ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 08.22

ભ્પ્_08.22.001।0 શ્રીશુક ઉવાચ
એવં વિપ્રકૃતો રાજન્ બલિર્ભગવતાસુરઃ ।
ભિદ્યમાનો ઽપ્ય્ અભિન્નાત્મા પ્રત્યાહાવિક્લવં વચઃ

ભ્પ્_08.22.002।0 શ્રીબલિરુવાચ
યદ્ય્ ઉત્તમશ્લોક ભવાન્ મમેરિતં વચો વ્યલીકં સુરવર્ય મન્યતે ।
કરોમ્ય્ ઋતં તન્ ન ભવેત્ પ્રલમ્ભનં પદં તૃતીયં કુરુ શીર્ષ્ણિ મે નિજમ્

બિભેમિ નાહં નિરયાત્ પદચ્યુતો ન પાશબન્ધાદ્વ્યસનાદ્દુરત્યયાત્ ।
નૈવાર્થકૃચ્છ્રાદ્ભવતો વિનિગ્રહાદ્ અસાધુવાદાદ્ભૃશમુદ્વિજે યથા

પુંસાં શ્લાઘ્યતમં મન્યે દણ્ડમર્હત્તમાર્પિતમ્ ।
યં ન માતા પિતા ભ્રાતા સુહૃદશ્ચાદિશન્તિ હિ

ત્વં નૂનમસુરાણાં નઃ પરોક્ષઃ પરમો ગુરુઃ ।
યો નો ઽનેકમદાન્ધાનાં વિભ્રંશં ચક્ષુરાદિશત્

યસ્મિન્ વૈરાનુબન્ધેન વ્યૂઢેન વિબુધેતરાઃ ।
બહવો લેભિરે સિદ્ધિં યામુ હૈકાન્તયોગિનઃ

તેનાહં નિગૃહીતો ઽસ્મિ ભવતા ભૂરિકર્મણા ।
બદ્ધશ્ચ વારુણૈઃ પાશૈર્નાતિવ્રીડે ન ચ વ્યથે

પિતામહો મે ભવદીયસમ્મતઃ પ્રહ્રાદ આવિષ્કૃતસાધુવાદઃ ।
ભવદ્વિપક્ષેણ વિચિત્રવૈશસં સમ્પ્રાપિતસ્ત્વં પરમઃ સ્વપિત્રા

કિમાત્મનાનેન જહાતિ યો ઽન્તતઃ કિં રિક્થહારૈઃ સ્વજનાખ્યદસ્યુભિઃ ।
કિં જાયયા સંસૃતિહેતુભૂતયા મર્ત્યસ્ય ગેહૈઃ કિમિહાયુષો વ્યયઃ

ઇત્થં સ નિશ્ચિત્ય પિતામહો મહાન્ અગાધબોધો ભવતઃ પાદપદ્મમ્ ।
ધ્રુવં પ્રપેદે હ્ય્ અકુતોભયં જનાદ્ ભીતઃ સ્વપક્ષક્ષપણસ્ય સત્તમ

અથાહમપ્ય્ આત્મરિપોસ્તવાન્તિકં દૈવેન નીતઃ પ્રસભં ત્યાજિતશ્રીઃ ।
ઇદં કૃતાન્તાન્તિકવર્તિ જીવિતં યયાધ્રુવં સ્તબ્ધમતિર્ન બુધ્યતે

ભ્પ્_08.22.012।0 શ્રીશુક ઉવાચ
તસ્યેત્થં ભાષમાણસ્ય પ્રહ્રાદો ભગવત્પ્રિયઃ ।
આજગામ કુરુશ્રેષ્ઠ રાકાપતિરિવોત્થિતઃ

તમિન્દ્રસેનઃ સ્વપિતામહં શ્રિયા વિરાજમાનં નલિનાયતેક્ષણમ્ ।
પ્રાંશું પિશઙ્ગામ્બરમઞ્જનત્વિષં પ્રલમ્બબાહું શુભગર્ષભમૈક્ષત

તસ્મૈ બલિર્વારુણપાશયન્ત્રિતઃ સમર્હણં નોપજહાર પૂર્વવત્ ।
નનામ મૂર્ધ્નાશ્રુવિલોલલોચનઃ સવ્રીડનીચીનમુખો બભૂવ હ

સ તત્ર હાસીનમુદીક્ષ્ય સત્પતિં હરિં સુનન્દાદ્યનુગૈરુપાસિતમ્ ।
ઉપેત્ય ભૂમૌ શિરસા મહામના નનામ મૂર્ધ્ના પુલકાશ્રુવિક્લવઃ

ભ્પ્_08.22.016।0 શ્રીપ્રહ્રાદ ઉવાચ
ત્વયૈવ દત્તં પદમૈન્દ્રમૂર્જિતં હૃતં તદેવાદ્ય તથૈવ શોભનમ્ ।
મન્યે મહાન્ અસ્ય કૃતો હ્ય્ અનુગ્રહો વિભ્રંશિતો યચ્ છ્રિય આત્મમોહનાત્

યયા હિ વિદ્વાન્ અપિ મુહ્યતે યતસ્ તત્ કો વિચષ્ટે ગતિમાત્મનો યથા ।
તસ્મૈ નમસ્તે જગદીશ્વરાય વૈ નારાયણાયાખિલલોકસાક્ષિણે

ભ્પ્_08.22.018।0 શ્રીશુક ઉવાચ
તસ્યાનુશૃણ્વતો રાજન્ પ્રહ્રાદસ્ય કૃતાઞ્જલેઃ ।
હિરણ્યગર્ભો ભગવાન્ ઉવાચ મધુસૂદનમ્

બદ્ધં વીક્ષ્ય પતિં સાધ્વી તત્પત્ની ભયવિહ્વલા ।
પ્રાઞ્જલિઃ પ્રણતોપેન્દ્રં બભાષે ઽવાઙ્મુખી નૃપ

ભ્પ્_08.22.020।0 શ્રીવિન્ધ્યાવલિરુવાચ
ક્રીડાર્થમાત્મન ઇદં ત્રિજગત્ કૃતં તે સ્વામ્યં તુ તત્ર કુધિયો ઽપર ઈશ કુર્યુઃ ।
કર્તુઃ પ્રભોસ્તવ કિમસ્યત આવહન્તિ ત્યક્તહ્રિયસ્ત્વદવરોપિતકર્તૃવાદાઃ

ભ્પ્_08.22.021।0 શ્રીબ્રહ્મોવાચ
ભૂતભાવન ભૂતેશ દેવદેવ જગન્મય ।
મુઞ્ચૈનં હૃતસર્વસ્વં નાયમર્હતિ નિગ્રહમ્

કૃત્સ્ના તે ઽનેન દત્તા ભૂર્લોકાઃ કર્માર્જિતાશ્ચ યે ।
નિવેદિતં ચ સર્વસ્વમાત્માવિક્લવયા ધિયા

યત્પાદયોરશઠધીઃ સલિલં પ્રદાય $ દૂર્વાઙ્કુરૈરપિ વિધાય સતીં સપર્યામ્ &અમ્પ્;
અપ્ય્ ઉત્તમાં ગતિમસૌ ભજતે ત્રિલોકીં % દાશ્વાન્ અવિક્લવમનાઃ કથમાર્તિમૃચ્છેત્ ॥ ભ્પ્_08.22.023*
0 શ્રીભગવાન્ ઉવાચ
બ્રહ્મન્ યમનુગૃહ્ણામિ તદ્વિશો વિધુનોમ્ય્ અહમ્ ।
યન્મદઃ પુરુષઃ સ્તબ્ધો લોકં માં ચાવમન્યતે

યદા કદાચિજ્ જીવાત્મા સંસરન્ નિજકર્મભિઃ ।
નાનાયોનિષ્વનીશો ઽયં પૌરુષીં ગતિમાવ્રજેત્

જન્મકર્મવયોરૂપ વિદ્યૈશ્વર્યધનાદિભિઃ ।
યદ્ય્ અસ્ય ન ભવેત્ સ્તમ્ભસ્તત્રાયં મદનુગ્રહઃ

માનસ્તમ્ભનિમિત્તાનાં જન્માદીનાં સમન્તતઃ ।
સર્વશ્રેયઃપ્રતીપાનાં હન્ત મુહ્યેન્ ન મત્પરઃ

એષ દાનવદૈત્યાનામગ્રનીઃ કીર્તિવર્ધનઃ ।
અજૈષીદજયાં માયાં સીદન્નપિ ન મુહ્યતિ

ક્ષીણરિક્થશ્ચ્યુતઃ સ્થાનાત્ ક્ષિપ્તો બદ્ધશ્ચ શત્રુભિઃ ।
જ્ઞાતિભિશ્ચ પરિત્યક્તો યાતનામનુયાપિતઃ

ગુરુણા ભર્ત્સિતઃ શપ્તો જહૌ સત્યં ન સુવ્રતઃ ।
છલૈરુક્તો મયા ધર્મો નાયં ત્યજતિ સત્યવાક્

એષ મે પ્રાપિતઃ સ્થાનં દુષ્પ્રાપમમરૈરપિ ।
સાવર્ણેરન્તરસ્યાયં ભવિતેન્દ્રો મદાશ્રયઃ

તાવત્ સુતલમધ્યાસ્તાં વિશ્વકર્મવિનિર્મિતમ્ ।
યદાધયો વ્યાધયશ્ચ ક્લમસ્તન્દ્રા પરાભવઃ ।
નોપસર્ગા નિવસતાં સમ્ભવન્તિ મમેક્ષયા

ઇન્દ્રસેન મહારાજ યાહિ ભો ભદ્રમસ્તુ તે ।
સુતલં સ્વર્ગિભિઃ પ્રાર્થ્યં જ્ઞાતિભિઃ પરિવારિતઃ

ન ત્વામભિભવિષ્યન્તિ લોકેશાઃ કિમુતાપરે ।
ત્વચ્છાસનાતિગાન્ દૈત્યાંશ્ચક્રં મે સૂદયિષ્યતિ

રક્ષિષ્યે સર્વતો ઽહં ત્વાં સાનુગં સપરિચ્છદમ્ ।
સદા સન્નિહિતં વીર તત્ર માં દ્રક્ષ્યતે ભવાન્

તત્ર દાનવદૈત્યાનાં સઙ્ગાત્ તે ભાવ આસુરઃ ।
દૃષ્ટ્વા મદનુભાવં વૈ સદ્યઃ કુણ્ઠો વિનઙ્ક્ષ્યતિ