્રમણપ્રયોગાઃ, યે લોકે દુષ્કરચર્યામહાવ્રતતપોમણ્ડલક્ષાન્તિનિર્હારાઃ, યા બોધિસત્ત્વવ્રતસમાદાનપ્રયોગાકમ્પ્યતા, યે બોધિસત્ત્વદૃઢસમાદાનધર્મસમુદ્રાઃ સર્વસત્ત્વધાતુદુષ્કૃતદુર્ભાષિતદુશ્ચિન્તિતાધિવાસનપ્રયોગાઃ, કાયિકચૈતસિકપીડાધિવાઅસનપ્રયોગાઃ, યા સર્વકર્માવિપ્રણાશધર્મતાક્ષાન્તિઃ સર્વધર્માધિમુક્તિક્ષાન્તિઃ સર્વધર્મસ્વભાવનિધ્યાનક્ષાન્તિઃ, યત્ સર્વજ્ઞતારમ્ભપ્રયોગવીર્યમ્, યત્ સર્વબુદ્ધધર્મપરિનિષ્પાદનવીર્યમ્, યાઃ સર્વવીર્યપારમિતાચર્યાઃ યે ધ્યાનપારમિતાસંભારાઃ ધ્યાનપારમિતાભિયોગાઃ ધ્યાનપારમિતાપરિનિષ્પત્તિવિશુદ્ધિચર્યાઃ, યાનિ બોધિસત્ત્વસમાધિપ્રતિલાભવિકુર્વિતાનિ, યે સમાધિમુખસમુદ્રાવતારાઃ, યાનિ ધ્યાનપારમિતાચરિતાનિ, યે પ્રજ્ઞાપારમિતાસંભારાઃ, યે બોધિસત્ત્વમહાપ્રજ્ઞાદિત્યમણ્ડલવિશોધનનયાઃ, યે મહાપ્રજ્ઞામેઘસંભવાઃ, યે પ્રજ્ઞાનિધાનસંભારાઃ, યે મહાપ્રજ્ઞામહાસાગરવ્યવચારણનયપ્રયોગાઃ, યે મહોપાયકૌશલ્યનયપ્રયોગાઃ, યે મહોપાયકૌશલ્યપરિશુદ્ધિસંપ્રયુક્તાઃ પૂર્વયોગાઃ, યાનિ બોધિસત્ત્વમહાપ્રણિધિપારમિતાશરીરાણિ, યા મહાપ્રણિધિપારમિતાપરિનિષ્પત્તયઃ, યાનિ મહાપ્રણિધાનપારમિતાચરિતાનિ, યે મહાપ્રણિધાનપારમિતાસંપ્રયુક્તાઃ પૂર્વયોગાઃ, યે બલપારમિતાપ્રતિલાભમહાસંભારાઃ, યે બલપારમિતાપ્રત્યયાઃ , યે બલપારમિતાનયમહાસાગરાઃ, યે બલપારમિતાનિર્દેશાઃ,
યે બલપારમિતાસંપ્રયુક્તાઃ પૂર્વયોગાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાનયાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાપ્રયોગાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાવિશુદ્ધિનયાઃ, યા જ્ઞાનપારમિતાદિશઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાનુગમાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાપ્રસરાઃ, યાનિ જ્ઞાનપારમિતાનયસમવસરણાનિ, યે જ્ઞાનપારમિતાવિજ્ઞપ્તિનયાઃ, યાનિ જ્ઞાનપારમિતાપ્રસરાનુસરણાનિ, યાનિ જ્ઞાનપારમિતાસ્ફરણાનિ, યે જ્ઞાનપારમિતાપ્રવિસ્તરાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાકાયાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાસમુદ્રનયાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાપરિનિષ્પત્તિસંપ્રયુક્તાઃ પૂર્વયોગાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાચર્યાપ્રકારપ્રવિચયપ્રવેશસંભવસમુદાગમાઃ, યે જ્ઞાનપારમિતાસમવસરણનયસંપ્રયુક્તા ધર્માધર્મસંગ્રહધર્મજ્ઞાનાનુગમાઃ કર્મજ્ઞાનાનુગમાઃ ક્ષેત્રજ્ઞાનાનુગમાઃ કલ્પજ્ઞાનાનુગમાઃ ત્ર્યધ્વજ્ઞાનાનુગમાઃ બુદ્ધોત્પાદજ્ઞાનાનુગમા બુદ્ધજ્ઞાનાનુગમા બોધિસત્ત્વજ્ઞાનાનુગમા બોધિસત્ત્વચિત્તસંભવજ્ઞાનાનુગમા બોધિસત્ત્વવ્યવસ્થાનજ્ઞાનાનુગમા બોધિસત્ત્વસંભવજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વપ્રસ્થાનજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વપ્રણિધિજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મચક્રજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મપ્રવિચયજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મસાગરનયજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મસમુદ્રજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મપરિવર્તજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મનિધાનજ્ઞાનાનુગમાઃ, બોધિસત્ત્વધર્મગતિજ્ઞાનાનુગમાઃ, યે પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા યાવદનન્તમધ્યારમ્બણજ્ઞાનપારમિતાસંપ્રયુક્તા બોધિસત્ત્વધર્માઃ, તાનસ્યાઃ સર્વરોમવિવરેભ્ય એકૈકરોમવિવરવિસૃતનાનાવર્ણસત્ત્વકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । યદુત અકનિષ્ઠસુદર્શનસુદૃશાતપોબૃહચ્છુદ્ધાવાસદેવસદૃશકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । ( ગ્વ્ 193 ) એવં બૃહત્ફલપુણ્યપ્રસવાનભ્રકદેવસદૃશકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । શુભકૃત્સ્નાપ્રમાણશુભપરીત્તશુભદેવસદૃશકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાપશ્યત્ । આભાસ્વરાપ્રમાણાભપરીત્તાભદેવસદૃશકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । મહાબ્રહ્મબ્રહ્મપુરોહિતબ્રહ્મપાર્ષદદેવસદૃશકાયમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાપ્સરોગણસદેવપુત્રવશવર્તિદેવરાજસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાપ્સરોગણસદેવપુત્રસુનિર્મિતદેવરાજસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાપ્સરોગણસદેવપુત્રસંતુષિતદેવરાજસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાપ્સરોગણસદેવપુત્રસુયામદેવરાજસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાપ્સરોગણસદેવપુત્રશક્રદેવરાજસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । ધૃતરાષ્ટ્રગન્ધર્વરાજગન્ધર્વપુત્રગન્ધર્વકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ।
વિરૂઢકકુમ્ભાણ્ડરાજકુમ્ભાણ્ડપુત્રકુમ્ભાણ્ડકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । વિરૂપાક્ષનાગરાજનાગપુત્રનાગકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । વૈશ્રવણમહાયક્ષરાજયક્ષપુત્રયક્ષકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । દ્રુમકિન્નરરાજકિન્નરપુત્રકિન્નરકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સુમતિમહોરગેન્દ્રમહોરગપુત્રમહોરગકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । મહાબલવેગસ્થામગરુડેન્દ્રગરુડપુત્રગરુડકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । રાહ્વસુરેન્દ્રાસુરપુત્રાસુરકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । યમધર્મરાજયમપુત્રયમકન્યાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સર્વમનુષ્યેન્દ્રનરનારીદારકદારિકાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । એવં સર્વગતિપર્યાપન્નસર્વસત્ત્વસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સર્વશ્રાવકપ્રત્યેકબુદ્ધર્ષિસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । વાય્વપ્તેજઃસ્કન્ધદેવતાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । સાગરનદીપર્વતવનસ્પત્યૌષધિવૃક્ષપૃથિવીદેવતાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । ઉદ્યાનનગરબોધિમણ્ડરાત્રિદિવસગગનદિક્પાદગામિનીશરીરકાયિકદેવતાસદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ । એવં યાવદ્વજ્રપાણિસાદૃશાત્મભાવમેઘનિશ્ચરિતાન્ દશ દિશઃ સ્ફરિત્વા ધર્મધાતુનયપ્રસરેષુ સર્વસત્ત્વસંમુખીભાવસ્થિતાન્ સત્ત્વાન્ પરિપાચયમાનાનપશ્યત્ ॥

યે ચ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયાઃ પ્રથમચિત્તોત્પાદસંભારમુખાઃ પૂર્વજન્મસમુદાગતકુશલચિત્તપરંપરાવ્યવચ્છેદનયાઃ, યાનિ ચ બોધિચિત્તોત્પાદપ્રશંસાપરંપરાનન્તર્યાણિ ( ગ્વ્ 194 ) ચ્યુત્યુપપત્તિપરિગ્રહપરંપરાનન્તર્યાણિ આત્મભાવપરિગ્રહપરંપરાનન્તર્યાણિ નામચક્રપરંપરાનન્તર્યાણિ કલ્યાણમિત્રોપસંક્રમણપરંપરાનન્તર્યાણિ બુદ્ધોત્પાદારાગણપરંપરાનન્તર્યાણિ, ધર્મપદવ્યઞ્જનોદ્ગ્રહપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વમાર્ગપ્રતિપત્તિચિત્તપરંપરાનન્તર્યાણિ સમાધિપ્રતિલાભપરંપરાનન્તર્યાણિ સમાધિપ્રતિલાભાદ્બુદ્ધદર્શનપરંપરાનન્તર્યાણિ ક્ષેત્રદર્શનચક્ષુસ્ફરણપરંપરાનન્તર્યાણિ કલ્પપરંપરાજ્ઞાનચક્રાનન્તર્યાણિ ધર્મધાતુપ્રતિવેધજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ સત્ત્વધાતુવ્યવલોકનજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ ધર્મધાતુનયસાગરાવતરણપરંપરાચ્યુત્યુપપત્તિજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ દિવ્યશ્રોત્રપરિશુદ્ધિપ્રત્યવેક્ષણજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ સર્વસત્ત્વધાતુચિત્તવ્યવલોકનસરસ્વત્યવક્રાન્તિમુખપરંપરાનન્તર્યાણિ પ્રથમદિવ્યચક્ષુરવક્રાન્તિમુખપરંપરાનન્તર્યાણિ પ્રથમદિવ્યશ્રોત્રવિજ્ઞપ્તિપરંપરાનન્તર્યાણિ પ્રથમપરસત્ત્વચિત્તજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ પ્રથમાત્મપરસત્ત્વપૂર્વનિવાસાનુસ્મૃતિજ્ઞાનપરંપરાનન્તર્યાણિ પ્રથમાભાવપ્રતિષ્ઠાનાભિસંસ્કારર્દ્ધિપ્રતિલાભપ્રત્યયપરંપરાનન્તર્યાણિ મહર્દ્ધિવિક્રમદિક્સ્ફરણપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વવિમોક્ષપ્રતિલાભપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વવિમોક્ષસાગરાચિન્ત્યનયાવતારપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વવિકુર્વિતપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વવિક્રમપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વાક્રમપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વસંજ્ઞાગતપરંપરાનન્તર્યાણિ બોધિસત્ત્વમાર્ગાવતારપરંપરાનન્તર્યાણિ, યાવદ્ યાનિ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા બોધિસત્ત્વસુસૂક્ષ્મજ્ઞાનપ્રવેશપરંપરાનન્તર્યાણિ, તાનિ અસ્યાઃ સર્વરોમવિવરેભ્યો નિર્માણકાયમેઘાન્નિશ્ચરિત્વા સત્ત્વેભ્યો ધર્મં દેશયમાનાનપશ્યત્ । સંપ્રકાશયમાનાન્ દ્યોતયમાનાન્ સંદર્શયમાનાન્ ઉદીરયમાનાન્ પ્રવિભજમાનાન્ પ્રવિસ્તરમાનાન્ ગણયતો નિર્દિશ્યમાનાન્ વિજ્ઞાપયમાનાન્ ઉપસંહરમાણાનપશ્યત્ ॥
કેષાંચિદ્વાતમણ્ડલીસંક્ષોભનિર્ઘોષરુતેન દેશયમાનાનપશ્યત્ । કેષાંચિદપ્સ્કન્ધસંકચ્છનનિર્નાદરુતેન, કેષાંચિજ્જ્વલનાર્ચિનિગર્જિતરુતેન, કેષાંચિત્ સાગરગર્જિતનિર્ઘોષરુતેન, કેષાંચિત્ પૃથિવીસંકમ્પનનિર્નાદરુતેન, કેષાંચિન્મહાપર્વતરાજસંઘટ્ટનસંહર્ષણનિર્ઘોષનિર્નાદરુતેન, કેષાંચિદ્દેવનગરસંકમ્પનમધુરનિર્નાદનિર્ઘોષરુતેન, કેષાંચિદ્દિવ્યવિમાનસંઘટ્ટનરુતેન, કેષાંચિદ્દેવેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિન્નાગેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદ્યક્ષેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદ્ગન્ધવેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદસુરેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદ્ગરુડેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિન્મહોરગરુતેન, કેષાંચિદ્દેવરુતેન, કેષાંચિત્કિન્નરેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિન્મનુષ્યેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદ્બ્રહ્મેન્દ્રરુતેન, કેષાંચિદપ્સરઃસંગીતિરુતેન, કેષાંચિદ્દિવ્યતૂર્યસંપ્રવાદનરુતેન, કેષાંચિન્મણિરાજનિર્ઘોષરુતેન, કેષાંચિત્ સર્વસત્ત્વકાયનાનારુતૈઃ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા વિમોક્ષવિષયં સત્ત્વાનાં પ્રભાવયમાનાનપશ્યત્ । એવં બોધિસત્ત્વાત્મભાવમેઘૈર્નાનાબોધિસત્ત્વરુતૈસ્તથાગતનિર્માણકાયમેઘૈસ્તથાગતરુતવિમાત્રતાસ્વરાઙ્ગનયૈઃ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા વિમોક્ષવિષયં સપ્રથમચિત્તોત્પાદસંભવનિષ્પત્તિસમુદાગમં સવિમોક્ષવિક્રીડિતં સર્વસત્ત્વાનાં વિજ્ઞપ્યમાનાનપશ્યત્ ॥
તસ્યા એકૈકેન નિર્માણરૂપમેઘેન પ્રતિચિત્તક્ષણમનભિલાપ્યાનભિલાપ્યાનિ દશદિશિ લોકે બુદ્ધક્ષેત્રાણિ વિશોધ્યમાનાનપશ્યત્ । અનન્તમધ્યાન્ સત્ત્વસમુદ્રાન્ સર્વાપાયદુઃખેભ્યો ( ગ્વ્ 195 ) વિમોચ્યમાનાનપશ્યત્ । અનન્તમધ્યં સત્ત્વધાતું દેવમનુષ્યસંપત્તૌ પ્રતિષ્ઠાપ્યમાનાનપશ્યત્ । અનન્તમધ્યાન્ સત્ત્વસમુદ્રાન્ સંસારસાગરાદુચ્ચાલ્યમાનાનપશ્યત્ । અનન્તમધ્યાન્ સત્ત્વસમુદ્રાન્ શ્રાવકપ્રત્યેકબુદ્ધભૂમૌ પ્રતિષ્ઠાપ્યમાનાનપશ્યત્ । પ્રતિચિત્તક્ષણમનન્તમધ્યાન્ સત્ત્વસમુદ્રાન્ દશભૂમાવાવર્તમાનાન્ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકઃ પશ્યતિ સ્મ, શૃણોતિ વ્યવચારયતિ અવચરતિ પ્રતિવિધ્યતિ નિધ્યાયતિ અનુગચ્છતિ અનુસરતિ અનુપ્રવિશતિ સમતયાધિતિષ્ઠતિ યદુત પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા અચિન્ત્યસમન્તભદ્રપ્રીતિવિપુલધ્વજબોધિસત્ત્વવિમોક્ષવિકુર્વિતવૃષભિતાનુભાવેન પૂર્વસભાગચરિતત્વાત્તથાગતાધિષ્ઠાનાધિષ્ઠિતત્વાદચિન્ત્યકુશલમૂલપરિપાકેન સમન્તભદ્રાયાશ્ચ બોધિસત્ત્વચર્યાયા ભાજનીભૂતત્વાત્ ॥
અથ ખલુ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકો મહાબોધિસત્ત્વપ્રીતિવેગસાગરાવભાસપ્રતિલબ્ધો દશદિક્તથાગતાધિષ્ઠિતઃ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયાઃ પુરતઃ પ્રાઞ્જલિઃ સ્થિત્વા પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાં રાત્રિદેવતામાભિઃ સારૂપ્યાભિર્ગાથાભિરભ્યષ્ટૌષીત્ -
ગમ્ભીરધર્મત જિનાનાં યત્ર સુશિક્ષિતાસ્યમિતકલ્પાન્ ।
દશદિશિ લોકિ અનુપૂર્વં રૂપ યથાશયં જગુ ફરિત્વા

12.2

જ્ઞાત્વા નિરાત્મકમનાથં વિતથ વિસંજ્ઞિનં સતતભ્રાન્તમ્ ।
ઋદ્ધ્યા અનેકવિધ કાયૈશ્વર્ય વિદર્શત્વ જગુ વિનેસિ

12.3

અત્યન્તવિજ્વર પ્રશાન્તા ધર્મશરીર અદ્વયવિશુદ્ધા ।
દ્વયાનિશ્રિતં જગશેષં નિર્મિતમેઘગર્જન વિનેસિ

12.4

ન ચ સ્કન્ધઆયતનધાતૌ નિશ્રયુ તુભ્ય વિદ્યતિ કદાચિત્ ।
સર્વાઙ્ગપૂર્ણવરરૂપૈશ્વર્યં નિગર્જનૈર્જગુ વિનેસિ

12.5

અધ્યાત્મબાહિરવિમુક્તા ઉચ્ચલિતા દ્વયોદ્ભવસમુદ્રાત્ ।
સંસારસાગરિ અનન્તાન્ દર્શયસે ગતીષુ પ્રતિભાસાન્

12.6

ન ચ તુભ્ય ઇઞ્જન કદાચિન્મન્યન સ્યન્દના ન ચ પ્રપઞ્ચા ।
લોકે પ્રપઞ્ચરતબાલાન્ ધર્મસ્વભાવ દર્શયિ વિનેસિ

12.7

એકાગ્રચિત્ત બહુકલ્પાન્ સર્વસમાધિસાગરવિહારૈઃ ।
પૂજાર્થમુત્સૃજસિ રોમ્ના નિર્મિતમેઘ દિક્ષુ સુગતાનામ્

12.8

બુદ્ધબલનયપ્રવેશાનોતરસિ પ્રતિક્ષણમનન્તાન્ ।
સર્વાન્ સંગ્રહપ્રયોગં દર્શયસે યથાસ્વમવતારૈઃ

12.9

વ્યવલોક્ય ત્વં ભવસમુદ્રં કર્મવિચિત્રિતં વિવિધરૂપાન્ ।
ધર્મેષ્વનાવરણમાર્ગં દેશયતી વિશોધયસિ સત્ત્વાન્

12.10

રૂપં તિ લક્ષણવિચિત્રં શુદ્ધ સમન્તભદ્રચરણેન ।
સત્ત્વાનામાશયવશા ત્વં દેવત રૂપુ દર્શયસિ લોકે

12.11

અથ ખલુ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકઃ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાં રાત્રિદેવતામાભિઃ સારૂપ્યાભિર્ગાથાભિરભિષ્ટુત્ય એતદવોચત્ - કિયચ્ચિરં સંસ્થિતાસિ દેવતે અનુત્તરાયાં સમ્યક્સંબોધૌ? કિયચ્ચિરપ્રતિલબ્ધશ્ચાયં ત્વયા દેવતે સમન્તભદ્રપ્રીતિવિપુલવિમલવેગધ્વજો બોધિસત્ત્વવિમોક્ષ ઇતિ ॥
અથ ખલુ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચના રાત્રિદેવતા સુધનં શ્રેષ્ઠિદારકં ગાથાભિરધ્યભાષત -
સ્મરામિ અતીત બહુકલ્પાન્ ક્ષેત્રરજોપમાસ્તત પરેણ ।
ક્ષેત્રં મણિપ્રભસુખાભં તત્ર પ્રશાન્તઘોષુ અનુકલ્પઃ

12.12

દશચાતુર્દ્વીપનયુતાનાં કોટિશતસહસ્ર પરિપૂર્ણમ્ ।
મણિપર્વતાભપરિમાણં મધ્યમ ચાતુર્દ્વીપ સુવિચિત્રમ્

12.13

દશરાજધાનિનયુતાનાં કોટિશતૈઃ સહસ્રપરિપૂર્ણમ્ ।
ગન્ધધ્વજા મણિપ્રભાસા મધ્યમરાજધાનિ રમણીયા

12.14

તસ્યાં વિશાંપતિરભૂષી પાર્થિવચક્રવર્તિરભિરૂપો ।
દ્વાત્રિંશલક્ષણસમઙ્ગી સો ઽનુવ્યઞ્જનૈ રચિતગાત્રઃ

12.15

ઉપપાદુકો પદુમગર્ભે કાઞ્ચનવર્ણસુપ્રભશરીરો ।
જમ્બુધ્વજં સકલુ સર્વ સ્ફરતિ પ્રભાય સો ગગનચારી

12.16

પુત્રાણ તસ્ય પરિપૂર્ણ શૂરવરાઙ્ગરૂપિણ સહસ્રા ।
કોટી અમાત્ય પરિપૂર્ણા પણ્ડિત દક્ષ વિદ્ધ મેધાવી

12.17

દશ ઇસ્ત્રિકોટિ પરિપૂર્ણાઃ અપ્સરસાદૃશા રતિવિધિજ્ઞા ।
તાઃ સ્નિઓગ્ધચિત્ત હિતચિત્તા મૈત્રમના ઉપસ્થિહિષુ રાજ્ઞઃ

12.18

સો ચો મહાપૃથિવીરાજા પર્વતચક્રવાલપરિયન્તાઃ ।
ચત્વાર દ્વીપ સુસમૃદ્ધા ધર્મબલેન આવસતિ સર્વાન્

12.19

અહુ ચક્રવર્તિવરભાર્યા બ્રહ્મરુતસ્વરા રચનકાયા ।
વિમલપ્રભા કનકવર્ણા સ્ફરમિ પ્રભાય યોજનસહસ્રમ્

12.20

અસ્તં ગતે દિનકરરશ્મિ સ્વપિતિ નૃપે સપુત્રપરિવારૈઃ ।
સંગીતિઘોષ ઉપશાન્તે શયનગતા અહુ સુખપ્રસુપ્તા

12.21

રાત્રિમધ્યમકિ યામે બુદ્ધ ઉત્પન્નુ ભૂ શિરિસમુદ્રઃ ।
તસ્મિન્ વિકુર્વિત અનન્તા દર્શિ જિનો દશદ્દિશિ ફરિત્વા

12.22

તાન્ સર્વક્ષેત્રરજતુલ્યાનો સિરિપૂજિતઃ પ્રભસમુદ્રાન્ ।
નાનાવિકુર્વિતશરીરાન્ યેહિ ફરી દિશો દશ અશેષાઃ

12.23

પૃથિવી પ્રકમ્પિત સશૈલા ઘોષ નિગર્જિ તે જિન ઉત્પન્નો ।
દેવાસુરા મનુજનાગાઃ સર્વિ પ્રહર્ષિ તે જિન ઉત્પન્નઃ

12.24

બુદ્ધસ્ય નિર્મિતસમુદ્રા નિશ્ચરિ સર્વરોમવિવરેભ્યઃ ।
તે ચો દશદ્દિશિ ફરિત્વા લોકિ યથાશયે ભણિષુ ધર્મમ્

12.25

તાંશ્ચો વિકુર્વિત અનન્તાન્ સુપિનિ જિનો નિદર્શિ મમ સર્વાન્ ।
ગમ્ભીર ગર્જિત શ્રુણિત્વા પ્રીતિ મમા અભૂષિ સુપિનાન્તે

12.26

દશ રાત્રિદેવતસહસ્રા ઉપરિ મમ સ્થિતા નભતલસ્મિન્ ।
વર્ણાનુદીર્યન્ત જિનસ્ય દિવ્યરુતેન માં ભણિ પ્રબોધ્ય

12.27

ઉત્તિષ્ઠ દેવમતિભાર્યે એષ જિનોપપન્ન તવ રાજ્યે ।
કલ્પાન સાગરશતેભિ દુર્લભ સંપશ્યન્ સુખિ વિશુદ્ધો

12.28

અહુ પ્રીતિસંભુત વિબુદ્ધા પશ્યમિ આભ નિર્મલ વિશુદ્ધામ્ ।
સંપશ્ય ઽક્ષ્ણ ઇયમાભા પશ્યમિ બુદ્ધ બોધિદ્રુમરાજે

12.29

દ્વાત્રિંશલક્ષણવિચિત્રો રશ્મિસમુદ્ર ઓસરિતુ રોમાત્ ।
અભ્યુદ્ગતો યથ સુમેરુ દક્ષિણવામતો જિન સમન્તાત્

12.30

દૃષ્ટ્વા મમ પ્રમુદિતાયાશ્ચિત્તમુત્પન્નમીદૃશ ભવેયમ્ ।
પ્રણિધિશ્ચ મે કૃતુ ઉદારો બુદ્ધવિકુર્વિતં વિપુલ દૃષ્ટ્વા

12.31

પ્રતિબોધિતઃ સ મય રાજા ઇસ્ત્રિગણશ્ચ યો ઽસ્ય પરિવારમ્ ।
બુદ્ધપ્રભા વિપુલ દૃષ્ટ્વા સર્વિ અભૂષિ પ્રીણિતશરીરાઃ

12.32

ઉપસંક્રમી જિનસકાશં સ્વામિન સાર્ધ યાનનયુતેભિઃ ।
બહુપ્રાણિકોટિનયુતેભિઃ સંપરિવારિતઃ સબલકાયઃ

12.33

પૂજા કૃતા મયિ જિનસ્યો વર્ષસહસ્ર વિંશતિ અનૂના ।
નિર્યાતિતા રતન સપ્તો પૃથિવી સસાગરા ચ સુગતસ્ય

12.34

સૂત્રાસમુદ્ર ગુણમેઘાન્ પ્રણિધિસમુદ્ર સંભવવિયૂહાન્ ।
સર્વાંસ્તથાગતપ્રભવાન્ દેશયતે યથાશય જગસ્મિન્

12.35

સા રાત્રિદેવત હિતાર્થં બોધયિ માં તદા કરુણજાતા ।
તસ્યાં મમ સ્પૃહ ઉત્પન્ના ઈદૃશ ભૂત્વ બોધયિ પ્રમત્તાન્

12.36

એતન્મમ પ્રણિધિચિત્તં પ્રથમમુપપન્નમગ્રવરબોધૌ ।
સંસારસાગરગતાયા નો મમ નિશ્ચિતા ભવસમુદ્રૈઃ

12.37

દશ બુદ્ધકોટિનયુતાનિ યે મમ પૂજિતા જનિય શ્રદ્ધામ્ ।
સંસારિ દેવમનુજેષૂ વિષયરતિસુખાન્યભિલષન્ત્યા

12.38

પ્રથમો જિનઃ શિરિસમુદ્રસ્તત્સમનન્તરં ગુણપ્રદીપઃ ।
તૃતીયો જિનો રતનકેતુર્બુદ્ધ ચતુર્થ ભૂદ્ગગનપ્રજ્ઞઃ

12.39

જિન પઞ્ચમઃ કુસુમગર્ભઃ ષષ્ઠુ જિનો અસઙ્ગમતિચન્દ્રઃ ।
જિનુ ધર્મચન્દ્રપ્રભુરાજો અષ્ટમુ જ્ઞાનમણ્ડલપ્રભાસઃ

12.40

રચનાર્ચિપર્વતપ્રદીપો નવમુ અભૂષિ તત્ર દ્વિપદેન્દુઃ ।
દશમસ્ત્રિયધ્વપ્રભઘોષસ્તે મય પૂજિતા પ્રમુદિતાયા

12.41

એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા સર્વિ ત પૂજિતા નરવરેન્દ્રા ।
ન ચ તાવ લબ્ધ મય ચક્ષુર્યેનિ મમોત્તરિ નયસમુદ્રમ્

12.42

સર્વાઙ્ગતસ્તદનુ સત્ત્વક્ષેત્રમભૂષિ સર્વરતનાભમ્ ।
કલ્પશ્ચ દેવશિરિનામા તત્ર ઉત્પન્ન બુદ્ધ શતપઞ્ચ

12.43

શશિમણ્ડલાભુ પ્રથમો ઽભૂ દ્વિતીયુ અભૂષિ ભાસ્કરપ્રદીપઃ ।
જ્યોતિધ્વજસ્તૃતીયુ બુદ્ધસ્તસ્ય અનન્તરં મણિસુમેરુઃ

12.44

કુસુમાર્ચિસાગરપ્રદીપો જ્વલનશિરીષ દેવશિરિગર્ભઃ ।
ઓભાસરાજ પ્રભકેતુર્દશમુ સમન્તજ્ઞાનપ્રભરાજઃ

12.45

એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા સર્વિ ત પૂજિતા મય નરેન્દ્રાઃ ।
સ્કન્ધાલયે ઽભિરતયા મે ધર્મિ અનાલયે નિલયબુદ્ધ્યા

12.46

અર્વાગતસ્તદનુ ધર્મપ્રદીપમેઘશિરિનામા ।
અત્ર લોકધાતુ સુવિચિત્રઃ કલ્પ તદાસિ બ્રહ્મપ્રભનામા

12.47

તસ્મિન્ જિના અપરિમાણાઃ તે મય પૂજિતાઃ સપરિવારાઃ ।
સર્વેષ તેષ સુગતાનાં ધર્મ શ્રુતો મિ ગૌરવિ જનિત્વા

12.48

પ્રથમો જિનો રતનમેરુસ્તત્સમનન્તરં ગુણસમુદ્રઃ ।
જિનુ ધર્મધાતુસ્વરકેતુ ધર્મસમુદ્રગર્જન ચતુર્થઃ

12.49

ધર્મધ્વજો ધરણિતેજા ધર્મબલપ્રભો ગગનબુદ્ધિઃ ।
ધર્માર્ચિમેરુશિખરાભઃ પશ્ચિમ તેષુ મેઘશિરિનામા

12.50

એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા સર્વિ ત પૂજિતા મય નરેન્દ્રા ।
ન ચ મેષ ધર્મત વિબુદ્ધા યેનિમ ઓતરિ જિનસમુદ્રાન્

12.51

તદનન્તરં સુગત આસી સૂર્યપ્રદીપકેતુશિરિનામા ।
ક્ષેત્રા સ બુદ્ધમતિ નામ્ના તત્ર અભૂચ્ચ સોમશિરિકલ્પઃ

12.52

તસ્મિન્નશીતિનયુતાનાં યા મય પૂજિતા દશબલાનામ્ ।
વિવિધૈરનન્તવિપુલેભિઃ પૂજમુખેભિર્નૈકરુચિરેભિઃ

12.53

ગન્ધર્વરાજ પ્રથમો ઽભૂ દ્વિતીયુ અભૂષિ બુદ્ધદ્રુમરાજઃ ।
તૃતિયુ જિનો ગુણસુમેરુસ્તત્સમનન્તરં રતનનેત્રઃ

12.54

વૈરોચનપ્રભવિયૂહો ધર્મસમુદ્રતેજશિરિ બુદ્ધઃ ।
લોકેન્દ્રતેજશિરિભદ્રઃ પશ્ચિમુ સર્વધર્મપ્રભરાજઃ

12.55

એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા પૂજિત તે મયા સુગત સર્વે ।
ન તુ તાવ લબ્ધ મય જ્ઞાનં સદ્ધર્મસમુદ્ર યેનવતરેયમ્

12.56

તદનન્તરં સુપરિશુદ્ધં વજ્રમાણિઅભેદ્યદૃઢતેજઃ ।
ક્ષેત્રં સમન્તપ્રભમેઘં નૈકવિયૂહસંસ્થિતવિચિત્રમ્

12.57

યસ્મિન્ વિશુદ્ધ બહુસત્ત્વાઃ કલ્યતરાઃ કિલેશમલકૃષ્ટાઃ ।
કલ્પ પ્રશાન્તમતિતેજાઃ બુદ્ધસહસ્રસંભવ વિયૂહા

12.58

પ્રથમો જિનો વજિરનાભિ દ્વિતીયુ અભૂદસઙ્ગબલધારી ।
જિનુ ધર્મધાતુપ્રતિભાસઃ સર્વદિશપ્રદીપપ્રભરાજઃ

12.59

જિનુ પઞ્ચમઃ કરુણતેજા ષષ્ઠ અભૂ જિનો વ્રતસમુદ્રઃ ।
જિનુ ક્ષાન્તિમણ્ડલપ્રદીપો અષ્ટમ ધર્મમણ્ડલપ્રભાસઃ

12.60

ઓભાસસાગરવિયૂહઃ પશ્ચિમુ તેષ પ્રશાન્તપ્રભરાજઃ ।
એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા સર્વિ ત પૂજિતા મય નરેન્દ્રા

12.61

ન ચ મેષ ધર્મત વિબુદ્ધા ગગનસમા સ્વભાવપરિશુદ્ધા ।
યત્ર સ્થિહિત્વ વિચરેયં ચારિક સર્વક્ષેત્રપ્રસરેષુ

12.62

તદનન્તરં ચ રમણીયં ગન્ધપ્રદીપમેઘશિરિ નામ ।
ક્ષેત્રં કિલિષ્ટપરિશુદ્ધં કલ્પુ સુસંભવસ્તદ બભૂવ

12.63

ઉત્પન્ન તત્ર જિનકોટિસ્તેભિ વિયૂહિતસ્ત દશકલ્પઃ ।
તે નાયકા ભણિય ધર્મા સો મય ધારિત સ્મૃતિબલેન

12.64

પ્રથમો જિનો વિપુલકીર્તિ ધર્મસમુદ્રવેગશિરિરાજઃ ।
ધર્મેન્દ્રરાજ ગુણઘોષ ધર્મશિરિશ્ચ દેવમકુટશ્ચ

12.65

જ્ઞાનાર્ચિતેજશિરિનામા સપ્તમુ તેષ આસિ દુપદેન્દ્રઃ ।
જિનુ અષ્ટમો ગગનઘોષો નવમુ સમન્તસંભવપ્રદીપઃ

12.66

તેષાં ચ પશ્ચિમકુ બુદ્ધો ઊર્ણશિરિપ્રભાસમતિનામા ।
તે સર્વિ પૂજિત નરેન્દ્રા માર્ગુ ન ચૈષ શોધિતુ અસઙ્ગઃ

12.67

તદનન્તરં વરવિયૂહા રત્નવિચિત્રસંસ્થિતશરીરાઃ ।
રતનધ્વજાગ્રમતિનામા પશ્ચિમ લોકધાતુ સુવિભક્તા

12.68

સારોચયશ્ચ તદ કલ્પસ્તત્ર ઉત્પન્ન બુદ્ધ શતપઞ્ચ ।
તે સર્વિ સત્કૃત સ્વયંભૂ એત વિમોક્ષ સમભિલષત્યા

12.69

ગુણમણ્ડલઃ પ્રથમુ નામ્ના શાન્તનિર્ઘોષ સાગરશિરિશ્ચ ।
આદિત્યતેજ ગિરિરાજો લક્ષણમેરુ મેઘરુતઘોષઃ

12.70

ધર્મેન્દ્રરાજ ગુણરાજઃ પુણ્યસુમેરુ શાન્તપ્રભરાજઃ ।
એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા સર્વિ તિ પૂજિતા મય નરેન્દ્રાઃ

12.71

માર્ગુ વિશોધિતુ જિનાનાં યત્ર સમોસરી જિન અશેષા ।
ન ચ તાવ લબ્ધ મય ક્ષાન્તિર્યા ઇમમોતરે નયુ જિનાનામ્

12.72

તદનન્તરં સુરુચિરાભઃ શાન્તનિર્ઘોષહારમતિનામા ।
અત્ર લોકધાતુ પરિશુદ્ધો અલ્પકિલેશસત્ત્વઅધિવાસઃ

12.73

કલ્પઃ સુખાભિરતિનામા યત્ર અશીતિ બુદ્ધનયુતાસન્ ।
તે સર્વિ પૂજિતા મય નરેન્દ્રા માર્ગુ વિશોધિતો જિનવરાણામ્

12.74

પ્રથમો જિનઃ કુસુમરાશિઃ સાગરગર્ભ સંભવગિરિશ્ચ ।
દેવેન્દ્રચૂડ મણિગર્ભ કાઞ્ચનપર્વતો રતનરાશિઃ

12.75

ધર્મધ્વજો ઽથ વચનશ્રીઃ પશ્ચિમુ તેષુ જ્ઞાનમતિ બુદ્ધઃ ।
એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા પૂજિત તે મયા સુરનરેન્દ્રાઃ

12.76

અર્વાગભૂત્તદનુ અસ્તિ ક્ષેત્ર સુનિર્મિતધ્વજપ્રદીપમ્ ।
કલ્પ સહસ્રશિરિનામા તત્ર ય બુદ્ધકોટિનયુતાનિ

12.77

શાન્તધ્વજઃ શમથકેતુઃ શાન્તપ્રદીપ મેઘશિરિરાજઃ ।
ઓભાસયન્તપ્રભરાજા મેઘવિલમ્બિતઃ સુરિયતેજા

12.78

ધર્મપ્રદીપશિરિ મેરુઅર્ચિશિરિશ્ચ દેવશિરિગર્ભઃ ।
તેષાં ચ પશ્ચિમકુ આસીત્ સિંહવિનર્દિતો વિદુપ્રદીપઃ

12.79

એતાન્ દશ પ્રમુખ કૃત્વા પૂજિત તે મયા સુગતચન્દ્રા ।
ન ચ તાવ લબ્ધ મય ક્ષાન્તિર્યા ઇમમોતરે નયસમુદ્રમ્

12.80

અર્વાગતસ્તદનુ અસ્તિ ક્ષેત્ર સમન્તઆભશિરિનામ્નિ ।
કલ્પો અનાલયવિયૂહસ્તત્ર ષડવિંશદ્બુદ્ધનયુતાનિ

12.81

પ્રથમઃ સમન્તગુણમેઘસ્તત્સમનન્તરં ગગનચિત્તઃ ।
બુદ્ધઃ સુસંભવવિયૂહો ગર્જિતધર્મસાગરનિર્ઘોષઃ

12.82

જિનુ ધર્મધાતુસ્વરઘોષો નિર્મિતમેઘસુસ્વરશિરિશ્ચ ।
બુદ્ધઃ સમન્તદિશતેજા ધર્મસમુદ્રસંભવરુતશ્ચ

12.83

ગુણસાગરો ગિરિપ્રદીપો નવમુ અભૂદથાત્ર જિનસૂર્યઃ ।
આરાગિતશ્ચરમુ તેષાં રતનશિરીપ્રદીપગુણકેતુઃ

12.84

યદ નિષ્ક્રમી સ દુપદેન્દ્રો રતનશિરિપ્રદીપગુણકેતુઃ ।
શશિવક્રદેવિ અહમાસી નિષ્ક્રમમાણુ પૂજિય નરેન્દ્રમ્

12.85

સો મે અનાલયવિયૂહ પ્રણિધિસમુદ્રસંભવવિયૂહમ્ ।
સૂત્રં નિગર્જસુ નરેન્દ્રઃ શ્રુત્વ મિ ધારિતં સ્મૃતિબલેન

12.86

લબ્ધા મયા વિપુલચક્ષુઃશાન્તસમાધિ ધારણિબલં ચ ।
પશ્યામ્યહં જિનસમુદ્રાન્ ક્ષેત્રપરંપરા ક્ષણક્ષણેન

12.87

જાતં હિ મે કરુણગર્ભા મૈત્રિનયં સમન્તપ્રભમેઘમ્ ।
બોધાય ચિત્તુ નભતુલ્ય બુદ્ધબલાપ્રમાણવિપુલાભમ્

12.88

દૃષ્ટ્વા જગદ્વિપરિયસ્તં નિત્યસુખપ્રભાસભિનિવિષ્ટમ્ ।
મોહાર્થવિદ્યતમછન્નં ક્લેશસમાકુલ વિતથસંજ્ઞિ

12.89

દૃષ્ટીગતા ગહનચારિં તૃષ્ણવશાનુગં વિષમકર્મ ।
ગતિષૂ અનેકવિધરૂપાં કર્મવિચિત્રિતાં સમુદયન્તમ્

12.90

સર્વગતિચ્યુતિમુખેભિર્યે ઉપપત્તિભિઃ સમુપપન્નાઃ ।
જાતીજરામરણપીડાં કાયિકચૈતસિકામનુભવન્તિ

12.91

તેષાં તદા હિતસુખાર્થં ચિત્તમનુત્તરં સમુપપન્નમ્ ।
યત્ર સંભવો દશબલાનાં યાત્તુક સર્વક્ષેત્રપ્રસરેષુ

12.92

તતઃ સંભુતઃ પ્રણિધિમેઘઃ સર્વજગત્સુખપ્રવણગર્ભઃ ।
સંભારસંભવ અનન્તા માર્ગસમુદ્રનયઅનુગતશ્ચ

12.93

પ્રસ્થાનમેઘવિપુલાભઃ સર્વપથપ્રસન્નમુખવેગઃ ।
વિપુલાંશ્ચ પારમિતમેઘાન્ મુઞ્ચિષુ ધર્મધાતુપ્રસરેષુ

12.94

ભૂમ્યાક્રમો વિપુલવેગઃ સર્વત્રિયધ્વસાગરનયેષુ ।
ભૂમિષ્વસઙ્ગતિચારી એકક્ષણેન સર્વજિનગામી

12.95

અપિ ચાપ્યહં સુગતપુત્ર ચર્ય સમન્તભદ્ર અવક્રાન્તા ।
દશ ધર્મધાતુતલભેદાસ્તેષ સમુદ્રનયમવતરામિ

12.34

તત્કિં મન્યસે કુલપુત્ર અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન વિશાંપતિર્નામ રાજાભૂચ્ચક્રવર્તી બુદ્ધવંશાનુપચ્છેદાય સ્થિતઃ? ન ખલુ પુનસ્તે કુલપુત્ર એવં દ્રષ્ટવ્યમ્ । મઞ્જુશ્રીઃ કુમારભૂતઃ તેન કાલેન તેન સમયેન વિશાંપતિર્નામ રાજા અભૂચ્ચક્રવર્તી બુદ્ધવંશાનુપચ્છેદાય પ્રતિપન્નઃ । યયા ચાહં રાત્રિદેવતયા પ્રબોધિતા, સા સમન્તભદ્રેણ બોધિસત્ત્વેન નિર્મિતા । તત્કિં મન્યસે કુલપુત્ર અન્યા સા તેન કાલેન તેન સમયેન ભદ્રમતિર્નામ ચક્રવર્તિભાર્યા અભૂત્ સ્ત્રીરત્નમ્? ન ખલ્વેવં દ્રષ્ટવ્યમ્ । અહં સા તેન કાલેન તેન સમયેન ભદ્રમતિર્નામ ( ગ્વ્ 202 ) ચક્રવર્તિભાર્યા અભૂવં સ્ત્રીરત્નમ્ । સાહં તયા રાત્રિદેવતયા પ્રતિબોધ્યં બુદ્ધદર્શને સમાદાપિતા । ઇયચ્ચિરોત્પાદિતં મે કુલપુત્ર અનુત્તરાયાં સમ્યક્સંબોધૌ ચિત્તમ્ । સાહં તેન ચિત્તોત્પાદેન બુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમાન્ કલ્પાન્ ન જાતુ દુર્ગતિવિનિપાતેષુ ઉપપન્ના । સતતસમિતં દેવમનુષ્યગતિપરાયણા । સર્વત્ર ચ અવિરહિતા તથાગતદર્શનેનાભૂવમ્ । યાવન્મે ભગવતો રત્નશ્રીપ્રદીપગુણકેતોસ્તથાગતસ્યાર્હતઃ સમ્યક્સંબુદ્ધસ્ય સહદર્શનાદયં સમન્તભદ્રપ્રીતિવિપુલવિમલવેગધ્વજો બોધિસત્ત્વવિમોક્ષઃ પ્રતિલબ્ધઃ, યસ્ય પ્રતિલાભાદહમેવંરૂપેણ સર્વસત્ત્વપરિપાકવિનયાર્થેન પ્રત્યુપસ્થિતા ॥
એતમહં કુલપુત્ર સમન્તભદ્રપ્રીતિવિપુલવિમલવેગધ્વજં બોધિસત્ત્વવિમોક્ષં જાનામિ । કિં મયા શક્યં સર્વતથાગતપાદમૂલેષુ પ્રતિક્ષણં સર્વજ્ઞતાપ્રસ્થાનમહાવેગસાગરપ્રતિલબ્ધાનાં બોધિસત્ત્વાનાં સર્વપ્રસ્થાનમુખેષુ પ્રતિક્ષણં મહાપ્રણિધાનસાગરાવતારાપ્રતિપ્રસ્રબ્ધાનાં પ્રતિચિત્તક્ષણં સર્વપ્રણિધાનસાગરનયેષુ અપરાન્તકલ્પચર્યામણ્ડલાભિનિર્હારકુશલાનામ્, એકૈકસ્યાં ચ ચર્યાયાં સર્વબુદ્ધક્ષેત્રપરમાણુરજઃસમકાયાભિનિર્હારકુશલાનામ્, એકૈકેન ચ કાયેન સર્વધર્મધાતુનયસાગરસ્ફરણનામ્, એકૈકસ્મિંશ્ચ ધર્મધાતુનયસાગરે સર્વબુદ્ધક્ષેત્રેષુ યથાશયસત્ત્વકાયવિજ્ઞપ્તિચર્યાસંદર્શનકુશલાનામ્, એકૈકસ્મિંશ્ચ ક્ષેત્રપરમાણુરજસ્યનન્તમધ્યતથાગતસમુદ્રાવતરણકુશલાનામ્, એકૈકસ્ય ચ તથાગતસ્ય ધર્મધાતુસ્ફરણપરમતથાગતવિકુર્વિતાવતરણકુશલાનામ્, એકૈકસ્ય ચ તથાગતસ્ય ધર્મધાતુસ્ફરણપરમતથાગતવિકુર્વિતાવતરણકુશલાનામ્, એકૈકસ્ય ચ તથાગતસ્ય પૂર્વાન્તકલ્પબોધિસત્ત્વચર્યાસંભારસંભવસમુદાગમાવતારકુશલાનામ્, એકૈકસ્ય ચ તથાગતસ્ય વિમલધર્મચક્રસંપ્રત્યેષણસંધારણકુશલાનાં સર્વત્ર્યધ્વતથાગતવિકુર્વિતનયસાગરાવતરણકુશલાનાં ચર્યાં જ્ઞાતું ગુણાન્ વા વક્તુમ્ ॥
ગચ્છ કુલપુત્ર, ઇયમિહૈવ તથાગતપર્ષન્મણ્ડલસમનન્તરં સમન્તસત્ત્વત્રાણોજઃશ્રી નામ રાત્રિદેવતા પ્રતિવસતિ । તામુપસંક્રમ્ય પરિપૃચ્છ - કથં બોધિસત્ત્વેન બોધિસત્ત્વચર્યામણ્ડલમવતરિતવ્યમ્, કથં પરિશોધયિતવ્યમ્ ॥
અથ ખલુ સુધનઃ શ્રેષ્ઠિદારકઃ પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયાઃ પાદૌ શિરસાભિવન્દ્ય પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાં રાત્રિદેવતામનેકશતસહસ્રકૃત્વઃ પ્રદક્ષિણીકૃત્ય પુનઃ પુનરવલોક્ય પ્રમુદિતનયનજગદ્વિરોચનાયા રાત્રિદેવતાયા અન્તિકાત્ પ્રક્રાન્તઃ

મૂળ પાઠ: Gaṇḍavyūhasūtra · Edition: P.L. Vaidya. Gaṇḍavyūhasūtram, Darbhanga: The Mithila Institute, 1960 (Buddhist Sanskrit Texts No. 5). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc