બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 1.18

સૌતિરુવાચ ॥
દેવાઃ સાર્દ્ધં બ્રાહ્મણેન મોહિતા વિષ્ણુમાયયા ॥
પ્રયયુર્માલતીમૂલં બ્રહ્મેશાનપુરોગમાઃ

બ્રહ્મા કમણ્ડલુજલં દદૌ ગાત્રે શવસ્ય ચ ॥
સંચારં મનસસ્તસ્ય ચકાર સુન્દરં વપુઃ

જ્ઞાનદાનં દદૌ તસ્મૈ જ્ઞાનાનન્દઃ શિવઃ સ્વયમ્ ॥
ધર્મજ્ઞાનં સ્વયં ધર્મો જીવદાનં ચ બ્રાહ્મણઃ

વહ્નિદર્શનમાત્રેણ બભૂવ જઠરાનલઃ ॥
કામદર્શનમાત્રેણ સર્વકામઃ સુનિશ્ચિતમ્

તસ્ય વાયોરધિષ્ઠાનાજ્જગત્પ્રાણસ્વરૂપિણઃ ॥
નિશ્વાસસ્ય ચ સઞ્ચારઃ પ્રાણાનાં ચ બભૂવ હ॥

સર્વ્વાધિષ્ઠાનમાત્રેણ દૃષ્ટિશક્તિર્બભૂવ હ ॥
વાક્યં વાણીદર્શનેન શોભા શ્રીદર્શનેન ચ

શવસ્તથાઽપિ નોત્તસ્થૌ યથા શેતે જડસ્તથા ॥
વિશિષ્ટબોધનં પ્રાપ ચાધિષ્ઠાનં વિનાઽઽત્મનઃ

બ્રહ્મણો વચનાત્સાધ્વી તુષ્ટાવ પરમેશ્વરમ્ ॥
સ્નાત્વા શીઘ્રં સરિત્તોયે ધૃત્વા ધૌતે ચ વાસસી

માલાવત્યુવાચ ॥
વન્દે તં પરમાત્માનં સર્વકારણકારણમ્ ॥
વિના યેન શવાઃ સર્વે પ્રાણિનો જગતીતલે

નિર્લિપ્તં સાક્ષિરૂપં ચ સર્વેષાં સર્વકર્મસુ ॥
વિદ્યમાનં ન દૃષ્ટં ચ સર્વૈઃ સર્વત્ર સર્વદા

યેન સૃષ્ટા ચ પ્રકૃતિઃ સર્વાધારો પરાત્પરા ॥
બ્રહ્મવિષ્ણુશિવાદીનાં પ્રસૂર્યા ત્રિગુણાત્મિકા

જગત્સ્રષ્ટા સ્વયં બ્રહ્મા નિયતો યસ્ય સેવયા ॥
પાતા વિષ્ણુશ્ચ જગતાં સંહર્ત્તા શઙ્કરઃ સ્વયમ્

ધ્યાયન્તે યં સુરાઃ સર્વે મુનયો મનવસ્તથા ॥
સિદ્ધાશ્ચ યોગિનઃ સન્તઃ સન્તતં પ્રકૃતેઃ પરમ્

સાકારં ચ નિરાકારં પરં સ્વેચ્છામયં વિભુમ્ ॥
વરં વરેણ્યં વરદં વરાર્હં વરકારણમ્

તપઃફલં તપોબીજં તપસાં ચ ફલપ્રદમ્ ॥
સ્વયંતપઃસ્વરૂપં ચ સર્વરૂપં ચ સર્વતઃ

સર્વાધારં સર્વબીજં કર્મ તત્કર્મણાં ફલમ્ ॥
તેષાં ચ ફલદાતારં તદ્બીજં ક્ષયકારણમ્

સ્વયંતેજઃસ્વરૂપં ચ ભક્તાનુગ્રહવિગ્રહમ્ ॥
સેવાધ્યાનં ન ઘટતે ભક્તાનાં વિગ્રહં વિના

તત્તેજો મણ્ડલાકારં સૂર્યકોટિસમપ્રભમ્ ॥
અતીવ કમનીયં ચ રૂપં તત્ર મનોહરમ્

નવીનનીરદશ્યામં શરત્પઙ્કજલોચનમ્ ॥
શરત્પાર્વણચન્દ્રાસ્યમીષદ્ધાસ્યસમન્વિતમ્

કોટિકન્દર્પલાવણ્યં લીલાધામ મનોહરમ્ ॥
ચન્દનોક્ષિતસર્વાઙ્ગં રત્નભૂષણભૂષિતમ્ ॥

દ્વિભુજં મુરલીહસ્તં પીતકૌશેયવાસસમ્ ॥
કિશોરવયસં શાન્તં રાધાકાન્તમનન્તકમ્

ગોપાઙ્ગનાપરિવૃતં કુત્રચિન્નિર્જને વને ॥
કુત્રચિદ્રાસમધ્યસ્થં રાધયા પરિષેવિતમ્

કુત્રચિદ્ગોપવેષં ચ વેષ્ટિતં ગોપબાલકૈઃ ॥
શતશૃઙ્ગાચલોત્કૃષ્ટે રમ્યે વૃન્દાવને વને

નિકરં કામધેનૂનાં રક્ષન્તં શિશુરૂપિણમ્ ॥
ગોલોકે વિરજાતીરે પારિજાતવને વને

વેણું ક્વણન્તં મધુરં ગોપીસમ્મોહકારણમ્ ॥
નિરામયે ચ વૈકુંઠે કુત્રચિચ્ચ ચતુર્ભુજમ્

લક્ષ્મીકાન્તં પાર્ષદૈશ્ચ સેવિતં ચ ચતુર્ભુજૈઃ ॥
કુત્રચિત્સ્વાંશરૂપેણ જગતાં પાલનાય ચ

શ્વેતદ્વીપે વિષ્ણુરૂપં પદ્મયા પરિષેવિતમ્ ॥
કુત્રચિત્સ્વાંશકલયા બ્રહ્માણ્ડબ્રહ્મરૂપિણમ્

શિવસ્વરૂપં શિવદં સ્વાંશેન શિવરૂપિણમ્ ॥
સ્વાત્મનઃ ષોડશાંશેન સર્વાધારં પરાત્પરમ્

સ્વયં મહદ્વિરાડ્રૂપં વિશ્વૌઘં યસ્ય લોમસુ ॥
લીલયા સ્વાંશકલયા જગતાં પાલનાય ચ

નાનાવતારં બિભ્રન્તં બીજં તેષાં સનાતનમ્॥
વસન્તં કુત્રચિત્સન્તં યોગિનાં હૃદયે સતામ્

પ્રાણરૂપં પ્રાણિનાં ચ પરમાત્માનમીશ્વરમ્॥
તં ચ સ્તોતુમશક્તાઽહમબલા નિર્ગુણં વિભુમ્

નિર્લક્ષ્યં ચ નિરીહં ચ સારં વાઙ્મનસોઃ પરમ્ ॥
યં સ્તોતુમક્ષમોઽનન્તઃ સહસ્રવદનેન ચ

પઞ્ચવક્ત્રશ્ચતુર્વક્ત્રો ગજવક્ત્રઃ ષડાનનઃ ॥
યં સ્તોતું ન ક્ષમા માયા મોહિતા યસ્ય માયયા

યં સ્તોતું ન ક્ષમા શ્રીશ્ચ જડીભૂતા સરસ્વતી ॥
વેદા ન શક્તા યં સ્તોતું કો વા વિદ્વાંશ્ચ વેદવિત્

કિં સ્તૌમિ તમનીહં ચ શોકાર્ત્તા સ્ત્રી પરાત્પરમ્ ॥
ઇત્યુક્ત્વા સા ચ ગાન્ધર્વી વિરરામ રુરોદ ચ

કૃપાનિધિં પ્રણનામ ભયાર્તા ચ પુનઃ પુનઃ ॥
કૃષ્ણશ્ચ શક્તિભિઃ સાર્દ્ધમધિષ્ઠાનં ચકાર હ

ભર્તુરસ્યાન્તરે તસ્યાઃ પરમાત્મા નિરાકૃતિઃ ॥।
ઉત્થાય શીઘ્રં વીણાં ચ ધૃત્વા સ્નાત્વા ચ વાસસી

પ્રણનામ દેવસંઘં બ્રાહ્મણં પુરતઃ સ્થિતમ્ ॥
નેદુર્દુન્દુભયો દેવાઃ પુષ્પવૃષ્ટિં ચ ચક્રિરે

દૃષ્ટ્વા ચોપરિ દમ્પત્યોઃ પ્રદદુઃ પરમાશિષમ્ ॥
ગન્ધર્વો દેવપુરતો નનર્ત્ત ચ જગૌ ક્ષણમ્

જીવિતં પુરતઃ પ્રાપ દેવાનાં ચ વરેણ ચ ॥
જગામ પત્ન્યા સાર્દ્ધં ચ પિત્રા માત્રા ચ હર્ષિતઃ

ઉપબર્હણગન્ધર્વો ગન્ધર્વનગરં પુનઃ ॥
માલાવતી રત્નકોટિં ધનાનિ વિવિધાનિ ચ

પ્રદદૌ બ્રાહ્મણેભ્યશ્ચ ભોજયામાસ તાન્સતી ॥
વેદાંશ્ચ પાઠયામાસ કારયામાસ મઙ્ગલમ્

મહોત્સવં ચ વિવિધં હરેર્નામૈકમઙ્ગલમ્ ॥
જગ્મુર્દેવાશ્ચ સ્વસ્થાનં વિપ્રરૂપી હરિઃ સ્વયમ્

એતત્તે કથિતં સર્વં સ્તવરાજં ચ શૌનક ॥
ઇદં સ્તોત્રં પુણ્યરૂપં પૂજાકાલે તુ યઃ પઠેત્

હરિભક્તિં હરેર્દાસ્યં લભતે વૈષ્ણવોજનઃ॥
વરાર્થી યઃ પઠેદ્ભક્ત્યા ચાસ્તિકઃ પરમાસ્થયા

ધર્માર્થકામમોક્ષાણાં નિશ્ચિતં લભતે ફલમ્ ॥
વિદ્યાર્થી લભતે વિદ્યાં ધનાર્થી લભતે ધનમ્

ભાર્ય્યાર્થી લભતે ભાર્ય્યાં પુત્રાર્થી લભતે સુતમ્ ॥
ધર્માર્થી લભતે ધર્મં યશોઽર્થી લભતે યશઃ

ભ્રષ્ટરાજ્યો લભેદ્રાજ્યં પ્રજાભ્રષ્ટઃ પ્રજાં લભેત્ ॥
રોગાર્ત્તો મુચ્યતે રોગાદ્બદ્ધો મુચ્યેત બન્ધનાત્

ભયાન્મુચ્યેત ભીતસ્તુ ધનં નષ્ટધનો લભેત્ ॥
દસ્યુગ્રસ્તો મહારણ્યે હિંસ્રજન્તુસમન્વિતઃ ॥
દાવાગ્નિદગ્ધો મુચ્યેત નિમગ્નશ્ચ જલાર્ણવે

ઇતિ શ્રીબ્રહ્મવૈવર્ત્તે મહાપુરાણે બ્રહ્મખણ્ડે સૌતિશૌનકસંવાદે ગન્ધર્વજીવદાને મહાપુરુષસ્તોત્રપ્રણયનં નામાષ્ટાદશોઽધ્યાયઃ