Kathāsaritsāgara · Chapter 6.8
% - - v -| v v v - v| v| - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v -| v v v| - v v| -| v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v| - v v v| - v| v - v - v % Vasantatilaka (14)
% - -| v -| v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare madanamañcukālambake saptamas taraṅgaḥ /
aṣṭamas taraṅgaḥ /
tataḥ kaliṅgasenāyāḥ smarannanupamaṃ vapuḥ /
ekadā manmathāviṣṭo niśi vatseśvaro 'bhavat
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% v v| - - v -| v - % D correct
utthāya khaḍgahastaḥ san gatvaiva praviveśa saḥ /
ekākī mandiraṃ tasyāḥ kṛtātithyādarastayā
% - - v| - v - -| -| % A pathyā
% - - -| v v - v| - % B correct
% - - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
tatra prārthayamānas tāṃ bhāryārthe sa mahīpatiḥ /
parapatnyahamasmīti pratyākhyātastayābravīt
% - -| - v v - -| -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
tṛtīyaṃ puruṣaṃ prāptā yatastvamasi bandhakī /
paradāragato doṣo na me tvadgamane tataḥ
% v - -| v v -| - -| % A pathyā
% v - v v v| - v - % B correct
% v v - v v -| - -| % C pathyā
% v| -| - v v -| v - % D correct
evaṃ kaliṅgasenā sā rājñoktā pratyuvāca tam /
tvadartham āgatā rājannahaṃ vidyādhareṇa hi
% - -| v - v - -| -| % A pathyā
% - - -| - v - v| - % B correct
% v - v| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| - - v - v| - % D correct
vyūḍhā madanavegena svairaṃ tvadrūpadhāriṇā /
sa evaikaś ca bhartā me tatkasmādasmi bandhakī
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v| - - -| v| - -| -| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
kiṃ vātikrāntabandhūnāṃ svecchācārahatātmanām /
imāstā vipadaḥ strīṇāṃ kumārīṇāṃ kathaiva kā
% -| - - - v - - -| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
dṛṣṭāśakunayā sakhyā niṣiddhāpi vyasarjayam /
tvatpārśvaṃ yadahaṃ dūtaṃ tasya cedaṃ phalaṃ mama
% - - v v v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - - -| v v -| - -| % C pathyā
% - v| - -| v -| v - % D correct
tatspṛśyasi balānmāṃ cet prāṇāṃstyakṣyāmy ahaṃ tataḥ /
kā nāma kulajā hi strī bhartṛdrohaṃ kariṣyati
% - - v v| v - -| -| % A pathyā
% - - - -| v -| v - % B correct
% -| - v| v v -| -| -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
tathā ca kathayāmy atra tava rājan kathāṃ śṛṇu /
purābhūd indradattākhyaś cedideśamahīpatiḥ
% v -| v| v v -| - v| % A pathyā
% v v| - -| v -| v - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
sa pāpaśodhane tīrthe kīrtyai devakulaṃ mahat /
cakre yaśaḥśarīrārthī śarīraṃ vīkṣya bhaṅguram
% v| - v - v -| - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
tac ca bhaktirasācchaśvadīkṣituṃ sa yayau nṛpaḥ /
sarvaś ca tīrthasnānāya sadā tatrāyayau janaḥ
% -| v| - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| v| v -| v - % B correct
% - -| v| - - - - v| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v -| - - v -| v - % D correct
ekadā ca dadarśaikāṃ tīrthasnānārtham āgatām /
sa rājātra vaṇigbhāryāṃ pravāsasthitabhartṛkām
% - v -| v| v - - -| % A pathyā
% - - - - v| - v - % B correct
% v| - - v| v - - -| % C pathyā
% v - - v v - v - % D correct
svacchakāntisudhāsiktāṃ citrarūpavibhūṣaṇām /
jaṅgamām iva kaṃdarparājadhānīṃ manoramām
% - v - v v - - -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% - v -| v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % D correct
tvayāhaṃ vijaye viśvamiti prītyeva pādayoḥ /
āśliṣṭāṃ pañcabāṇasya tūṇīradvayaśobhayā
% v - -| v v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - - v| - v - % B correct
% - - -| - v - - v| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
sā dṛṣṭaiva manas tasya jahāra nṛpatestathā /
yathānviṣya gṛhaṃ tasyāḥ sa yayau vivaśo niśi
% -| - - v| v -| - v| % A pathyā
% v - v| v v - v - % B correct
% v - - v| v -| - -| % C pathyā
% v| v -| v v -| v - % D correct
tāṃ ca prārthayamānaḥ sañjagade sa tayā nṛpaḥ /
rakṣitā tvaṃ na yuktaṃ te paradārābhimarśanam
% -| -| - v v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% v v -| v| v -| v - % B correct
% - v -| -| v| - -| -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
haṭhāt spṛśasi vā māṃ ced adharmas te mahān bhavet /
mariṣyāmi ca sadyo 'haṃ na sahiṣye ca dūṣaṇam
% v -| v v v| -| -| -| % A pathyā
% v - -| -| v -| v - % B correct
% v - - v| v| - -| -| % C pathyā
% v| v - -| v| - v - % D correct
ity ukte 'pi tayā tasmin balaṃ rājñi cikīrṣati /
śīlabhraṃśabhayāttasyāḥ sadyo hṛdayamasphuṭat
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% - - - v v - - -| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
tad dṛṣṭvā sapadi hrītaḥ sa gatvaiva yathāgatam /
dinaistenānutāpena rājā pañcatvamāyayau
% -| - -| v v -| - -| % A pathyā
% v| - - v| v - v - % B correct
% v - - - v - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
ity ākhyāya kathāmetāṃ sabhayapraśrayānatā /
bhūyaḥ kaliṅgasenā sā vatseśvaramabhāṣata
% -| - - v| v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - -| v - v - -| -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tasmādadharme matprāṇaharaṇe mā matiṃ kṛthāḥ /
ihāśritāyā vastuṃ me dehi yāmyanyato 'nyathā
% - - v - -| - - v % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v v -| -| v -| v - % B correct
% v - v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - v| - - v -| v - % D correct
etatkaliṅgasenātaḥ śrutvā vatseśvaro 'tha saḥ /
vicārya virato bhūtvā dharmajñastām abhāṣata
% - - v - v - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% v - v| v v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
rājaputri vasa svecchaṃ bhartrā samam ihādhunā /
nāhaṃ vakṣyāmi te kiṃcididānīṃ mā bhayaṃ kṛthāḥ
% - v - v| v -| - -| % A pathyā
% - -| v v| v - v - % B correct
% - -| - - v| -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| -| v -| v - % D correct
ity uktvaiva gate tasmin svairaṃ rājñi svamandiram /
śrutvā madanavegastannabhaso 'vatatāra saḥ
% -| - - v| v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| v v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| v v - v| - % D correct
priye sādhu kṛtaṃ naivamakariṣyaḥ śubhe yadi /
nābhaviṣyacchubhaṃ yasmānnāsahiṣyata tanmayā
% v -| - v| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v -| v - % B correct
% - v - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v v| - v - % D correct
ity uktvā sāntvayitvā tāṃ niśāṃ nītvā tayā saha /
tatraiva gacchann āgacchann āsīd vidyādharo 'tha saḥ
% -| - -| - v - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% - - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - - v -| v| - % D correct
kaliṅgasenāpi ca sā patyau vidyādhareśvare /
tatrāsta martyabhāve 'pi divyabhogasukhānvitā
% v - v - - v| v| -| % A bha-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v| - v - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
vatsarājo 'pi taccintāṃ muktvā mantrivacaḥ smaran /
nananda labdhaṃ manvāno devīṃ rājyaṃ sutaṃ tathā
% - v - -| v| - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% v - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - -| v -| v - % D correct
devī vāsavadattā ca mantrī yaugandharāyaṇaḥ /
abhūtāṃ nirvṛtau siddhe nītikalpalatāphale
% - -| - v v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
atha gacchatsu divaseṣvāpāṇḍumukhapaṅkajā /
dadhre kaliṅgasenā sā garbhamutpannadohadā
% v v| - - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % B correct
% - -| v - v - -| -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tuṅgau virejatus tasyāḥ stanāvāśyāmacūcukau /
nidhānakumbhau kāmasya madamudrāṅkitāviva
% - -| v - v -| - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% v v - - v - v - % D correct
tato madanavegastāmupetya patirabhyadhāt /
kaliṅgasene divyānāmasmākaṃ samayo 'sty ayam
% v -| v v v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v - v - % B correct
% v - v - -| - - - % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - - -| v v -||v - % D correct
jātaṃ mānuṣagarbhaṃ yan muktvā yāmo vidūrataḥ /
kaṇvāśrame na tatyāja menakā kiṃ śakuntalām
% - -| - v v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v -| v| - - v| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
tvaṃ yadyapyapsarāḥ pūrvaṃ tadapyavinayānnijāt /
śakraśāpena saṃprātā mānuṣyaṃ devi sāṃpratam
% -| - - - v -| - -| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% - v - - v| - - -| % C pathyā
% - - -| - v| - v - % D correct
tenaiva bandhakīśabdo jātaḥ sādhvyā apīha te /
tasmādapatyaṃ rakṣestvaṃ sthānaṃ yāsyāmy ahaṃ nijam
% - - v| - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - -| v -| v - % D correct
smariṣyasi yadā māṃ ca saṃnidhāsye tadā tava /
evaṃ kaliṅgasenāṃ tāmuktvā sāśruvilocanām
% v - v v| v -| -| v| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% - -| v - v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v - v - % D correct
samāśvāsyātha dattvā ca tasyai tadratnasaṃcayam /
taccittaḥ samayākṛṣṭo yayau vidyādhareśvaraḥ
% v - - - v| - -| v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - -| v v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
kaliṅgasenāpy atrāsīd apatyāśāṃ sakhīm iva /
ālambya vatsarājasya bhujacchāyāmapāśritā
% v - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - - -| v -| v - % B correct
% - - v| - v - - v| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
atrāntare kṛtavatīṃ sāṅgabhartrāptaye tapaḥ /
ādideśa ratiṃ bharyāmanaṅgasyāmbikāpatiḥ
% - - v -| v v v -| % A na-vipulā
% - v - - v -| v - % B correct
% - v - v| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
vatsarājagṛhe jāto dagdhapūrvaḥ sa te patiḥ /
naravāhanadattākhyo 'yonijo madvilaṅghanāt
% - v - v v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v| -| v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
madārādhanatastvaṃ tu martyaloke 'py ayonijā /
janiṣyase tatas tena bhartrā sāṅgena yokṣyase
% v - - v v - -| v| % A pathyā
% - v - -||v - v - % B correct
% v - v -| v -| - v| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
evam uktvā ratiṃ śaṃbhuḥ prajāpatimathādiśat /
kaliṅgasenā tanayaṃ soṣyate divyasaṃbhavam
% - v| - -| v -| - -| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - v -| - v - v - % D correct
taṃ hṛtvā māyayā tasyāstatsthāne tvamimāṃ ratim /
nirmāya mānuṣīṃ kanyāṃ tyaktadivyatanuṃ kṣipeḥ
% -| - -| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v -| v - % B correct
% - - v| - v -| - -| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
itīśvarājñām ādāya mūrdhni vedhasyatho gate /
kaliṅgasenā prasavaṃ prāpte kāle cakāra sā
% v - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% - v| - - v -| v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v| - % D correct
jātamātraṃ sutaṃ tasyā hṛtvaivātra svamāyayā /
ratiṃ tāṃ kanyakāṃ kṛtvā nyadhādvidhiralakṣitam
% - v - -| v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% v -| -| - v -| - -| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
sarvaś ca tatra tām eva kanyāṃ jātām alakṣata /
divāpyakāṇḍapratipaccandralekhāmivoditām
% - -| v| - v| -| - v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v - v - - v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
kāntidyotitatadvāsagṛhāṃ nirjitya kurvatīm /
ratnadīpaśikhāśreṇīrlajjitā iva niṣprabhāḥ
% - - - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - - v| - v - % B correct
% - v - v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v| - v - % D correct
kaliṅgasenā tāṃ dṛṣṭvā jātām asadṛśīṃ sutām /
putrajanmādhikaṃ toṣādutsavaṃ vitatāna sā
% v - v - -| -| - -| % A ma-vipulā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - v - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v - v| - % D correct
atha vatseśvaro rājā sadevīkaḥ samantrikaḥ /
kanyāṃ kaliṅgasenāyā jātāṃ śuśrāva tādṛśīm
% v v| - - v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
śrutvā ca sa nṛpo 'kasmāduvāceśvaracoditaḥ /
devīṃ vāsavadattāṃ tāṃ stite yaugandharāyaṇe
% - -| v| v| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % B correct
% - -| - v v - -| -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
jāne kaliṅgasenaiṣā divyā strī śāpataścyutā /
asyāṃ jātā ca kanyevaṃ divyaivāścaryarūpadhṛk
% - -| v - v - - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% - -| - -| v| - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
tadasau kanyakā tulyā rūpeṇa tanayasya me /
naravāhanadattasya mahādevītvamarhati
% v v -| - v -| - -| % A pathyā
% - - v| v v - v| - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
tac chrutvā jagade rājā devyā vāsavadattayā /
mahārāja kim evaṃ tvamakasmādadya bhāṣase
% -| - -| v v -| - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v - - v| v| - -| v % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v| - v - % D correct
kuladvayaviśuddho 'yaṃ kva putraste bata kva sā /
kaliṅgasenātanayā bandhakīgarbhasaṃbhavaḥ
% v - v v v - -| -| % A pathyā
% v| - - -| v -| v| - % B correct
% v - v - - v v -| % C bha-vipulā
% - v - - v - v - % D correct
śrutvaitad vimṛśan rājā so 'bravīn na hy ahaṃ svataḥ /
vadāmy etat praviśyāntaḥ ko'pi jalpayatīva mām
% - - -| v v -| - -| % A pathyā
% -| v -| -||v -| v - % B correct
% v -| - -| v - - -| % C pathyā
% - v| - v v - v| - % D correct
naravāhanadattasya kanyeyaṃ pūrvanirmitā /
bhāryety evaṃ vadantīṃ ca śṛṇomīva giraṃ divaḥ
% v v - v v - - v| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - -| - -| v - -| v| % C pathyā
% v - - v| v -| v - % D correct
kaliṅgasenā kiṃ cāsāv ekapatnī kulodgatā /
pūrvakarmavaśāt tv asyā bandhakīśabdasaṃbhavaḥ
% v - v - -| -| - -| % A ma-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v - v v -||- -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
iti rājñodite prāha mantrī yaugandharāyaṇaḥ /
śrūyate deva yaccakre ratirdagdhe smare tapaḥ
% v v| - - v -| - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - v -| - v| - - -| % C pathyā
% v - - -| v -| v - % D correct
martyalokāvatīrṇena saśarīreṇa saṃgamaḥ /
martyabhāvagatāyāste svena bhartrā bhaviṣyati
% - v - - v - - v| % A pathyā
% v v - - v| - v - % B correct
% - v - v v - - -| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
iti cādādvaraṃ śarvo ratyai svapatimīpsave /
kāmāvatāraś coktaḥ prāgdivyavācā sutas tava
% v v| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - - v - -| - -| - % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v - % D correct
ratyāvataraṇīyaṃ ca martyabhāve harājñayā /
garbhagrāhikayā cādya mam aivaṃ varṇitaṃ rahaḥ
% - - v v v - -| v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - - - v v -| - v| % C pathyā
% v| - -| - v -| v - % D correct
mayā kaliṅgasenāyā garbhaḥ prāggarbhaśayyayā /
yukto dṛṣṭastadaivānyadapaśyaṃ tadvivarjitam
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v - v - % D correct
tadāścaryaṃ vilokyāhaṃ tavākhyātum ihāgatā /
iti striyā tayoktaṃ me jātaiṣā pratibhāpi te
% v - - -| v - - -| % A pathyā
% v - - v| v - v - % B correct
% v -| v -| v - -| -| % C pathyā
% - - -| v v - v| - % D correct
tajjāne māyayā devaiḥ saiṣā ratirayonijā /
kaliṅgasenātanayā garbhacauryeṇa nirmitā
% - - -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% v - v - - v v -| % C bha-vipulā
% - v - - v| - v - % D correct
bhāryā kāmāvatārasya putrasya tava bhūpate /
tathā cātra kathāmetāṃ yakṣasaṃbandhinīṃ śṛṇu
% - -| - - v - - v| % A pathyā
% - - v| v v| - v - % B correct
% v -| - v| v - - -| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
bhṛtyo vaiśravaṇasyābhūd virūpākṣa iti śrutaḥ /
yakṣo nidhānalakṣāṇāṃ pradhānādhyakṣatāṃ gataḥ
% - -| - v v - - -| % A pathyā
% v - - v| v -| v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
mathurāyāṃ bahiḥsaṃsthaṃ nidhānaṃ sa ca rakṣitum /
yakṣaṃ niyuktavānekaṃ śilāstambhamivācalam
% v v - -| v - - -| % A pathyā
% v - -| v| v| - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v - - v v - v - % D correct
tatra taṃ nagarīvāsī kaścitpāśupato dvijaḥ /
nidhānānveṣaṇāyāgāt khanyavādī kadācana
% - v| -| v v - - -| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
sa mānuṣavasādīpahasto yāvatparīkṣate /
sthānaṃ tattāvadasyātra karāddīpaḥ papāta saḥ
% v| - v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v - - v| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
lakṣaṇena ca tenātra sthitaṃ nidhimavetya saḥ /
udghāṭayitumārebhe sahānyaiḥ sakhibhirdvijaiḥ
% - v - v| v| - - -| % A pathyā
% v -| v v v - v| - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
atha yo 'sau niyukto 'bhūd yakṣo rakṣāvidhau sa tat /
dṛṣṭvā gatvā yathāvastu virūpākṣaṃ vyajijñapat
% v v| -| -| v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - -| - -| v - - v| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
gaccha vyāpādaya kṣipraṃ kṣudrāṃs tān khanyavādinaḥ /
ity ādideśa taṃ yakṣaṃ virūpākṣaḥ sa kopanaḥ
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% -| - v - v| -| - -| % C pathyā
% v - - -| v| - v - % D correct
tataḥ sa yakṣo gatvaiva svayuktyā nijaghāna tān /
nidhānavādino viprānasaṃprāptamanorathān
% v -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| v v - v| - % B correct
% v - v - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % D correct
tad buddhvā dhanadaḥ kruddho virūpākṣam uvāca tam /
brahmahatyā kathaṃ pāpa kāritā sahasā tvayā
% -| - -| v v -| - -| % A pathyā
% v - - v| v - v| - % B correct
% - v - -| v -| - v| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
durgato vārtikajano lobhāt kiṃ nāma nācaret /
nivāryate sa vitrāsya vighnaistaistair na hanyate
% - v -| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| -| - v| - v - % B correct
% v - v -| v| - - v| % C pathyā
% - - - -| v| - v - % D correct
ity uktvātha śaśāpainaṃ virūpākṣaṃ dhanādhipaḥ /
martyayonau prajāyasva duṣkṛtācaraṇād iti
% -| - - v| v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - v - -| v - - v| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
prāptaśāpo 'tha kasyāpi bhūtale brāhmaṇasya saḥ /
virūpākṣaḥ suto jāto brāhmaṇasyāgrahāriṇaḥ
% - v - -| v| - - v| % A pathyā
% - v -| - v - v| - % B correct
% v - - -| v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tato 'sya yakṣiṇī patnī dhanādhyakṣaṃ vyajijñapat /
deva yatra sa bhartā me kṣiptas tatraiva māṃ kṣipa
% v -| v| - v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - v| - v| v| - -| -| % C pathyā
% - -| - - v| -| v - % D correct
prasīda na hi śaknomi viyuktā tena jīvitum /
evaṃ tayā sa vijñaptaḥ sādhvyā vaiśravaṇo 'bhyadhāt
% v - v| v| v| - - v| % A pathyā
% v - -| - v| - v - % B correct
% - -| v -| v| - - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tasya viprasya sadane jāto bhartā sa te 'naghe /
tasyaiva dāsyā gehe tvaṃ nipatiṣyasyayonijā
% - v| - - v| v v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v| -| v - % B correct
% - - v| - -| - -| -| % C ma-vipulā
% v v - - v - v - % D correct
tatra tena samaṃ bhartrā saṃgamaste bhaviṣyati /
tvatprasādātsa śāpaṃ ca tīrtvā matpārśvameṣyati
% - v| - v| v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v - - v| - -| v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
iti vaiśravaṇādeśāt sādhvī sā patitā tataḥ /
dāsyās tasyā gṛhadvāri kanyā bhūtvaiva mānuṣī
% v v| - v v - - -| % A pathyā
% - -| -| v v -| v - % B correct
% - -| - -| v - - v| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
akasmāc ca tayā dāsyā kanyā dṛṣṭādbhutākṛtiḥ /
gṛhītvā darśitā cāsya svāmino 'tra dvijanmanaḥ
% v - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
divyeyaṃ kanyakā kāpi niḥsaṃdehamayonijā /
ity ātmā mama vaktīhānaya tāṃ tvamaśaṅkitam
% - - -| - v -| - v| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% -| - -| v v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v| -| v v - v - % D correct
iyaṃ hi mama putrasya manye bhāryātvamarhati /
iti so 'pi dvijo dāsīṃ tāmuvāca nananda ca
% v -| v| v v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v v| -| -| v -| - -| % C pathyā
% - v - v| v - v| - % D correct
kramādatra vivṛddhā sā kanyā viprātmajaś ca saḥ /
anyonyadarśanābaddhagāḍhasnehau babhūvatuḥ
% v - - v| v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - - v - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v - v - % D correct
tataḥ kṛtavivāhau tau tena vipreṇa daṃpatī /
ajātismaraṇe 'py āstāmuttīrṇavirahāviva
% v -| v v v - -| -| % A pathyā
% - v| - - v| - v - % B correct
% v - - v v -||- - % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % D correct
atha kālena dehānte tayā so 'nugataḥ patiḥ /
tattapaḥkṣatapāpaḥ sanyakṣaḥ svaṃ prāptavān padam
% v v| - - v| - - -| % A pathyā
% v -| -| v v -| v - % B correct
% - v - v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v -| v - % D correct
itīhāvatarantyeva nirāgastvādayonijāḥ /
bhūtale kāraṇavaśāddivyā daivatanirmitāḥ
% v - - v v - - v| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% - v -| - v v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - -| - v v - v - % D correct
kulaṃ kiṃ nṛpate te 'syās tasmād bhārya sutasya te /
kaliṅgasenāputrīyaṃ yathoktaṃ d aivanirmitā
% v -| -| v v -| -| -| % A pathyā
% - -| - v| v - v| - % B correct
% v - v - - - - -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v - -| - v - v - % D correct
yaugandharāyaṇenaivam ukte vatseśvaraś ca tat /
devī vāsavadattā ca tatheti hṛdi cakratuḥ
% - - v - v - - v| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - -| - v v - -| v| % C pathyā
% v - v| v v| - v - % D correct
tatas tasmin gṛhaṃ yāte mantrimukhye sa bhūpatiḥ /
pānādikrīḍayā ninye sabhāryastaddinaṃ sukhī
% v -| - -| v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
tato dineṣu gacchatsu mohabhraṣṭasvakasmṛtiḥ /
kaliṅgasenātanayā sā samaṃ rūpasaṃpadā
% v -| v - v| - - v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v - v - - v v -| % C bha-vipulā
% -| v -| - v - v - % D correct
krameṇa vavṛdhe nāmnā kṛtā madanamañcukā /
sutā madanavegasyetyato mātrā janena ca
% v - v| v v -| - -| % A pathyā
% v -| v v v - v - % B correct
% v -| v v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v| - % D correct
nūnaṃ sā śiśriye rūpaṃ sarvānyavarayoṣitām /
anyathā tāḥ puras tasyā virūpā jajñire katham
% - -| -| - v -| - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v -| -| v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
śrutvā rūpavatīṃ tāṃ ca kautukātsvayam ekadā /
devi vāsavadattā tāmānināyātmano 'ntikam
% - -| - v v -| -| v| % A pathyā
% - v - v v| - v - % B correct
% - v| - v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
tatra dhātryā mukhāsaktāṃ vatsarājo dadarśa tām /
yaugandharāyaṇādyāś ca varterdīpaśikhām iva
% - v| - -| v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - - v - v - -| v| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
dṛṣṭvā cādṛṣṭapūrvaṃ tat tasyā netrāmṛtaṃ vapuḥ /
ratir evāvatīrṇeyam iti mene na tatra kaḥ
% - -| - - v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v v| - - v - - v| % C pathyā
% v v| - -| v| - v| - % D correct
tataś cānāyayāṃcakre devyā vāsavadattayā /
naravāhanadatto 'tra jagannetrotsavaḥ sutaḥ
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v v - v v - -| v| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
so 'tra phullamukhāmbhoje dīprāṃ madanamañcukām /
tām apaśyannavāṃ saurīm iva padmākaraḥ prabhām
% -| v| - v v - - -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% -| v - - v -| - -| % C pathyā
% v v| - - v -| v - % D correct
sāpi taṃ locanānandaṃ paśyantī vikacānanā /
na tṛptimāyayau bālā cakorīvāmṛtatviṣam
% - v| -| - v - - -| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% v| - v - v -| - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
tataḥprabhṛti tau bālāvapi sthātuṃ na śekatuḥ /
dṛṣṭipāśairivābaddhau pṛthagbhūtāvapi kṣaṇam
% v - v v v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v| - v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
dinairniścitya saṃbandhaṃ devanirmitam eva tu /
vivāhavidhaye buddhiṃ vyadhād vatseśvarastayoḥ
% v - - - v| - - -| % A pathyā
% - v - v v| - v| - % B correct
% v - v v v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
kaliṅgasenā tad buddhvā nananda ca babandha ca /
naravāhanadatte 'smiñ jāmātṛprītito dhṛtim
% v - v - -| -| - -| % A ma-vipulā
% v - v| v| v - v| - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
saṃmantrya mantribhiḥ sārdhaṃ tataś cākārayatpṛthak /
vatsarājaḥ svaputrasya tasya svam iva mandiram
% - - v| - v -| - -| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - v - -| v - - v| % C pathyā
% - -| v| v v| - v - % D correct
tataḥ saṃbhṛtya saṃbhārān putraṃ rājā sa kālavit /
yauvarājye 'bhyaṣiñcat taṃ dṛṣṭaślāghyaguṇagraham
% v -| - - v| - - -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - v - -| v - -| -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
pūrvaṃ tasyāpatanmūrdhni pitrorānandabāṣpajam /
tataḥ śrautamahāmantrapūtaṃ sattīrthajaṃ payaḥ
% - -| - - v - - v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v -| - v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % D correct
abhiṣekāmbubhis tasya dhaute vadanapaṅkaje /
citraṃ nirmalatāṃ prāpurmukhāni kukuhām api
% v v - - v -| - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - -| - v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v -| v - % D correct
maṅgalyāmālyapuṣpeṣu tasya kṣipteṣu mātṛbhiḥ /
mumoca divyamālyaughavarṣaṃ dyaur api tatkṣanam
% - - - - v - - v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v| - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| v v| - v - % D correct
devadundubhinirhrādaspardhayeva jajṛmbhire /
ānandatūryanirghoṣapratiśabdā nabhastale
% - v - v v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v| v - v - % B correct
% - - v - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v - v - % D correct
praṇanāmābhiṣiktaṃ taṃ yuvarājaṃ na tatra kaḥ /
svaprabhāvād ṛte tenaivonnanāma tadā hi saḥ
% v v - - v - -| -| % A pathyā
% v v - -| v| - v| - % B correct
% - v - -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v| v -| v| - % D correct
tato vatseśvaras tasya sūnorbālasakhīnsataḥ /
svamantriputrān āhūya sacivatve samādiśat
% v -| - - v -| - v| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% v v - -| v - v - % D correct
yaugandharāyaṇasutaṃ mantritve marubhūtikam /
senāpatye hariśikhaṃ rumaṇvattanayaṃ tataḥ
% - - v - v v v -| % A na-vipulā
% - - -| v v - v - % B correct
% - - - -| v v v -| % C na-vipulā
% v - - v v -| v - % D correct
vasantakasutaṃ krīḍāsakhitve tu tapantakam /
gomukhaṃ ca pratīhāradhurāyāmityakātmajam
% v - v v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| v| v - v - % B correct
% - v -| -| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
paurohitye ca pūrvoktāvubhau piṅgalikāsutau /
vaiśvānaraṃ śāntisomaṃ bhrātuḥ putrau purodhasaḥ
% - - - -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - v v - v - % B correct
% - - v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - -| - -| v - v - % D correct
ity ājñapteṣu putrasya sācivye teṣu bhūbhṛtā /
gamanādudabhūd vāṇī puṣpavṛṣṭipuraḥsara
% -| - - - v| - - v| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% v v - v v -| - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
sarvārthasādhakā ete bhaviṣyantyasya mantriṇaḥ /
śarīrād avibhinno 'sya gomukhastu bhaviṣyati
% - - v - v -| - -| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% v - -| v v - -| v| % C pathyā
% - v - v| v - v - % D correct
ity ukto divyayā vācā hṛṣṭo vatseśvaraś ca saḥ /
sarvān saṃmānayām āsa vastrair ābharaṇaiś ca tān
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - -| - - v -| - v| % C pathyā
% - -| - v v -| v| - % D correct
anujīviṣu tasmiṃś ca vasu varṣati rājani /
daridraśabdasyaikasya nāsīt tatrārthasaṃgatiḥ
% v v - v v| - -| v| % A pathyā
% v v| - v v| - v - % B correct
% v - v - - - - v| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - -| - - v - v - % D correct
pavanollāsitākṣiptapatākāpaṭapaṅktibhiḥ /
āhūtair iva sāpūri nartakīcāraṇaiḥ purī
% v v - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % B correct
% - - -| v v| - - v| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
āgādvaidyādharī sākṣāllakṣmīs tasyaiva bhāvinī /
kaliṅgasenājāmātur utsave 'tra bhaviṣyataḥ
% - - - - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v - - - - v| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - v -| v| v - v - % D correct
tato vāsavadattā ca sā ca padmāvatī tathā /
harṣeṇa nanṛtustisro militā iva śaktayaḥ
% v -| - v v - -| v| % A pathyā
% -| v| - - v -| v - % B correct
% - - v| v v - - -| % C pathyā
% v v -| v v| - v - % D correct
mārutāndolitalatāḥ pranṛtyanniva sarvataḥ /
udānataravo 'py atra cetaneṣu kathaiva kā
% - v - - v v v -| % A na-vipulā
% v - - v v| - v - % B correct
% v - v v v -||- v| % C pathyā
% - v - v| v - v| - % D correct
tataḥ kṛtābhiṣekaḥ sannāruhya jayakuñjaram /
naravāhanadattaḥ sa yuvarājo viniryayau
% v -| v - v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v| v v - v - % B correct
% v v - v v - -| v| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
avākīryata cotkṣiptairnetrairnīlasitāruṇaiḥ /
paurastrībhiḥ sa nīlābjalājapadmāñjaliprabhaiḥ
% v - - v v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % B correct
% - - - -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
dṛṣṭvā ca tatpurīpūjyadevatā bandimāgadhaiḥ /
stūyamānaḥ sasacivaḥ sa viveśa svamandiram
% - -| v| - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% - v - -| v v v -| % C na-vipulā
% v| v - -| v - v - % D correct
tatra divyāni bhojyāni tathā pānānyupāharat /
kaliṅgasenā tasyādau svavibhūtyadhikāni sā
% - v| - - v| - - v| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v v - v v - v| - % D correct
dadau tasmai suvastrāṇi divyānyābharaṇāni ca /
samantrisakhibhṛtyāya jāmātṛsnehakātarā
% v -| - -| v - - v| % A pathyā
% - - - v v - v| - % B correct
% v - v v v - - v| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
evaṃ mahotsavenāsāvamṛtāsvādasundaraḥ /
eṣāṃ vatseśvarādīnāṃ sarveṣāṃ vāsaro yayau
% - -| v - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v - v - % B correct
% - -| - - v - - -| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
tato niśāyāṃ prāptāyāṃ sutodvāhavimarśinī /
kaliṅgasenā sasmāra tāṃ sā somaprabhāṃ sakhim
% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - - v v - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% -| -| - - v -| v - % D correct
etayā smṛtamātrāṃ tāṃ mayāsurasutāṃ tadā /
bhavyāṃ bhartā mahājñānī jagāda nalakūbaraḥ
% - v -| v v - -| -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
kaliṅgasenā tvāmadya sotsukā smarati priye /
tadgaccha divyamudyānaṃ kuru caitatsutākṛte
% v - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% - v -| v v -| v - % B correct
% - - v| - v - - -| % C pathyā
% v v| - - v - v - % D correct
ity uktvā bhāvi bhūtaṃ ca kathayitvā catadgatam /
tadaiva preṣayām āsa patnīṃ somaprabhāṃ patiḥ
% -| - -| - v| - -| v| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
sā cāgatya cirotkaṇṭhākṛtakaṇṭhagrahāṃ sakhīm /
kaliṅgasenāṃ kuśalaṃ pṛṣṭvā somaprabhābravīt
% -| - - v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v -| v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
vidyādhareṇa tāvattvaṃ pariṇītā maharddhinā /
avatīrṇā ratiste ca sutā śārvādanugrahāt
% - - v - v| - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% v v - -| v - -| v| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
kāmāvatārasyaiṣā ca vatseśāl labdhajanmanaḥ /
naravāhanadattasya pūrvabhāryā vinirmitā
% - - v - - - -| v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - - -| - v - v - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
vidyādharādhirājyaṃ sa divyaṃ kalpaṃ kariṣyati /
tasyaiṣānyāvarodhānāṃ mūrdhni mānyā bhaviṣyati
% - - v - v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
tvaṃ cāvatīrṇā bhūloke śakraśāpacyutāpsaraḥ /
niṣpannakāryaśeṣā ca śāpamuktimavāpsyasi
% -| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v - - v - v - % B correct
% - - v - v - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
etan me sarvamākhyātaṃ bhartrā jñānavatā sakhi /
tasyāccintā na te kāryā bhāvi sarvaṃ śubhaṃ tava
% - -| -| - v - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% - - - -| v| -| - -| % C pathyā
% - v| - -| v -| v - % D correct
ahaṃ ceha karomyeṣā divyaṃ tvattanayākṛte /
udyānaṃ nāsti pātāle na bhūmau yanna vā divi
% v -| - v| v - - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% - - -| - v| - - -| % C pathyā
% v| - -| - v| -| v - % D correct
ity uktvā divyamudyānaṃ sā nirāya svamāyayā /
kaliṅgasenām āmantrya sotkāṃ somaprabhā yayau
% -| - -| - v - - -| % A pathyā
% -| v - -| v - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - -| - - v -| v - % D correct
tato niśi prabhātāyāmakasmānnandanaṃ divaḥ /
bhūmāviva cyutaṃ loko dadarśodyānamatra tat
% v -| v -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - - v -| v - % B correct
% - - v -| v -| - -| % C pathyā
% v - - - v - v| - % D correct
buddhvāta rājā vatseśaḥ sabhāryaḥ sacivaiḥ saha /
naravāhanadattaś ca sānugo 'tra samāyayau
% - - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v v - v v - -| v| % C pathyā
% - v -| v| v - v - % D correct
dadṛśuste tamudyānaṃ sadā puṣpaphaladrumam /
nānāmaṇimayastambhabhittibhūbhāgavāpikam
% v v - -| v - - -| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% - - v v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
suvarṇavarṇavihagaṃ divyasaurabhamārutam /
devādeśāvatīrṇaṃ tatsvargāntaram iva kṣitau
% v - v - v v v -| % A na-vipulā
% - v - v v - v - % B correct
% - - - - v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v| v -| v - % D correct
dṛṣṭvā tadadbhutaṃ rājā kimetad iti pṛṣṭavān /
kaliṅgasenām ātithyavyagrāṃ vatseśvarastadā
% - -| v - v -| - -| % A pathyā
% v - v| v v| - v - % B correct
% v - v - -| - - - % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % D correct
sā pratyuvāca sarveṣu śṛnvatsu nṛpatiṃ ca tam /
viśvakarmāvatāro 'sti mayo nāma mahāsuraḥ
% -| - v - v| - - v| % A pathyā
% - - v| v v -| v| - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% v -| - v| v - v - % D correct
yudhiṣṭhirasya yaś cakre puraṃ ramyaṃ ca vajriṇaḥ /
tasya somaprabhā nāma tanayāsti sakhī mama
% v - v - v| -| - -| % A pathyā
% v -| - -| v| - v - % B correct
% - v| - - v -| - v| % C pathyā
% v v - v| v -| v - % D correct
tayā rātrāvihāgatya matsamīpaṃ svamāyayā /
prītyā kṛtamidaṃ divyamudyānaṃ matsutākṛte
% v -| - - v - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - -| v v v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v - v - % D correct
ity uktvā yac ca saskhyāsyā bhūtaṃ bhāvyuditaṃ tayā /
tattayaivoktamity uktvā tadā sarvaṃ śaśaṃsa sā
% -| - -| -| v| - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v| - % D correct
tataḥ kaliṅgasenoktiṃ sasaṃvādāmavekṣya tām /
nirastasaṃśayāḥ sarve toṣaṃ tatrātulaṃ yayuḥ
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v| - % B correct
% v - v - v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
kaliṅgasenāthithyena nināya divasaṃ ca tam /
udyāne 'traiva vatseśo bhāryāputrādibhiḥ saha
% v - v - - - - v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v - v| v v -| v| - % B correct
% - - -| - v| - - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
anyedyurnirgato draṣṭuṃ devaṃ devakule ca saḥ /
dadarśa nṛpatirbahnīḥ suvastrābharaṇāḥ striyaḥ
% - - - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v| - % B correct
% v - v| v v - - -| % C pathyā
% v - - v v -| v - % D correct
kā yūyamiti pṛṣṭāś ca tena tāstaṃ babhāṣire /
vayaṃ vidyāḥ kalāścaitāstvatputrārtham ihāgatāḥ
% -| - v v v| - -| v| % A pathyā
% - v| - -| v - v - % B correct
% v -| - -| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v - v - % D correct
gatvā viśāma khastāntarity uktvā tāstiro 'bhavan /
savismayaḥ sa rājāpi vatseśo 'bhyantaraṃ yayau
% - -| v - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% -| - -| - v -| v - % B correct
% v - v -| v| - - v| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
tatra vāsavadattāyai devyai mantrigaṇāya ca /
tacchaśaṃsābhyanandaṃste devatānugrahaṃ ca tam
% - v| - v v - - -| % A pathyā
% - -| - v v - v| - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% - v - - v -| v| - % D correct
tato rājanideśena viṇā vāsavadattayā /
naravāhanadatte 'tra praviṣṭe jagṛhe kṣaṇāt
% v -| - v v - - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% v - -| v v -| v - % D correct
vādayantīṃ tatas tāṃ ca mātaraṃ vinayena saḥ /
rājaputro 'bravīdvīṇā cyutā sthānādasāviti
% - v - -| v -| -| v| % A pathyā
% - v -| v v - v| - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
tvaṃ vādaya gṛhāṇaitām iti pitrodite 'tha saḥ /
vīṇām avādayat kurvan gandharvān api vismitān
% -| - v v| v - - -| % A pathyā
% v v| - - v -| v| - % B correct
% - -| v - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v| - v - % D correct
evaṃ sarvāsu vidyāsu kalāsu ca parīkṣitaḥ /
pitrā yāvadvṛtastābhiḥ svayaṃ sarvaṃ viveda saḥ
% - -| - - v| - - v| % A pathyā
% v - v| v| v - v - % B correct
% - -| - - v - - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v| - % D correct
vīkṣya taṃ saguṇaṃ putraṃ vatseśastām aśikṣayat /
kaliṅgasenātanayāṃ nṛttaṃ madanamañcukām
% - v| -| v v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% v - v - - v v -| % C bha-vipulā
% - -| v v v - v - % D correct
yathā yathā pūrṇakalā sābhūttanurivandavī /
naravāhanadattābdhiścakṣubhe sa tathā tathā
% v -| v -| - v v -| % A bha-vipulā
% - - v v v - v - % B correct
% v v - v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v| v -| v - % D correct
araṃsta tāṃ ca gāyantīṃ nṛtyantīṃ ca vilokayan /
paṭhantīm iva kāmājñāmaṅgādyabhinayair vṛtām
% v - v| -| v| - - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v - -| v v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v v -| v - % D correct
sāpi kṣaṇamapaśyantī tamudaśruḥ sudhāmayam /
kāntamāsīduṣaḥkāle jalārdr eva kumudvatī
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% v -| - v| v - v - % D correct
satataṃ cāsahaḥ sthātuṃ tanmukhālokanaṃ vinā /
naravāhanadatto 'sau tattadudyānamāyayau
% v v -| - v -| - -| % A pathyā
% - v - - v -| v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tatra pārśvaṃ tayānīya sutāṃ madanamañcukām /
kaliṅgasenayā prītyā rajyamānaḥ sa tasthivān
% - v| - -| v - - v| % A pathyā
% v -| v v v - v - % B correct
% v - v - v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v| - v - % D correct
gomukhaś cāsya cittajñaḥ svāmino 'tra cirasthitim /
icchan kaliṅgasenāyai tāṃ tām akathayat kathām
% - v -| - v| - - -| % A pathyā
% - v -| v| v - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% -| -| v v v -| v - % D correct
cittagraṇeṇa tenāsyā rājaputrastutoṣa saḥ /
hṛdayānupraveśo hi prabhoḥ saṃvananaṃ param
% - - v - v| - - -| % A pathyā
% - v - - v - v| - % B correct
% v v - - v - -| -| % C pathyā
% v -| - v v -| v - % D correct
nṛttādiyogyāṃ kurute tasmin madanamañcukām /
tatra svayaṃ ca saṃgītaveśmanyudyānavartini
% - - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| v v v - v - % B correct
% - -| v -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % D correct
naravāhanadattaḥ sa hrepayanvaracāraṇān /
tasyāṃ priyāyāṃ nṛtyantyāṃ sarvātodyānyavādayat
% v v - v v - -| -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - - - v - v - % D correct
jigāya cāgatān digbhyo vividhān paṇḍitāṃs tathā /
gajāśvarathaśastrāstracitrapustādikovidaḥ
% v - v| - v -| - -| % A pathyā
% v v -| - v -| v - % B correct
% v - v v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
evaṃ viharato vidyāsvayaṃvaravṛtasya te /
naravāhanadattasya śaiśave vāsarā yayuḥ
% - -| v v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v| - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% - v -| - v -| v - % D correct
ekadā cātra yātrāyām udyānaṃ sa priyāsakhaḥ /
yayau nāgavanaṃ nāma rājaputraḥ samantrikaḥ
% - v -| - v| - - -| % A pathyā
% - - -| -| v - v - % B correct
% v -| - v v -| - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
tatrābhilāṣiṇī kācidvaṇigbhāryā nirākṛtā /
iyeṣa gomukhaṃ hantuṃ saviṣāhṛtapānakā
% - - v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % B correct
% v - v| - v -| - -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
tadviveda ca tatsakhyā mukhādatra sa gomukhaḥ /
nādade pānakaṃ tac ca striya evaṃ nininda ca
% - v - v| v| - - -| % A pathyā
% v - - v| v| - v - % B correct
% - v -| - v -| -| -| % C pathyā
% v v| - -| v - v| - % D correct
aho dhātrā purā sṛṣṭaṃ sāhasaṃ tadanu striyaḥ /
naitāsāṃ duṣkaraṃ kiṃcin nisargād iha vidyate
% v -| - -| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v v -| v - % B correct
% - - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - -| v v| - v - % D correct
nūnaṃ strī nāma sṛṣṭeyamamṛtena viṣeṇa ca /
anuraktāmṛtaṃ sā hi viraktā viṣam eva ca
% - -| -| - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v| - % B correct
% v v - - v -| -| v| % C pathyā
% v - -| v v| - v| - % D correct
jñāyate kāntavadanā kena pracchannapātakā /
kustrī praphullakamalā gūḍhanakr eva padminī
% - v -| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| v - v v v -| % C na-vipulā
% - v -| - v| - v - % D correct
divaḥ patati kācittu guṇacakrapracodinī /
bhartṛślāhāsahā sustrī prabhā bhānorivāmalā
% v -| v v v| - - v| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
hantyevāśu gṛhītānyā pararaktā gataspṛhā /
pāpā virāgaviṣabhṛdbhartāraṃ bhujagīva sā
% - - - v| v - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% - -| v - v v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - - -| v v - v| - % D correct
tathā hi kutracidgrāme śatrughna iti ko 'py abhūt /
puruṣas tasya bhāryā ca babhūva vyabhicāriṇī
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% - - v| v v| -||v - % B correct
% v v -| - v| - -| v| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
sa dadarśaikadā sāyaṃ bhāryāṃ tāṃ jārasaṃgatām /
jaghāna taṃ ca tajjāraṃ khaḍgenāntargṛhasthitam
% v| v - - v -| - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% v - v| -| v| - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
rātryapekṣī ca tasthau sa dvāri bhāryāṃ nirudhya tām /
tatkālaṃ ca nivāsārthī tamatra pathiko 'bhyagāt
% - v - -| v| - -| -| % A pathyā
% - v| - -| v - v| - % B correct
% - - -| v| v - - -| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
dattvā tasyāśrayaṃ yuktyā tenaiva saha taṃ hatam /
pāradārikamādāya rātrau tatrāṭavīṃ yayau
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - - v| v v| -| v - % B correct
% - v - v v - - v| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
tatrāndhakūpe yāvatsa śavaṃ kṣipati taṃ tayā /
tāvadāgatayā paścātkṣiptaḥ so 'py atra bhāryayā
% - - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% v -| v v v| -| v - % B correct
% - v - v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -||- v| - v - % D correct
evaṃ kuyoṣitkurute kiṃ kiṃ nāma na sāhasam /
iti strīcaritaṃ bālo 'py anindatso 'tra gomukhaḥ
% - -| v - - v v -| % A bha-vipulā
% -| -| - v| v| - v - % B correct
% v -| - v v -| - -||% C pathyā
% v - - -| v| - v - % D correct
tato nāgavane tatra nāgānabhyarcya sa svayam /
naravāhanadatto 'gāt svāvāsaṃ saparicchadaḥ
% v -| - v v -| - v| % A pathyā
% - - - - v| -| v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
tatra jijñāsur anyedyuḥ sacivān gomukhādikān /
jānann api sa papraccha rājanīteḥ samuccayam
% - v| - - v| - - -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% - -| v v| v| - - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
sarvajñastvaṃ tathāpyetadbrūmaḥ pṛṣṭā vayaṃ tvayā /
ity uktvā sāramanyonyaṃ te niścityaivamabruvan
% - - - -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v -| v - % B correct
% -| - -| - v - - -| % C pathyā
% -| - - - v - v - % D correct
āruhya nṛpatiḥ pūrvamindriyāśvānvaśīkṛtān /
kāmakrodhādikāñjitvā ripūnābhyantarāṃś ca tān
% - - v| v v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% v - - - v -| v| - % D correct
jayedātmānamevādau vijayāyānyavidviṣām /
ajitātmā hi vivaśī vaśīkuryātkathaṃ param
% v - - - v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v v - -| v| v v -| % C na-vipulā
% v - - - v -| v - % D correct
tato jānapadatvādiguṇayuktāṃś ca mantriṇaḥ /
purohitaṃ cātharvajñaṃ kuryād dakṣaṃ taponvitam
% v -| - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v| - v - % B correct
% v - v -| - - - -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - -| - -| v - v - % D correct
upādhibhirbhaye lobhe dharme kāme parīkṣitān /
yogyeṣv amātyān kāryeṣu yuñjītāntaravittamaḥ
% v - v - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - - - v v - v - % D correct
satyaṃ dveṣaprayuktaṃ vā snehoktaṃ svarthasaṃhatam /
vacasteṣāṃ parīkṣeta mithaḥ kāryeṣu jalpatām
% - -| - - v - -| -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v - - -| v - - v| % C pathyā
% v -| - - v| - v - % D correct
satye tuṣyed asatye tu yathārhaṃ daṇḍam ācaret /
jijñāseta pṛthak caiṣāṃ cārair ācaritaṃ sadā
% - -| - -| v - -| v| % A pathyā
% v - -| - v| - v - % B correct
% - - - v| v -| - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
ity anāvṛtadṛk paśyan kāryāṇy utkhāya kaṇṭakān /
upārjya koṣadaṇḍādi sādhayed baddhamūlatām
% -| v - v v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v| - v - - v| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
utsāhaprabhutāmantraśaktitrayayutas tataḥ /
paradeśajigīṣuḥ syādvicārya svaparāntaram
% - - - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - v v v -| v - % B correct
% v v - v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % D correct
āptaiḥ śrutānvitaiḥ prājñairmantraṃ kuryādanāyatam /
tairniścitaṃ svabuddhyā tatsarvāṅgaṃ pariśodhayet
% - -| v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v -| v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v - v - % D correct
sāmadānādyupāyajño yogakṣemaṃ prasādhayet /
prayuñjīta tataḥ saṃdhivigrahādīn guṇāṃś ca ṣaṭ
% - v - - v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% v - - v| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v| - % D correct
evaṃ vitandro vidadhatsvadeśaparadeśayoḥ /
cintāṃ rājā jayatyeva na punarjātu jīyate
% - -| v - -| v v - % A bha-vipulā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % B correct
% - -| - -| v - - v| % C pathyā
% v| v - - v| - v - % D correct
ajñastu kāmalobhāndho vṛthā mārgapradarśibhiḥ /
nītvā śvabhreṣu nikṣipya muṣyate dhūrtaceṭakaiḥ
% - - v| - v - - -| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v| - - v| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
naivāvakāśaṃ labhate rājñas tasyāntike 'paraḥ /
dhūrtair nibaddhavāṭasya śāler iva kṛṣīvalaiḥ
% - - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - -| v - v - - v| % C pathyā
% - -| v v| v - v - % D correct
antarbhūya rahasyeṣu tair vaśīkriyate hi saḥ /
tataḥ śrīraviśeṣajñātkhinnā tasmātpalāyate
% - - - v| v - - v| % A pathyā
% -| v - v v -| v| - % B correct
% v -| - v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % D correct
tasmājjitātmā rājā syādyuktadaṇḍo viśeṣavit /
prajānur āgād evaṃ hi sa bhavedbhājanaṃ śriyaḥ
% - - v - -| - -| - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % B correct
% v - v| - -| - -| v| % C ma-vipulā
% v| v - - v -| v - % D correct
pūrvaṃ ca śūrasenākhyo bhṛtyaikapratyayo nṛpaḥ /
sacivaiḥ peṭakaṃ kṛtvā bhujyate sma vaśīkṛtaḥ
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% - - - - v -| v - % B correct
% v v -| - v -| - -| % C pathyā
% - v -| v| v - v - % D correct
yas tasya sevako rājñastasmai tanmantriṇo 'tra te /
dātuṃ naicchaṃstṛṇam api ditsatyapi ca bhūpatau
% -| - v| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - -| - - v v| v v| % C na-vipulā
% - - v v| v| - v - % D correct
teṣāṃ tu sevako yo 'tra dadustasmai svayaṃ ca te /
te ca vijñapya rājānamanarhāyāpyadāpayan
% - -| v| - v -| -| v| % A pathyā
% v - - -| v -| v| - % B correct
% -| v| - - v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
tad dṛṣṭvā sa nṛpo buddhvā śanaistaddhūrtapeṭakam /
anyonyaṃ prajñayā yuktyā sacivāṃstānabhedayat
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% - - -| - v -| - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
bhinneṣu teṣu naṣṭeṣu mithaḥ paiśunyakāriṣu /
samyak chaśāsa rājyaṃ tat sa rājānyair avañcitaḥ
% - - v| - v| - - v| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - -| v - v| - -| -| % C pathyā
% v| - - -| v - v - % D correct
harisiṃhaś ca rājābhūtsāmātyo nītitattvavit /
kṛtabhaktabudhāmātyaḥ sadurgaḥ sārthasaṃcayaḥ
% v v - -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v - v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
anuraktāḥ prajāḥ kṛtvā ceṣṭate sma yathā tathā /
cakravartyabhiyukto 'pi na jagāma parābhavam
% v v - -| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v| v -| v - % B correct
% - v - v v - -| v| % C pathyā
% v| v - v| v - v - % D correct
evaṃ vicāraś cintā ca sāraṃ rājye 'dhikaṃ nu kim /
ity ādyuktvā yathāsvaṃ te viremurgomukhādayaḥ
% - -| v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% - -| - -| v -| v| - % B correct
% -| - - -| v - -| -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
naravāhanadattaśca teṣāṃ śraddhāya tadvacaḥ /
cintye puruṣakartavye 'py acintyaṃ d aivamabhyadhāt
% v v - v v - - v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - -| v v v - - -||% C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
tataś cotthāya tair eva sākaṃ tāṃ prekṣituṃ yayau /
sa vilambakṛtotkaṇṭhāṃ priyāṃ madanamañcukām
% v -| - - v| -| - v| % A pathyā
% - -| -| - v -| v - % B correct
% v| v - v v - - -| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
prāpte tanmandiraṃ tasminn āsanasthe kṛtādarā /
kṣaṇaṃ kaliṅgasenātra gomukhaṃ vismitābravīt
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v -| v - v - - v| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
naravāhanadatte 'tra rājasūtāvanāgate /
utsukā padavīmasya draṣṭuṃ madanamañcukā
% v v - v v - -| v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - v -| v v - - -| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
harmyāgrabhūmim ārūḍhā gomukhānugatā mayā /
yāvattāvatpumāneko nabhaso 'trāvatīrṇavān
% - - v - v| - - -| % A pathyā
% - v - v v -| v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
sa kirīṭī ca khaḍgī ca māṃ divyākṛtirabravīt /
ahaṃ mānasavegākhyo rājā vidyāhareśvaraḥ
% v| v - -| v| - -| v| % A pathyā
% -| - - v v - v - % B correct
% v -| - v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
svaḥstrī surabhidattākhyā tvaṃ ca śāpacyutā bhuvi /
sutā ca tava divyeyametan me viditaṃ kila
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% -| v| - - v -| v - % B correct
% v -| v| v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| v v -| v - % D correct
taddehi me sutāmetāṃ saṃbandhaḥ sadṛśo hy ayam /
ity ukte tena sahasā vihasyāhaṃ tam abravam
% - - v| -| v - - -| % A pathyā
% - - -| v v -||v - % B correct
% -| - -| - v| v v -| % C na-vipulā
% v - - -| v| - v - % D correct
naravāhanadatto 'syā bhartā devair vinirmitaḥ /
sarveṣāṃ yo 'tra yuṣmākaṃ cakravartī bhaviṣyati
% v v - v v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - -| -| v| - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
ity uktaḥ sa mayotpatya vyoma vidyādharo gataḥ /
matputrīnayanodvegākāṇḍavidyullatopamaḥ
% -| - -| v| v - - -| % A pathyā
% - v| - - v -| v - % B correct
% - - - v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
tac chrutvā gomukho 'vādījjāte 'smin svāminīha naḥ /
rājaputre 'ntarikṣokterbuddhvāmuṃ bhāvinaṃ prabhum
% -| - -| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v - v| - % B correct
% - v - -| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % D correct
pāpaṃ vidhātum apy aicchansadyo vidyādharā hi te /
ucchṛṅkhalo niyantāraṃ ka icchedbalinaṃ prabhum
% - -| v - v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - - v -| v - - -| % C pathyā
% v| - - v v -| v - % D correct
tato 'yaṃ rakṣitaḥ sākṣādgaṇānādiśya śaṃbhunā /
nāradoktiriyaṃ tātenocyamānā śrutā mayā
% v -| -| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - - v| - v - % B correct
% - v - v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v - % D correct
ato vidyādharāḥ saṃpratyete 'smākaṃ virodhinaḥ /
śrutvā kaliṅgasenaitatsvavṛttāntabhiyābravīt
% v -| - - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| v - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % D correct
māyayā tarhi no yāvanmadvanmadanamañcukā /
vañcyate rājaputreṇa kiṃ na tāvadvivāhyate
% - v -| - v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % B correct
% - v -| - v - - v| % C pathyā
% -| v| - - v - v - % D correct
etatkaliṅgasenātaḥ śrutvā tāṃ gomukhādayaḥ /
ūcustvay aiva kārye 'smin vatseśaḥ preryatāmiti
% - - v - v - - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% - - v| - v| - -| -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tatas tadgatadhīstasminn udyāne vyāharaddinam /
naravāhanadattastāṃ paśyanmadanamañcukām
% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
utphullapadmavadanāṃ dalatkuvalayekṣaṇām /
bandhūkakamanīyauṣṭhīṃ mandārastabakastanīm
% - - v - v v v -| % A na-vipulā
% v - v v v - v - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
śirīṣasukumārāṅgīṃ pañcapuṣpamayīm iva /
ekām eva jagajjetrīṃ smareṇa vihitāmiṣum
% v - v v v - - -| % A pathyā
% - v - v v -| v - % B correct
% - -| - v| v - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
kaliṅgasenāpy anyedyur gatvā vatseśvaraṃ svayam /
sutāvivāhahetostadyathābhīṣṭaṃ vyajijñapat
% v - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - v - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % D correct
vatseśo 'pi visṛjyaitāmāhūya nijamantriṇaḥ /
devyāṃ vāsavadattāyāṃ sthitāyāṃ nijagāda tān
% - - -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v| v v - v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% v - -| v v - v| - % D correct
kaliṅgasenā tvarate sutodvāhāya tatkatham /
kurmo yadbandhakītyetāṃ loko vaktyuttamāmiti
% v - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% v - - - v| - v - % B correct
% - -| - - v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
lokaś ca sarvadā rakṣyastatpravādena kiṃ purā /
rāmabhadreṇa śuddhāpi tyaktā devī na jānakī
% - -| v| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v| -| v - % B correct
% - v - - v| - - -| % C pathyā
% - -| - -| v| - v - % D correct
ambā hṛtāpi bhīṣmeṇa yatnādbhrātuḥ kṛte tathā /
pratīpaṃ kiṃ na vā tyaktā vṛtapūrvānyabhartṛkā
% - -| v - v| - - v| % A pathyā
% - - - -| v -| v - % B correct
% v - -| -| v| -| - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
evaṃ kaliṅgasenaiṣā svayaṃvaravṛte mayi /
vyūḍhā madanavegena tenaitāṃ garhate janaḥ
% - -| v - v - - -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% - -| v v v - - v| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
ato 'syāstanayāmetāṃ gāndharvavidhinā svayam /
naravāhanadatto 'sāv udvahatv anurūpikām
% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - - v v v -| v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - v -| v v - v - % D correct
ity ukte vatsarājena smāha yaugandharāyaṇaḥ /
icchetkaliṅgasenaitadanaucityaṃ kathaṃ prabho
% -| - -| - v - - -| % A pathyā
% - v| - - v - v - % B correct
% - - v - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v -| v - % D correct
divyaiṣā hi na sāmānyā sasutetyasakṛdgatam /
mittreṇa caitaduktaṃ me jñāninā brahmarakṣasā
% - - -| v| v| - - -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% - - v| - v - -| -| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
ity ādi tatra te yāvadvimṛśanti parasparam /
evaṃ māheśvarī tāvadvāṇī prādurabhūd divaḥ
% -| - v| - v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v - % B correct
% - -| - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v -| v - % D correct
mannetrānaladagdhasya sṛṣṭasyāta manobhuvaḥ /
naravāhanadattasya may aivaiṣā vinirmitā
% - - - v v - - v| % A pathyā
% - - - v| v - v - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% v| - - -| v - v - % D correct
tapastuṣṭena bhāryāsya ratirmadanamañcukā /
etayā sahitaścāyaṃ sarvāntaḥpuramukhyayā
% v - - - v| - - v| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% - v -| v v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
vidyādharādhirājyaṃ sa divyaṃ kalpaṃ kariṣyati /
matprasādādvijityārīnity uktvā virarāma vāk
% - - v - v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - v - - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% -| - -| v v - v| - % D correct
śrutvaitāṃ bhagavadvāṇīṃ vatseśaḥ saparicchadaḥ /
taṃ praṇamya sudodvāhe sanando niścayaṃ vyadhāt
% - - -| v v - - -| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% -| v - v| v - - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
atha sa sacivamukhyaṃ pūrvavijñātatattvaṃ
narapatirabhinandyāhūya mauhūrtikāṃśca /
śubhaphaladamapṛcchallagnamūcustu te taṃ
katipayadinamadhye bhāvinaṃ prāptapūjāḥ
% v v| v| v v v - -| - v - - v - - % Mālinī (8+7)
% v v v v v v - - - v| - - v - - % Mālinī (8+7): caesura in compound or incorrect?
% v v v v v v - - - v - - v| -| - % Mālinī (8+7): caesura in compound or incorrect?
% v v v v v v - -| - v -| - v - - % Mālinī (8+7)
kālaṃ manāganubhaviṣyati kaṃcidatra putro viyogamanayā saha bhāryayā te /
jānīmahe vayamidaṃ nijaśāstradṛṣṭyā vatseśvareti jagadurgaṇakāḥ punaste
% - -| v - v v v - v v| - v - v % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v v v -| v v| - v -| - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v v v -| v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v| v v - v v -| v - - % Vasantatilaka (14)
tataḥ sa sūnor nijavaibhavocitaṃ
vivāhasaṃbhāravidhiṃ vyadhān nṛpaḥ /
tathā yathāsya svapurī na kevalaṃ
pṛthivyapi kṣobhamagāt tadudyamāt
% v -| v| - -| v v - v - v - % Vaṃśastha (12)
% v - v - - v v -| v -| v - % Vaṃśastha (12)
% v -| v - -| v v -| v| - v - % Vaṃśastha (12)
% v - v -| - v v -| v - v - % Vaṃśastha (12)
prāpte vivāhadivase 'tha kaliṅgasenā pitrā nisṛṣṭanijadivyavibhūṣaṇāyāḥ /
tasyāḥ prasādhanavidhiṃ duhituścakāra somaprabhā patinideśavaśāgatā ca
% - -| v - v v v -| v| v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v v v -| v v - v - v % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v v v - v v - v -| - % Vasantatilaka (14)
kṛtadivyakautukā sā sutarāmatha madanamañcukā vibabhau /
nanvevam eva kāntā candratanuḥ kārtikānugatā
% v v - v - v -| -| v v - v v| v v v - v -| v v - %
% - - v| - v| - -| - v v -| - v - v v - % Āryā (30+27 morae): pathyā
divyāṅganāś ca tasyā harājñayā śrūyamāṇagītaravāḥ /
tadrūpajitācchannā hrītā iva maṅgalaṃ vidadhuḥ
% - - v -| v| - -| v - v -| - v - v - v v - %
% - - v v - - -| - -| v v| - v -| v v - % Mukhacapalā (30+27 morae)
bhaktānukampini jayādrisute tvayādya ratyās tapaḥ svayamupetya kṛtaṃ kṛtārtham /
ity ādi divyavaracāraṇavādyamiśra vākyānumeyam api saṃdadhate 'tra gauryāḥ
% - - v - v v| v - v v -| v - v % Vasantatilaka (14)
% - -| v -| v v v - v| v -| v - - % Vasantatilaka (14)
% -| - v| - v v v - v v - v - v % Vasantatilaka (14)
% - - v - v| v v| - v v -| v| - - % Vasantatilaka (14)
atha naravāhanadattaḥ praviveśa sa madanamañcukādhyuṣitam /
kṛtavarakautukaśobhī vividhamahātodyabhṛdvivāhagṛham
% v v| v v - v v - -| v v - v| v| v v v - v - v v - %
% v v v v - v v - -| v v v v - - v - v - v v - % Gīti (30+30 morae)
nirvartya tatra bahalodyatavipramattavīvāhamaṅgalavidhiṃ ca vadhūvarau tau /
vedīṃ samāruruhaturjvalitāgnimuccai rājñāṃ śirobhuvamivāmalaratnadīpām
% - - v| - v| v v - v v - v - v % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v -| v| v - v -| - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
yadi yugapad ihendumūrtibhānū
kanakagiriṃ bhramato 'bhitaḥ kadācit /
bhavati tadupamā tayostadānīṃ
jagati vadhūvarayoḥ pradakṣiṇe 'gneḥ
% v v| v v v| v - v - v - - %
% v v v v -| v v -| v -| v - - % ardhasama: Puṣpitāgrā (12, 13)
% v v v| v v v -| v - v - - %
% v v v| v - v v -| v - v -| - % ardhasama: Puṣpitāgrā (12, 13)
yathā vivāhotsavatūryanādān
apothayan dundubhayo 'ntarikṣe /
tathā vadhūtsāritahomalājāḥ
surojjhitāḥ kausumavṛṣṭayo 'tra
% v -| v - - v v - v - - % Upendravajrā (11)
% v - v -| - v v -| v - - % Upendravajrā (11)
% v -| v - - v v - v - - % Upendravajrā (11)
% v - v -| - v v - v -| - % Upendravajrā (11)
tataḥ kanakarāśibhirmaṇimayaiś ca jāmātaraṃ
samarcayadudāradhīḥ kila kaliṅgasenā tathā /
yathātra bubudhe janair api sudurgato 'syāḥ puraḥ
sa kāmamalakāpatiḥ kṛpaṇabhūbhṛto 'nye tu ke
% v -| v v v - v - v v v -| v| - - v - % Pṛthvī (8+9): caesura in compound or incorrect?
% v - v v v - v -| v v| v - v - -| v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v| v v -| v -| v v| v - v -| -| v - % Pṛthvī (8+9)
% v| - v v v - v -| v v v - v -| -| v| - % Pṛthvī (8+9)
niṣpannatādṛśacirābhimatānurūpapāṇigrahotsavavidhī ca vadhūvarau tau /
abhyantaraṃ viviśatuḥ pramadoparuddhaṃ lokasya mānasamivāmalacitrabhakti
% - - v - v v v - v v - v - v % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v -| v| v - v -| - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v v v -| v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v| - v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
sadvāhinīparigatair api viśvavandya śauryāś citair api jitāvanatairnarendraiḥ /
sā vārirāśibhirivāśu purī pupūre vatseśvarasya sadupāyanaratnahastaiḥ
% - - v - v v v -| v v| - v - v % Vasantatilaka (14)
% - -| v -| v v| v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% -| - v - v v v - v| v -| v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v| v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
anujīvijanāya so 'pi rājā
vyakiraddhema tathā mahotsave 'smin /
yadi paramabhavanna jātarūpā
jananīgarbhagatā yathāsya rāṣṭre
% v v - v v - v| -| v| - - %
% v v - - v| v -| v - v -| - % Aupacchandasaka (16+18 morae)
% v v| v v v v - v| - v - - %
% v v - - v v -| v - v| - - % Aupacchandasaka (16+18 morae)
varacāraṇanartakīsamūhair
vividhadigantasamāgatais tadātra /
paritaḥ stavanṛttagītavādyair
bubudhe tanmaya eva jīvalokaḥ
% v v - v v - v - v - - %
% v v v v - v v - v -| v - - % Aupacchandasaka (16+18 morae)
% v v -| v v - v - v - - %
% v v -| - v v| - v| - v - - % Aupacchandasaka (16+18 morae)
vātoddhūtapatākābāhulatā cotsave 'tra kauśāmbī /
sāpi nanarteva purī paurastrīracitamaṇḍanābharaṇā
% - - - v v - - - v v -| - v -| v| - - - %
% - v| v - - v| v -| - - - v v v - v - v v - % Gīti (30+30 morae)
evaṃ ca sa pratidinaṃ parivardhamāno nirvartyate sma sucireṇa mahotsavo 'tra /
sarvaḥ sad aiva ca suhṛtsvajano janaś ca hṛṣṭas tataḥ kim api pūrṇamanoratho 'bhūt
% - -| v| -| v v v -| v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v| v v - v| v - v -| - % Vasantatilaka (14)
% - -| v| - v| v| v - v v -| v -| v % Vasantatilaka (14)
% - -| v -| v| v v| - v v - v -| - % Vasantatilaka (14)
sa ca naravāhanadatto yuvarājo madanamañcukāsahitaḥ /
bhajate sma sucirakāṅkṣitamudayaiṣī jīvalokasukham
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0