બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 2.29

શ્રીનારાયણ ઉવાચ ॥
યમસ્તસ્યૈ વિષ્ણુમન્ત્રં દત્ત્વા ચ વિધિપૂર્વકમ્ ॥
કર્મ્માશુભવિપાકં ચ તામુવાચ રવેઃ સુતઃ

યમ ઉવાચ ॥
શુભકર્મવિપાકં ચ શ્રુતં નાનાવિધં સતિ ॥
કર્માશુભવિપાકં ચ કથયામિ નિશામય

નાનાપ્રકારં સ્વર્ગં ચ યાતિ જીવઃ સુકર્મણા ॥
કુકર્મણા ચ નરકં યાતિ નાનાવિધં નરઃ

નરકાણાં ચ કુણ્ડાનિ સન્તિ નાનાવિધાનિ ચ ॥
નાનાપુરાણભેદેન નામભેદાનિ તાનિ ચ

વિસ્તૃતાનિ ગભીરાણિ ક્લેશદાનિ ચ જીવિનામ્ ॥
ભયઙ્કરાણિ ઘોરાણિ હે વત્સે કુત્સિતાનિ ચ

ષડશીતિશ્ચ કુણ્ડાનિ સંયમન્યાં ચ સન્તિ ચ ॥
નિબોધ તેષાં નામાનિ પ્રસિદ્ધાનિ શ્રુતૌ સતિ

વહ્નિકુણ્ડં તપ્તકુણ્ડં ક્ષમકુણ્ડં ભયાનકમ્ ॥
વિટ્કુણ્ડં મૂત્રકુણ્ડં ચ શ્લેષ્મકુણ્ડં ચ દુઃસહમ્

ગરકુણ્ડં દૂષિકાકુણ્ડં વસાકુણ્ડં તથૈવ ચ ॥
શુક્રકુણ્ડમસૃક્કુણ્ડમશ્રુકુણ્ડં ચ કુત્સિતમ્

કુણ્ડં ગાત્રમલાનાં ચ કર્ણવિટ્કુણ્ડમેવ ચ ॥
મજ્જાકુણ્ડં માંસકુણ્ડં નખકુણ્ડં ચ દુસ્તરમ્

લોમ્નાં કુણ્ડં કેશકુણ્ડમસ્થિકુણ્ડં ચ દુઃખદમ્ ॥
તામ્રકુણ્ડં લૌહકુણ્ડં પ્રતપ્તં ક્લેશદં મહત્

તીક્ષ્ણકણ્ટકકુણ્ડં ચ વિષકુણ્ડં ચ વિઘ્નદમ્ ॥
ધર્મ્મકુણ્ડં તપ્તસુરાકુણ્ડં ચાપિ પ્રકીર્ત્તિતમ્

પ્રતપ્તતૈલકુણ્ડં ચ દન્તકુણ્ડં ચ દુર્વહમ્ ॥
કૃમિકુણ્ડં પૂયકુણ્ડં સર્પકુણ્ડં દુરન્તકમ્

મશકુણ્ડં દંશકુણ્ડં ભીમં ગરલકુણ્ડકમ્ ॥
કુણ્ડં ચ વજ્રદંષ્ટ્રાણાં વૃશ્ચિકાનાં ચ સુવ્રતે

શરકુણ્ડં શૂલકુણ્ડ ખડ્ગકુણ્ડં ચ ભીષણમ્॥
ગોલકુણ્ડં નક્રકુણ્ડં કાકકુણ્ડં શુચાસ્પદમ્

સઞ્ચાલકુણ્ડં વાજકુણ્ડં બન્ધકુણ્ડં સુદુસ્તરમ્ ॥
તપ્તપાષાણકુણ્ડં ચ તીક્ષ્ણ પાષાણકુણ્ડકમ્

લાલાકુણ્ડમસિકુણ્ડં ચૂર્ણકુણ્ડં સુદારુણમ્ ॥
ચક્રકુણ્ડં વજ્રકુણ્ડં કૂર્મ્મકુણ્ડં મહોલ્બણમ્

જ્વાલકુણ્ડં ભસ્મકુણ્ડં પૂતિકુણ્ડં ચ સુન્દરિ ॥
તપ્તસૂર્યમસીપત્રં ક્ષુરધારં સુચીમુખમ્

ગોધામુખં નક્રમુખં ગજદંશં ચ ગોમુખમ્ ॥
કુમ્ભીપાકં કાલસૂત્રમવટોદમરુન્તુદમ્

પાંશુભોજં પાશવેષ્ટં શૂલપ્રોતં પ્રકમ્પનમ્ ॥
ઉલ્કામુખમન્ધકૂપં વેધનં દણ્ડતાડનમ્ ॥

જાલબન્ધં દેહચૂર્ણં દલનં શોષણઙ્કરમ્ ॥
સર્પજ્વાલામુખં જિહ્મધૂમાન્ધં નાગવેષ્ટનમ્

કુણ્ડાન્યેતાનિ સાવિત્રિ પાપિનાં ક્લેશદાનિ ચ ॥
નિયુક્તૈઃ કિઙ્કરગણૈ રક્ષિતાનિ ચ સન્તતમ્

દણ્ડહસ્તૈઃ શૂલહસ્તૈઃ પાશહસ્તૈર્ભયઙ્કરૈઃ ॥
શક્તિહસ્તૈર્ગદાહસ્તૈર્મદમત્તૈશ્ચ દારુણૈઃ

તમોયુક્તૈર્દયાહીનૈર્દુર્નિવાર્ય્યં ચ સર્વતઃ ॥
તેજસ્વિભિશ્ચ નિઃશઙ્કૈસ્તામ્રપિઙ્ગલલોચનૈઃ

યોગયુક્તૈઃ સિદ્ધયોગૈર્નાનારૂપધરૈર્વરૈઃ ॥
આસન્નમૃત્યુભિર્દૃષ્ટૈઃ પાપિભિઃ સર્વજીવિભિઃ

સ્વકર્મનિરતૈઃ શૈવૈઃ શાક્તૈઃ સૌરૈશ્ચ ગાણપૈઃ ॥
અદૃષ્ટૈઃ પુણ્યકૃદ્ભિશ્ચ સિદ્ધયોગિભિરેવ ચ

સ્વધર્મ્મનિરતૈર્વાઽપિ વિરતૈર્વા સ્વતન્ત્રકૈઃ ॥
બલવદ્ભિશ્ચ નિઃશઙ્કૈઃ સ્વપ્નદૃષ્ટૈશ્ચ વૈષ્ણવૈઃ

એતત્તે કથિતં સાધ્વિ કુણ્ડસંખ્યાનિરૂપણમ્ ॥
યેષાં નિવાસો યત્કુંડે નિબોધ કથયામિ તે

ઇતિ શ્રીબ્રહ્મવૈવર્ત્તે મહાપુરાણે નારદનારાયણસંવાદે દ્વિતીયે પ્રકૃતિખણ્ડે સાવિત્ર્યુપાખ્યાને યમસાવિત્રીસંવાદે નરકકુણ્ડસંખ્યાનં નામૈકોનત્રિંશો ઽધ્યાયઃ