દેવી ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 11.4

રુદ્રાક્ષમાહાત્મ્યવર્ણનમ્
નારદ ઉવાચ
એવંભૂતાનુભાવોઽયં રુદ્રાક્ષો ભવતાનઘ ।
વર્ણિતો મહતાં પૂજ્યઃ કારણં તત્ર કિં વદ

શ્રીનારાયણ ઉવાચ
એવમેવ પુરા પૃષ્ટો ભગવાન્ ગિરિશઃ પ્રભુઃ ।
ષણ્મુખેન ચ રુદ્રસ્તં યદુવાચ શૃણુષ્વ તત્

ઈશ્વર ઉવાચ
શૃણુ ષણ્મુખ તત્ત્વેન કથયામિ સમાસતઃ ।
ત્રિપુરો નામ દૈત્યસ્તુ પુરાઽઽસીત્સર્વદુર્જયઃ

જિતાસ્તેન સુરાઃ સર્વે બહ્મવિષ્ણ્વાદિદેવતાઃ ।
સર્વૈસ્તુ કથિતે તસ્મિંસ્તદાહં ત્રિપુરં પ્રતિ

અચિન્તયં મહાશસ્ત્રમઘોરાખ્યં મનોહરમ્ ।
સર્વદેવમયં દિવ્યં જ્વલન્તં ઘોરરૂપિ યત્

ત્રિપુરસ્ય વધાર્થાય દેવાનાં તારણાય ચ ।
સર્વવિઘ્નોપશમનમઘોરાસ્ત્રમચિન્તયમ્

દિવ્યવર્ષસહસ્રં તુ ચક્ષુરુન્મીલિતં મયા ।
પશ્ચાન્મમાકુલાક્ષિભ્યઃ પતિતા જલબિન્દવઃ

તત્રાશ્રુબિન્દુતો જાતા મહારુદ્રાક્ષવૃક્ષકાઃ ।
મમાજ્ઞયા મહાસેન સર્વેષાં હિતકામ્યયા

બભૂવુસ્તે ચ રુદ્રાક્ષા અષ્ટત્રિંશત્પ્રભેદતઃ ।
સૂર્યનેત્રસમુદ્‌ભૂતાઃ કપિલા દ્વાદશ સ્મૃતાઃ

સોમનેત્રોત્થિતાઃ શ્વેતાસ્તે ષોડશવિધાઃ ક્રમાત્ ।
વહ્નિનેત્રોદ્‍ભવાઃ કૃષ્ણા દશ ભેદા ભવન્તિ હિ

શ્વેતવર્ણશ્ચ રુદ્રાક્ષો જાતિતો બ્રાહ્મ ઉચ્યતે ।
ક્ષાત્રો રક્તસ્તથા મિશ્રો વૈશ્યઃ કૃષ્ણસ્તુ શૂદ્રકઃ

એકવક્ત્રઃ શિવઃ સાક્ષાદ્બ્રહ્મહત્યાં વ્યપોહતિ ।
દ્વિવક્ત્રો દેવદેવ્યો સ્યાદ્‌વિવિધં નાશયેદઘમ્

ત્રિવક્ત્રસ્ત્વનલઃ સાક્ષાત્સ્ત્રીહત્યાં દહતિ ક્ષણાત્ ।
ચતુર્વક્ત્રઃ સ્વયં બ્રહ્મા નરહત્યાં વ્યપોહતિ

પઞ્ચવક્ત્રઃ સ્વયં રુદ્રઃ કાલાગ્નિર્નામ નામતઃ ।
અભક્ષ્યભક્ષણોદ્‌ભૂતૈરગમ્યાગમનોદ્‍ભવૈઃ

મુચ્યતે સર્વપાપૈસ્તુ પઞ્ચવક્ત્રસ્ય ધારણાત્ ।
ષડ્વક્ત્રઃ કાર્તિકેયસ્તુ સ ધાર્યો દક્ષિણે કરે

બ્રહ્મહત્યાદિભિઃ પાપૈર્મુચ્યતે નાત્ર સંશયઃ ।
સપ્તવક્ત્રો મહાભાગો હ્યનઙ્‌ગો નામ નામતઃ

તદ્ધારણાન્મુચ્યતે હિ સ્વર્ણસ્તેયાદિપાતકૈઃ ।
અષ્ટવક્ત્રો મહાસેન સાક્ષાદ્દેવો વિનાયકઃ

અન્તકૂટં તૂલકૂટં સ્વર્ણકૂટં તથૈવ ચ ।
દુષ્ટાન્વયસ્ત્રિયં વાથ સંસ્પૃશંશ્ચ ગુરુસ્ત્રિયમ્

એવમાદીનિ પાપાનિ હન્તિ સર્વાણિ ધારણાત્ ।
વિઘ્નાસ્તસ્ય પ્રણશ્યન્તિ યાતિ ચાન્તે પરં પદમ્

ભવન્ત્યેતે ગુણાઃ સર્વે હ્યષ્ટવક્ત્રસ્ય ધારણાત્ ।
નવવક્ત્રો ભૈરવસ્તુ ધારયેદ્વામબાહુકે

ભુક્તિમુક્તિપ્રદઃ પ્રોક્તો મમ તુલ્યબલો ભવેત્ ।
ભ્રૂણહત્યાસહસ્રાણિ બ્રહ્મહત્યાશતાનિ ચ

સદ્યઃ પ્રલયમાયાન્તિ નવવક્ત્રસ્ય ધારણાત્ ।
દશવક્ત્રસ્તુ દેવેશઃ સાક્ષાદ્દેવો જનાર્દનઃ

ગ્રહાશ્ચૈવ પિશાચાશ્ચ વેતાલા બ્રહ્મરાક્ષસાઃ ।
પન્નગાશ્ચોપશામ્યન્તિ દશવક્ત્રસ્ય ધારણાત્

વક્ત્રૈકાદશરુદ્રાક્ષો રુદ્રૈકાદશકં સ્મૃતમ્ ।
શિખાયાં ધારયેદ્યો વૈ તસ્ય પુણ્યફલં શૃણુ

અશ્વમેધસહસ્રસ્ય વાજપેયશતસ્ય ચ ।
ગવાં શતસહસ્રસ્ય સમ્યગ્દત્તસ્ય યત્ફલમ્

તત્ફલં લભતે શીઘ્રં વક્ત્રૈકાદશધારણાત્ ।
દ્વાદશાસ્યસ્ય રુદ્રાક્ષસ્યૈવ કર્ણે તુ ધારણાત્

આદિત્યાસ્તોષિતા નિત્યં દ્વાદશાસ્યે વ્યવસ્થિતાઃ ।
ગોભેધે ચાશ્વમેધે ચ યત્ફલં તદવાપ્નુયાત્

શૃઙ્‌ગિણાં શસ્ત્રિણાં ચૈવ વ્યાઘ્રાદીનાં ભયં ન હિ ।
ન ચ વ્યાધિભયં તસ્ય નૈવ ચાધિઃ પ્રકીર્તિતઃ

ન ચ કિઞ્ચિદ્‍ભયં તસ્ય ન ચ વ્યાધિઃ પ્રવર્તતે ।
ન કુતશ્ચિદ્‍ભયં તસ્ય સુખી ચૈવેશ્વરો ભવેત્

હસ્ત્યશ્વમૃગમાર્જારસર્પમૂષકદર્દુરાન્ ।
ખરાંશ્ચ શ્વશૃગાલાંશ્ચ હત્વા બહુવિધાનપિ

મુચ્યતે નાત્ર સન્દેહો વક્ત્રદ્વાદશધારણાત્ ।
વક્ત્રત્રયોદશો વત્સ રુદ્રાક્ષો યદિ લભ્યતે

કાર્તિકેયસમો જ્ઞેયઃ સર્વકામાર્થસિદ્ધિદઃ ।
રસો રસાયનં ચૈવ તસ્ય સર્વં પ્રસિદ્ધ્યતિ

તસ્યૈવ સર્વભોગ્યાનિ નાત્ર કાર્યા વિચારણા ।
માતરં પિતરં ચૈવ ભ્રાતરં વા નિહન્તિ યઃ

મુચ્યતે સર્વપાપેભ્યો ધારણાત્તસ્ય ષણ્મુખ ।
ચતુર્દશાસ્યો રુદ્રાક્ષો યદિ લભ્યેત પુત્રક

ધારયેત્સતતં મૂર્ધ્નિ તસ્ય પિણ્ડઃ શિવસ્ય તુ ।
કિં મુને બહુનોક્તેન વર્ણનેન પુનઃ પુનઃ

પૂજ્યતે સન્તતં દેવૈઃ પ્રાપ્યતે ચ પરા ગતિઃ ।
રુદ્રાક્ષ એકઃ શિરસા ધાર્યો ભક્ત્યા દ્વિજોત્તમૈઃ

ષડ્‌વિંશદ્‌ભિઃ શિરોમાલા પઞ્ચાશદ્‌ધૃદયેન તુ ।
કલાક્ષૈર્બાહુવલયે અર્કાક્ષૈર્મણિબન્ધનમ્

અષ્ટોત્તરશતૈર્માલા પઞ્ચાશદ્‌ભિઃ ષડાનન ।
અથવા સપ્તવિંશત્યા કૃત્વા રુદ્રાક્ષમાલિકામ્

ધારણાદ્વા જપાદ્વાપિ હ્યનન્તં ફલમશ્નુતે ।
અષ્ટોત્તરશતૈર્માલા રુદ્રાક્ષૈર્ધાર્યતે યદિ

ક્ષણે ક્ષણેઽશ્વમેધસ્ય ફલં પ્રાપ્નોતિ ષણ્મુખ ।
ત્રિઃસપ્તકુલમુદ્ધૃત્ય શિવલોકે મહીયતે

ઇતિ શ્રીમદ્દેવીભાગવતે મહાપુરાણેઽષ્ટાદશસાહસ્ર્યાં
સંહિતાયાં એકાદશસ્કન્ધે રુદ્રાક્ષમાહામ્યવર્ણનં નામ ચતુર્થોઽધ્યાયઃ