બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 3.2
નારાયણ ઉવાચ ॥
ત્યક્ત્વા રતિં મહાદેવો દદર્શ પુરતઃ સુરાન્ ॥
પલાયધ્વમિતિ પ્રાહ કૃપયા પાર્વતીભયાત્॥
દેવાઃ પલાયિતા ભીતાઃ પાર્વતીશાપહેતુના ॥
સર્વબ્રહ્માણ્ડસંહર્ત્તા ચકમ્પે પાર્વતીભયાત્
તલ્પાદુત્થાય સા દુર્ગા ન ચ દૃષ્ટ્વા પુરસ્સુરાન્ ॥
સમુત્થિતં કોપવહ્નિં સ્તમ્ભયામાસ દેહતઃ
અદ્યપ્રભૃતિ તે દેવા વ્યર્થવીર્ય્યા ભવન્ત્વિતિ ॥
શશાપ દેવી તાન્દેવાનતિરુષ્ટા બભૂવ હ
તતઃ શિવઃ શિવાં દૃષ્ટ્વા ક્રોધસંરક્તલોચનામ્ ॥
રુદન્તીં નમ્રવદનાં લિખન્તીં ધરણીતલમ્
શિવસ્તાં દુઃખિતાં દૃષ્ટ્વા ક્રોધસંરક્તલોચનામ્ ॥
હસ્તે ગૃહીત્વા દેવેશો વાસયામાસ વક્ષસિ
અતીવ ભીતઃ સંત્રસ્ત ઉવાચ મધુરં વચઃ ॥
શંકર ઉવાચ ॥
કથં રુષ્ટા ગિરિશ્રેષ્ઠકન્યે ધન્યે મનોહરે
મમ સૌભાગ્યરૂપે ચ પ્રાણાધિષ્ઠાતૃદેવતે ॥
કિં તે ઽભીષ્ટં કરિષ્યામિ વદ માં જગદમ્બિકે
બ્રહ્માણ્ડસંઘે નિખિલે કિમસાધ્યમિહાવયોઃ ॥
અહો નિરપરાધં માં પ્રસન્ના ભવ સુન્દરિ॥
દૈવાદજ્ઞાતદોષસ્ય શાન્તિં મે કર્ત્તુમર્હસિ ॥
ત્વયા યુક્તઃ શિવોઽહં ચ સર્વષાં શિવદાયકઃ
ત્વયા વિના હીશ્વરશ્ચ શવતુલ્યોઽશિવઃ સદા ॥
પ્રકૃતિસ્ત્વં ચ બુદ્ધિસ્ત્વં શક્તિસ્ત્વં ચ ક્ષમા દયા
તુષ્ટિસ્ત્વં ચ તથા પુષ્ટિઃ શાન્તિસ્ત્વં ક્ષાન્તિરેવ ચ ॥
ક્ષુત્ત્વં છાયા તથા નિદ્રા તન્દ્રા શ્રદ્ધા સુરેશ્વરિ
સર્વાધારસ્વરૂપા ત્વં સર્વબીજસ્વરૂપિણી ॥
સ્મિતપૂર્વં વદ વચઃ સામ્પ્રતં સરસં શિવે
ત્વત્કોપવિષસંદગ્ધં દ્રુતં જીવય માં મૃતમ્
શંકરસ્ય વચઃ શ્રુત્વા ક્ષમાયુક્તા ચ પાર્વતી ॥
ઉવાચ મધુરં દેવી હૃદયેન વિદૂયતા
પાર્વત્યુવાચ ॥
કિં ત્વાઽહં કથયિષ્યામિ સર્વજ્ઞં સર્વરૂપિણમ્ ॥
આત્મારામં પૂર્ણકામં સર્વદેહેષ્વવસ્થિતમ્
કામિની માનસં કામમપ્રજ્ઞં સ્વામિનં વદેત્ ॥
સર્વેષાં હૃદયજ્ઞં ચ હૃદીષ્ટં કથયામિ કિમ્
સુગોપ્યં સર્વનારીણાં લજ્જાજનનકારણમ્ ॥
અકથ્યમપિ સર્વાસાં મહેશ કથયામિ તે
સુખેષુ મધ્યે સ્ત્રીણાં ચ વિભવેષુ સુરેશ્વર ॥
સત્પુંસા સહ સમ્ભોગો નિર્જનેષુ પરં સુખમ્
તદ્ભંગેન ચ યદ્દુઃખં તત્સમં નાસ્તિ ચ સ્ત્રિયાઃ ॥
કાન્તાનાં કાન્તવિચ્છેદશોકઃ પરમદારુણઃ
કૃષ્ણપક્ષે યથા ચન્દ્રઃ ક્ષીયમાણો દિને દિને ॥
તથા કાન્તં વિના કાન્તા ક્ષીણા કાન્ત ક્ષણે ક્ષણે
ચિન્તાજ્વરશ્ચ સર્વેષામુપતાપશ્ચ વાસસામ્ ॥
સાધ્વીનાં કાન્તવિચ્છેદસ્તુરગાનાં ચ મૈથુનમ્
રતિભંગો દુઃખમેકં દ્વિતીયં વીર્ય્યપાતનમ્ ॥
દુઃખાતિરેકિ દુઃખં ચ તૃતીયમનપત્યતા
ત્રૈલોક્યકાન્તં કાન્તં ત્વાં લબ્ધ્વાઽપિ ન ચ મે સુતઃ ॥
યા સ્ત્રી પુત્રવિહીના ચ જીવનં તન્નિરર્થકમ્
જન્માન્તરસુખં પુણ્યં તપોદાનસમુદ્ભવમ્ ॥
સદ્વંશજાતપુત્રશ્ચ પરત્રેહ સુખપ્રદઃ
સુપુત્રઃ સ્વામિનોંઽશશ્ચ સ્વામિતુલ્યસુખપ્રદઃ ॥
કુપુત્રશ્ચ કુલાઙ્ગારો મનસ્તાપાય કેવલમ્
સ્વામી સ્વાંશેન સુસ્ત્રીણાં ગર્ભે જન્મ લભેદ્ધ્રુવમ્ ॥
સાધ્વીસ્ત્રી માતૃતુલ્યા ચ સતતં હિતકારિણી
અસાધ્વી વૈરિતુલ્યા ચ શશ્વત્સન્તાપદાયિની ॥
મુખદુષ્ટા યોનિદુષ્ટા ચાસાધ્વીતિ ત્રિધા સ્મૃતા
કિમુપાયં કરિષ્યામિ વદ યોગીશ્વરેશ્વર ॥
ઉપાયસિન્ધો તપસાં સર્વેષાં ચ ફલપ્રદ
ઇત્યુક્ત્વા પાર્વતી દેવી નમ્રવક્ત્રા બભૂવ હ ॥
પ્રહસ્ય શંકરો દેવો બોધયામાસ પાર્વતીમ્
સત્પુત્રબીજં સુખદં તાપનાશનકારણમ્ ॥
મિતં સ્નિગ્ધં સુરુચિરં પ્રવક્તુમુપચક્રમે
ઇતિ શ્રીબ્રહ્મવૈવર્ત્તે મહાપુરાણે તૃતીયે ગણપતિખણ્ડે નારદ નારાયણસંવાદે દ્વિતીયોઽધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: brahmavaivartapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0