Language

ENहिગુ
Scripture Library

brahmabindūpaniṣad · Chapter 1

1

// brahmabindu-upaniṣat //
ॐ bhadraṃ karṇebhiḥ śṛṇuyāma devāḥ bhadraṃ paśyemākṣabhiryajatrāḥ /
sthirairaṅgaistuṣṭuvāṃsastanūbhirvyaśema devahitaṃ yadāyuḥ /
svasti na indro vṛddhaśravāḥ svasti naḥ pūṣā viśvavedāḥ /
svasti nastārkṣyo'riṣṭanemiḥ svasti no bṛhaspatirdadhātu /
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ /
mano hi dvividhaṃ proktaṃ śuddhaṃ cāśuddhameva ca /
aśuddhaṃ kāmasaṅkalpaṃ śuddhaṃ kāmavivarjitam

2

mana eva manuṣyāṇāṃ kāraṇaṃ bandhamokṣayoḥ /
bandhāya viṣayāsaktaṃ muktyai nirviṣayaṃ smṛtam

3

yato nirviṣayasyāsya manaso muktiriṣyate /
ato nirviṣayaṃ nityaṃ manaḥ kāryaṃ mumukṣuṇā

4

nirastaniṣayāsaṅgaṃ sanniruddhaṃ mano hṛdi /
yadā''yātyātmano bhāvaṃ tadā tatparamaṃ padam

5

tāvadeva niroddhavyaṃ yāvaddhṛti gataṃ kṣayam /
etajjñānaṃ ca dhyānaṃ ca śeṣo nyāyaśca vistaraḥ

6

naiva cintyaṃ na cācintyaṃ na cintyaṃ cintyameva ca /
pakṣapātavinirmuktaṃ brahma saṃpadyate tadā

7

svareṇa sandhayedyogamasvaraṃ bhāvayetparam /
asvareṇānubhāvena nābhāvo bhāva iṣyate

8

tadeva niṣkalaṃ brahma nirvikalpaṃ nirañjanam /
tadabrahmāhamiti jñātvā brahma sampadyate dhruvam

9

nirvikalpamanantaṃ ca hetudyāṣṭāntavarjitam /
aprameyamanādiṃ ca yajñātvā mucyate budhaḥ

10

na nirodho na cotpattirna baddho na ca sādhakaḥ /
na mumukṣurna vai mukta ityeṣā paramārthatā

11

eka evā''tmā mantavyo jāgratsvapnasuṣuptiṣu /
sthānatrayavyatītasya punarjanma na vidyate

12

eka eva hi bhūtātmā bhūte bhūte vyavasthitaḥ /
ekadhā bahudhā caiva dṛṣyate jalacandravat

13

ghaṭasaṃvṛtamākāśaṃ nīyamāno ghaṭe yathā /
ghaṭo nīyeta nā'kāśaḥ taddhājjīvo nabhopamaḥ

15

ghaṭavadvividhākāraṃ bhidyamānaṃ punaḥ punaḥ /
tadbhede na ca jānāti sa jānāti ca nityaśaḥ

15

śabdamāyāvṛto naiva tamasā yāti puṣkare /
bhinno tamasi caikatvameka evānupaśyati

16

śabdākṣaraṃ paraṃ brahma tasminkṣīṇe yadakṣaram /
tadvidvānakṣaraṃ dhyāyecdyadīcchechāntimātmanaḥ

17

dve vidye veditavye tu śabdabrahma paraṃ ca yat /
śabdabrahmāṇi niṣṇātaḥ paraṃ brahmādhigacchati

18

granthamabhyasya medhāvī jñānavījñānatatparaḥ /
palālamiva dhānyāryī tyajedgranthamaśeṣataḥ

19

gavāmanekavarṇānāṃ kṣīrasyāpyekavarṇatā /
kṣīravatpaṣyate jñānaṃ liṅginastu gavāṃ yathā

20

ghṛtamiva payasi nigūḍhaṃ bhūte bhūte ca vasati vijñānam /
satataṃ manasi manthayitavyaṃ manu manthānabhūtena

21

jñānanetraṃ samādhāya coddharedvahnivatparam /
niṣkalaṃ niścalaṃ śāntaṃ tadbrahmāhamiti smṛtam

22

sarvabhūtādhivāsaṃ yadbhūteṣu ca vasatyapi /
sarvānugrāhakatvena tadasmyahaṃ vāsudevaḥ tadasmyahaṃ vāsudeva iti

ॐ bhadraṃ karṇebhiḥ śṛṇuyāma devāḥ bhadraṃ paśyemākṣabhiryajatrāḥ /
sthirairaṅgaistuṣṭuvāṃsastanūbhirvyaśema devahitaṃ yadāyuḥ /
svasti na indro vṛddhaśravāḥ svasti naḥ pūṣā viśvavedāḥ /
svasti nastārkṣyo'riṣṭanemiḥ svasti no bṛhaspatirdadhātu /
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ /
// iti brahmabindūpaniṣatsamāptā //
adhikādhyayanāya

Original text: brahmabindūpaniṣad · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc