બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 4.125
અથ પઞ્ચવિંશત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ
નારદ ઉવાચ
ગણેશપૂજનાદેવ રાધાસ્તોત્રાત્પરં વિભો ।
બભૂવ કિં રહસ્યં વા તન્મે વ્યાખ્યાતુમર્હસિ
નારાયણ ઉવાચ
ગશેશપૂજને તીર્થે યે દેવાશ્ચ સમાયયુઃ ।
મુનયશ્ચાપિ યોગીન્દ્રા વસન્તો વટમૂલકે
વસુદેવો દેવકી ચ પરમાદરબૂર્વકમ્ ।
પપ્રચ્છ શંભું બ્રાહ્મણમનન્તં મુનિપુંગવાન્
ભવેદ્ભવાબ્ધિતરણમાવયોરુત્તમા ગતિઃ ।
શીઘ્રં બ્રૂત મહાભાગા દીનયોર્દીનબાન્ધવાઃ
ભવાબ્ધિતરણે તર્યાં તત્ર યૂયં ચ નાવિકાઃ ।
ન હ્યમ્મયાનિ તીર્થાનિ ન દેવા મૃચ્છિલામયાઃ
યજ્ઞરૂપાણિ પુણ્યાનિ વ્રતાન્યનશનાનિ ચ ।
તપાંસિ નાનાદાનાનિ વિપ્રદેવાર્ચનાનિ ચ
ચિરં પુનન્તિ સર્વાણિ દર્શનાદેવ વૈષ્ણવાઃ ।
સતાં ચ વિષ્ણુભક્તાનાં રજસાં સ્પર્શમાત્રતઃ
પૂતાનાં પાદપદ્માનાં સદ્યઃ પૂતા વસુંધરા ।
તીર્થાનિ ચ પવિત્રાણિ સમુદ્રાઃ પર્વતાસ્તથા
સુરા દર્શનમિચ્છન્તિ પાતકેન્ધનપાપકમ્ ।
સોઽજ્ઞાનિ નૈવ બુબુધે જ્ઞાનં ચ જ્ઞાનિના સહ
પરમં સ્વાદુરૂપં ચ દધિદુગ્ધરસં યથા ।
યથા કૃણસ્ય તાતોઽહં સઙ્ગી સુચિરમેવ ચ
તથૈવ દેવકી માતા જ્ઞાનિનાં ચ ગુરોર્ગુરોઃ ।
વસુદેવવચઃ શ્રુત્વા પ્રહસ્ય શંકરઃ સ્વયમ્
ચતુર્ણામપિ વેદાનામુવાચ જનકો ગુરુઃ
મહાદેવ ઉવાચ
સંનિકર્ષો જ્ઞાનિનાં ચાપ્યનાદરણકારણમ્ ।
યાન્તિ ગઙ્ગામ્ભસા પૂતાસ્તીર્થાન્યન્યાનિ સિદ્ધયે
વાસુદેવાસ્ય તાતોઽયં વસુદેવશ્ચ પણ્ડિતઃ ।
જ્ઞાનિનઃ કશ્યપસ્યાશો વસોસ્તાતસ્ય ચાઽઽત્મનઃ
પૃચ્છતિ જ્ઞાનમસ્માંશ્ચ કૃષ્ણાજ્ઞાન્પુત્રબુદ્ધિતઃ ।
અહો દુર્ગા મહામાયા જ્ઞાનિનામપિ મોહિની
વિષ્ણુમાયા દુરારાધ્યા ન સાધ્યા જાગતામપિ ।
વયં ચ મોહિતાઃ શશ્વદ્વેદાનાં જનકસ્તથા
બ્રહ્મા કૃષ્ણં પરીક્ષેત મોહિતસ્તસ્ય માયયા ।
ધ્યાયતે યત્પદામ્ભોજં તપસા જીવનાવધિ
ઇન્દ્રેષુ દશલક્ષેષ્વપ્યધિકાષ્ટશતેષુ ચ ।
પાતેષુ બ્રહ્મણઃ પાતે નિમેષો માધવસ્ય ચ
સહ તેનેન્દ્રયુદ્ધં ચ પારિજાતસ્ય હેતુના ।
પારિજાતતરું દત્ત્વા મયા શક્રશ્ચ રક્ષિતઃ
યજ્જ્ઞાનં ન ગિરામેવ તત્વં વા વિષયાત્મકમ્ ।
નહિ કિં ચિત્તદજ્ઞાનાં તસ્માદ્ધ્યાનં સદૈવ હિ
પ્રાણિનામાત્મનો જ્ઞાનમસ્માકં જ્ઞાનમસ્તિ ચ ।
તદૂધર્વં તત્સમં નૈવ કૃષ્ણં પૃચ્છ શુભાશુમમ્
બ્રહ્મણશ્ચ ચતુર્યામં કલ્પં કલ્પવિદો વિદુઃ ।
સપ્તકલ્પાન્તજીવી ચ માર્કણ્ડેયો મહામુનિઃ
અષ્ટાનવતિશક્રેષુ પાતેષુ પતનં મુનેઃ ।
તતઃ પ્રાપ્તં હરેર્દાસ્યં મુનિના તપસઃ ફલાત્
પ્રલયે બ્રહ્મણઃ પાતે પતનં લોમશસ્ય ચ ।
દિક્પાલાનાં ગ્રહાણાં ચ તદાયુશ્ચિરજીવિનામ્
અન્યેષામપિ દેવાનાં મુનીનામૂર્ધ્વરેતસામ્ ।
તદેવાઽઽયુશ્ચ રુદ્રાણાં માં ચ મૃત્યુંજયં વિના
પ્રલયે ચ વિધેઃ પાતે શિવલોકેઽપ્યહં શિવઃ ।
બ્રહ્મભાલોદ્ભવઃ શંભૂઃ સર્વાદિઃ સર્ગભાષણઃ
કૃષ્ણવામાઙ્ગસંભૂતા યથા રાધા તથૈવ ચ ।
તથૈવ દુર્ગા લક્ષ્મીશ્ચ સાવિત્રી ચ સરસ્વતી
આદિત્યોઽઽયદિતેઃ પુત્રઃ કાયવ્યૂહેન દ્વાદશ ।
તથૈવ ચ મહેન્દ્રશ્ચ કાયવ્યૂહાચ્ચર્તુદશ
તથૈવ વસવશ્ચાષ્ટૌ રુદ્રાશ્ચૈકાવશૈવ તે ।
મનુપાતે ચેન્દ્રપાતો વિષયાત્પતનં ભવેત્
સમાયયૌ ચ સર્વેષાં નિધનં પ્રલયેઽપિ ચ ।
પ્રલયો દર્શયામાસ બ્રહ્માણ્ડં ચ જલપ્લુતમ્
બ્રહ્માણં ચ સ્વલોકં ચ સ્વાત્માનં શક્તિભિશ્ચ મામ્ ।
સર્વેષાં મૂલરૂપશ્ચ સર્વેશઃ કૃષ્ણ એવ ચ
ભજ પુત્રં રાજસૂયે યજ્ઞેશં યજ્ઞકારણમ્ ।
વિધિવદ્દક્ષિણાં દત્ત્વાં ભવાબ્ધિં તર યાદવ
મુક્તિસ્તે નાસ્તિ નિર્વાણા વિષયી કશ્યપો ભવાન ।
ન તે દાસ્યં ક્તધનમદિતિર્દેવકી તથા
વ્રજ સ્વર્ગં ભોગબીજં સ્વસ્થાનમમરાલયમ્ ।
શિવસ્ય વચનં શ્રુત્વા સંયત શ્ચશુભક્ષણે
તત્ર સંભૃતસંભારો રાજસૂયં ચકાર સઃ ।
વસુદેવસ્ય હવ્યં ચ સાક્ષાચ્ચ જગૃહઃ સુરાઃ
યત્ર સાક્ષાચ્ચ યજ્ઞેશો યજ્ઞોઽયં દક્ષિણા સહ ।
બૂર્ણાહુતિં દત્તવન્તં વસુદેવમુવાચ સઃ ॥
સનત્કુમારો ભગવાન્વાસુદેવાજ્ઞયા મુને
સનત્કુમાર ઉવાચ
સર્વસ્વં દક્ષિણાં દેહિ તુર્ણં લક્ષ્મીપતેઃ પિતઃ ।
સાર્થકં કુરુ કર્મેદં વેદોક્તં વચનં શ્રુણુ
દક્ષિણાં વિપ્રમુદ્દિશ્ય તત્કાલં ચેન્ન દીયતે ।
મુહૂર્તે તુ વ્યતીતે સા દક્ષિણા દ્વિગુણા ભવેત્
વાસરે ચ બહિર્ભૂતે ભવેત્સાઽપિ ચતુર્ગુણા ।
ત્રિરાત્રે સમતીતે ષડ્ગુણા દક્ષિણા ભવેત્
પક્ષાન્તે તુ શતગુણા માસાન્તે તુ ચતુર્ગુણા ।
ષણ્માસેઽપ્યધિકે ન્યૂને ચ સાહસ્ત્રગુણા તથા
વર્ષાન્તે સા લક્ષગુણા બ્રહ્મણોક્તં ચ યાટવ ।
ઉભૌ ચ નરકં યાંતઃ કર્મકર્તૃપુરોહિતૌ
વાસુદૈવશ્ચ તચ્છુત્વા સર્વસ્વમુત્સસર્જં સઃ ।
અધિકારાંશ્ચ સાહ્ લાદો વાસુદેવાજ્ઞયા તથા
અમૂલ્યાનાં ચ રત્નાનાં દશકોટિમનુત્તમમા ।
દદૌ ગર્ગાય સર્વાદૌ સ્વયં લક્ષ્મૌપતેઃ પિતા
શતકોટિં મણીન્દ્રાણાં સ્વર્ણાનાં તચ્ચર્તુગુણમ્ ।
માણિક્યાનાં ચ મુક્તાનાં હીરકાણાં તથૈવ ચ
રૌપ્યં પ્રવાલં પરમં સ્વર્ણપાત્રાણિ યાનિ ચ ।
સ્વસ્ત્રીણાં સ્વવધૂનાં ચાપ્યમૂલ્યરત્નભૂષણમ્
શ્વેતચામરલક્ષં ચ લક્ષં ચ રત્નદર્પણમ્ ।
કામધેનુગણં સર્વં શતકોટિં ગજાનપિ
શતકૌટિં ગજેન્દ્રાણામશ્વાનાં તચ્ચતુર્ગુણમ્ ।
યદ્ધનં યાદવાનાં ચ રાજ્ઞો રાજનુમોદનાત્
ગ્રામાણાં શતલક્ષં ચ સસસ્યં ફલિતં તરુમ્ ।
ધાન્યાચલાનાં લક્ષં ચ શાલ્યન્નાનાં તથૈવ ચ
પાયસં પિષ્ટકં ચૈવ મિષ્ટાન્નં ચ સુધોપમમ્ ।
સ્વસ્તિકાનાં તિલાનાં ચ રમ્યણિ લલ઼ડ્ડુકાનિ ચ
દધ્નાં મધૂનાં દુગ્ધાનાં ગુડાનાં હવિષામપિ ।
કુલ્યાનાં શતકં દત્ત્વા પરિહારં ચકાર સઃ
સકર્પૂરં ચ તામ્દૂલં સુશીતં વાસિતં જલમ્ ।
સુગન્ધિ ચન્દનં ચૈવ પારિજાતસ્ય માલિકામ્
આસનાનિ ચ રમ્યાણિવહ્નિશુદ્ધાશુકાનિ ચ ।
રત્નનિર્માણતલ્પાનિ પુષ્ણાણિ ચ ફલાનિ ચ
પ્રદદૌ બ્રાહ્મણેભ્યશ્ચ પ્રફુલ્લવદનેક્ષણઃ ।
દેવાંશ્ચ ભોજયામાસ બ્રાહ્મણાનાં મુખૈઃ સુભૈઃ
દેવાશ્ચ મુનયો રાત્રૌ સ્વરામાભિશ્ચરેમિરે ।
પ્રભાતે પ્રયયુઃ સર્વે શ્રીકૃષ્ણાનુમતેન ચ
વાદવાઃ પ્રયયુઃ સર્વેદ્વારકાં કૃષ્ણપાલિતામ્ ।
અમૂલ્યરાત્નબૂર્ણાં ચ રુક્મિણીદર્શનેન ચ
ઇતિ શ્રી બ્રહ્મઓ મહાઓ શ્રીકૃષ્ણજન્મખઓ ઉત્તઓ નારાદનાઓ
પઞ્ચવિંશત્યધિકશતતમોઽઽધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: brahmavaivartapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0