અગ્નિ પુરાણ · અધ્યાય 155

:એ ઇત્ય્ આગ્નેયે મહાપુરાણે વિવાહો નામ
સતુઃપઞ્ચાશદધિકશતતમો ઽધ્યાયઃ ॥
% છપ્તેર્ {155}
:શ્ અથ પઞ્ચપઞ્ચાશદધિકશતતમો ઽધ્યાયઃ
આચારઃ
પુષ્કર ઉવાચ
બ્રાહ્મે મુહૂર્તે ચોત્થાય વિષ્ણ્વાદીન્ દૈવતાન્ સ્મરેત્ ।અપ્_155.001અબ્।
ઉભે મૂત્રપુરીષે તુ દિવા કુર્યાદુદઙ્મુખઃ

રાતૌ ચ દક્ષિણે કુર્યાદુભે સન્ધ્યે યથા દિવા ।અપ્_155.002અબ્।
ન માર્ગાદૌ જલે વીપ્યાં સતૃણાયાં સદાચરેત્

:પ્ 124
શૌચં કૃત્વા મૃદાચમ્ય ભક્ષયેદ્દન્તધાવનં ।અપ્_155.003અબ્।
નિત્યં નૈમિત્તિકં કામ્યં ક્રિયાઙ્ગં મલકર્ષણં

ક્રિયાસ્નાનં તથા ષષ્ઠં ષોઢાસ્નાનં પ્રકીર્તિતં ।અપ્_155.004અબ્।
અસ્નાતસ્યાફલં કર્મ પ્રાતઃસ્નાનં ચરેત્તતઃ

ભૂમિષ્ઠમુદ્ધૃતાત્ પુણ્યં તતઃ પ્રસ્રવણોદકં ।અપ્_155.005અબ્।
તતો ઽપિ સારસં પુણ્યં તસ્માન્નાદેયમુચ્યતે

તીર્થતોયં તતઃ પુણ્યં ગાઙ્ગં પુણ્યન્તુ સર્વતઃ ।અપ્_155.006અબ્।
સંશોધિતમલઃ પૂર્વં નિમગ્નશ્ ચ જલાશયે

ઉપસ્પૃશ્ય તતઃ કુર્યાદમ્ભસઃ પરિમાર્જનં ।અપ્_155.007અબ્।
હિરણ્યવર્ણાસ્તિસૃભિઃ શન્નો દેવીતિ ચાપ્યથ

આપોહિષ્ઠેતિ તિસૃભિરિદમાપસ્તથૈવ ચ ।અપ્_155.008અબ્।
તતો જલાશયે મગ્નઃ કુર્યાદન્તર્જલં જપં

તત્રાઘમર્ષણં સૂક્તં દ્રુપદાં વા તથા જપેત્ ।અપ્_155.009અબ્।
યુઞ્જતે મન ઇત્ય્ એવં સૂક્તં સૂક્તં વાપ્યથ પૌરુષં

ગાયત્રીં તુ વિશેષેણ અઘમર્ષણસૂક્તકે ।અપ્_155.010અબ્।
દેવતા ભાવવૃત્તસ્તુ ઋષિશ્ ચૈવાઘમર્ષણઃ

છન્દશ્ચાનુષ્ટુભં તસ્ય ભાવવૃત્તો હરિઃ સ્મૃતઃ ।અપ્_155.011અબ્।
આપીડમાનઃ શાટીં તુ દેવતાપિતૃતર્પણં(1)

પૌરુષેણ તુ સૂક્તેન દદેચ્ચૈવોદકાઞ્જલિં ।અપ્_155.012અબ્।
તતો ઽગ્નિહવનં(2) કુર્યાદ્દાનં દત્વા(3) તુ શક્તિતઃ

:ન્
1 તત્રાઘમર્ષણમિત્યાદિઃ દેવતાપિતૃતર્પણમિત્યન્તઃ
પાઠઃ ઝ.. પુસ્તકે નાસ્તિ
2 તતો ઽગ્નિહરણમિતિ ઙ.. , છ.. ચ
3 દીપં દત્વેતિ ઝ..
:પ્ 125
તતઃ સમભિગચ્છેત યોગાક્ષેમાર્થમીશ્વરં ।અપ્_155.013અબ્।
આસનં શયનં યાનં જાયાપત્યઙ્કમણ્ડલુઃ

આત્મનઃ શુચિરેતાનિ પરેષાં ન શુચિર્ભવેત્ ।અપ્_155.014અબ્।
ભારાક્રાન્તસ્ય ગુર્વિણ્યાઃ પન્થા દેયો ગુરુષ્વપિ

ન પશ્યેચ્ચાર્કમુદ્યન્તન્નાસ્તં યાન્તં ન ચામ્ભસિ ।અપ્_155.015અબ્।
નેક્ષેન્નગ્નાં સ્ત્રિયં કૂપં શૂનાસ્થાનમઘૌઘિનં

કાર્પાસાથિ તયા ભસ્મ નાક્રામેદ્ યચ્ચ કુત્સિતં ।અપ્_155.016અબ્।
અન્તઃપુરં વિત્તિગૃહં પરદૌત્યં બ્રજેન્ન હિ(1)

નારોહેદ્વિષમાન્નાવન્ન વૃક્ષં ન ચ પર્વતં ।અપ્_155.017અબ્।
અર્થાયતનશાસ્ત્રેષુ તથૈવ સ્યાત્ કુતૂહલી

લોષ્ટમર્દો તૃણચ્છેદી નખખાદી વિનશ્યતિ ।અપ્_155.018અબ્।
મુખાદિવાદનં નેહેદ્ વિના દીપં ન રાત્રિગઃ(2)

નાદ્વારેણ વિશેદ્વેશ્મ ન ચ વક્ત્રં વિરાગયેત્ ।અપ્_155.019અબ્।
કથાભઙ્ગં ન કુર્વીત ન ચ વાસોવિપર્યયં

ભદ્રં ભદ્રમિતિ બ્રૂયાન્નાનિષ્ટં કીર્તયેત્ ક્વચિત્ ।અપ્_155.020અબ્।
પાલાશમાસનં વર્જ્યં દેવાદિચ્છાયયા(3) વ્રજેત્

ન મધ્યે પૂજ્યયોર્યાયાત્ નોચ્છિષ્ટસ્તારકાદિદૃક્ ।અપ્_155.021અબ્।
નદ્યાન્નાન્યાં નદીં બ્રૂયાન્ન કણ્ડૂયેદ્ દ્વિહસ્તકં

અસન્તર્પ્ય પિતૄન્ દેવાન્નદીપારઞ્ચ ન વ્રજેત્ ।અપ્_155.022અબ્।
મલાદિપ્રક્ષિપેન્નાપ્સુ(4) ન નગ્નઃ સ્નાનમાચરેત્

:ન્
1 પરભૃતો ભવેન્ન હિ ઇતિ ઝ..
2 લોષ્ટમદ્દીત્યાદિઃ, ન રાત્રિગ ઇત્ય્ અન્તઃ પાઠઃ, ગ.પુસ્તકે
નાસ્તિ
3 દેવાદ્રિચ્છાયયેતિ ખ.. , છ.. , ગ.. ચ
4 મલાદિક્ષેપયેન્નાપ્સુ ઇતિ ખ.. , ટ.. ચ
:પ્ 126
તતઃ સમભિગચ્છેત યોગક્ષેમાર્થમીશ્વરં ।અપ્_155.023અબ્।
સ્રજન્નાત્મનાપ્પનયેત્ ખરાદિકરજસ્ત્યજેત્

હીનાન્નાવહસેત્ ગચ્છેન્નાદેશે નિયસેચ્ચ તૈઃ ।અપ્_155.024અબ્।
વૈદ્યરાજનદીહીને મ્લેચ્છસ્ત્રીબહુનાયકે

રજસ્વલાદિપતિતૈર્ ન ભાષેત કેશવં સ્મરેત્ ।અપ્_155.025અબ્।
નાસંવૃતમુખઃ કુર્યાદ્ધાસં(1) જૃમ્ભાં તથા ક્ષુતં

પ્રભોરપ્યવમનં ખદ્ગોપયેદ્વચનં બુધઃ ।અપ્_155.026અબ્।
ઇન્દ્રિયાણાં નાનુકૂલી વેદરોધં ન કારયેત્

નોપેક્ષિતવ્યો વ્યાધિઃ સ્યાદ્રિપુરલ્પો ઽપિ(2) ભાર્ગવ ।અપ્_155.027અબ્।
રથ્યાતિગઃ સદાચામેત્(3) વિભૃયાન્નાગ્નિવારિણી

ન હુઙ્કુર્યાચ્છિવં પૂજ્યં પાદં પાદેન નાક્રમેત્ ।અપ્_155.028અબ્।
પ્રત્યક્ષં વા પરોક્ષં વા કસ્ય ચિન્નાપ્રિયં વદેત્

વેદશાસ્ત્રનરેન્દ્રર્ષિદેવનિન્દાં વિવર્જયેત્ ।અપ્_155.029અબ્।
સ્ત્રીણામીર્ષા(4) ન કર્તવ્યા ત્રિશ્વાસન્તાસુ વર્જયેત્

ધર્મશ્રુતિં દેવરતિં(5) કુર્યાદ્ધર્માદિ નિત્યશઃ(6) ।અપ્_155.030અબ્।
સોમસ્ય પૂજાં જન્મર્ક્ષે વિપ્રદેવાદિપૂજનં

:ન્
1 કુર્યાદ્ધાસ્યમિતિ ખ.. ,ટ.. ચ
2 રિપુર્વત્સોપિ ઇતિ ઙ..
3 સમાચામેદિતિ છ..
4 સ્ત્રીણામિચ્છેતિ ક..
5 દેવનતિમિતિ ગ.. , ઘ.. , ઙ.. , ઞ.. , ટ.. ચ । વેદનતિમિતિ ખ.. ,છ.. ચ
6 ભદ્રં ભદ્રમિતિ બ્રૂયાદિત્યાદિઃ, કુર્યાદ્ધર્માદિ નિત્યશ ઇત્ય્
અન્તઃ પાઠઃ ઝ.. પુસ્તકે નાસ્તિ
:પ્ 127
ષષ્ઠીચતુર્દશ્યષ્ટમ્યામભ્યઙ્ગં વર્જયેત્તથા ।અપ્_155.031અબ્।
દૂરાદ્ગૃહાન્ મૂત્રવિષ્ઠે નોત્તમૈવૈરમાચરેત્