બ્રહ્માંડ પુરાણ · અધ્યાય 2.74

ઇતિ શ્રીબ્રહ્માણ્ડે મહાપુરાણે વાયુપ્રોક્તે મધ્યમભાગે તૃતીય ઉપોદ્ધાતપાદે વિષ્ણુમાહાત્મ્યવર્ણનં નામ ત્રિસપ્તતિતમો ઽધ્યાયઃ ॥ 73॥
સૂત ઉવાચ
તુર્વસોસ્તુ સુતો વહ્નિર્વહ્નેર્ગોભાનુરાત્મજઃ ।
ગોભાનોસ્તુ સુતો વીર સ્ત્રિસાનુરપાજિતઃ

કરન્ધમસ્તુ ત્રૈસાનો મરુત્તસ્તસ્ય ચાત્મજઃ ।
અન્યસ્ત્વાવિજ્ઞિતો રાજા મરુત્તઃ કથિતઃ પુરા

અનપત્યો મરુત્તસ્તુ સ રાજાસીદિતિ શ્રુતમ્ ।
દુષ્કન્તં પૌરવં ચાપિ સ વૈ પુત્રમકલ્પયત્

એવં યયાતિશાપેન જરાસંક્રમણે પુરા ।
તુર્વસોઃ પૌરવં વંશં પ્રવિવેશ પુરા કિલ

દુષ્કન્તસ્ય તુ દાયાદઃ સરૂપ્યો નામ પાર્થિવઃ ।
સરૂપ્યાત્તુ તથાણ્ડીરશ્ચત્વારસ્તસ્ય ચાત્મજાઃ

પાણ્ડ્યશ્ચ કેરલશ્ચૈવ ચોલઃ કુલ્યસ્તથૈવ ચ ।
તેષાં જનપદાઃ કુલ્યાઃ પાણ્ડ્યાશ્ચોલાઃ સકેરલાઃ

દ્રુહ્યોશ્ચ તનયૌ વીરૌ બભ્રુઃ સેતુશ્ચ વિશ્રુતૌ ।
અરુદ્ધઃ સેતુપુત્રસ્તુ બાબ્રવો રિપુરુચ્યતે

યૌવનાશ્વેન સમિતૌ કૃચ્છેણ નિહતો બલી ।
યુદ્ધં સુમહદાસીત્તુ માસાન્પરિચતુર્દશ

અરુદ્ધસ્ય તુ દાયાદો ગાન્ધારો નામ પાર્થિવઃ ।
ખ્યાયતે યસ્ય નામ્ના તુ ગાન્ધારવિષયો મહાન્

ગાન્ધારાદેશજાશ્ચાપિ તુરગા વાજિનાં વરાઃ ।
ગાન્ધારપુત્રો ધર્મસ્તુ ધૃતસ્તસ્ય સુતો ઽભવત્

ધૃતસ્ય દુર્દમો જજ્ઞે પ્રચેતાસ્તસ્ય ચાત્મજઃ ।
પ્રચેતસઃ પુત્રશતં રાજાનઃ સર્વ એવ તે

મ્લેચ્છરાષ્ટ્રાધિપાઃ સર્વે હ્યુદીચીં દિશમાસ્થિતાઃ ।
અનોશ્ચૈવ સુતા વીરાસ્ત્રયઃ પરમધાર્મિકાઃ

સભાનરઃ કાલચક્ષુઃ પરાક્ષસ્ચેતિ વિશ્રુતાઃ ।
સભાનરસ્ય પુત્રસ્તુ વિદ્વાન્કાલાનલો નૃપઃ

કાલાનલસ્ય ધર્માત્મા સૃંજયો નામ વિશ્રુતઃ ।
સૃંજયસ્યાભવત્પુત્રો વીરો નામ્ના પુરઞ્જયઃ

આસીદિન્દ્રસમો રાજા પ્રતિષ્ટિતયશાદિવિ ।
મહામનાઃ સુતસ્તસ્ય મહાશાલસ્ય ધાર્મિકઃ

સપ્તદ્વીપેશ્વરો રાજા ચક્રવર્ત્તી મહાયશાઃ ।
મહામનાસ્તુ દ્વૌ પુત્રૌ જનયામાસ વિશ્રુતૌ

ઉશીનરં ચ ધર્મજ્ઞં તિતિક્ષું ચૈવ ધાર્મિકમ્ ।
ઉશીનરસ્ય પત્ન્યસ્તુ પઞ્ચ રાજર્ષિવંશજાઃ

નૃગા કૃમી નવા દર્વા પઞ્ચમી ચ દૃષદ્વતી ।
ઉશીનરસ્ય પુત્ર્યસ્તુ પઞ્ચ તાસુ કુલોદ્વહાઃ

તપસ્યતઃ સુમહતો જાતા વૃદ્ધસ્ય ધાર્મિકાઃ ।
નૃગાયાસ્તુ નૃગઃ પુત્રો નવાયા નવ એવ તુ

કૃમ્યાઃ કૃમિસ્તુ દર્વાયાઃ સુવ્રતો નામ ધાર્મિકઃ ।
દૃષદ્વતી સુતશ્ચાપિ શિબિરૌશીનરો દ્વિજાઃ

શિબે શિવપુરં ખ્યાતં યૌધેયં તુ નૃગસ્ય ચ ।
નવસ્ય નવરાષ્ટ્રં તુ કૃમેસ્તુ કૃમિલા પુરી

સુવ્રતસ્ય તથાંબષ્ટા શિબિપુત્રાન્નિબોધત ।
શિબેસ્તુ શિબયઃ પુત્રાશ્ચત્વારો લોકસંમતાઃ

વૃષદર્ભઃ સુવીરસ્તુ કેકયો મદ્રકસ્તથા ।
તેષાં જનપદાઃ સ્ફીતાઃ કેકયા મદ્રકાસ્તથા

વૃષદર્ભાઃ સુવીરાશ્ચ તિતિક્ષોઃ શૃણુત પ્રજાઃ ।
તિતિક્ષુરભવદ્રાજા પૂર્વસ્યાં દિશિ વિશ્રુતઃ

ઉશદ્રથો મહાબાહુસ્તસ્ય હેમઃ સુતો ઽભવત્ ।
હેમસ્ય સુતપા જજ્ઞે સુતઃ સુતપસો બલિઃ

જાતો મનુષ્યયોન્યાં વૈ ક્ષીણે વંશે પ્રજેપ્સયા ।
મહાયોગી સ તુ બલિર્બદ્ધો યઃ સ મહામનાઃ

પુત્રાનુત્પાદયામાસ જાતુર્વર્ણ્યકરાન્ભુવિ ।
અઙ્ગં સ જનયામાસ વઙ્ગં સુહ્મં તથૈવ ચ

યુદ્ધં કલિઙ્ગં ચ તથા વાલેયં ક્ષત્રમુચ્યતે ।
વાલેયા બ્રાહ્મણાશ્ચૈવ તસ્ય વંશકરાઃ પ્રભોઃ

બલેસ્તુ બ્રહ્મણા દત્તા વરાઃ પ્રીતેન ધીમતઃ ।
મહાયોગિત્વમાયુશ્ચ કલ્પસ્ય પરિમાણકમ્

સંગ્રામે વાપ્યજેયત્વં ધર્મે ચૈવ પ્રભાવતઃ ।
ત્રૈલોક્યદર્શનં ચૈવ પ્રાધાન્યં પ્રસવે તથા

બલેશ્ચા પ્રતિમત્વં વે ધર્મતત્ત્વાર્થદર્શનમ્ ।
ચતુરો નિયતાન્વર્ણાંસ્ત્વં વૈ સ્થાપયિતેતિ વૈ

ઇત્યુક્તો વિભુના રાજા બલિઃ શાન્તિ પરાયયૌ ।
કાલેન મહતા વિદ્વાન્સ્વં ચ સ્થાનમુપાગતઃ

તેષાં જનપદાઃ સ્ફીતા અઙ્ગવઙ્ગાશ્ચ સુહ્મકાઃ ।
પુણ્ડ્રાઃ કલિઙ્ગશ્ચ તથા તેષાં વંશં નિબોધત

તસ્ય તે તનયાઃ સર્વે ક્ષેત્રજા મુનિસંભવાઃ ।
સંભૂતા દીર્ઘતમસઃ સુદેષ્ણાયાં મહૌજસઃ

ઋષય ઊચુઃ
કથં બલેઃ સુતાઃ પઞ્ચ જનિતાઃ ક્ષેત્રજાઃ પ્રભો ।
ઋષિણા દીર્ઘતમસા હ્યેતત્પ્રબ્રૂહિ પૃચ્છતામ્

સૂત ઉવાચ
ઉશિજો નામ વિખ્યાત આસીદ્ધીમાનૃષિઃ પુરા ।
ભાર્યા વૈ મમતા નામ બભૂવાસ્ય મહાત્મનઃ

ઉશિજસ્ય કનીયાંસ્તુ પુરોધા યો દિવૌકસામ્ ।
બૃહસ્પતિર્બૃહત્તેજા મમતાં સો ઽભ્યપદ્યત

ઉવાચ મમતા તં તુ બૃહસ્પતિમનિચ્છતી ।
અન્તર્વત્ન્યસ્મિ તે ભ્રાતુર્જ્યેષ્ઠસ્યાસ્ય ચ ભામિની

અયં હિ મે મહાન્ગર્ભો રોરવીતિ બૃહસ્પતે ।
અજસ્રં બ્રહ્મ ચાભ્યસ્ય ષડઙ્ગં વેદમુદ્ગિરન્

અમોઘરે તાસ્ત્વં ચાપિ ન માં ભજિતુમર્હસિ ।
અસ્મિન્નેવ યથાકાલે યથા વા મન્યસે વિભો

એવમુક્તસ્તયા સમ્યગ્બૃહતેજા બૃહસ્પતિઃ ।
કામાત્માનં મહાત્માપિ નાત્માનં સો ઽભ્યધારયત્

સંબભૂવૈવ ધર્માત્મા તયા સાર્દ્ધં બૃહસ્પતિ ।
ઉત્સૃજન્તં તદા રેતો ગર્ભસ્થઃ સો ઽસ્ય ભાષત

શુક્રં ત્યાક્ષીશ્ચ મા જીવ દ્વયોર્નેહાસ્તિ સંભવઃ ।
અમોઘરેતાસ્ત્વં વાપિ પૂર્વં ચાહમિહાગતઃ

શશાપ તં તદા ક્રુદ્ધ એવમુક્તો બૃહસ્પતિઃ ।
ઉશિજસ્ય સુતં ભ્રાતુર્ગર્ભસ્થં ભગવાનૃષિઃ

યસ્માત્ત્વમીદૃશે કાલે સર્વભૂતેપ્સિતે સતિ ।
મામેવમુક્તવાન્મોહાત્તમો દીર્ઘં ગ્રવેક્ષ્યસિ

તતો દીર્ઘતમા નામ શાપાદૃષિરજાયત ।
અથૌશિજો બૃહત્કીર્તિર્બૃહસ્પતિરિબૌજસા

ઊર્દ્ધ્વરેતાસ્તતશ્ચાપિ ન્યવસદ્ભ્રાતુરાશ્રમે ।
ગોધર્મં સૌરભેયાત્તુ વૃષભાચ્છતવાન્પ્રભોઃ

તસ્ય ભ્રાતા પિતૃવ્યસ્તુ ચકાર ભવનં તદા ।
તસ્મિન્હિ તત્ર વસતિ યદૃચ્છાભ્યાગતો વૃષઃ

દર્શાર્થમાસ્તૃતાન્દર્ભાઞ્ચચાર સુરભીસુતઃ ।
જગ્રાહ તં દીર્ઘ તમા વિસ્ફુરન્તં તુ શૃઙ્ગયોઃ

સ તેન નિગૃહીતસ્તુ ન ચચાલ પદાત્પદમ્ ।
તતો ઽબ્રવીદ્ વૃષસ્તં વૈ સુંચ માં બલિનાં વર

ન મયા સાદિતસ્તાત બલવાંસ્તદ્વિધઃ ક્વચિત્ ।
ત્ર્યંબકં વહતા દેવં યતો જાતો ઽસ્મિ ભૂતલે

સુંચ માં બલિનાં શ્રેષ્ઠ પ્રતિસ્નેહં વરં વૃણુ ।
એવમુક્તો ઽબ્રવીદેનં જીવંસ્ત્વં મે ક્વ યાસ્યસિ

તેન ત્વાહં ન મોક્ષ્યામિ પરસ્વાદં ચતુષ્પદમ્ ।
તતસ્તં દીર્ઘતમસં સ વૃષઃ પ્રત્યુવાચ હ

નાસ્માકં વિદ્યતે તાત પાતકં સ્તેયમેવ ચ ।
ભક્ષ્યાભક્ષ્યં ન જાનીમઃ પેયાપેયં ચ સર્વશઃ

કાર્યા કાર્યં ચ વૈ વિપ્ર ગમ્યગમ્યં તથૈવ ચ ।
ન પાપ્માનો વયં વિપ્ર ધર્મો હ્યેષ ગવાં શ્રુતઃ

ગવાં નામ સ વે શ્રુત્વા સંભ્રાન્તસ્ત મમુઞ્ચત ।
ભક્ત્યા ચાનુશ્રવિકયા ગોસુતં વૈ પ્રસાદયન્

પ્રસાદતો વૃષેન્દ્રસ્ય ગોધર્મં જગૃહે ઽથ સઃ ।
મનસૈવ તદા દધ્રે તદ્વિધસ્તત્પરાયણઃ

તતો યવીયસઃ પત્નીમૌતથ્યસ્યાભ્યમન્યત ।
વિચેષ્ટમાનાં રુદતીં દૈવાત્સંમૂઢચેતનઃ

અવલેપં તુ તંમત્વા સુરદ્વાંસ્તસ્ય નાક્ષમત્ ।
ગોધર્મ વૈ બલં કૃત્વા સ્નુષાં સ હ્યભ્યમન્યત

વિપર્યયં તુ તં દૃષ્ટ્વા શરદ્વાન્પ્રવિચિન્ત્ય ચ ।
ભવિષ્યમર્થં જ્ઞાત્વા ચ મહાત્મા ત્વવમત્ય તમ્

પ્રોવાચ દીર્ઘતમસં ક્રોધાત્સંરક્તલોચનઃ ।
ગમ્યાગમ્યં ન જાનીષે ગોધર્માત્પ્રાર્થયન્સ્રુષામ્

દુર્વૃત્તં ત્વાં ત્યજામ્યેષ ગચ્છ ત્વં સ્વેન કર્મણા ।
યસ્માત્ત્વમન્ધો વૃદ્ધશ્ચ ભર્ત્તવ્યો દુરનુષ્ઠિતઃ

તેનાસિ ત્વં પરિત્યક્તો દુરાચારો ઽસિ મે મતઃ ।
સૂત ઉવાચ
કર્મણ્યસ્મિંસ્તતઃ ક્રૂરે તસ્ય બુદ્ધિરજાયત

નિર્ભર્ત્સ્ય ચૈવ બહુશો બાહુભ્યાં પરિગૃહ્ય ચ ।
કોષ્ટે સમુદ્રે પ્રક્ષિપ્ય ગઙ્ગાંભસિ સમુત્સૃજત્

ઉહ્યમાનઃ સમુદ્રસ્તુ સપ્તાહં શ્રોતસા તદા ।
તં સસ્ત્રીકો બલિર્નામ રાજા ધર્માર્થતત્ત્વવિત્

અપશ્યન્મજ્જમાનં તુ સ્રોતસોભ્યાસમાગતમ્ ।
તં ગૃહીત્વા સ ધર્માત્મા બલિર્વૈરોચનસ્તદા

અન્તઃપુરે જુગોપૈનં ભક્ષ્યૈર્ભોજ્યૈશ્ચ તર્પયન્ ।
પ્રીતઃ સ વૈ વરેણાથ ચ્છન્દયામાસ વૈ બલિમ્

સ ચ તસ્માદ્વરં વવ્રે પુત્રાર્થી દાનવર્ષભઃ ।
બલિરુવાચ
સંતાનાર્થં મહાભાગ ભાર્યાયાં મમ માનદ

પુત્રાન્ધર્માર્થસંયુક્તાનુત્પાદયિતુમર્હસિ ।
એવમુક્તસ્તુતેનર્ષિસ્તથાસ્ત્વિત્યુક્તવાન્હિતમ્

સુદેષ્ણાં નામ ભાર્યાં સ્વાં રાજાસ્મૈ પ્રાહિણોત્તદા ।
અન્ધં વૃદ્ધં ચ તં દૃષ્ટ્વા ન સા દેવી જગામ હ

સ્વાં ચ ધાત્રેયિકાં તસ્મૈ ભૂષયિત્વા વ્યસર્જયત્ ।
કક્ષીવચ્ચક્ષુષૌ તસ્યાં શૂદ્રયોન્યામૃષિર્વશી

જનયા માસ ધર્માત્મા પુત્રાવેતૌ મહૌજસૌ ।
કક્ષીવચ્ચક્ષુષૌ તૌ તુ દૃષ્ટ્વા રાજા બલિસ્તદા

અધીતૌ વિધિવત્સમ્ય ગીશ્વરૌ બ્રહ્મવાદિનૌ ।
સિદ્ધૌ પ્રત્યક્ષધર્માણૌ બુદ્ધૌ શ્રેષ્ઠતમાવપિ

મમૈતાવિતિ હોવાચ બલિર્વૈરોચનસ્ત્વૃષિમ્ ।
નેત્યુવાચ તતસ્તં તુ મમૈતાવિતિ ચાબ્રવીત્

ઉત્પન્નૌ શૂદ્રયોનૌ તુ ભવતઃ ક્ષ્માસુરોત્તમૌ ।
અન્ધં વૃદ્ધં ચ માં મત્વા સુદેષ્ણા મહિષી તવ

પ્રાહિણોદવમાનીય શૂદ્રીં ધાત્રેયિકાં મમ ।
તતઃ પ્રસાદયામાસ પુનસ્તમૃષિસત્તમમ્

બલિર્ભાર્યાં સુદેષ્ણા ચ ભર્ત્સયામાસ વૈ પ્રભુઃ ।
પુનશ્ચૈનામલઙ્કૃત્ય ઋષયે પ્રત્યપાદયત્

તાં સ દીર્ઘતમા દેવીમબ્રવીદ્યદિ માં શુભે ।
દધ્ના લવણમિશ્રેણ સ્વભ્યક્તં નગ્નકં તથા

લેહિષ્યસ્યજુગુપ્સન્તી હ્યાપાદતલમસ્તકમ્ ।
તતસ્ત્વં પ્રાપ્સ્યસે દેવિ પુત્રાંશ્ચ મનસેપ્સિતાન્

તસ્ય સા તદ્વચો દેવી સર્વં કૃતવતી તથા ।
અપાનં ચ સમાસાદ્ય જુગુપ્સંતી હ્યવર્જયત્

તમુવાચ તતઃ સર્ષિર્યસ્તે પરિહૃતં શુભે ।
વિનાપાનં કુમારં ત્વં જનયિષ્યસિ પૂર્વજમ્

તતસ્તં દીર્ઘતમસં સા દેવી પ્રત્યુવાચ હ ॥
નાર્હસિ ત્વં મહાભાગ પુત્રં દાતું મમેદૃશમ્

ઋષિરુવાચ
તવાપરધો દેવ્યેષ નાન્યથા ભવિતા તુ વૈ ।
દેવીદૃશં ચ તે પૌત્રમહં દાસ્યામિ સુપ્રતે

તસ્યાપાનં વિના ચૈવ યોગ્યભાવો ભવિષ્યતિ ।
તાં સ દીર્ઘતમાશ્ચૈવ કુક્ષૌ સ્પૃષ્ટ્વદમબ્રવીત્

પ્રાશિતં દધિયત્તે ઽદ્ય મમાઙ્ગાદ્વૈ શુચિસ્મિતે ।
તેન તે પૂરિતો ગર્ભઃ પૌર્ણમાસ્યામિવોદધિઃ

ભવિષ્યન્તિ કુમારાસ્તે પઞ્ચ દેવસુતોપમાઃ ।
તેજસ્વિનઃ પરાક્રાન્તા યજ્વાનો ધાર્મિકાસ્તથા

તતોંઽગસ્તુ સુદેષ્ણાયા જ્યેષ્ઠપુત્રો વ્યજાયત ।
વઙ્ગસ્તસ્માત્કલિઙ્ગસ્તુ પુણ્ડ્રઃ સુહ્મસ્તથૈવ ચ

વંશભાજસ્તુ પઞ્ચૈતે બલેઃ ક્ષેત્રે ઽભવંસ્તદા ।
ઇત્યેતે દીર્ઘતમસા બલેર્દત્તાઃ સુતાઃ પુરા

પ્રજા હ્યુપહતાસ્તસ્ય બ્રહ્મણા કારણં પ્રતિ ।
અપત્યમસ્ય દારેષુ સ્વેષુ માભૂન્મહાત્મનઃ

તતો મનુષ્યયોન્યાં વૈ જનયામાસ સ પ્રજાઃ ।
સુરભિર્દીર્ઘત મસમથ પ્રીતો વચો ઽબ્રવીત્

વિચાર્ય યસ્માદ્ગોધર્મં ત્વમેવં કૃતવાનસિ ।
ભક્ત્યા ચાનન્યયાસ્માસુ મુને પ્રીતાસ્મિ તેન તે

તસ્માત્તવ તમો દીર્ઘં નિસ્તદામ્યદ્ય પશ્ય વૈ ।
બાર્હસ્પત્યં ચ યત્તે ઽન્યત્પાપં સંતિષ્ઠતે તનૌ

જરામૃત્યુભયં ચૈવ હ્યાઘ્રાય પ્રણુદામિ તે ।
આઘ્રાતમાત્રો ઽસા પશ્યત્સદ્યસ્તમસિ નાશિતે

આયુષ્માંશ્ચ યુવા ચૈવ ચક્ષુષ્માંશ્ચ તતો ઽભવત્ ।
ગવા હૃતતમાઃ સો ઽથ ગૌતમઃ સમપદ્યત

કક્ષીવાંસ્તુ તતો ગત્વા સહ પિત્રા ગિરિવ્રજમ્ ।
યથોદ્દિષ્ટં હિ પિત્રાથ ચચાર વિપુલં તપઃ

તતઃ કાલેન મહતા તપસા ભાવિતઃ સ વૈ ।
વિધૂય સાનુજો દોષાન્બ્રાહ્મણ્યં પ્રાપ્તવાન્પ્રભુઃ

તતો ઽબ્રવીત્પિતા ત્વેનં પુત્રવાનસ્મ્યહં પ્રભો ।
સુપુત્રેણ ત્વયા તાત કૃતાર્થશ્ચ યશસ્વિના

યુક્તાત્માનં તતઃ સો ઽથ પ્રાપ્તવાન્બ્રહ્મણઃ ક્ષયમ્ ।
બ્રાહ્મણ્યં પ્રાપ્ય કક્ષીવાન્સહસ્રમસૃજત્સુતાન્

કૂષ્માણ્ડા ગૌતમાસ્તે વૈ સ્મૃતાઃ કક્ષીવતઃ સુતાઃ ।
ઇત્યેષ દીર્ઘતમસો બલેર્વૈરોચનસ્ય વૈ

સમાગમઃ સમાખ્યાતઃ સંતાનશ્ચોભયોસ્તથા ।
બલિસ્તાનભિષિચ્યેહ પઞ્ચ પુત્રાનકલ્મષાન્

કૃતાર્થઃ સો ઽપિ યોગાત્મા યોગમાશ્રિત્ય ચ પ્રભુઃ ।
અદૃશ્યઃ સર્વભૂતાનાં કાલાકાક્ષી ચરત્યુત

તત્રાઙ્ગસ્ય તુ રાજર્ષે રાજાસીદ્દધિવાહનઃ ।
સો ઽપરાધાત્સુદેષ્ણાયા અનપાનો ઽભવન્નૃપઃ

અનપાનસ્ય પુત્રસ્તુ રાજા દિવિરથઃ સ્મૃતઃ ।
પુત્રો દિવિરથસ્યાસીદ્વિદ્વાન્ધર્મરથો નૃપઃ

એતે એક્ષ્વાકવઃ પ્રોક્તા ભવિતારઃ કલૌ યુગે ।
બૃહદ્બલાન્વયે જાતા મહાવીર્યપરાક્રમાઃ

શૂરાશ્ચ કૃતવિદ્યાશ્ચ સત્યસંધા જિતેન્દ્રિયાઃ ।
અત્રાનુવંશશ્લોકો ઽયં ભવિષ્યજ્જ્ઞૈરુદાહૃતઃ

ઇક્ષ્વાકૂણામયં વંશઃ સુમિત્રાન્તો ભવિષ્યતિ ।
સુમિત્રં પ્રાપ્ય રાજાનં સંસ્થાં પ્રાપ્સ્યતિ વૈ કલૌ

ઇત્યેતન્માનવં ક્ષત્રમૈલં ચ સમુદાત્દૃતમ્ ।
અત ઊર્ધ્વં પ્રવક્ષ્યામિ મગધો યો બૃહદ્રથઃ

જરાસંધસ્ય યે વંશે સહદેવાન્વયે નૃપાઃ ।
અતીતા વર્ત્તમાનાશ્ચ ભવિષ્યાશ્ચ તથા પુનઃ

પ્રાધાન્યતઃ પ્રવક્ષ્યામિ ગદતો મે નિબોધત ।
સંગ્રામે ભારતે તસ્મિન્સહદેવો નિપાતિતઃ

સોમાપિસ્તસ્ય તનયો રાજર્ષિઃ સ ગિરિવ્રજે ।
પઞ્ચાશતં તથાષ્ટૌ ચ સમા રાજ્યમકારયત્

શ્રુતશ્રવાઃ સપ્તષષ્ટિઃ સમાસ્તસ્ય સુતો ઽભવત્ ।
અયુતાયુસ્તુ ષડ્વિંશદ્રાજ્યં વર્ષાણ્યકારયત્

સમાઃ શતં નિરામિત્રો મહીં ભુક્ત્વા દિવં ગતઃ ।
પઞ્ચાશતં સમાઃ ષટ્ ચ સુક્ષત્રઃ પ્રાપ્તવાન્મહીમ્

ત્રયોવિંશદ્બૃહત્કર્મા રાજ્યં વર્ષાણ્યકારયત્ ।
સેનાજિત્સાંપ્રતં ચાપિ એતા વૈ ભોક્ષ્યતે સમાઃ

શ્રુતઞ્જયસ્તુ વર્ષાણિ ચત્વારિંશદ્ભવિષ્યતિ ।
રિપુઞ્જયો મહાબાહુર્મહાબુદ્ધિપરાક્રમઃ

પઞ્જત્રિંશત્તુ વર્ષાણિ મહીં પાલયિતા નૃપઃ ।
અષ્ટપઞ્જાશતં જાબ્દાન્રાજ્યે સ્થાસ્યતિ વૈ શુચિઃ

અષ્ટાવિંશત્સમાઃ પૂર્ણાઃ ક્ષેમો રાજા ભવિષ્યતિ ।
સુવ્રતસ્તુ ચતુઃષષ્ટિં રાજ્યં પ્રાપ્સ્યતિ વીર્યવાન્

પઞ્ચ વર્ષાણિ પૂર્ણાનિ ધર્મનેત્રો ભવિષ્યતિ ।
ભોક્ષ્યતે નૃપતિશ્ચેમા અષ્ટપઞ્ચાશતં સમાઃ

અષ્ટત્રિંશત્સમારાષ્ટ્રં સુશ્રમસ્ય ભવિષ્યતિ ।
ચત્વારિંશદ્દશાષ્ટૌ ચ દૃઢસેનો ભવિષ્યતિ

ત્રયસ્ત્રિંશત્તુ વર્ષાણિ સુમતિઃ પ્રાપ્સ્યતે તતઃ ।
ચત્વારિંશત્સમા રાજા સુનેત્રો ભોક્ષ્યતે તતઃ

સત્યજિત્પૃથિવી રાષ્ટ્રં ત્ર્યશીતિં ભોક્ષ્યતે સમાઃ ।
પ્રાપ્યેમં વિશ્વાજિચ્ચાપિ પઞ્ચવિંશદ્ભવિષ્યતિ

અરિઞ્જયસ્તુ વર્ષાણાં પઞ્ચાશત્પ્રાપ્યતે મહીમ્ ।
દ્વાવિંશચ્ચ નૃપા હ્યેતે ભવિતારો બૃહદ્રથાઃ

પૂર્મં વર્ષસહસ્રં વૈ તેષાં રાજ્યં ભવિષ્યતિ ।
બૃહદ્રથેષ્વતીતેષુ વીરહન્તૃષ્વવર્ત્તિષુ

શુનકઃ સ્વામિનં હત્વા પુત્રં સમભિષેક્ષ્યતિ ।
મિષતાં ક્ષત્રિયાણાં હિ પ્રદ્યોતિં નૃપતિં બલાત્

સ વૈ પ્રણતસામન્તો ભવિષ્યેણ પ્રવર્ત્તિતઃ ।
ત્રયોવિંશત્સમા રાજા ભવિતા સ નરોત્તમઃ

ચતુર્વિંશત્સમા રાજા પાલકો ભવિતા તતઃ ।
વિશાખયૂપો ભવિતા નૃપઃ પઞ્ચાશતં સમાઃ

એકવિંશત્સમા રાજ્ય મજકસ્ય ભવિષ્યતિ ।
ભવિષ્યતિ સમા વિંશત્તત્સુતો નન્દિવર્દ્ધનઃ

અષ્ટત્રિંશચ્છતં ભાવ્યાઃ પ્રાદ્યોતાઃ પઞ્ચ તે નૃપાઃ ।
હત્વા તેષાં યશઃ કૃત્સ્નં શિશુનાગો ભવિષ્યતિ

વારાણસ્યાં સુતસ્તસ્ય સંયાસ્યતિ ગિરિવ્રજમ્ ।
શિશુનાગશ્ચ વર્ષાણિ ચત્વારિંશદ્ભવિષ્યતિ

કાકવર્ણઃ સુતસ્તસ્ય પટ્ત્રિંશચ્ચ ભવિષ્યતિ ।
તતસ્તુ વિંશતિં રાજા ક્ષેમધર્મા ભવષ્યતિ

ચત્વારિંશત્સમા રાષ્ટ્રં ક્ષત્રૌજાઃ પ્રાપ્સ્યતે તતઃ ।
અષ્ટત્રિંશત્સમા રાજાવિધિસારો ભવિષ્યતિ

અજાતશત્રુર્ભવિતા પઞ્ચવિંશત્સમા નૃપઃ ।
પઞ્ચત્રિંશત્સમા રાજા દર્ભકસ્તુ ભવિષ્યતિ

ઉદયી ભવિતા તસ્માત્ત્રયસ્ત્રિંશત્સમા નૃપઃ ।
સ વૈ પુરવરં રાજા વૃથિવ્યાં કુસુમાહ્વયમ્

ગગાયા દક્ષિણે કૂલે ચતુર્થે ઽહ્નિ કારિષ્યતિ ।
ચત્વારિશત્સમા ભાવ્યો રાજા વૈ નન્દિવર્દ્ધનઃ

ચત્વારિશત્ત્રયશ્ચૈવ સહાનન્દિર્ભવિષ્યતિ ।
ભવિષ્યન્તિ ચ વર્ષાણિ ષષ્ટ્યુત્તરશતત્રયમ્

શિશુનાગા દશૈવૈતે રાજાનઃ ક્ષત્રબન્ધવઃ ।
એતૈઃ સાર્દ્ધં ભવિષ્યન્તિ તાવત્કાલં નૃપાઃ પરે

એક્ષ્વાકવશ્ચતુર્વિંશત્પઞ્ચાલાઃ પઞ્ચવિંશતિઃ ।
કાલકાસ્તુ ચતુર્વિંશચ્ચતુર્વિંશત્તુ હૈહયાઃ

દ્વાત્રિંશદેકલિઙ્ગાસ્તુ પઞ્ચવિંશત્તથા શકાઃ ।
કુરવશ્ચાપિ ષટ્ત્રિંશદષ્ટાવિંશતિ મૈથિલાઃ

શૂરસેનાસ્ત્રયોવિંશદ્વીતિહોત્રાશ્ચ વિંશતિઃ ।
તુલ્યકાલં ભવિષ્યન્તિ સર્વં એવ મહીક્ષિતઃ

મહાનન્દિસુતશ્ચાપિ શૂદ્રાયાઃ કાલસંવૃતઃ ।
ઉત્પત્સ્યતે મહા પદ્મઃ સર્વક્ષત્રાન્તકૃન્નૃપઃ

તતઃ પ્રભૃતિ રાજાનો ભવિષ્યઃ શૂદ્રયોનયઃ ।
એકરાટ્ સ મહાપદ્મ એકચ્ચત્રો ભવિષ્યતિ

અષ્ટાશીતિ તુ વર્ષાણિ પૃથિવીં પાલયિષ્યતિ ।
સર્વક્ષત્રં સમુદ્ધૃત્ય ભાવિનોર્ઽથસ્ય વૈ બલાત્

તત્પશ્ચાત્તત્સુતા હ્યષ્ટૌ સમાદ્વાદશ તે નૃપાઃ ।
મહાપદ્મસ્ય પર્યાયે ભવિષ્યન્તિ નૃપાઃ ક્રમાત્

ઉદ્ધરિષ્યતિ તાન્સર્વાન્કૌટિલ્યો વૈ દ્વિજર્ષભઃ ।
ભુક્ત્વા મહીં વર્ષશતં નરેદ્રઃ સ ભવિષ્યતિ

ચન્દ્રગુપ્તં નૃપં રાજ્યે કૌટિલ્યઃ સ્થાપયિષ્યતિ ।
ચતુર્વિંશત્સમા રાજા ચન્દ્રગુપ્તો ભવિષ્યતિ

ભવિતા ભદ્રસારસ્તુ પઞ્ચવિંશત્સમા નૃપઃ ।
ષટ્ત્રિંશત્તુ સમા રાજા અશોકાનાં ચ તૃપ્તિદઃ

તસ્ય પુત્રઃ કુલાલસ્તુ વર્ષાણ્યષ્ટૌ ભવિષ્યતિ ।
કુશાલસૂનુરષ્ટૌ ચ ભોક્તા વૈ બન્ધુપાલિતઃ

બન્ધુપાલિતદાયાદો ભવિતા ચેન્દ્રપાલિતઃ ।
ભવિતા સપ્ત વર્ષાણિ દેવવર્મા નરાધિપઃ

રાજા શતધનુશ્ચાપિ તસ્ય પુત્રો ભવિષ્યતિ ।
બૃહદ્રથશ્ચ વર્ષાણિ સપ્ત વૈ ભવિતા નૃપઃ

ઇત્યેતે નવ મૌર્યા વૈ ભોક્ષ્યન્તિ ચ વસુંધરામ્ ।
સપ્તત્રિંશચ્છતં પૂર્ણં તેભ્યઃ શુઙ્ગો ગમિષ્યતિ

પુષ્પમિત્રસ્તુ સેનાનીરુદ્ધૃત્યતુ બૃહદ્રથમ્ ।
કારયિષ્યતિ વૈ રાજ્યં સમાઃ ષષ્ટિં સ ચૈવ તુ

અગ્નિમિત્રો નૃપશ્ચાષ્ટૌ ભવિષ્યતિ સમા નૃપઃ ।
ભવિતા ચાપિ સુજ્યેષ્ટઃ સપ્ત વર્ષાણિ વૈ તતઃ

વસુમિત્રસ્તતો ભાવ્યો દશવર્ષાણિ પાર્થિવઃ ।
તતો ભદ્રઃ સમે દ્વે તુ ભવિષ્યતિ નૃપશ્ચ વૈ

ભવિષ્યતિ સમાસ્તસ્માત્તિસ્ર એવ પુલિન્દકઃ ।
રાજા ઘોષસ્તતશ્ચાપિ વર્ષાણિ ભવિતા ત્રયઃ

સપ્ત વૈ વજ્ર મિત્રંસ્તુ સમા રાજા તતઃ પુનઃ ।
દ્વાત્રિંશદ્ભવિતા વાપિ સમા ભાગવતો નૃપઃ

ભવિષ્યતિ સુતસ્તસ્ય દેવભૂમિઃ સમા દશ ।
દશૈતે શુઙ્ગરાજાનો ભોક્ષ્યન્તીમાં વસુંધરામ્

શતં પૂર્મં દશ દ્વે ચ તેભ્યઃ કણ્વં ગમિષ્યતિ ।
અમાત્યો વસુદેવસ્તુ બાલ્યાદ્વ્યસનિનં નૃપમ્

દેવભૂમિં તતો હત્વા શુઙ્ગેષુ ભવિતા નૃપઃ ।
ભવિષ્યતિ સમા રાજા પઞ્ચ કણ્વાયનસ્તુ સઃ

ભૂમિમિત્રઃ સુતસ્તસ્ય ચતુર્વિંશદ્ભવિષ્યતિ ।
ભવિતા દ્વાદશ સમાસ્તસ્માન્નારાયણો નૃપઃ

સુશર્મા તત્સુતશ્ચાપિ ભવિષ્યતિ ચતુઃસમાઃ ।
કણ્વાયનાસ્તુ ચત્વારશ્ચત્વારિંશચ્ચ પઞ્ચ ચ

સમા ભોક્ષ્યન્તિ વૃથિવીં પુનરન્ધ્રાન્ગમિષ્યતિ ।
કણ્વાયનમથોદ્ધૃત્ય સુશર્માણં પ્રસહ્ય તમ્

સિંધુકો હ્યન્ધ્રજાતીયઃ પ્રાપ્સ્યતીમાં વસુંધરામ્ ।
ત્રયોવિંશત્સમા રાજા સિંધુકો ભવિતા ત્વથ

કૃષ્ણો ભ્રાતાસ્ય વર્ષાણિ સો ઽસ્માદ્દશ ભવિષ્યતિ ।
શ્રીશાન્તકર્ણિર્ભવિતા તસ્ય પુત્રસ્તુ વૈ મહાન્

પઞ્ચાશત્તુ સમાઃ ષટ્ ચ શાન્તકર્ણિર્ ભવિષ્યતિ ।
આપોલવોદ્વાદશ વૈ તસ્ય પુત્રો ભવિષ્યતિ

ચતુર્વિંશત્તુ વર્ષાણિ પટુમાંશ્ચ ભવિષ્યતિ ।
ભવિતાનિષ્ટકર્મા તુ વર્ષાણાં પઞ્ચવિંશતિમ્

તતઃ સંવત્સરં પૂર્ણં હાલો રાજા ભવિષ્યતિ ।
પઞ્ચપત્તલ્લકો નામ ભવિષ્યતિ મહાબલઃ

ભાવ્યઃપુરીષભીરુસ્તુ સમાઃ સો ઽપ્યેકવિંશતિમ્ ।
શાતકર્ણિર્વર્ષમેકં ભવિષ્યતિ નરાધિપઃ

અષ્ટવિંશતિવર્ષાણિ શિવસ્વાતિર્ભવિષ્યતિ ।
રાજા ચ ગૌતમી પુત્ર એકવિંશત્સમા નૃપઃ

એકોનવિંશતિ રાજા યજ્ઞઃ શ્રીશાતકર્ણ્યથ ।
ષડેવ ભવિતા ત્સમાદ્વિજયસ્તુ સમાનૃપઃ

દેડશ્રીશાતકર્ણી ચ તસ્ય પુત્રઃ સમાસ્ત્રયઃ ।
પુલોમારિઃ સમાઃ સપ્ત તતશ્ચૈષાં ભવિષ્યતિ

ઇત્યેતે વૈ નૃપાસ્ત્રિંશદન્ધ્રા ભોક્ષ્યન્તિ વૈ મહીમ્ ।
સમાઃ શતાનિ ચત્વારિ પઞ્ચાશત્ષટ્ તથૈવ ચ

અન્ધ્રાણાં સંસ્થિતાઃ પઞ્ચ તેષાં વંશ્યાશ્ચ યે પુનઃ ।
સપ્તૈવ તુ ભવિષ્યન્તિ દશાભીરાસ્તતો નૃપાઃ

સપ્ત ગર્દભિનશ્ચાપિ તતો ઽથ દશ વૈ શકાઃ ।
યવનાષ્ટૌ ભવિષ્યન્તિ તુષારાસ્તુ ચતુર્દશ

ત્રયોદશ ગુરુણ્ડાશ્ચ મૌના હ્યેકાદશૈવ તુ ।
અન્ધ્રા ભોક્ષ્યન્તિ વસુધાં શતે દ્વે ચ શતઞ્ચ વૈ

સપ્તષષ્ટિં ચ વર્ષાણિ દશાભીરાસ્તતો નૃપાઃ ।
સપ્ત ગર્દભિનશ્ચૈવ ભોક્ષ્યન્તીમાં દ્વિસપ્તતિમ્

શતાનિ ત્રીણ્યશીતિં ચ ભોક્ષ્યન્તિ વસુધાં શકાઃ ।
આશીતી દ્વે ચ વર્ષાણિ ભોક્તારો યવના મહીમ્

પઞ્ચવર્ષશતાનીહ તુષારાણાં મહી સ્મૃતા ।
શતાન્યર્દ્ધચતુર્થાનિ ભવિતારસ્ત્રયોદશ

ગુરુણ્ડા વૃષલૈઃ સાર્દ્ધં ભોક્ષ્યન્તે મ્લેચ્છજાતયઃ ।
શતાનિ ત્રીણિ ભોક્ષ્યન્તે મૌના એકાદશૈવ તુ

તેષુ ચ્છિન્નેષુ કાલેન તતઃ કિલકિલો નૃપઃ ।
તતઃ કિલકિલેભ્યશ્ચ વિન્ધ્યશક્તિર્ભવિષ્યતિ

સમાઃ ષણ્ણવતિં ચૈવ પૃથિવીં તુ સમેષ્યતિ ।
નૃપાન્વૈદિશકાંશ્ચાથ ભવિષ્યાંસ્તુ નિબોધત

શેષસ્ય નાગરાજસ્ય પુત્રઃ સુર પુરઞ્જયઃ ।
ભોગી ભવિષ્યતે રાજા નૃપો નાગકુલોદ્વહઃ

સદાચન્દ્રસ્તુ ચન્દ્રાશુર્દ્વિતીયો નખવાંસ્તથા ।
ધનધર્મા તતશ્ચાપિ ચતુર્થો વંશજઃ સ્મૃતઃ

ભૂતિનન્દસ્તતશ્ચાપિ વૈદિશે તુ ભવિષ્યતિ ।
તસ્ય ભ્રાતા યવીયાંસ્તુ નામ્ના નન્દિયશાઃ કિલ

તસ્યાન્વયો ભવિષ્યન્તિ રાજાનસ્તે ત્રયસ્તુ વૈ ।
દૈહિત્રઃ શિશિકો નામ પૂરિકાયાં નૃપો ઽભવત્

વિન્ધ્યશક્તિસુતશ્ચાપિ પ્રવીરો નામ વીર્યવાન્ ।
ભોક્ષ્યતે ચ સમાઃ ષષ્ટિં પુરીં કાઞ્ચનકાં ચ વૈ

યક્ષ્યતે વાજપેયૈશ્ચ સમાપ્તવરદક્ષિણૈઃ ।
તસ્ય પુત્રાસ્તુ ચત્વારો ભવિષ્યન્તિ નરાધિપાઃ

વિન્ધ્યકાનાં કુલાનાં તે નૃપા વૈવાહિકાસ્ત્રયઃ ।
સુપ્રતીકો ગભીરશ્ચ સમા ભોક્ષ્યતિ વિંશતિમ્

શઙ્કમાનો ઽભવદ્રાજા મહિષીણાં મહીપતિઃ ।
પુષ્પમિત્રા ભવિષ્યન્તિ ષટ્ સ્ત્રિમિત્રાસ્ત્રયોદશ

મેકલાયાં નૃપાઃ સપ્ત ભવિષ્યન્તિ ચ સપ્તતિઃ ।
કોમલાયાં તુ રાજાનો ભવિષ્યન્તિ મહાબલાઃ

મેઘા ઇતિ સમાખ્યાતા બુદ્ધિમન્તો નવૈવ તુ ।
નૈષધાઃ પાર્થિવાઃ સર્વે ભવિષ્યન્ત્યામનુક્ષયાત્

નલવંશપ્રસૂતાસ્તે વીર્યવન્તો મહાબલાઃ ।
મગધાનાં મહાવીર્યો વિશ્વસ્ફાણિર્ભવિષ્યતિ

ઉત્સાદ્ય પાર્થિવાન્સર્વાન્સો ઽન્યાન્વર્ણાન્કરિષ્યતિ ।
કૈવર્ત્તાન્મદ્રકાંશ્ચેવ પુલિન્દાન્બ્રાહ્મણાંસ્તથા

સ્થાપયિષ્યન્તિ ગજાનો નાનાદેશેષુ તે જનાન્ ।
વિશ્વસ્ફાણિર્મહાસત્ત્વો યુદ્ધે વિષ્ણુસમપ્રભઃ

વિશ્વસ્ફાણિર્નરપતિઃ ક્લીબાકૃતિરિવોચ્યતે ।
ઉત્સાદયિત્વા ક્ષત્રં તુ ક્ષત્રમન્યત્કરિષ્યતિ

નવ નાગાસ્તુ ભોક્ષ્યતિ પુરીં ચંપાવતીં નૃપાઃ ।
મથુરાં ચ પુરા રમ્યાં નાગા ભોક્ષ્યન્તિ સપ્ત વૈ

અનુગઙ્ગાપ્રયાગં ચ સાકેતં મગધાંસ્તથા ।
એતાઞ્જનપદાન્સર્વાન્ભોક્ષ્યન્તે સપ્તવંશજાઃ

નૈષ ધાન્ય દુકાંશ્ચૈવ શૈશીતાન્ કાલતોયકાન્ ।
એતાઞ્જનપદાન્સર્વાન્ભોક્ષ્યન્તે મણિધાન્યજાન્

કોશલાંશ્ચાન્ધ્રપૈણ્ડ્રાંશ્ચ તામ્રલિપ્તાન્સસાગરાન્ ।
ચંપાં ચૈવ પુરીં રમ્યાં ભોક્ષ્યન્તે દેવરક્ષિતાઃ

કલિઙ્ગા મહિષાશ્ચૈવ મહેન્દ્રનિલયાશ્ચ યે ।
એતાઞ્જનપદાન્સર્વાન્ પાલયિષ્યતિ વૈ ગુહઃ

સ્ત્રીરાષ્ટ્રભોજકાંશ્ચૈવ ભોક્ષ્યતે કનકાહ્વયઃ ।
તુલ્યકાલં ભવિષ્યન્તિ સર્વે હ્યતે મહીક્ષિતઃ

અલ્પપ્રસાદા હ્યનૃતા મહાક્રોધા હ્યધાર્મિકાઃ ।
ભવિષ્યન્તીહ યવના ધર્મતઃ કામતોર્ઽથતઃ

નૈવ મૂર્દ્ધાભિષિક્તાસ્તે ભવિષ્યન્તિ નરાધિપાઃ ।
યુગદોષદુરાચારા ભવિષ્યન્તિ નૃપાસ્તુ તે

ભવિષ્યન્તીહ પયાયે કાલેન વૃથિવીક્ષિતઃ ।
વિહીનાસ્તુ ભવિષ્યન્તિ ધર્મતઃ કામ તોર્ઽથતઃ

તૈર્વિમિશ્રા જનપદા મ્લેચ્છાચારાશ્ચ સર્વશઃ ।
વિપર્યયેણ વર્તન્તે નાશાયિષ્યન્તિ વૈ પ્રજાઃ

લુબ્ધા અનૃતવાચશ્ચ ભવિતારસ્તદા નૃપાઃ ।
તેષાં વર્ત્તતિ પર્યાયે બહુસ્ત્રીકે યુગે તદા

લવાલ્લવં ભ્રશ્યમાના આયુરૂપબલશ્રુતૈઃ ।
તથા ગતાસુ વૈ કાષ્ઠં પ્રજાસુ જગતીશ્વરાઃ

રાજાનઃ સંપ્રણશ્યતિ કાલેનોપહતાસ્તદા ।
કલ્કિના વ્યાહતાઃ સર્વે મ્લેચ્છા યાસ્યન્તિ સંક્ષયમ્

અધાર્મિકાશ્ચ યે ઽત્યર્થં પાખણ્ડાશ્ચૈવ સર્વશઃ ।
પ્રનષ્ટે નૃપશબ્દે ચ સંધ્યાશિષ્ટે કલૌ યુગે

કિઞ્ચિચ્છિષ્ટાઃ પ્રજાસ્તા વૈ ધર્મે નષ્ટે પરિગ્રહાઃ ।
અસાધના હતસ્વાશ્ચ વ્યાધિશોકનિપીડિતાઃ

અનાવૃષ્ટિહતાશ્ચૈવ પરસ્પરવધેન ચ

અનાધારાઃ પરિત્રસ્તા વાર્તામુત્સૃજ્ય દુઃખિતાઃ ।
ત્યક્ત્વા પુરાણિ ગ્રામાંશ્ચ ભવિષ્યન્તિ વનૌકસઃ

એવંરૂપેષુ નષ્ટેષુ પ્રજાસ્ત્યક્ત્વા ગૃહાણિ તુ ।
નષ્ટે સ્નેહે દુરાપન્ના ભ્રષ્ટસ્નેહાઃ સુહૃજ્જનઃ

વર્ણાશ્રમપરિભ્રષ્ટાઃ સંકરં ઘોરમાસ્થિતાઃ ।
સરિત્પર્વતસેવિન્યો ભવિષ્યન્તિ પ્રજાસ્તદા

સરિતઃ સાગરાનૂપાન્સેવન્તે પર્વતાનથ ।
અઙ્ગાન્કલિઙ્ગાન્વઙ્ગાંશ્ચ કાશ્મીરાન્કાશિકોશલાન્

ઋષિકાન્તાગિરિદ્રોણીઃ સંશ્રયિષ્યન્તિ માનવાઃ ।
કૃત્સ્નં હિમવતઃ પૃષ્ઠં કૂલં ચ લવણાંભસઃ

અરણ્યમભિપત્સ્યન્તે આર્યા મ્લેચ્છજનૈઃ સહ ।
મૃગૈર્મીનૈર્વિહઙ્ગૈશ્ચ શ્વાપદૈશ્ચેક્ષુભિસ્તથા

મધુશાકફલૈર્મૂલૈર્વર્તયિષ્યન્તિ માનવાઃ ।
ચીરં પર્ણં ચ વિવિધં વલ્કલાન્યજિનાનિ ચ

સ્વયં કૃત્વા પિધાસ્યન્તિ યથા મુનિજનસ્તથા ।
બીજાન્નાનિ તથા નિમ્નેષ્વી હન્તઃ કાષ્ઠશઙ્કુભિઃ

અજૈડકં ખરોષ્ટ્રં ચ પાલયિષ્યન્તિ યત્નતઃ ।
નદીર્વત્સ્યન્તિ તોયાર્થે નૂનમાશ્રિત્ય માનવાઃ

પાર્થિવા વ્યવહારેણ વિબાધન્તે પરસ્પરમ્ ।
બહુમન્યાઃ પ્રજાહીનાઃ શૌચાચારવિવર્જિતાઃ

એવં ભવિષ્યન્તિ નરાસ્તદાધર્મ વ્યવસ્થિતાઃ ।
હીનાન્દીનાંસ્તથાધર્માન્પ્રજા સમનુવર્ત્સ્યતિ

આયુસ્તદા ત્રયોવિંશન્ન કશ્ચિદતિવર્તતે ।
દુર્બલા વિષયગ્લાના જરાયા સંપરિપ્લુતાઃ

પત્રમૂલફલાહારાશ્ચીરકૃષ્ણાજિનાંબરાઃ ।
વૃત્ત્યર્થમભિલિપ્સ્યન્તશ્ચરિષ્યન્તિ વસુંધરામ્

એતત્કાલમનુપ્રાપ્તાઃ પ્રજાઃ કલિયુગાન્તકે ।
ક્ષીણે કલિયુગે તસ્મિન્દિવ્યે વર્ષસહસ્રકે

નિઃશેષાસ્તુ ભવિષ્યન્તિ સાર્દ્ધં કલિયુગેન તુ ।
સ સંધ્યાંશે તુ નિઃશેષે કૃતં વૈ પ્રતિપત્સ્યતે

યદા યન્દ્રશ્ચ સૂર્યશ્ચ તથા તિષ્યબૃહસ્પતી ।
એકરાશૌ ભવિષ્યન્તિ તદા કૃતયુગં ભવેત્

એષ વંશક્રમઃ કૃત્સ્નઃ કીર્તિતો વો યથાક્રમમ્ ।
અતીતા વર્તમાનાશ્ચ તથૈવાનાગતાશ્ચ યે

મહાનન્દાભિષેકાન્ત જન્મ યાવત્પરીક્ષિતઃ ।
એતદ્વર્ષસહસ્રં તુ જ્ઞેયં પઞ્ચાશદુત્તરમ્

પ્રમાણં વૈ તથા વક્તું મહાપદ્મોત્તરં ચ યત્ ।
અન્તરં ચ શતાન્યષ્ટૌ ષટ્ત્રિંશચ્ચ સમાઃ સ્મૃતાઃ

એતત્કાલાન્તર ભાવ્યમન્ધ્રાન્તાદ્યાઃ પ્રકીર્ત્તિતાઃ ।
ભવિષ્યૈસ્તત્ર સંખ્યાતાઃ પુરાણજ્ઞૈઃ શ્રુતાર્ષિભિઃ

સપ્તર્ષયસ્તદા પ્રાપ્તાઃ પિત્ર્યે પારીક્ષિતે શતમ્ ।
સપ્તવિંશૈઃ શતૈર્ભાવ્યા અન્ધ્રાણાં તે ઽન્વયાઃ પુનઃ

સપ્તવિંશતિપર્યન્તે કૃત્સ્ને નક્ષત્રમણ્ડલે ।
સપ્તર્ષયસ્તુ તિષ્ઠન્તિ પર્યાયેણ શતંશતમ્

સપ્તર્ષીણાં યુગં ત્વેતદ્દિવ્યયા સંખ્યયા સ્મૃતમ્ ।
માસા દિવ્યાઃ સ્મૃતાઃ ષટ્ચ દિવ્યાબ્દાશ્ચૈવ સપ્ત હિ

તેભ્યઃ પ્રવર્તતે કાલો દિવ્યઃ સપ્તર્ષિભિસ્તુ તૈઃ ।
સપ્તર્ષીણાં તુ યૌ પૂર્વૌ દૃશ્યેતે ઉત્તરાદિશિ

તયોર્મધ્યે ચ નક્ષત્રં દૃશ્યતે યત્સમં દિવિ ।
તેન સપ્તર્ષયો યુક્તા જ્ઞેયા વ્યોમ્નિ શતં સમાઃ

નક્ષત્રાણામૃષીણાં ચ ભોગસ્યૈતન્નિદર્શનમ્ ।
સપ્તર્ષયો હ્યથાયુક્તાઃ કાલે પરીક્ષિતે શતમ્

અન્ધ્રાંશે સચતુર્વિંશે ભવિષ્યન્તિ શતં સમાઃ ।
ઇમાસ્તદા તુ પ્રકૃતીર્વ્યાપત્સ્યન્તે પ્રજા ભૃશમ્

અનૃતોપહતાઃ સર્વા ધર્મતઃ કામતોર્ઽથતઃ ।
શ્રૌતસ્માર્ત્તે પ્રશિથિલે ધર્મે વર્ણાશ્રમે તદા

સંકરં દુર્બલાત્માનઃ પ્રતિયાસ્યન્તિ મોહિતાઃ ।
સંસક્તાશ્ચ ભવિષ્યન્તિ શૂદ્રાઃ સાર્દ્ધં દ્વિજાતિભિઃ

બ્રાહ્મણાઃ શૂદ્રયષ્ટારઃ શૂદ્રા વૈ મન્ત્રયોનયઃ ।
ઉપસ્થાસ્યન્તિ તાન્વિપ્રાંસ્તદા દૌર્વૃત્ત્યલિપ્સવઃ

લવાલ્લવં ભ્રશ્યમાનાઃ પ્રજાઃ સર્વાઃ ક્રમેણ તુ ।
ક્ષયમેવ ગમિષ્યન્તિ ક્ષીણશેષા યુગક્ષયે

યસ્મિન્કૃષ્ણો દિવ્યં યાતસ્ત સ્મિન્નેવ તદા દિને ।
પ્રતિપન્નઃ કલિયુગસ્તસ્ય સંખ્યાં નિબોધત

સહસ્રાણાં શતાનીહ ત્રીણિ માનુષસંખ્યયા ।
ષષ્ટિં ચૈવ સહસ્રાણિ વર્ષાણાં તૂચ્યતે કલિઃ

દિવ્યં વર્ષસહસ્રં તુ તત્સંધ્યાંશે હિ કીર્તિતે ।
નિઃશેષે ચ તદા તસ્મિન્કૃતં વૈ પ્રતિપત્સ્યતે

એલશ્ચેક્ષ્વાકુવંશશ્ચ સહ ભેદૈઃ પ્રકીર્તિતૌ ।
ઇક્ષ્વાકોસ્તુ સમૃતં ક્ષત્ત્રં સુમિત્રાન્તં વિવસ્વતઃ

ઐલં ક્ષત્ત્રં ક્ષેમકાન્તં સોમ વંશવિદો વિદુઃ ।
એતે વિવસ્વતઃ પુત્રાઃ કીર્તિતાઃ કીર્ત્તિવર્દ્ધનાઃ

અતીતા વર્તમાનાશ્ચ તથૈવાનાગતાશ્ચ યે ।
બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્ત્રિયા વૈશ્યઃ શૂદ્રાશ્ચૈવાત્ર યે સ્મૃતાઃ

યુગેયુગે મહાત્માનઃ સમતીતાઃ સહસ્રશઃ ।
બહુત્વાન્નામધેયાનાં પરિસંખ્યા કુલેકુલે

પુનરુક્તિબહુત્વાચ્ચ ન મયા પરિકીર્ત્તિતા ।
વૈવસ્વતંઽતરે હ્યસ્મિન્ન નિમિવંશઃ સમાપ્યતે

એતસ્યાં તુ યુગાખ્યાયાં યતઃ ક્ષત્ત્રં પ્રપત્સ્યતે ।
તથા હિ કથયિષ્યામિ ગદતો મે નિબોધત

દેવાપિઃ પૌરવો રાજા ઐક્ષ્વાકુશ્ચૈવ યો મરુઃ ।
માહાયોગબલોપેતૌ કલાપગ્રામમાસ્થિતૌ

એતૌ ક્ષત્ત્રપ્રણેતારૌ ચતુર્વિંશે ચતુર્યુગે ।
સુવર્ચા નામ પુત્રસ્તુ ઇક્ષ્વાકોસ્તુ ભવિષ્યતિ

નવવિંશે યુગે સો ઽથ વંશસ્યાદિર્ભવિષ્યતિ ।
દેવાપેશ્ચ સપૌલસ્તુ એલાદિર્ભવિતા નૃપઃ

ક્ષત્રપ્રવર્ત્તકૌ હ્યેતૌ ભવિષ્યેતે ચતુર્યુગે ।
એવં સર્વત્ર વિજ્ઞેયં સંતાનાર્થે તુ લત્રણમ્

ક્ષીણે કલિયુગે તસ્મિન્ભવિષ્યે ત કૃતે યુગે ।
સપ્તર્ષિભિસ્તુ તૈઃ સાર્દ્ધમાદ્યે ત્રેતાયુગે પુનઃ

ગોત્રાણાં ક્ષત્રિયાણાં ચ ભવિષ્યેતે પ્રવર્ત્તકૌ ।
દ્વાપરાંશેન તિષ્ઠન્તિ ક્ષત્રિયા ઋષિભિઃ સહ

ભવિષ્યે તુ તતઃ સર્ગે કાલે કૃતયુગે પુનઃ ।
બીજાર્થં તે ભવિષ્યન્તિ બ્રહ્મક્ષત્રસ્ય વૈ પુનઃ

એવમેવ તુ સર્વેષુ તિષ્ઠન્તીહાસુરેષુ વૈ ।
સપ્તર્ષયો નૃપૈઃ સાર્દ્ધં સંતાનાર્થં યુગેયુગે

ક્ષત્રસ્યૈવ સમુચ્છેદસંબન્ધો વૈ દ્વિજૈઃ સ્મૃતઃ ।
મન્વન્તરાણાં સપ્તાનાં સંતાનશ્ચ શ્રુતશ્ચ તે

પરસ્પરાદ્યુગાનાં ચ બ્રહ્મક્ષત્રસ્ય ચોદ્ભવઃ ।
યથા પ્રવૃત્તિસ્તેષાં વૈ પ્રવૃત્તાનાં તથા ક્ષયઃ

સપ્તર્ષયો વિદુસ્તેષાં દીર્ઘાયુષ્ટ્વાદ્ભવાભવૌ ।
એતેન ક્રમયોગેન ઐલેક્ષ્વાક્વન્વયા દ્વિજાઃ

ઉત્પદ્યમાનાસ્ત્રેતાયાં ક્ષીયમાણાઃ કલૌ પુનઃ ।
અનુયાન્તિ યુગાખ્યાં તુ યાવન્મન્વન્તરક્ષયઃ

જામદગ્ન્યેન રામેણ ક્ષત્રે નિરવશેષિતે ।
કૃતેયં સંકુલા સર્વા ક્ષત્રિયૈર્વસુધાધિપૈઃ

દ્વિપંશકારણઞ્ચૈવ કીર્તયિષ્યે નિબોધત ।
ઐલસ્યેક્ષ્વાકુનન્દસ્ય પ્રકૃતિઃ પરિવર્ત્તતે

રાજાનઃ શ્રેણિબદ્ધાસ્તુ તથાન્યે ક્ષત્રિયા નૃપાઃ ।
એલવંશસ્ય યે ખ્યાતાસ્તથૈવેક્ષ્વાકવો નૃપાઃ

તેષામેકશતં પૂર્ણં કુલાનામભિષેકિતમ્ ।
તાવદેવ તુ ભોજાનાં વિસ્તરો દ્વિગુણઃ સ્મૃતઃ

ભજતે ત્ર્યંશકં ક્ષત્ત્રં ચતુર્થાત્ત દ્યથા દિશમ્ ।
તેષ્વતીતાઃ સમાના યે બ્રુવતસ્તાન્નિબોધત

શતં વૈ પ્રતિવિન્ધ્યાનાં શતં નાગાઃ સહૈહયાઃ ।
ધૃત રાષ્ટ્રશ્ચૈકશતમશીતિર્જનમેજયાઃ

શતં ચ બ્રહ્મદત્તાનાં શારિણાં વિરિણાં શતમ્ ।
તતઃ શતં તુ પૌલાનાં શ્વેતકાશ્ય કુશાદયઃ

તતો ઽપરે સહસ્રં વૈ યે ઽતીતાઃ શશવિન્દવઃ ।
ઈજિરે ચાશ્વમેધૈસ્તે સર્વે નિયુતદક્ષિણૈઃ

એવં રાજર્ષયો ઽતીતા શતશો ઽથ સહસ્રશઃ ।
મનોર્વૈવસ્વતસ્યાસ્મિન્વર્ત્તમાનેંઽતરે તુ યે

તેષાં નિબોધતોત્પન્ના લોકે સંતતયઃ સ્મૃતાઃ ॥
ન શક્યેવિસ્તરસ્તાસાં સંતતીનાં પરસ્પરમ્

તત્પૂર્વાપરયોગેન વક્તું વર્ષશતૈરપિ ।
અષ્ટાવિંશદ્યુગાખ્યાસ્તુ ગતા વૈવસ્વતેન્તરે

એતૈ રાજર્ષિભિઃ સાર્દ્ધં શષ્ટાયાસ્તા નિબોધત ।
ચત્વારિંશત્ત્રયશ્ચૈવ ભવિષ્યાઃ સહ રાજભિઃ

યુગાખ્યાનાવ શિષ્ટાસ્તુ તતો વૈવસ્વતક્ષયઃ ।
એતદ્વઃ કથિતં સર્વે સમાસવ્યાસયોગતઃ

પુનરુક્તિબહુત્વાચ્ચ ન શક્ય તુ યુગૈઃ સહ ।
એતે યયાતિપુત્રાણાં પઞ્ચ વંશા વિશાં હિતાઃ

કીર્ત્તિતાશ્ચ વ્યતીતા યે યે લોકાન્ધારયન્ત્યુત ।
લભતે ચ વરાન્પઞ્ચ દુર્લભા નિહ લૌકિકાન્

આયુઃ કીર્ત્તિં ધનં પુત્રાન્સ્વર્ગં ચાનન્ત્યમશ્નુતે ।
ધારણાચ્છ્રવણાચ્ચૈવ પઞ્ચવંશસ્ય ધીમતઃ

ઇત્યેષ વો મયા પાદસ્તૃતીયઃ કથિતો દ્વિજાઃ ।
વિસ્તરેણાનુપૂર્વ્યા ચ કિં ભૂયો વર્ણયામ્યહમ્