બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 4.100

અથ શાતતમેઽધ્યાયઃ
નારાયણ ઉવાચ
અથાદિતિર્દિતિશ્ચૈવ દેવકી રોહિણી રતિઃ ।
સરસ્વતી ચ સાવિત્રી યશોદા ચ પતિવ્રતા

લોબામુદ્રાઽરુન્ધતી ચ અહલ્યા તારકા તથા ।
યયુસ્તાઃ પાર્વતીં દૃષ્ટવા વેગેન મન્દિરાદપિ

પરસ્પરં ચ સંભાષ્ય સમાશ્લિષ્ય પુનઃ પુનઃ ।
પ્રણમ્ય વેશયામાસુર્મન્દિરં રત્નનિર્મિતમ્

રત્નસિહાસને રમ્યે વાસયામાસુરીશ્વરીમ્ ।
વરયામાસુર્માલ્યેન વાસસા રત્નભૂષણૈઃ

પારિજાતસ્ય પુષ્પં ચ શક્રાનીતં મનોહરમ્ ।
દદૌ તત્પાદપદ્મે ચ દેવકી ભક્તિપૂર્વકમ્

સિન્દૂરબિન્દું સીમન્તે ભાલે ચન્દનબિન્દુકમ્ ।
કસ્તૂરીકુઙ્કુમાદીંશ્ચ પ્રદદૌ પરિતસ્તયોઃ

મિષ્ટાન્નં ભોજયામાસ શીતતોયં સુવાસિતં ।
તામ્બૂલં ચ વરં રમ્યં કર્પૂરાદિસુવાસિતમ્

અલક્તકં ચ પ્રદદૌ નખેષુ પાદપદ્મયોઃ ।
કુઙ્કુમસ્યાપિ રાગં ચ સિષેવે શ્વેતચામરૈઃ

મંપુજ્ય પાર્વતીં દેવીં મુનિપત્નીઃ ક્રમેણ ચ ।
પૂજયામાસ વિધિવત્પતિપુત્રવતીઃ સતીઃ

રાજકન્યા દેવકન્યા નાગકન્યા મનોહરાઃ ।
મુનિકન્યા બન્ધુકન્યાઃ પૂજયામાસ સુવ્રતા

વાદ્ય નાનાવિધં રમ્યં વાદયામાસ કૌતુકાત્ ।
મઙ્ગલં કારયામાસ ભોજયામાસ બ્રહ્મણાન્

ભૈરવીં પૂજયામાસ મથુરાગ્રામદેવતામ્ ।
ઉપચારૈઃ ષોડશભિઃ ષષ્ઠીં મઙ્ગલચણ્ડિકામ્

પુણ્યં સ્વસ્ત્યયનં શુદ્ધં વારયામાસ મઙ્ગલમ્ ।
વેદાંશ્ચ પાઠયામાસ વસુદેવાસ્ય વલ્લભા

સ્વર્ગઙ્ગાસુજલેનૈવ સુવર્મકલશેન ચ ।
સ્નાપયામાસ સબલં શ્રીકૃષ્ણં પુત્રવત્સલા

વસ્ત્રચન્દનમાલ્યૈશ્ચ તયોર્વેષં ચકાર સા ।
રત્નેન્દ્રસારનિર્માણભૂષણૈશ્ચ મનોહરૈઃ

માતૃભૂષણભૂષાઢ્યઃ સબલઃ કૃષ્ણ એવ ચ ।
આયયૌ ચ સભાં દેવમુનીન્દ્રાણાં ચ નારદ

દૃષ્ટ્વા તં જગતાં રાથમુત્તસ્થૌ પ્રજવેન ચ ।
સ્વયં વિધાતા શંભુશ્ચ શેષો ધર્મશ્ચ ભાસ્કરઃ

દેવાશ્ચ મુનયશ્ચૈવ કાર્તિકેયો ગણેશ્વરઃ ।
પૃથક્પૃથક્ ક્રમેણૈવ તુષ્ટાવ પરમેશ્વરમ્

બ્રહ્મોવાચ
નાથાનિર્વચનોયોઽસિ ભક્તાનુગ્રહવિગ્રહઃ ।
વેદાનિર્વચનીયં ચ કસ્ત્વાં સ્તોતુમિહેશ્વરઃ

મહાદેવ ઉવાચ
દેહેષુ દેહિનાં શશ્વત્સ્થિતં નિર્લિપ્તમેવ ચ ।
કર્મિણાં કર્મણાં શુદ્ધં સાક્ષિણાં સાક્ષતં વિભુમ્ ॥
કિં સ્તૌમિ રૂપશૂન્યં ચ ગુણશૂન્યં ચ નિર્ગુણમ્

અનન્ત ઉવાચ
કિંવા જાનામ્યહં નાથ ત્વામજ્ઞોઽનન્તમીશ્વરમ્ ।
અનન્તકોટિબ્રહ્માણ્ડકારણં દુઃખતારણમ્

મહાવિષ્ણોશ્ચ લોમ્નાં ચ વિવરેષુ જલેષુ ચ ।
સન્તિ વિશ્વાન્યસંખ્યાનિ ચિત્રાણિ કૃત્રિમાણિ ચ

સન્તિ સન્તશ્ચ દેવાશ્ચ બ્રહ્મવિષ્ણુશિવાત્મકાઃ ।
ત્વદંશાઃ પ્રતિબિમ્બેષુ તીર્થાનિ ભારતં તથા

બ્રહ્માણ્ડૈકસ્થિતોઽહં ચ સૂક્ષ્મનાગસ્વરૂપકઃ ।
સ્થાપિતશ્ચ ત્વયા કૂર્મે ગજેન્દ્રે મશકો યથા

પરમાણુપરં સૂક્ષ્મં વિશ્વેષુ નાસ્તિ કુત્રચિત્ ।
મહાવિષ્ણોઃ પરં સ્થૂલં સમો નાસ્તિ ચ કુત્રચિત્

મહાવિષ્ણોઃ પરસ્ત્વં ચ ત્વત્પરો નાસ્તિ કશ્ચન ।
સ્થૂલાત્સ્થૂલતરો દેવઃ મૂક્ષ્માત્સૂક્ષ્મતમો મહાન્

આધારશ્ચ મહાવિષ્ણો જલરૂપો ભવાન્સ્વયમ્ ।
જલાધારો હિ ગોલોકસ્ત્વં ચ સ્થાવરરૂપધૃક્

મર્વાધારો મહાન્વાયુઃ શ્વાસનિઃ શ્વાસરૂપકઃ ।
ભક્તાનુગ્રહદેહસ્ય નિત્યસ્ય ભવતો દિભો

વક્ત્રૈર્બહુતરૈર્વાંઽથ ત્વયા દત્તૈઃ પુરૈવ ચ ।
સ્તોતુમિચ્છામિ ત્વદ્યોગં ન દત્તં જ્ઞાનમૈશ્વરમ્

દેવા ઊચુઃ
ત્વામનન્તં યદિ સ્તોતું દેવોઽનન્તો ન હીશ્વરઃ ।
ન હિ સ્વયં વિધાતા ચ ન હિ જ્ઞાનાત્મકઃ શિવઃ ॥
સરસ્વતી જડીભૂતા કિં કુર્મઃ સ્તવનં વયમ્

મુનીન્દ્રા ઊચુઃ
વેદા ન શક્તાઃ સ્તોતું ચેત્ત્વાં ચૈવ જ્ઞાતુમીશ્વરમ્ ।
વયં વેદવિદઃ સન્તઃ કિં કુર્મઃ સ્તવનં તવ

ઇદં સ્તોત્રં મહાપુણ્યં દેવૈશ્ચ મુનિમિઃ કૃતમ્ ।
યઃ પઠેત્સંયતઃ શુદ્ધઃ પૂજાકાલે ચ ભક્તિતઃ

ઇહ લોકે સુખં ભુક્ત્વા લબ્ધ્વા જ્ઞાનં નિરઞ્જનમ્ ।
રત્નાયાનં સમારુહ્ય ગોલોકં સ ચ ગચ્છતિ

ઇતિ શ્રીબ્રહ્મઓ મહાઓ શ્રીકૃષ્ણજન્મખઓ ઉત્તઓ નારદનાઓ ભગવદુપનયને
શાતતમોઽયાયઃ